II FZ 679/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Antoni Hanusz, , , po rozpoznaniu w dniu 25 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 8 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Po 2387/15 w przedmiocie utrzymania w mocy postanowienia w sprawie oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi G. R. i W. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 7 października 2015 r., nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 r. postanawia odrzucić zażalenie. Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Po 2387/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 2 maja 2016 r. oddalające wniosek o przyznanie W. R. prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi G. R. i W. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu w przedmiocie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 r. Pismem z dnia 7 lipca 2016 r. skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zażalenie jako niedopuszczalne należało odrzucić. Zgodnie z art. 194 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia wskazane w art. 194 § 1 pkt 1- 10 p.p.s.a. Oznacza to, że zażalenie przysługuje stronie tylko na orzeczenia wojewódzkich sądów administracyjnych, a ponadto zażalenie jest dopuszczalne tylko, kiedy ustawa jednoznacznie stanowi o możliwości jego wniesienia. W dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie nowelizacja p.p.s.a., wprowadzona ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658; dalej "ustawa nowelizująca"), mocą której został zmieniony m. in. art. 260 p.p.s.a. Na podstawie art. 1 pkt 73 ustawy nowelizującej, art. 260 p.p.s.a. otrzymał w § 1 następujące brzmienie: "Rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy". W § 2 przyjęto natomiast, że "W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu" a w § 3, że "Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym". Postępowanie zostaje wszczęte z dniem złożenia skargi. W niniejszej sprawie skargę wniesiono w dniu 20 listopada 2015 r., a więc w dacie obowiązywania zmian wynikających z ustawy nowelizującej. Zastosowanie miał zatem art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą, z którego wynika obecnie, że Sąd pierwszej instancji rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego stosuje odpowiednio przepisy o zażaleniu. Skoro więc Sąd pierwszej instancji, w którym orzeka referendarz, od którego postanowienia wniesiono sprzeciw, rozpoznając ten środek odwoławczy orzeka jako Sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu, to od wydanego przez ten Sąd postanowienia, na podstawie art. 260 p.p.s.a., nie służy już środek zaskarżenia. Prawo do wniesienia zażalenia na takie rozstrzygnięcie nie wynika w tym przypadku także z przepisu szczególnego. Wobec powyższego, skoro od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 8 czerwca 2016 r. nie przysługiwał środek odwoławczy, zażalenie z dnia 4 lipca 2016 r. jako niedopuszczalne podlegało odrzuceniu. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 178 w związku z art. 180 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.