II OSK 1562/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-01-19
Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Maria Czapska – Górnikiewicz, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepisy dotyczące odległości budynków od granicy działki, w tym wymogi przeciwpożarowe, mają zastosowanie, gdy sąsiednia działka nie ma charakteru działki budowlanej?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w tym § 272 ust. 3, odnoszą się wyłącznie do działek budowlanych. Skoro działka skarżącego nie miała takiego charakteru, organ nie mógł naruszyć wskazanych przepisów, a tym samym nie było podstaw do uchylenia pozwolenia na budowę otworu okiennego przy granicy działki.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie elewacji i wybiciu otworu okiennego w budynku mieszkalnym przy granicy działki. Skarżący A. P. zarzucał naruszenie przepisów dotyczących wymogów przeciwpożarowych i ograniczenia jego prawa własności. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez A. P.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz (spr.) sędzia del. WSA Rafał Wolnik po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 2 grudnia 2015 r. sygn. akt II SA/Łd 883/15 w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych oddala skargę kasacyjną.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 2 grudnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A. P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] sierpnia 2015 r., utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] czerwca 2015 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych.
W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że Prezydent Miasta Łodzi decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 – zwanej dalej Prawem budowlanym) oraz art. 104 K.p.a. zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. A. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych obejmujących przebudowę elewacji zachodniej (polegającą na wybiciu otworu okiennego) oraz przebudowę pomieszczenia nr [...] w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, znajdującym się na posesji przy ul. N. w Łodzi, działka nr ewid. [...].
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. Wojewoda Łódzki – po rozpatrzeniu odwołania A. P.– na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jak wskazał Wojewoda, inwestycja nie powoduje zmiany zagospodarowania działki nr ewid. [...] i nie wymaga uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Na jej terenie nie obowiązuje także miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Organ podał też, iż postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r. Miejski Konserwator Zabytków w Łodzi uzgodnił pozytywnie przedmiotowy projekt budowlany. Działka odwołującego oznaczona w ewidencji gruntów i budynków symbolem Bz (teren rekreacyjno – wypoczynkowy) nie jest działką budowlaną, a zatem nie mają do niej zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm. – zwanego dalej również rozporządzeniem). Ściana w granicy działek nie jest kwalifikowana jako ściana oddzielenia przeciwpożarowego, gdyż sąsiaduje z terenem publicznym, który nie jest działką budowlaną.
Skargę na powyższą decyzję wniósł A. P., wnosząc o jej uchylenie i zarzucając jej naruszenie § 272 ust. 3 w związku z § 232 ust. 4 i 5 rozporządzenia oraz art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. i art. 10 § 1 K.p.a.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie.
Rozpoznając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał na ocenę organu I instancji, że złożony projekt budowlany jest kompletny, a zamierzenie inwestycyjne nie narusza żadnego z przepisów Prawa budowlanego, co stanowiło konsekwencję wydania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na wykonanie określonych robót budowlanych.
Odnosząc się do zarzutu naruszenie § 272 ust. 3 rozporządzenia, Sąd pierwszej instancji przyznał rację organowi odwoławczemu, że skoro nieruchomość skarżącego nie ma charakteru działki budowlanej, to przepis ten nie ma zastosowania w sprawie, a więc organ nie mógł go naruszyć. Odnośnie z kolei zarzutu naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Sąd uznał, że organ zrealizował wskazane w tych przepisach obowiązki, bowiem w sposób niebudzący wątpliwości ustalił, iż nieruchomość sąsiednia należąca do skarżącego nie stanowi działki budowlanej, do której stosuje się przepisy rozporządzenia (§ 1 rozporządzenia). Z przepisu § 272 ust. 3 w związku z § 232 ust. 4 i 5 rozporządzenia wynika natomiast, że odnosi się on do budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej.
Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił również zarzutu naruszenie art. 10 § 1 K.p.a., gdyż skarżący nie wykazał konkretnej czynności, której nie mógł dokonać. Sąd nie stwierdził też, aby naruszono art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.
Z przedstawionych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.) oddalił skargę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył A. P., zaskarżając go w całości i wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz o zasądzenie od Wojewody Łódzkiego na jego rzecz kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:
1. przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nie odniesienie się przez Sąd pierwszej instancji do wszystkich twierdzeń i zarzutów skarżącego zawartych w skardze, a mianowicie poprzez całkowite pominięcie w uzasadnieniu wyroku i nie przyjęcie do rozważań, iż:
- przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422) w § 272 ust. 3 pkt 1 wymagają, aby budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki miał od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5,
- udzielenie pozwolenia na budowę – wykonanie otworu okiennego w ścianie budynku znajdującej się przy granicy działki skarżącego w stopniu niedopuszczalnym ogranicza jego prawo własności.
2. przepisów oraz przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a to art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego i § 272 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) poprzez przyjęcie, że wymogi przeciwpożarowe wynikające z przepisu § 272 ust. 3 zgodnie z § 1 odnoszą się tylko do sąsiednich działek, które są budowlane, a skoro działka skarżącego działką budowlaną nie jest, to nie zachodzi potrzeba ich zachowania skutkiem czego dopuszczalne jest wykonanie otworu okiennego w ścianie znajdującej się przy granicy działki skarżącego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 182 § 2 P.p.s.a.: "Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, a w przypadkach, o których mowa w § 2, w składzie trzech sędziów" (art. 182 § 3 P.p.s.a.). Ponieważ w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca złożyła stosowny wniosek, a strona przeciwna nie przedstawiła odmiennych wniosków procesowych Sąd rozpoznał kasację poza rozprawą.
Oceniając wniesioną kasację w granicach określonych treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. i nie dostrzegając przy tym przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w § 2 tego przepisu, stwierdzić należało, że skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Jako niezasadny należało ocenić zarzut uchybienia przez Sąd pierwszej instancji przepisom postępowania, tj. art. 141 § 4 P.p.s.a. w związku z § 272 ust. 3 pkt 1 i z § 232 ust. 4 i 5 rozporządzenia. Stwierdzić trzeba, że Sąd pierwszej instancji analizował zarzut naruszenia pierwszego z ww. przepisów rozporządzenia, wyraźnie stwierdzając, że nie mógł on znaleźć zastosowania w sprawie z uwagi na charakter działki sąsiedniej. Tym samym dalsza analiza "wszystkich twierdzeń i zarzutów skarżącego zawartych w skardze" pozostawała bez wpływu na wynik sprawy, a więc nie mogła wykazać wadliwości kontrolowanych w sprawie rozstrzygnięć organów administracyjnych.
Jak ustalono w stanie faktycznym niniejszej sprawy, a czego nie kwestionowano również w rozpoznawanej skardze kasacyjnej, działka należąca do skarżącego jako oznaczona w ewidencji gruntów i budynków symbolem Bz (teren rekreacyjno – wypoczynkowy) nie ma charteru budowlanego. § 272 rozporządzenia reguluje natomiast odległości wyłącznie w stosunku do działek o charakterze budowlanym, co wynika z wyraźnego brzmienia pkt 1 tego przepisu – "od granicy sąsiedniej niezabudowanej działki budowlanej". Z kolei pkt 3 pomimo, że nie odnosi się wyraźnie do działki budowlanej, to jako przepis szczególny do pkt 1 powinien być rozumiany właśnie w ten sposób. Za taką wykładnią przemawia również § 1 rozporządzenia, do którego słusznie odwoływał się Sąd pierwszej instancji, a który to przepis określa zakres regulacji rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny budynki i ich usytuowanie. W tym przepisie wyraźnie wskazano jedynie na "działki budowlane" oraz "działki przeznaczone pod zabudowę".
Wskazanie z kolei w analizowanym zarzucie na przepis § 232 ust. 4 i 5 rozporządzenia nie miało znaczenia dla sprawy, bowiem przepis ten stanowi jedynie odniesienie do innej regulacji z § 272 ust. 3 rozporządzenia, która nie była analizowana ze względu na wykluczenie zastosowania w sprawie pierwszej normy. Podobnie nie można było odnieść się do twierdzeń strony skarżącej, że udzielone w sprawie pozwolenie na budowę "w stopniu niedopuszczalnym ogranicza jego prawo własności" jedynie w nawiązaniu do art. 141 § 4 P.p.s.a. Taka argumentacja w żaden sposób nie znajduje powiązania z ww. przepisem proceduralnym, wskazującym z jakich elementów winien składać się wyrok sądu administracyjnego.
Z przyczyn powyżej przedstawionych na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut naruszenia prawa materialnego to jest art. 35 ust. 1 pkt 3 w związku z § 272 ust. 3 rozporządzenia.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 182 § 2 i art. 184 P.p.s.a. oddalił wniesioną skargę kasacyjną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło