I SAB/Wa 829/15

WyrokWSA w Warszawie2016-03-17

Skład orzekający: Marta Kołtun - Kulik, Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz, Anna Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość przejętą dekretem z dnia 16 października 1945 r., i czy w związku z tym należy zobowiązać organ do załatwienia sprawy, stwierdzić rażące naruszenie prawa, zasądzić sumę pieniężną oraz zwrócić koszty postępowania?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, co uzasadnia zobowiązanie go do załatwienia sprawy w określonym terminie oraz stwierdzenie bezczynności z rażącym naruszeniem prawa. Sąd zasądził również sumę pieniężną i koszty postępowania, jednak oddalił skargę w zakresie żądania orzeczenia o istnieniu uprawnienia oraz w części dotyczącej przewlekłości postępowania, uznając, że nie wszystkie przesłanki do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd zostały spełnione.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta miasta w sprawie rozpatrzenia wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość przejętą dekretem z 1945 r. Wniosek wpłynął w marcu 2010 r., a organ podejmował czynności w latach 2010, 2011 i 2014, jednak do dnia rozpoznania skargi sprawa nie została rozpatrzona. Skarżąca domagała się zobowiązania organu do załatwienia sprawy, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, orzeczenia o istnieniu uprawnienia, przyznania sumy pieniężnej i zwrotu kosztów.
Rozstrzygnięcie
1. Zobowiązano Prezydenta do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie czterech miesięcy. 2. Stwierdzono, że Prezydent dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzono od Prezydenta na rzecz J. S. kwotę 500 zł tytułem sumy pieniężnej. 4. Oddalono skargę na bezczynność w pozostałym zakresie. 5. Oddalono skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania. 6. Zasądzono od Prezydenta na rzecz J. S. kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun - Kulik Sędziowie WSA Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz WSA Anna Wesołowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2016 r. sprawy ze skarg J. S. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ustalenie odszkodowania 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] marca 2010 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. jako "[...]" – działka oraz "[...]" nr [...] - w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz J. S. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem sumy pieniężnej; 4. oddala skargę na bezczynność w pozostałym zakresie; 5. oddala skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania; 6. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz J. S. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismami z dnia 28 października 2015 r. J. S. (Skarżąca) wniosła skargi do tutejszego sądu na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w postępowaniu toczącym się z wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość przejętą dekretem z dnia 16 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. W skargach Skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do załatwienia sprawy, stwierdzenie, że bezczynność i przewlekłość organu miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, orzeczenie o istnieniu uprawnienia skarżącej, przyznanie od organu na rzecz Skarżącej sumy pieniężnej w kwocie [...] złotych i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedziach na skargi organ wniósł o ich oddalenie. Postanowieniem z dnia 26 stycznia 2016 r. sąd postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy będące wynikiem wniesienia skarg na bezczynność i przewlekłość i prowadzić je pod wspólną sygn. I SAB/Wa 829/15. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje : W pierwszej kolejności wskazać należy że obie skargi były dopuszczalne, bowiem przed ich złożeniem Skarżąca w dniu 18 listopada 2015 r. złożyła zażalenia na przewlekłe prowadzenie sprawy oraz zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie. Z przyczyn, które wskazane zostaną poniżej sąd uznał, że organ pozostawał w bezczynności, w konsekwencji, skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a. Z akt administracyjnych przedstawionych sądowi wynika, że wniosek o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] opisaną dawniej jako "[...]" i "[...]" wpłynął do organu w dniu [...] marca 2010 r. Po otrzymaniu wniosku organ podjął pierwszej czynności w kwietniu a następnie czerwcu 2010 r., w wyniku których do akt sprawy wpłynęły w dniu 6 lipca 2010 r. oraz 10 sierpnia 2010 r. dokumenty dotyczące przedmiotowej nieruchomości. Kolejne czynności podjęte zostały w dniu 16 marca 2011 r., w ich wyniku do akt wpłynęły dalsze dokumenty w dniach 11 i 28 kwietnia 2011 r. Po raz kolejny organ podjął czynności zmierzające do ustalenia stanu faktycznego sprawy w lutym i marcu 2014 r. Tym niemniej, do dnia rozpoznania skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania wniosek o odszkodowanie nie został rozpatrzony. W sposób oczywisty stanowiło to naruszenie przepisu art. 35 § 1 k.p.a. z którego wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). W ocenie sądu zestawienie powyższych czynności wskazuje, że organowi postawić można zarzut pozostawania w bezczynności co do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania, co obligowało sąd do wyznaczenia terminu załatwienia sprawy. Z uwagi na charakter sprawy i konieczne do przeprowadzenia czynności (w tym konieczność sporządzenia operatu szacunkowego, o ile organ uzna, że spełnione są przesłanki wynikające z art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami) sąd uznał, że termin niezbędny dla rozpoznania wniosku to cztery miesiące licząc od dnia doręczenia organowi akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem sądu. Jednocześnie sąd uznał, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ocena taka uzasadniona jest okolicznościami niniejszej sprawy, to jest zaniechaniem prowadzenia jakichkolwiek czynności w sprawie w okresie blisko trzech lat (2011-2014) a następnie marca 2014 r. do dnia rozpoznania sprawy przez sąd. Wobec powyższego Sąd uznał za uzasadnione zasądzenie na rzecz Skarżącej sumy pieniężnej o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. uznając jednak, że wystarczającą kwotą jest kwota 500 złotych. Podstawą rozstrzygnięcia w tym zakresie był art. 149 § 1 i 2 p.p.s.a. W ocenie sądu brak było podstaw do wydania żądanego przez Skarżącą orzeczenia o istnieniu po jej stronie uprawnienia. Stosownie do treści art. 149 § 1b p.p.s.a. Sąd, w przypadku, o którym mowa w art. 149 § 1 pkt 1 i 2, może orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Obie przesłanki powołane w cytowanym artykule winny być spełnione łącznie. W niniejszej sprawie, na obecnym etapie postępowania przesłanek tych nie można uznać za spełnionych. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na bezczynność w zakresie zasądzenia na rzecz Skarżącej sumy pieniężnej w kwocie powyżej 500 złotych oraz orzeczenia o istnieniu po stronie skarżącej uprawnienia. Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach był art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło