I OZ 681/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2017 r. zażalenia I.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 grudnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Gl 855/15 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi I.M. na decyzję Rektora Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji przywracającej status studenta postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z 21 grudnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił zażalenie I.M., reprezentowanej przez T.M., na postanowienie tego Sądu z 14 listopada 2016 r. odrzucające skargę kasacyjną od wyroku z 6 lipca 2016 r. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że pełnomocnik skarżącej, prawidłowo pouczony, sporządził osobiście zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną i podpisał się pod nim jako adwokat, choć nie wykonuje tego zawodu, co wynika z rejestru adwokatów – wpis z [...] sierpnia 2011 r., nr [...], nie wykonujący zawodu, zaś art. 194 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) wymaga aby zażalenie w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej sporządził adwokat lub radca prawny. Zażalenie na postanowienie z 21 grudnia 2016 r. wniosła I.M. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie posiada usprawiedliwionych podstaw. Art. 194 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), "p.p.s.a.", w sposób jednoznaczny określa, iż zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej winno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, wskazując jednocześnie, iż odpowiednie zastosowane znajduje art. 175 § 2 i § 3 p.p.s.a., w którym określony został katalog podmiotów zwolnionych od obowiązku zachowania przymusu adwokacko-radcowskiego. Pełnomocnik I.M., jej brat T.M., pomimo pouczenia udzielonego przez Sąd I instancji, sporządził osobiście zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 6 lipca 2016 r., którym odrzucona została skarga kasacyjna, również sporządzona osobiście przez pełnomocnika strony. Z akt sprawy nie wynika, aby T.M. był czynnym adwokatem lub radcą prawnym, ani którymkolwiek z podmiotów wskazanych w art. 175 § 2 p.p.s.a. Jak prawidłowo zbadał Wojewódzki Sąd Administracyjny pełnomocnik skarżącej, wpisany na listę adwokatów [...] sierpnia 2011 r. pod nr [...], nie wykonuje zawodu, co wynika ze strony internetowej www.rejestradwokatow.pl, prowadzonej przez Naczelną Radę Adwokacką. Zasadnym zatem było stanowisko Sądu I instancji, który uznał, iż zażalenie skarżącej nie zostało sporządzone przez podmiot, o którym mowa w art. 194 § 4 p.p.s.a. Art. 194 p.p.s.a. regulujący kwestię zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych nie stawia tym środkom odwoławczym szczególnie rygorystycznych wymogów, tak jak to czyni wobec skargi kasacyjnej, z jednym wyjątkiem wskazanym w § 4. Zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone – tak jak i ta skarga – przez adwokata lub radcę prawnego. Przepis ten – art. 194 § 4, tak jak i art. 175 § 1 - ma na celu sporządzenie skargi kasacyjnej i zażalenia, którego przedmiotem jest odrzucenie tej skargi przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata lub radcę prawnego. W przypadku skargi kasacyjnej z tego względu, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest jej podstawami (art. 183 § 1 p.p.s.a.), zaś jeżeli chodzi o zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej z uwagi na wagę sprawy - skutek jaki odrzucenie skargi wywołuje (niemożność rozpoznania sprawy co do meritum przez Naczelny Sąd Administracyjny). Taki cel wprowadzenia regulacji powoduje, że o profesjonalnym pełnomocniku można mówić wówczas, gdy nie tylko spełnia on formalne wymogi wykonywania zawodu adwokata lub radcy prawnego – wpisanie na listę, ale wykonuje zawód, zatem świadczy pomoc prawną ze związanymi z tym uprawnieniami i obowiązkami. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.