I SA/Łd 1397/15

WyrokWSA w Łodzi2016-02-24

Skład orzekający: Bożena Kasprzak, Teresa Porczyńska, Paweł Kowalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniesienie przez inne organy podatkowe żądania ustalenia przez sąd powszechny stosunku prawnego wynikającego z umowy sprzedaży i leasingu zwrotnego zawartej przez podatnika, zawiesza bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości wobec innego organu podatkowego?
Ratio decidendi
Wniesienie przez inne organy podatkowe żądania ustalenia przez sąd powszechny stosunku prawnego wynikającego z umowy sprzedaży i leasingu zwrotnego nie zawiesza biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego wobec innego organu podatkowego, jeśli ten inny organ nie był stroną postępowania sądowego. W konsekwencji, jeśli zobowiązanie podatkowe wygasło przez przedawnienie, organ odwoławczy jest zobowiązany uchylić decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie.
Stan faktyczny
Spółka A S.A. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy G. określającą spółce zobowiązanie z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2009. Organ odwoławczy uznał, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania został zawieszony na podstawie art. 70 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej z uwagi na wniesienie przez inne organy podatkowe żądań ustalenia przez sąd powszechny stosunku prawnego wynikającego z umowy sprzedaży i leasingu zwrotnego. Spółka zarzuciła m.in. naruszenie przepisów dotyczących przedawnienia, twierdząc, że zobowiązanie było przedawnione, a w sprawie nie wystąpiły okoliczności skutkujące przerwaniem lub zawieszeniem biegu terminu przedawnienia.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędziowie: Sędzia NSA Teresa Porczyńska (spr.) Sędzia WSA Paweł Kowalski Protokolant: Sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2016 r. sprawy ze skargi A. spółki akcyjnej z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 3068 (trzy tysiące sześćdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] r. określającej A Spółce akcyjnej w W. zobowiązanie z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2009 w wysokości 23.096 zł. W obszernym uzasadnieniu decyzji, dotyczącym zasadniczo meritum sprawy organ odwoławczy przedstawił m.in. swoje stanowisko odnośnie przedawnienia powyższego zobowiązania. Stwierdził, że bieg terminu przedawnienia uległ zawieszeniu stosownie do art. 70 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z przywołanym przepisem bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wniesienia żądania ustalenia przez sąd powszechny istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa. Wyjaśnił, że z treści pism Sądu Okręgowego w W. z dnia 31 marca 2015 r. z dnia 10 maja 2015 r. wynika, że doszło do wystąpienia z żądaniem ustalenia przez sąd powszechny stosunku prawnego wynikającego z umowy sprzedaży i leasingu zwrotnego z dnia 31 stycznia 2009 r. zawartej przez B S.A. (obecnie: A S.A.) a C Sp. z o.o. , która to umowa również w tej sprawie spowodowała zmianę zakresu i wysokości opodatkowania podatkiem od nieruchomości przedmiotów spółki w 2009 r. tj. : 1) w dniu 16 października 2014 r. przez Gminę W. (sygn. akt [...]), 2) w dniu 12 listopada 2014 r. przez Prezydenta Miasta G. (sygn. akt [...]), 3) w dniu 24 listopada 2014 r. przez Prezydenta m. St. W. (sygn. akt [...]), 4) w dniu 19 grudnia 2014 r. przez Prezydenta Miasta I. (sygn. akt [...]). W ocenie organu odwoławczego zawieszenie biegu terminu przedawnienia także w rozpoznawanej sprawie nastąpiło co najmniej od dnia 16 października 2014 r. i tym samym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie mogło umorzyć tego postępowania jako bezprzedmiotowego z powodu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2009. W skardze na powyższą decyzję spółka wniosła o 1) uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...]r., 2) uchylenie poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy G. z dnia [...]r., 3) zwrot kosztów postępowania, w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego. Spółka zarzuciła naruszenie: 1) art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 208 § 1 oraz w związku z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej - przez dokonanie rozstrzygnięcia merytorycznego w sytuacji, w której nastąpiło przedawnienie zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2009, w związku z czym należało uchylić decyzję pierwszoinstancyjną i umorzyć postępowanie w sprawie po datku od nieruchomości za rok 2009; 2) art. 210 § 4 w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 193 Ordynacji podatkowej - przez niewyjaśnienie przesłanek rozstrzygnięcia w zakresie podstawy opodatkowania od spornych budowli, co jest konsekwencją zaniechania ustaleń faktycznych w tym zakresie, w tym zwłaszcza zaniechania dowodu z ewidencji środków trwałych oraz nieuwzględnienia wyjaśnień strony; 3) art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. i pkt 2 oraz w związku z art. 3 ust. 1 pkt i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż w okresie luty-grudzień 2009 r. - ze względu na to, że własność kanalizacji i własność położonych w niej linii kablowych nie pokrywa się - nie stanowią one budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Uzasadniając zarzut przedawnienia organ odwoławczy podniósł, że aby decyzja ostateczna organu podatkowego określiła skutecznie zobowiązanie podatkowe w kwocie innej niż wynikająca z deklaracji podatkowej podatnika, musi zostać doręczona przed upływem terminu z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej. Niedoręczenie jej do tego momentu oznacza konieczność uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej i umorzenia postępowania podatkowego, co wynika z art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w związku z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej. Na poparcie powyższego stanowiska strona skarżąca przywołała pogląd prawny wyrażony w uchwale NSA z dnia 29 września 2014 r., sygn. akt II FPS 4/13. W ocenie strony skarżącej w dniu doręczenia decyzji zobowiązanie w podatku od nieruchomości za rok 2009 było już zatem zobowiązaniem przedawnionym. Spółka podkreśliła, że w sprawie nie wystąpiły ani okoliczności skutkujące przerwaniem, ani zawieszeniem biegu terminu przedawnienia. Podniosła, że pozwy do Sądu Okręgowego w W. nie zostały wniesione przez Wójta G. zatem nie zawieszają biegu terminu przedawnienia zobowiązania wobec Gminy G.. Zatem w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła sytuacja określona w art. 70 § 6 pkt 3 Ordynacji podatkowej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 70 § 1, art. 70 § 6 pkt 3, art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w związku z art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 6 maja 2015 r., poz. 613 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako O.p. Stosownie do art. 70 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Z art. 6 ust. 9 pkt ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w roku 2009, wynika, że osoby prawne, jednostki organizacyjne oraz spółki niemające osobowości prawnej, jednostki organizacyjne Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa, a także jednostki organizacyjne Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe są obowiązane wpłacać obliczony w deklaracji podatek od nieruchomości - bez wezwania - na rachunek budżetu właściwej gminy, w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminie do dnia 15 każdego miesiąca. Z powyższego wynika, że zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2009 przedawnia się, co do zasady z końcem roku 2014 r. W rozpoznawanej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podniosło, że termin przedawnienia tego zobowiązania uległ zawieszeniu na podstawie art. 70 § 6 pkt 3 O.p., zgodnie z którym bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wniesienia żądania ustalenia przez sąd powszechny istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa. Organ podatkowy wskazał, że z żądaniem, o którym mowa w cytowanym przepisie wystąpiło, do Sądu Okręgowego w W. czterech wymienionych wcześniej prezydentów miast. W ocenie sądu strona skarżąca trafnie podniosła, że wśród tych organów nie ma Wójta Gminy G., zatem okoliczność, że inne organy podatkowe wystąpiły z żądaniem ustalenia stosunku prawnego wynikającego z umowy sprzedaży i leasingu zwrotnego z dnia 31 stycznia 2009 r., zawartej przez skarżącą spółkę, z C Sp. z o.o., nie ma wpływu na bieg terminu przedawnienia zobowiązania skarżącej spółki wobec Wójta Gminy G. W ocenie sądu wyroki, jakie zapadną w postępowaniach przed Sądem Okręgowym w W. z powództwa Prezydentów Miast: W., G., W. i I., będą miały wpływ wyłącznie na postępowania podatkowe prowadzone przez tych Prezydentów. Wyroki zapadłe w procesie opartym o powództwo przeciwko spółce, wytoczone na podstawie art. 1891 K.p.c., nie będą korzystały z rozszerzonej prawomocności i nie będą wiążące dla organów podatkowych rozstrzygających w niniejszej sprawie (wyrok WSA w Łodzi z dnia 29 grudnia 2015 r. sygn. akt I SA/Łd 1184/15 dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W konsekwencji sąd uznał, że nie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia, a zobowiązanie podatkowe za rok 2009 wygasło przez przedawnienie. Ponieważ termin przedawnienia upłynął po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji, a przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy, to drugi z wymienionych organów podatkowych zobowiązany był uchylić decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie w sprawie. Powyższe wynika jednoznacznie z treści art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w związku z art. 208 § 1 O.p. Z godnie z art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla decyzję organu pierwszej instancji w całości lub w części - i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy lub uchylając tę decyzję - umarza postępowanie w sprawie. Drugi z powołanych przepisów nakazuje umorzenie postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, a w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego. Powyższy pogląd znajduje potwierdzenie w treści uchwały NSA z dnia 3 grudnia 2012 r. sygn. akt II FPS 4/13, zgodnie z którą w świetle art.70 § 1 i art. 208 § 1 oraz art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005 r. po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (art. 59 § 1 pkt 1 O.p. Wobec uwzględnienia wskazanych powyżej przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązania podatkowego, sąd odstąpił od oceny pozostałych zarzutów skargi. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 13 marca 2012 r., poz. 270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję. W oparciu o art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jednolity (Dz. U. z 2013 r., poz. 461) w związku z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800), sąd postanowił o zwrocie kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej. P.C.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło