I SA/Rz 33/16

WyrokWSA w Rzeszowie2016-03-03

Skład orzekający: Grzegorz Panek, Małgorzata Niedobylska, Piotr Popek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka w upadłości likwidacyjnej, która przejęła posiadanie nieruchomości rolnych, może skutecznie wstąpić do postępowania o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej na rok 2014, jeśli wniosek o wstąpienie został złożony po upływie 3 miesięcy od daty uznanej przez organ za datę przejęcia posiadania, ale w ocenie spółki faktyczne użytkowanie rolnicze rozpoczęło się później?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że odmowa przyznania płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej jest logiczną konsekwencją wcześniejszej, prawomocnej decyzji odmawiającej spółce wstąpienia do postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej. Decyzja o wstąpieniu do postępowania ma charakter prejudycjalny dla decyzji o przyznaniu płatności, a zarzuty dotyczące terminu złożenia wniosku o wstąpienie powinny być podnoszone w odrębnym postępowaniu dotyczącym tej właśnie decyzji, a nie w postępowaniu dotyczącym płatności.
Stan faktyczny
Spółka "A" w upadłości likwidacyjnej złożyła wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej na rok 2014. Organ I instancji odmówił spółce wstąpienia do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej, uznając, że wniosek o wstąpienie został złożony po upływie wymaganego terminu. Następnie organ I instancji odmówił przyznania płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących terminu złożenia wniosku o wstąpienie oraz błędną ocenę stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek / spr./ Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska SO del. Piotr Popek Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2016 r. sprawy ze skargi spółki "A" w upadłości likwidacyjnej w S. W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej na 2014 rok oddala skargę. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Dyrektor ARiMR, organ II instancji, organ odwoławczy) decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Kierownik BP ARiMR, organ I instancji) z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania "A" spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej na 2014 rok. Jak wynika z akt sprawy w dniu 2 czerwca 2014 roku (data nadania przesyłki rejestrowanej) do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wpłynął za pośrednictwem W. W. syndyka masy upadłości wniosek "A" spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej (dalej: PRD spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej, wnioskodawca) o przyznanie płatności na 2014 rok, w tym kontynuacyjnej płatności rolnośrodowiskowej w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (dalej: PROW). W formularzu Deklaracja pakietów rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2007-2013, PRD spółka z o. o. w upadłości likwidacyjnej zadeklarowała poprzez deklarację pakietów lub wariantów w latach 2013-2018 realizację Pakietu 2 - Rolnictwo ekologiczne, a w ramach tego pakietu realizację: - wariantu 2.2 - uprawy sadownicze (w okresie przestawiania) na powierzchni 49,09 ha oraz realizację Pakietu 4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000, a w ramach tego pakietu realizację: - wariantu 4.1 - ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni 47,52 ha Wraz z przedłożonym wnioskiem kontynuacyjnym PRD spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej przedłożyła pismo z dnia 2 czerwca 2014 r. informujące Kierownika BP ARiMR, że "wniosek o wstąpienie do toczącego się postępowania w sprawie przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej" został złożony w Biurze Powiatowym ARiMR. W dniu 2 czerwca 2014 r. (data nadania przesyłki rejestrowanej) do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęły wyjaśnienia syndyka masy upadłości – W. W. obrazujące "stan faktyczny" wejścia w posiadanie nieruchomości położonych w M. i C. gmina P. (woj. z.). Dnia [...] lipca 2015 r. Kierownik BP ARiMR, po przeanalizowaniu całości materiału zgromadzonego w aktach sprawy decyzją nr [...[ odmówił "A" spółka z o. o. w upadłości likwidacyjnej przyznania płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej na rok 2014. W zakresie postępowania toczącego się w Biurze Powiatowym ARiMR o wstąpienie "A" spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2015 r. odmówił wnioskodawcy wstąpienia do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej. W dniu 17 sierpnia 2015 r. (data nadania przesyłki rejestrowanej), do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęło odwołanie od decyzji Kierownika BP ARiMR z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] złożone przez W. W. syndyka masy upadłości PRD spółka. z o.o. w upadłości likwidacyjnej, w którym syndyk wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie art. 8 i 9 k.p.a. poprzez nieudzielenie przez pracowników organu informacji o obowiązujących i mających zastosowanie w sprawie przepisach oraz okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków stanowiących przedmiot postępowania administracyjnego tj. dotyczących procedury przejmowania płatności rolnośrodowiskowych, wykazu obligatoryjnych dokumentów i załączników niezbędnych do skutecznego złożenia wniosku o wstąpienie do postępowania w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej. W odwołaniu zarzucono ponadto, że uzasadnienie decyzji nie zawiera wyjaśnienia, z jakich powodów data 25 września 2013 r. została przyjęta przez organ za datę, na podstawie której należy uznać następstwo prawne i w związku z tym przyjęcie, że data 25 września 2013 r. jest datą początkową biegu 3-miesięcznego terminu do złożenia wniosku przez syndyka masy upadłość PRD spółka z o. o. jako następcy prawnego M. W.. Ponadto zarzucono błędną ocenę wpływu wcześniejszej decyzji Kierownika BP ARiMR . z dnia [...] maja 2015 roku nr [...] na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie, gdyż wspomniana decyzja, w ocenie wnioskodawcy, nie miała charakteru prejudycjalnego, dotyczyła innego zagadnienia i była wydana przez organ równorzędny, a zatem nie ograniczała Kierownika BP ARiMR ani, co do możliwości samodzielnej oceny dowodów ani, co do swobody orzekania. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w oparciu o analizę akt sprawy nie dopatrzył się w postępowaniu przed organem I instancji naruszenia przepisów prawa materialnego i stwierdził, że rozstrzygnięcie organu jest prawidłowe. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że ustawodawca unijny w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. Urz. UE z 2005 r., Nr L 277, s.1) określił cele i ramy wsparcia wspólnotowego dla systemów wsparcia, w tym wsparcia finansowego w postaci płatności rolnośrodowiskowej - art. 39. Następnie organ podkreślił, że celu realizacji wskazanych celów ustawodawca polski, ustawą z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu Rozwoju Obszarów Wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. z 2013, poz. 173 ze zm.) - art. 1 pkt 1, art. 10 ust. 1, art. 21, art. 29 ust. 1 pkt 1 oraz wydanym z jej upoważnienia rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego PROW na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r. poz. 361 ze zm. - określane dalej jako rozporządzenie rolnośrodowiskowe) określił szczegółowe warunki i tryb przyznawania płatności rolnośrodowiskowej. W przedmiotowej sprawie w dniu 2 czerwca 2014 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął za pośrednictwem W. W. syndyka masy upadłości wniosek "A" spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej o przyznanie płatności na 2014 r., w tym wniosek kontynuacyjny płatności rolnośrodowiskowej w ramach PROW 2007-2013. Wraz z przedłożonym wnioskiem kontynuacyjnym PRD spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej przedłożyło pismo z dnia 2 czerwca 2014 roku informujące Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, że "wniosek o wstąpienie do toczącego się postępowania w sprawie przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej" został złożony w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zgodnie z wytycznymi instrukcji wypełniania wniosku. Organ podkreślił, że jak wynika z akt administracyjnych sprawy, przedłożenie przedmiotowego wniosku o wstąpienie do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej w ramach PROW 2007-2013 na 2014 rok miało miejsce dnia 4 czerwca 2014 r. Odnosząc się do przesłanek odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej na rok 2014, organ podzielił uzasadnienie odmowy dokonane przez organ I instancji i stwierdził, że odmowa przyznania kontynuacyjnej płatności rolnośrodowiskowej "A" spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej jest konsekwencją rozstrzygnięcia Kierownika Biura Powiatowego ARiMR. Zdaniem organu odwoławczego skoro decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2015 r. Kierownik BP ARiMR odmówił "A" spółka. z o.o. w upadłości likwidacyjnej wstąpienia do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej, to konsekwentnie logicznym była odmowa przyznania PRD spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej kontynuacyjnej płatności rolnośrodowiskowej. Organ II instancji wskazał, że powyższa decyzja ma charakter prejudycjalny, gdyż najpierw organ w osobie Kierownika BP ARiMR rozstrzygnął w sprawie o wstąpieniu do toczącego się postępowania za 2014 rok, a następnie w konsekwencji inny organ w osobie Kierownika BP ARiMR, właściwy ze względu na siedzibę rolnika orzekł w zakresie przyznania kontynuacyjnej płatności rolnośrodowiskowej. W ocenie organu skoro odmówiono stronie wstąpienia do toczącego się postępowania o przyznanie kolejnej płatności (na 2014 rok), to jednocześnie nie można było przyznać płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej tej samej stronie, za ten sam rok. W ocenie organu II instancji podkreślenia wymaga również fakt, że postępowanie w sprawie wstąpienia do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej zostało zakończone decyzją nr [...] wydaną w dniu [...] maja 2015 r. przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR. Zgodnie z pouczeniem zawartym w ww. decyzji stronie przysługiwało w terminie 14 dni od doręczenia tej decyzji odwołanie do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR. Z powyższego prawa "A" spółka z o. o. w upadłości likwidacyjnej reprezentowane przez W. W. Syndyka Masy Upadłości nie skorzystało, a zatem powyższa decyzja stała się prawomocna i ostateczna w postępowaniu. W odniesieniu do treści odwołania z dnia 14 sierpnia 2015 r. organ wskazał, że podniesione zarzuty nie mogą być skutecznie podważane w postępowaniu dotyczącym odmowy przyznania kontynuacyjnej płatności rolnośrodowiskowej, gdyż nie odnoszą się do postępowania w sprawie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej ale dotyczą postępowania w sprawie wstąpienia do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej, które było prowadzone przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR i zostało zakończone prawomocną decyzją z dnia [...] maja 2015 r. nr [...]. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podkreślił, że przedmiotem postępowania rozstrzygniętego zaskarżoną decyzją nie była kwestia dotycząca ustalenia następstwa prawnego, a kwestia będąca konsekwencją ustaleń w procesie wstąpienia do toczącego się postępowania, czyli przyznania, bądź nie kontynuacyjnej płatności rolnośrodowiskowej na 2014 rok. Wprawdzie organ I instancji w zaskarżonej decyzji odniósł się do kwestii następstwa prawnego, jednakże było to jedynie powtórzeniem z uzasadnienia ostatecznej decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR i miało na celu wyjaśnienie przyczyn odmowy płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej, stanowiącej konsekwencję rozstrzygnięcia o odmowie wstąpienia do toczącego się postępowania o przyznanie kolejnej płatności. W świetle powyższych okoliczności faktycznych i prawnych Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzję Kierownika BP ARiMR z dnia [...] lipca 2015 r., opisaną na wstępie. "A" spółka z o. o. w upadłości likwidacyjnej, reprezentowane przez pełnomocnika - radcę prawnego, nie zgodziło się z takim rozstrzygnięciem i wniosło na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie § 31 ust. 6 rozporządzenia rolnośrodowiskowego - poprzez nieznajdujące uzasadnienia w okolicznościach sprawy uznanie, że został przekroczony ustawowy termin wymieniony w tym przepisie z uwagi na fakt, że wniosek o wstąpienie się do toczącego się postępowania złożony został po upływie 3-miesięcy od dnia uznanego za datę przejęcia posiadania działek objętych istniejącym zobowiązaniem rolnośrodowiskowym oraz art. 77 ust.1 k.p.a. - poprzez brak rozpatrzenia całego posiadanego przez organ materiału dowodowego i niewłaściwą ocenę stanu faktycznego sprawy. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że reprezentujący obecnie spółkę syndyk w chwili objęcia w zarząd masy upadłości dokonał inwentaryzacji objętego majątku spółki w upadłości, czego wyrazem jest protokół z dnia 25 września 2013 r. i że w chwili objęcia zarządu nad masą upadłości syndyk nie posiadał wiedzy ani na temat faktu zainicjowania przez wcześniejszego użytkownika – M. W. zobowiązania rolnośrodowiskowego ani na temat zasad rządzących postępowaniem administracyjnym w tego typu sprawach. W ocenie skarżącej spółki, zgodnie z normami regulującymi postępowania w sprawie przyznania płatności bezpośrednich, jak również rolnośrodowiskowych warunkiem uzyskania płatności jest ich rzeczywiste użytkowanie w sensie rolniczym a zatem protokół z dnia 25 września 2013 r. nie przesądza o dacie przejęcia posiadania działek przez skarżącą w rozumieniu przepisów rozporządzenia rolnośrodowiskowego z dnia 13 marca 2013 r. W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że syndyk sprawował z tą chwilą nadzór nad nieruchomością objętą wnioskiem rolnośrodowiskowym złożonym przez M. W. na rok 2013 jednak nie użytkował w tym czasie rolniczo tychże gruntów. W ocenie pełnomocnika skarżącej spółki przedmiotowy przypadek nie mieści się w typowych ramach przewidzianych w zespole przepisów § 27 - § 34 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. W niniejszej sprawie nie można mówić w sensie ścisłym o następstwie prawnym w rozumieniu § 31 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, gdyż reprezentowana przez syndyka spółka w upadłości przejęła jedynie na powrót posiadanie działek będących jej własnością. Zdaniem pełnomocnika nie jest to również przypadek przeniesienia posiadania na skutek umowy. Pełnomocnik podkreślił, że zmiana posiadania nastąpiła na skutek przejęcia faktycznego nieruchomości, która użytkowana była bezumownie. Niemniej jednak, analiza okoliczności sprawy prowadzi do wniosku, że per analogiam zastosowanie znaleźć powinny przepisy § 31 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, w tym § 31 ust. 6 w świetle których przejęcie w rozumieniu tych przepisów nastąpiło dopiero z chwilą rozpoczęcia przez skarżącą spółkę użytkowania rolniczego spornych gruntów. Pełnomocnik wyjaśnił, że z uwagi na obiektywne okoliczności przyrodniczo -klimatyczne, w okresie po zakończeniu cyklu wegetacyjnego na gruntach, który został zrealizowany przez M. W., strona nie dokonywała przez kolejne kilka miesięcy działań o charakterze rolniczym, a jej władztwo ograniczało się jedynie do podejmowania czynności prawnych związanych z własnością działek oraz do inwentaryzacji. Za pierwsze czynności noszące znamiona faktycznego użytkowania w sensie rolniczym uznać należy zatem dopiero dzień 9 kwietnia 2014 r. kiedy to syndyk działający w imieniu skarżącej spółki, powziąwszy wiedzę o prowadzeniu przez M. W. zobowiązania, wystąpił z wnioskiem do Kierownika BP ARiMR o nadesłanie spersonalizowanego wniosku o przyznanie płatności na rok 2014. W ocenie pełnomocnika strony skarżącej jakkolwiek czynność ta nie ma charakteru agrotechnicznego, to jednak bezspornie stanowi ona przejaw faktycznego zarządu gruntami, nakierunkowanego na ich zagospodarowanie w sposób zgodny z zasadami uzyskania płatności będących przedmiotem postępowania w ramach którego wydano zaskarżoną decyzję. Zdaniem strony skarżącej przeniesienie posiadania nie nastąpiło w czasie przejęcia przez syndyka w zarząd masy upadłości skarżącej spółki, lecz z chwilą, gdy to spółka (reprezentowana już przez syndyka) rozpoczęta działalność rolniczą na spornych działkach a więc nie wcześniej niż w miesiącu kwietniu 2014 r., natomiast do tej chwili za użytkownika należało uznać rolnika, który złożył w roku 2013 wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej, o czym świadczy chociażby fakt, że w stosunku do jego osoby była prowadzona kontrola na miejscu. Pełnomocnik podkreślił, że wobec powyższego należało uznać, że wniosek o wstąpienie do postępowania z dnia 2 czerwca 2014 r. złożony został w okolicznościach o których mowa w § 31 ust. 6 rozporządzania rolnośrodowiskowego tj. od dnia złożenia przez rolnika wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej (za rok 2013) do dnia doręczenia decyzji w sprawie przyznania tej płatności, i że nastąpiło to w terminie 3 miesięcy od dnia faktycznego przeniesienia posiadania gruntów. W tej sytuacji odmowa przyznania stronie płatności za rok 2014 ze względu na domniemane naruszenie terminu do złożenia wniosku o wstąpienie do postępowania dotyczącego płatności za rok poprzedni, co miałoby skutkować brakiem możliwości kontynuacji przez skarżącą zobowiązania na rok 2014 r. było niesłuszne i odbyło się z naruszeniem normy art. 77 ust. 1 k.p.a. a w konsekwencji także z naruszeniem normy 31 § 6 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, zgodnie z którym w przypadku terminowo złożonego wniosku nowy posiadacz wstępuje do postępowania w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o oddalenie skargi podtrzymując twierdzenia i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej w skrócie, "p.p.s.a."), w tym także na decyzje wydawane przez organy administracji rolnej. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego każdej decyzji administracyjnej, względem której stwierdzone zostanie co najmniej jedno z naruszeń prawa wskazanych w art. 145 § 1 p.p.s.a. Z drugiej jednak strony, jeśli w wyniku sądowej kontroli okaże się, że zakwestionowany akt odpowiada prawu, sąd skargę oddala skargi, stosownie do dyspozycji art. 151 tej samej ustawy. Biorąc pod uwagę przytoczone zasady sądowej weryfikacji orzecznictwa organów administracji publicznej, skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, z następujących powodów. Zgodnie z treścią art. 25 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r. poz. 173 ze zm. - dalej ustawa z 7 marca 2007 r.) w sprawach o przyznanie pomocy (w tym pomocy rolnośrodowiskowej - art. 5 ust. 1 pkt 14 tej ustawy), w przypadku przekształcenia wnioskodawcy w toku postępowania, następca prawny wnioskodawcy może, na swój wniosek, wstąpić do toczącego się postępowania na miejsce wnioskodawcy, jeżeli nie sprzeciwia się to przepisom, o których mowa w art. 1 pkt 1, oraz istocie i celowi działania, w ramach którego ma być przyznana pomoc. Również rozporządzenie rolnośrodowiskowe w § 28 stanowi, że w przypadku zaistnienia następstwa prawnego, w okresie od dnia złożenia wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej do dnia doręczenia decyzji w sprawie przyznanie tej płatności, jego następca prawny może wstąpić do toczącego się postepowania w sprawie przyznania tej płatności na jego miejsce, jeżeli objął w posiadanie grunty lub stado objęte tym wnioskiem. Według ust 2 tego przepisu następca prawny rolnika wstępuje do toczącego się postępowania w sprawie przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej na miejsce rolnika na wniosek złożony w terminie 3 miesięcy od dnia wystąpienia zdarzenia prawnego, w wyniku którego zaistniało następstwo prawne. Wniosek, o którym mowa w ust. 2, następca prawny rolnika składa do kierownika biura powiatowego Agencji, do którego został złożony wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej przez rolnika (§ 28 ust. 6). Z kolei jak stanowi § 31 ust 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego w przypadku rozwiązania albo przekształcenia rolnika lub wystąpienia innego zdarzenia prawnego, w wyniku których zaistniało następstwo prawne, z wyłączeniem przypadku, o którym mowa w § 30 ust. 1, które nastąpiło po doręczeniu decyzji w sprawie przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej, jego następcy prawnemu mogą być przyznane kolejne płatności rolnośrodowiskowe, jeżeli objął w posiadanie grunty lub stado objęte zobowiązaniem rolnośrodowiskowym podjętym przez rolnika i są spełnione warunki określone w art. 25 ust. 2 ustawy. Jeżeli zdarzenie, o którym mowa w ust. 1, nastąpiło w okresie od dnia złożenia przez rolnika wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za dany rok do dnia doręczenia decyzji w sprawie przyznania tej płatności, jego następca prawny wstępuje do toczącego się postępowania w sprawie przyznania tej płatności na miejsce rolnika na wniosek złożony w terminie 3 miesięcy od dnia wystąpienia zdarzenia prawnego, w wyniku którego zaistniało następstwo prawne. W rozpoznawanej sprawie podstawą odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej na rok 2014, była przede wszystkim odmowa przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR wstąpienia "A" spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej na podstawie decyzji z dnia [...] maja 2015 roku nr [...]. Skoro zatem wskazaną decyzją Kierownik BP ARiMR odmówił wstąpienia "A" spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej, to konsekwentnie logicznym była odmowa przyznania temu podmiotowi kontynuacyjnej płatności rolnośrodowiskowej. Powyższa decyzja ma charakter prejudycjalny, gdyż najpierw organ w osobie Kierownika BP ARiMR rozstrzygnął w sprawie o wstąpieniu do toczącego się postępowania za 2014 rok, a następnie w konsekwencji inny organ w osobie Kierownika BP ARiMR, właściwy ze względu na siedzibę rolnika orzekł w zakresie przyznania kontynuacyjnej płatności rolnośrodowiskowej. Przytoczone powyżej przepisy rozporządzenia rolnośrodowiskowego stanowią, że następcy prawnemu mogą być przyznane płatności rolnośrodowiskowe, jeżeli i on sam spełni określone przepisami warunki. Skoro zatem odmówiono stronie wstąpienia do toczącego się postępowania o przyznanie kolejnej płatności (na 2014 rok), to jednocześnie nie można przyznać płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej tej samej stronie, za ten sam rok. Zauważyć także należy, że odrębne prowadzenie postępowań w sprawie wstąpienia do toczącego się postępowania i w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej nie rzutuje w negatywny sposób na prawa strony, czy możliwość kontroli sądowej wydanych decyzji. Decyzja o wstąpieniu do toczącego się postępowania podlegać może weryfikacji w toku postępowania odwoławczego, jeśli strona złoży odwołanie. Podlega również samodzielnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego (po wyczerpaniu środków zaskarżenia w administracyjnym toku instancji). W ramach tego właśnie przedmiotu strona (później skarżący) może kwestionować wszystkie te elementy ustaleń faktycznych i prawnych z którymi się nie zgadza, a które brane były pod uwagę przez organ przy ocenie okoliczności dotyczących wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie wstąpienia do toczącego się postępowania. To postępowanie i kontrola sądowa nad nim daje skarżącemu możliwość uzyskania oceny ich zapatrywań przez sąd administracyjny. Natomiast przyznanie płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej jest w takiej konfiguracji kwestią wtórną w tym znaczeniu, że o jej przyznaniu decyduje wynik postępowania w przedmiocie wstąpienia do toczącego się postępowania. Podstawą, w oparciu o którą organ ocenia czy żądnie strony dotyczące przyznania płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej jest zasadne wynika ze stosunkowo prostego ustalenia czy strona skutecznie wstąpiła do toczącego się postępowania. W momencie zatem wydawania decyzji dotyczącej przyznania płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej musi istnieć decyzja, z której wynika, że strona wstąpiła do toczącego się postępowania. Podkreślić jednocześnie należy, że omówione relacje między wskazanymi decyzjami sprawiają, zdaniem Sądu, że decyzja dotycząca wstąpienia do toczącego się postępowania, jeśli jest wydawana odrębnym aktem, stanowi w istocie podstawę do wydania decyzji dotyczącej płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej. Zależność tych dwu decyzji jest o takim charakterze, że w przypadku uchylenia decyzji dotyczącej wstąpienia do toczącego się postępowania, powstaje podstawa do wznowienia postępowania z powołaniem się na przesłankę wymienioną w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana na podstawie innej decyzji, która następnie została uchylona lub zmieniona w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji. Bez wątpienia omówiona wyżej zależność między powołanymi decyzjami zachodzi, a ściślej rzecz ujmując występuje wpływ zmiany decyzji dotyczącej wstąpienia do toczącego się postępowania, na decyzję wydaną w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej. Ta zależność obu decyzji wystarczająco gwarantuje ochronę stronie. Podważenie decyzji o wstąpieniu do toczącego się postępowania, dawać będzie podstawę do odpowiedniego do tej okoliczności zweryfikowania decyzji w sprawie płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej. Nie stoi temu na przeszkodzie także oddalenie skargi na decyzję dotyczącą płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej. Sąd ocenia bowiem legalność takiej decyzji w dacie jej podjęcia i istnienia na ten moment decyzji dotyczącej wstąpienia do toczącego się postępowania. Prawomocne orzeczenie Sądu nie będzie więc przeszkodą do wzruszenia skontrolowanej decyzji z powołaniem się na późniejszą zmianę tej ostatniej decyzji. Ocena prawna Sądu wiąże w danej sprawie dopóki stan faktyczny będący przedmiotem tej oceny jest tożsamy. Innymi słowy rzecz ujmując stwierdzić należy, że organ prowadzący postępowanie w sprawie płatności rolnośrodowiskowej kontynuacyjnej nie dokonuje ponownej weryfikacji zasadności zastosowania wobec strony przepisu § 31 ust. 6 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Ten element był bowiem przedmiotem badania w postępowaniu w sprawie dotyczącej wstąpienia do toczącego się postępowania. Z tego też względu, zarzuty skargi kwestionujące prawidłowość ustaleń odnośnie prawidłowego i terminowego wstąpienia do toczącego się postępowania nie mogły odnieść zamierzonego skutku w przypadku zaskarżenia decyzji dotyczącej odmowy przyznania płatności kontynuacyjnej. Zgodnie z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. W oparciu o ten przepis Sąd orzekł zatem jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło