II SA/Po 60/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jakub Zieliński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 marca 2016 r. sprawy ze skargi Gminy T.[...] na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 (słownie: dwustu) zł. /-/ Jakub Zieliński Decyzja Wojewody Wielkopolskiego (dalej również: Wojewoda) z dnia [...] listopada 2015 r. znak [...], wydana w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę, została doręczona Wójtowi T.[...] w dniu 30 listopada 2015 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru dołączone do akt adm. II inst. – k. 23). W terminie do wniesienia skargi Wójt Gminy T.[...], reprezentowany przez pełnomocnika procesowego, w dniu 23 grudnia 2015 r. nadał drogą pocztową skargę na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2015 r., adresując przesyłkę następująco: "Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Al. Niepodległości 16/18 61-713 Poznań (k. 82). Skarga przy jej wniesieniu została opłacona wpisem w wysokości 200 zł (k. 2 akt sąd.). Przesyłka została zwrócona przez operatora pocztowego w dniu 28 grudnia 2015 r. (k. 82 v) z adnotacją "Zwrot. Pod wskazanym adresem nieznany (Błędny adres)". W dniu 8 stycznia 2016 r. (data wniesienia pisma do Wojewody Wielkopolskiego – k. 76) strona skarżąca w piśmie procesowym skierowanym do tutejszego Sądu zarwała prośbę o uznanie przez tutejszy Sąd, że skarga została wniesiona w terminie – a to z uwagi na oczywistą omyłkę w określeniu adresata, co potwierdza fakt prawidłowego wskazania organu na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zaopatrzonym w pieczęć Urzędu Pocztowego w [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł w pierwszej kolejności o jej odrzucenie, jako wniesionej po terminie, który upłynął w dniu 30 grudnia 2015 r. Replika organu została doręczona stronie skarżącej w dniu 1 lutego 2016 r. (k. 85) i pozostała bez odpowiedzi tej strony (dupliki). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm. – dalej: P.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia w sprawie. Skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 P.p.s.a.). Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Czynność dokonana po upływie terminu jest bowiem bezskuteczna (art. 85 P.p.s.a.). Nadto należy wyjaśnić, że oddanie skargi w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne w skutkach z wniesieniem jej do sądu (art. 83 § 3 P.p.s.a.), a potwierdzeniem oddania pisma w takim wypadku jest umieszczona na kopercie urzędowa pieczęć operatora pocztowego wraz z widniejącą na niej datą (lub potwierdzenie nadania). Dla skutecznego wniesienia pisma procesowego tą drogą pismo to musi być ponadto nadane przed upływem określonego terminu (art. 85 P.p.s.a.), zaś adresat co do zasady prawidłowo przez nadawcę wskazany, co wynika z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz.U. z 2012 r., poz. 1529, z późn. zm.), zgodnie z którym przesyłkę pocztową doręcza się adresatowi pod adresem wskazanym na przesyłce lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej. Z kolei przesyłkę pocztową, której nie można doręczyć adresatowi, operator pocztowy co do zasady zwraca nadawcy, jak stanowi art. 32 ust. 1 Prawa pocztowego. Prawo pocztowe dopuszcza możliwość otwarcia przesyłki w celu uzyskania danych umożliwiających jej doręczenie lub zwrócenie nadawcy, ale dotyczy ona wyłącznie przesyłki pocztowej, której nie można doręczyć adresatowi ani zwrócić nadawcy z powodu braku lub błędnego adresu nadawcy, tj. w odniesieniu do "przesyłki niedoręczalnej" (art. 33 ust. 1 Prawa pocztowego). Należy też podkreślić, że potwierdzenie nadania przesyłki rejestrowanej wydane przez placówkę pocztową operatora wyznaczonego, ma moc dokumentu urzędowego (art. 17 Prawa pocztowego), jednak potwierdza ono jedynie fakt (datę, miejsce) nadania takiej przesyłki, nie zaś to, że przesyłkę nadano do właściwego adresata i pod właściwy adres. Operator pocztowy obowiązany jest bowiem doręczyć przesyłkę adresatowi na adres wskazany na przesyłce lub w umowie w umowie o świadczenie usługi pocztowej (art. 37 ust. 1 Prawa pocztowego), zatem to dane umieszczone na przesyłce determinują sposób wykonania umowy przez operatora pocztowego. Potwierdza to również art. 3 pkt 21 Prawa pocztowego, który przesyłkę pocztową definiuje jako rzecz opatrzoną oznaczeniem adresata i adresem, przedłożoną do przyjęcia lub przyjętą przez operatora pocztowego w celu przemieszczenia i doręczenia adresatowi. Podmiot świadczący usługi pocztowe nie może dowolnie doręczać przesyłek, nawet jeżeli z urzędu znany jest mu prawidłowy adres (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 2010 r. sygn. akt II OZ 969/10, dostępne w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W przedmiotowej sprawie na przesyłce zawierającej skargę z dnia 23 grudnia 2015 r. został wskazany adresat, tj. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, natomiast adres "Al. Niepodległości 16/18 61-713 Poznań" dotyczy siedziby Wojewody Wielkopolskiego w Poznaniu (okoliczność znana Sądowi z urzędu, tzw. notoria urzędowa; dane adresowe wskazane są również w pismach organu kierowanych do stron postępowania). W takiej sytuacji operator pocztowy nie był uprawniony do samodzielnego rozstrzygnięcia, czy intencją wnoszącego pismo procesowe jest skierowanie przesyłki do tutejszego Sądu, czy też raczej do innego podmiotu, którego adres podano na przesyłce. Wskazanie konkretnego adresata, który nie ma siedziby pod adresem podanym na przesyłce, stanowił w tym wypadku przeszkodę do wykonania usługi pocztowej. W związku z powyższym operator pocztowy w sposób prawidłowy zastosował art. 32 ust. 1 Prawa pocztowego, zwracając przesyłkę nadawcy z powodu niemożności jej doręczenia. Z uwagi na powyższe za datę wniesienia skargi uznać należy dzień 8 stycznia 2016 r., kiedy to strona skarżąca złożyła w siedzibie Wojewody pismo przewodnie z dnia 7 stycznia 2016 r. zawierające wniosek o uznanie skargi za wniesioną w terminie, do którego dołączyła skargę oraz kopertę zwróconej przesyłki. Tymczasem zgodnie z art. 53 § P.p.s.a. termin do wniesienia skargi upłynął z dniem 30 grudnia 2015 r., tj. ostatnim z 30 dni liczonych od daty doręczenia skarżącej decyzji Wojewody, co miało miejsce 30 listopada 2015 r. Wobec tego, niezależnie od charakteru i przyczyn popełnionego błędu w zaadresowaniu przesyłki zawierającej skargę, nie można w tych warunkach uznać skargi za wniesioną w terminie. W konsekwencji, skoro wniesienie skargi nastąpiło z uchybieniem terminu ustawowego i jest bezskuteczne, skargę należało odrzucić. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia (punkt 1). Konsekwencją odrzucenia skargi już opłaconej wpisem jest również rozstrzygnięcie z urzędu w punkcie 2 sentencji o zwrocie uiszczonej opłaty na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 P.p.s.a. Rozstrzygnięcie to wiąże Sąd od dnia, w którym orzeczenie o odrzuceniu skargi stanie się prawomocne. /-/ Jakub Zieliński