II SA/Po 1103/15
WyrokWSA w Poznaniu2016-02-26
Skład orzekający: Izabela Paluszyńska, Elwira Brychcy, Tomasz Świstak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda Wielkopolski prawidłowo odmówił zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, uznając, że wnioskodawca nie wykazał zaistnienia przesłanek z art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 108 K.p.a. lub ważnego interesu gospodarczego?Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję Wojewody Wielkopolskiego, uznając, że organ ten naruszył przepisy postępowania, nie podejmując wystarczających czynności wyjaśniających w celu oceny, czy istnieją przesłanki do wydania zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Wojewoda nie powinien był odmówić zezwolenia jedynie z powodu lakoniczności wniosku lub braku dowodów, lecz powinien był wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku i samodzielnie zbadać okoliczności dotyczące stanu technicznego linii energetycznej i jej znaczenia dla bezpieczeństwa energetycznego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody Wielkopolskiego, która uchyliła decyzję Starosty L. zezwalającą na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości na cele przebudowy linii elektroenergetycznej 110 kV. Wojewoda odmówił zezwolenia, uznając, że wnioskodawca nie wykazał spełnienia przesłanek z art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wnioskodawca zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że istnieją przesłanki uzasadniające wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu, w tym ważny interes społeczny i gospodarczy związany z zapewnieniem ciągłości dostaw energii elektrycznej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Wielkopolskiego i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2016 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] 2015 r. Nr [...] w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody Wielkopolskiego na rzecz skarżącego kwotę 457,- (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Po rozpoznaniu wniosku "A" Sp. z o.o. w P. (dalej w skrócie nazywanej także jako: "A") z dnia 16 stycznia 2015 r., Starosta L. wydał, na podstawie art. 124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r. , poz. 518 ze zm.), w dniu [...] 2015 r. decyzję nr [...], którą zezwolił "A" Sp. z o.o., przy ul. S. , [...] na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości położonej w gminie L., obręb K., oznaczonej geodezyjnie działką nr [...] o pow. [...] ha, obejmującej obszar [...] m2 oraz działką nr [...] o pow[...]ha, obejmującej obszar [...]m2 stanowiącej własność na zasadach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej Z. i J. K., dla której Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w L. prowadzi księgę wieczystą nr [...] , w celu wykonania inwestycji celu publicznego polegającej na założeniu, przeprowadzeniu i utrzymaniu przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej dla inwestycji polegającej na przebudowie istniejącej napowietrznej elektroenergetycznej jednotorowej/ dwutorowej linii 110 kV [...]. Decyzji nadano się rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, iż w dniu [...] 2015 r. Starosta L. wydał decyzję znak [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części wyżej opisanej nieruchomości poprzez zezwolenie "A" na założenie i przeprowadzenie przez tą nieruchomość przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej dla inwestycji polegającej na przebudowie istniejącej napowietrznej elektroenergetycznej jednotorowej/dwutorowej linii 110 kV [...].
Dalej organ przytoczył treść art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami i art. 108 K.p.a. i wskazał, że we wniosku z 16 stycznia 2015 r. inwestor stwierdził, że wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu części przedmiotowej nieruchomości jest niezbędne z uwagi na opóźnienia jakie powoduje blokowanie postępowania przez właściciela, który nie wyraża zgody na przebudowę linii. Działanie to uniemożliwia inwestorowi wystąpienie o pozwolenie na budowę w celu realizacji projektowanej inwestycji z uwagi na zły stan techniczny przedmiotowej linii energetycznej oraz niemożność zapewnienia nowym odbiorcom dostaw energii. Zwrócono także uwagę, iż zapewnienie ciągłej, bezawaryjnej dostawy energii osobom prywatnym i przedsiębiorstwom jest podstawowym obowiązkiem "A" jako dystrybutora energii elektrycznej, co również potwierdza słuszność natychmiastowego rozpoczęcia inwestycji. Inwestor podkreślił, iż przedmiotowa linia o napięciu 110 kV jest linią elektroenergetyczną wysokiego napięcia, którego to typu linie stanowią w myśl art. 6 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami inwestycje celu publicznego. Jest ona linią mocno wyeksploatowaną, w złym sanie technicznym, który stwarza niebezpieczeństwo występowania nagłych wyłączeń linii. Przerwa w dostawie energii skutkuje ogromnymi stratami ekonomicznymi, społecznymi, a także osłabieniem bezpieczeństwa energetycznego mieszkańców regionu.
W ocenie organu, przedstawione we wniosku argumenty spełniają wymagany przez art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego warunek istnienia interesu społecznego, a także ważnego interesu strony. Uzasadniają one także ważny interes gospodarczy jaki wiąże się z realizacją przedmiotowej inwestycji, o czym traktuje art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł pełnomocnik Z. K. i J. K. podnosząc, iż decyzja ta powinna zostać uchylona a postępowanie umorzone. Zdaniem strony w przedmiotowej sprawie inwestor nie podjął prób negocjacji wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu na przedmiotowej nieruchomości. Tym samym nie została spełniona wynikająca z art. 124 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami przesłanka wydania decyzji o zezwoleniu na zajęcie nieruchomości. Odwołujący nie doczekali się stosownych oraz racjonalnych propozycji załatwienia przedmiotowej sprawy. Proponowane przez inwestora kwoty były wyłącznie ucieczką od poniesienia rzeczywistego kosztu ustanowienia służebności przesyłu. Inwestor miał bardzo dużo czasu aby zaproponować racjonalne rozwiązanie sporu. Decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości, mając na uwadze czas trwania rokowań i brak próby porozumienia się co do najważniejszej dla właścicieli nieruchomości kwestii wynagrodzenia, w tym stanie sprawy jest bezzasadna.
Postanowieniem z dnia [...] 2015 r. Wojewoda Wielkopolski wstrzymał z urzędu natychmiastowe wykonanie decyzji Starosty L. z dnia [...] 2015 r., nr [...] do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez organ drugiej instancji.
Decyzją z [...]2015 r., nr [...] Wojewoda Wielkopolski uchylił w całości zaskarżoną decyzję i odmówił udzielenia spółce "A" Sp. z o.o. z siedzibą w P. zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości położonej w gminie L., obręb K., obejmującej działkę nr [...]o pow. [...] ha i działkę nr [...]o pow. [...]ha, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...] jako własność Z. i J. K..
Uzasadniając rozstrzygnięcie Wojewoda wskazał, iż ubieganie się przez podmiot zamierzający realizować cel publiczny o wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości wymaga uprzedniego wydania decyzji na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Tylko bowiem wcześniejsze ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości może stanowić podstawę do ubiegania się o wydanie decyzji z art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami, bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony (art. 108 K.p.a.), jak również w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, na wniosek podmiotu, który zamierza realizować cel publiczny, udziela w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości zaraz po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1 art. 124 u.g.n. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.
Dalej Wojewoda stwierdził, iż w realiach przedmiotowej sprawy nie budzi wątpliwości, że doszło do wydania pierwotnej decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n. ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, natomiast ocenie na etapie niniejszego postępowania podlega kwestia spełnienia przesłanek z art. 124 ust. 1a u.g.n.
Zdaniem organu odwoławczego argumentacja zwarta we wniosku "A" z 16 stycznia 2015 r. niepoparta wiarygodnymi dowodami, nie jest wystarczająca do udzielenia wnioskodawcy zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, a w konsekwencji wniosek spółki w omawianym zakresie uznać należy za nieuzasadniony. Aby organ mógł udzielić podmiotowi mającemu realizować cel publiczny zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości muszą być spełnione przesłanki wyartykułowane w art. 124 ust.1a u.g.n. Zdaniem organu za bezpodstawne należy uznać powoływanie się przez pełnomocnika wnioskodawcy na opóźnienia powodowane blokowaniem postępowania przez właściciela. Właściciel ma prawo sprzeciwić się zamierzeniom inwestora i nie wyrazić zgody na wykonanie danej inwestycji na jego nieruchomości. W takiej sytuacji, przy spełnieniu pozostałych przesłanek, aktualizuje się uprawnienie inwestora do wystąpienia do organu administracji z żądaniem ograniczenia sposobu korzystania ze spornej nieruchomości w drodze władczego rozstrzygnięcia. W ocenie Wojewody Wielkopolskiego powołanie się tylko na rzekome występowanie przesłanek z art. 124 ust. 1a u.g.n., przy jednoczesnym braku jakichkolwiek dowodów uprawdopodabniających chociażby stawiane przez inwestora tezy, skutkuje niemożnością udzielenia mu zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości.
Skargę na powyższa decyzję wniósł pełnomocnik "A" zarzucając:
- naruszenie przepisów prawa materialnego tj. przepisu art. 124 ust. la ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 108 K.p.a. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i uznanie, iż nie zostały spełnione warunki wskazane w powyższych przepisach, co skutkowało uchyleniem decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy z zebranego materiału wynika, iż w niniejszej sprawie zaszły przesłanki konieczne do wydania decyzji na podstawie powołanych wyżej przepisów art. 124 ust 1a u.g.n w zw. z art. 108 K.p.a.,
- naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 6, art. 7 K.p.a. w zw. art. 77 K.p.a. polegające na nie rozpoznaniu w sprawie całego materiału dowodowego oraz niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy co skutkowało brakiem wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego i w konsekwencji wydaniem decyzji nieuwzględniającej w rozstrzygnięciu interesu społecznego, słusznego interesowi strony oraz ważnego interesu gospodarczego.
Strona skarżąca podniosła, iż we wniosku o wydanie na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości inwestor w sposób bardzo obszerny i szczegółowy opisał przesłanki, które uzasadniają wydania powyższej decyzji.
W szczególności wskazał, iż linia elektroenergetyczna 110 kV [...] jest linią przeznaczoną do dystrybucji energii elektrycznej i stanowi ważny ciąg zasilający miasta i gminę [...] i [...] w energię. Ponadto linia 110 kV [...]stanowi źródło zasilania dla stacji Ś., K. i w sytuacjach awaryjnych S., P., I., M., P.. Należy wskazać, że linia 220 kV [...] zasila stacje P. i stację L. i dopiero poprzez linię 110 kV [...] zasilane są wyżej wskazane stacje. Tak więc przedmiotowa linia dystrybucyjna ma znaczenie w skali całego województwa.
Dalej strona podniosła, iż linia ta jest liną starą, użytkowaną od kilkudziesięciu lat i znajduje się w bardzo złym stanie technicznym, co skutkuje jej awariami. Wymagana jest kompleksowa wymiana starych, wyeksploatowanych elementów linii na nowe. Obecny stan linii skutkuje również brakiem możliwości przyłączenia do niej nowych odbiorców energii, zarówno gospodarstw domowych jak i przedsiębiorstw. Jej przebudowa poprawi jakość zasilania i funkcjonowania obecnej linii, przyczyni się do pewności działania sieci elektroenergetycznej, pozwalającej na uniknięcie awarii w czasie dalszej eksploatacji przedmiotowej linii, których ryzyko jest realne podczas porywistego wiatru, nawałnic, śnieżyc itp. Przebudowa linii pozwoli na podłączenie i zapewnienie dostawy energii nowym odbiorcom. Wskazano, iż "A" Sp. z o.o. jako Operator Systemu Dystrybucyjnego jest zobowiązany do utrzymania zdolności technicznej urządzeń, instalacji i sieci dystrybucyjnej, do realizacji zaopatrzenia w energie elektryczną w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych tych dostaw oraz stale rosnącego zapotrzebowania na moc.
Zdaniem skarżącej powyższe uwagi wskazują, iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z ważnym interesem społecznym, jak również z ważnym interesem gospodarczym. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, iż realizacja celu publicznego, w szczególności związana z zapewnieniem utrzymania odpowiedniej ilości dostaw energii oraz zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego całej aglomeracji wskazuje na istnienie zarówno interesu społecznego jak i ważnego interesu gospodarczego.
Zaznaczono także, że decyzja wydawana w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n. nie jest decyzją uznaniową, co oznacza, że spełnienie przesłanek wymienionych w powołanym przepisie obliguje organ do wydania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości i nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności.
W ocenie strony skarżącej zostały zatem spełnione przesłanki aby udzielić "A" zezwolenia na niezwłoczne zajęcie części opisanej wyżej nieruchomości stanowiącej własność Z. i J. K.
Odpowiadając na skargę Wojewoda Wielkopolski wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania jej z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej P.p.s.a.) Sąd administracyjny uchyla akt administracyjny, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a.), względnie naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.).
Ponadto przepis art. 134 § 1 P.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak więc sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność decyzji administracyjnej w szerokim zakresie niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze jak i ponad te zarzuty - w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania.
Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowi przepis ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm.- dalej: "u.g.n.") – art. 124 ust. 1a, zgodnie z którym w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Z kolei zgodnie z ust. 1 tego artykułu starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Z powyższego wynika, iż podjęcie decyzji w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n. poprzedzone musi być stwierdzeniem, że w obrocie prawnym istnieje wydana wcześniej decyzja zobowiązująca właściciela (lub użytkownika wieczystego bądź osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości) do udostępnienia nieruchomości. Oznacza to, że decyzja umożliwiająca zajęcie nieruchomości jest rozstrzygnięciem zależnym od decyzji zobowiązującej do jej udostępnienia.
W rozpatrywanej sprawie Starosta L. wydał w dniu [...] 2015 r. na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. decyzję, którą ograniczył sposób korzystania części nieruchomości położonej w gminie L., obręb K., oznaczonej geodezyjnie działką nr [...]o pow. [...]ha, obejmującej obszar [...]m2 oraz działką nr [...]o pow. [...]ha, obejmującej obszar [...]m2 stanowiącej własność na zasadach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej Z. i J. K., dla której Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w L. prowadzi księgę wieczystą nr [...]6 poprzez zezwolenia "A" Sp. z o.o. w P. na założenie, przeprowadzenie na powyższej nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej dla inwestycji polegającej na przebudowie istniejącej napowietrznej elektroenergetycznej jednotorowej/ dwutorowej linii 110 kV [...]. Spełniony został zatem pierwszy warunek wydania decyzji określonej w art. 124 ust. 1a u.g.n.
Zgodnie z tym przepisem decyzja ta może być wydana jedynie na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny. Taki wniosek został zawarty w piśmie "A" z dnia 16 stycznia 2015 r.
Trzecią przesłanką wydania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości jest zaistnienie okoliczności o których mowa w art. 108 K.p.a. lub wystąpienia ważnego interesu gospodarczego. Do przypadków określonych w art. 108 K.p.a należą ochrona zdrowia lub życia ludzkiego, zabezpieczenie gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony.
Konstrukcja przepisu art. 124 ust. 1 u.g.n. wskazuje na obowiązek wydania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości oraz nadania tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności w przypadku zaistnienia przesłanek wskazanych w tym przepisie. Decyzja ta nie ma zatem charakteru uznaniowego. Biorąc pod uwagę, że komentowany artykuł wprowadza instytucję szczególną, która w istocie stanowi wyjątek od generalnej zasady dotyczącej wykonalności decyzji, przesłanki wydania tej decyzji nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Oznacza to, że decyzja taka może być wydana tylko wtedy, gdy jest to niezbędne dla ochrony dóbr wymienionych w art. 108 K.p.a. lub ważnego interesu gospodarczego, a zagrożenie dla tych dóbr musi mieć realny charakter i nie może być tylko prawdopodobne
W rozpoznawanej sprawie, zaskarżoną decyzją z 28 września 2015 r., Wojewoda Wielkopolski odmówił udzielenia "A" zezwolenia na niezwłoczne zajęcie wyżej opisanej nieruchomości z uwagi, iż wnioskodawca nie wykazali zaistnienia przypadków o których mowa w art. 108 K.p.a. lub wystąpienia ważnego interesu gospodarczego. Według organu wniosek jest w tym zakresie zbyt lakoniczny.
W ocenie Sądu rozstrzygnięcie to zapadło z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z zasadą legalizmu wyrażoną w art. 7 K.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W związku z powyższym na organie ciąży obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (ar. 77 § 1 K.p.a.) i dokonania na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceny, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 K.p.a.). Organy administracji mają zatem obowiązek podejmować czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy, co jednak nie oznacza, iż mają podejmować wszelkie możliwe do przeprowadzenia czynności. Nie można wymagać od organów administracji, by przeprowadzały dowody w celu weryfikacji twierdzeń strony, które nie zostały nawet uprawdopodobnione.
Wymogom tym nie sprostał organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję.
Wojewoda Wielkopolski zaniechał dokonania oceny czy w sprawie występują okoliczności uzasadniające wydania decyzji o niezwłocznym zajęciu przedmiotowej nieruchomości poprzestając na ocenie czy wnioskodawca wskazał na takie okoliczności i przedstawił dowody na poparcie swoich twierdzeń.
Z art. 124 ust.1a u.g.n. wprost wynika, iż decyzja o której mowa w tym przepisie może być wydana jedynie na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny. Uznać zatem należy, iż wnioskodawca powinien wskazać okoliczności uzasadniające wydanie takiej decyzji. Nie oznacza to jednak, iż właściwy organ pozbawiony jest inicjatywy w pozyskaniu informacji potrzebnych do rzetelnej oceny konieczności wydania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości. Organ ten z jednej strony winien mieć na uwadze konieczność ochrony interesu prawnego właściciela (użytkownik wieczysty nieruchomości) danej nieruchomości, ale też konieczność ochrony zdrowia lub życia ludzkiego, zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź ochrony innego interesu społecznego lub wyjątkowo ważnego interes strony lub ważnego interesu gospodarczego. Z tej też przyczyny orzekając na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. organ dążąc do wszechstronnego rozstrzygnięcia sprawy powinien podejmować stosowne czynności wyjaśniające, w sytuacji gdy okoliczności podniesione we wniosku podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, budzą jego wątpliwość. Dopiero niedające się usunąć rozbieżności należy interpretować na korzyść właściciela (użytkownika wieczystego nieruchomości) danej nieruchomości z uwagi na generalną zasadę dotyczącej wykonalności decyzji wynikającą z art. 130 K.p.a.
W realiach przedmiotowej sprawy nie powinno budzić wątpliwości organu odwoławczego, iż na aktualnym etapie rozwoju gospodarczego i społecznego zapewnienie nieprzerwanych dostaw energii elektrycznej ma istotne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania wielu gałęzi gospodarki oraz zapewnienia bezpieczeństwa (w tym ochrony zdrowia i życia) ludności. Organ powinien też mieć na uwadze, iż z wnioskiem wystąpił podmiot specjalizującym się w przesyłaniu i dostawach energii i co za tym idzie posiada wiedzę fachową pozwalającą na dokonanie oceny zagrożenia awarią związanego ze stanem istniejącej linii energetycznej. Oczywistym powinno być także, iż podmiot eksploatujący linię energetyczną nie planowałby, będącej dla niego finansowym obciążeniem, jej kosztownej modernizacji w sytuacji, gdy istniejąca infrastruktura w pełni zabezpieczałaby potrzeby energetyczne odbiorców, a jej stan nie powodowałby wystąpienia niebezpieczeństwa rozległej awarii. Już te okoliczności (przedmiot wniosku oraz charakter podmiotu występującego z wnioskiem) pozwalały założyć z dużym prawdopodobieństwem, iż wniosek "A" mógł być zasadny. Skoro Wojewoda Wielkopolski miał wątpliwości co do istnienia przesłanek określonych w art. 126 ust.1a u.g.n. w zw. z art. 108 K.p.a , to winien był podjąć kroki do ich wyjaśnienia, np. poprzez uzyskanie od wnioskodawcy dokładnych informacji dotyczących stanu technicznego przedmiotowej linii, obszaru i kategorii odbiorców energii przesyłanych ta linią oraz konsekwencji związanych z jej awarią. Niedopuszczalne natomiast było wydanie decyzji odmownej jedynie z uwagi na lakoniczność twierdzeń zawartych we wniosku "A", względnie brak przedstawienia wraz z wnioskiem dowodów na poparcie zawartych w nim twierdzeń.
Wobec wydania zaskarżone decyzji z naruszeniem przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. zasadnym było jej uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.
Ponownie rozpoznając sprawę Wojewoda Wielkopolski winieni uzupełnić postępowanie dowodowe w zakresie wskazanym w niniejszym orzeczeniu, w szczególności wezwać "A" do uzupełnia wniosku poprzez sprecyzowanie okoliczności uzasadniających wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu przedmiotowej nieruchomości oraz wskazanie dowodów okoliczności te potwierdzających, a następnie dokonać oceny czy wskazane przesłanki spełniają warunki określone w art. 126 ust. 1a u.g.n. w zw. z art. 108 K.p.a.
O zwrocie kosztów postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., 490) w zw. z § 21 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło