III SA/Lu 1757/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Tchórzewska po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. L. na decyzję Dyrektora Izby celnej z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego i kwoty podatku od towarów i usług – w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. T. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby celnej z dnia [...]r. nr [...]w przedmiocie określenia kwoty długu celnego i kwoty podatku od towarów i usług, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. W skardze strona zgłosiła również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, że przedsiębiorstwo skarżącego – jakkolwiek działa poza granicami Ukrainy – jest silnie powiązane z gospodarką tego kraju. W konsekwencji, na sytuację przedsiębiorstwa skarżącego negatywnie wpływają trzy grupy zdarzeń. Pierwsza związana jest z utratą kontrahentów, działających dotychczas w D., gdyż władze Ukrainy podjęły decyzję o faktycznym odcięciu obszarów zajętych przez tzw. separatystów od rynku krajowego. Druga grupa zdarzeń związana jest z realizacją obowiązków dotyczących sfery obronności, gdyż oprócz powszechnej mobilizacji, która ma zwiększyć stan osobowy armii ukraińskiej w kontekście ryzyka eskalacji konfliktu zbrojnego na wschodzie kraju, władze Ukrainy obciążyły przedsiębiorstwa obowiązkami związanymi ze wspieraniem sił zbrojnych. Ostatnia grupa zdarzeń dotyczy reformy gospodarczej i finansowej, podjętej przez władze Ukrainy w celu dostosowania się do wymogów przedstawionych w szczególności przez Międzynarodowy Fundusz Walutowy oraz Unię Europejską. Skarżący wskazał ponadto, że w wyniku działań zbrojnych toczących się na obszarze Ukrainy doszło do załamania kursu hrywny. Ponadto konsekwencją podjętych przez władze Ukrainy reform gospodarczych i związanych z tym zmian w systemie bankowym jest brak kapitału na finansowanie inicjatywy prywatnej i występujące w związku z tym trudności i duże koszty uzyskania środków finansowych na rynku ukraińskim. Opisana sytuacja negatywnie wpływa na możliwość pozyskania przez skarżącego środków niezbędnych do wykonania zaskarżonej decyzji. Jej wykonanie przed rozstrzygnięciem skargi powodowałoby dla skarżącego niebezpieczeństwo powstania znacznej szkody, w szczególności wynikającej z nieproporcjonalnie wysokich kosztów pozyskania kapitału. Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednocześnie w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu do czasu wydania orzeczenia w sprawie przez sąd administracyjny stanowi formę tzw. ochrony tymczasowej, mającej na celu ochronę skarżącego przed potencjalnym zaistnieniem sytuacji, w której akt oceniony jako wadliwy przez sąd został już faktycznie wykonany, z czym wiążą się niekorzystne konsekwencje w postaci znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna korzysta z domniemania zgodności z prawem i podlega wykonaniu. Podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji - zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taki uszczerbek (majątkowy lub niemajątkowy), który nie będzie mógł być usunięty przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałby znaczenia dla strony skarżącej, albo gdyby zachodziło zagrożenie życia lub zdrowia. Katalog przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty, zaś obowiązek ich uprawdopodobnienia spoczywa na wnioskodawcy. Sąd ocenia jedynie, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu skarżący winien tak określić ewentualną szkodę lub w taki sposób wskazać skutki, które nastąpiłyby w związku z wykonaniem aktu, by sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane, że wielkość szkody jest znaczna, a skutki trudne do odwrócenia. Jak przyjęto w orzecznictwie, chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wyrównana przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że do wykazania, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Twierdzenia powinny być poparte materiałem dowodowym. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego ocenę (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04). Podkreślić też należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. W ocenie Sądu, złożony w niniejszej sprawie wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem skarżący nie wykazał, że zachodzi w stosunku do niego niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody materialnej lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy zauważyć, że skarżący opisując obecną sytuację gospodarczą i polityczną na Ukrainie nie wskazał jednak realnego wpływu konkretnych okoliczności na jego sytuację finansową, w szczególności zaś na uzyskiwany przez skarżącego dochód w zakresie prowadzonego przedsiębiorstwa i ewentualne straty, jakie w kontekście przedstawionych okoliczności miałby ponosić. Skarżący do wniosku nie dołączył dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową i finansową, w tym wielkość uzyskiwanych dochodów. Skarżący nie wskazał również rzeczywistej wielkości kosztów pozyskania kapitału, jakie zgodnie z zawartymi we wniosku twierdzeniami musiałby ponieść. Wobec braku danych dotyczących aktualnej sytuacji majątkowej skarżącego oraz możliwych realnych zagrożeń wywołanych wykonaniem zaskarżonej decyzji, nie zachodzą podstawy do dokonania oceny wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację majątkową strony i uznania, że wystąpiły przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji. Jak wskazano już wyżej, do wykazania realnej możliwości ziszczenia się przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie jest wystarczający sam wywód strony. Wnioskodawca powinien poprzeć swoje twierdzenia stosownymi dokumentami, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2004 r., o sygn. akt GZ 120/04). Wniosek skarżącego w niniejszej sprawie nie odpowiada zaś opisanym wymogom. Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować wystąpienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. – odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.