I SA/Gd 1899/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia WSA Irena Wesołowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 marca 2016 r. sprawy ze skargi B. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 października 2015 r. nr SKO [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadzi - na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 16 lipca 2014 r. wystawionego przez Wójta Gminy– wobec zobowiązanej, pani B. J., egzekucję administracyjną należności wynikających z I i II raty podatku rolnego i podatku od nieruchomości za 2014 r. Pani B. J. w piśmie z dnia 18 sierpnia 2014 r. wniosła zarzuty do postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o powyższy tytuł wykonawczy, podnosząc zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku i braku wymagalności obowiązku oraz niedoręczenia upomnienia. Dodatkowym pismem z dnia 16 września 2014r. zobowiązana wniosła ponadto zarzuty niedopuszczalności egzekucji administracyjnego lub zastosowania środka egzekucyjnego, zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego wskazując, że orzeczenie nakładające na nią obowiązek podatkowy nie zostało jej doręczone. Wyjaśniła ponadto, że organ odwoławczy nie rozpoznał jej odwołań od decyzji ustalających podatek za lata poprzednie w związku z czym nie wiadomo czy ciąży na niej obowiązek podatkowy. Wniosła również o wstrzymanie i zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z dnia 30 września 2014 r. Wójt Gminy uznał wniesione zarzuty za nieuzasadnione. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 16 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2015 r. sygn. akt I SA/Gd 232/15 oddalił skargę na postanowienie SKO. Naczelnik Urzędu Skarbowego, działając jako organ egzekucyjny, postanowieniem z dnia 18 lutego 2015 r. uznał wniesione zarzuty za nieuzasadnione. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 25 marca 2015 r. uchylił powyższe rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Ponownie rozpoznając sprawę organ egzekucyjny zwrócił się do Wójta Gminy o zajęcie stanowiska odnośnie zarzutu określonego w art. 33 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm.; określanej dalej jako "u.p.e.a.") dotyczącego niedopuszczalności egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego. Postanowieniem z dnia 18 maja 2015 r. Wójt Gminy uznał wniesiony przez stronę zarzut za nieuzasadniony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z dnia 26 października 2015 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu, przywołując treść art. 33 § 1 oraz art. 34 § 1 u.p.e.a., Kolegium wskazało w pierwszej kolejności, że organem egzekucyjnym w niniejszym postępowaniu jest Naczelnik Urzędu Skarbowego, natomiast wierzycielem jest Wójt Gminy. W sytuacji, gdy organ egzekucyjny nie jest jednocześnie wierzycielem (co zachodzi w niniejszej sprawie), stanowisko wierzyciela jest wyrażane w odrębnym postanowieniu. Na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela przysługuje zażalenie (art. 34 §2 u.p.e.a.). Ustosunkowując się do podniesionego przez stronę zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnego Kolegium uznało, że jest on niezasadny z uwagi na wniesienie go po terminie. Kolegium wskazało, że zarzut został wniesiony pismem z dnia 16 września 2014 r., po upływie terminu 7 dni, liczonego od dnia otrzymania przez skarżącą opisu tytułu wykonawczego. Na marginesie organ wyjaśnił, że nawet gdyby przyjąć, że zarzut ten został wniesiony w terminie, to i tak w niniejszej sprawie nie zachodzi sytuacja, w której egzekucja administracyjna byłaby niedopuszczalna (obowiązku podatkowe są przymusowo realizowane w trybie u.p.e.a., zobowiązana nie znajduje się zaś w sytuacji prawnej, w której stosowanie wobec niej egzekucji administracyjnej byłoby wyłączone). Organ wyjaśnił ponadto, że pani B. J. zwróciła się do SKO z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji podatkowych, jednakże wniosek ten nie może zostać uwzględniony w niniejszym postępowaniu. Strona zwracała się już z takimi wnioskami do Kolegium, które decyzjami z dnia 24 września 2014 r. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji za rok 2013 i 2014. Kolegium uznało ponadto, że nie może ustosunkować się do kwestii wadliwości postępowania podatkowego, czy też działań Wójta Gminy z uwagi, że nie mają one związku z postępowaniem egzekucyjnym. Kwestie te mogą być ewentualnie przedmiotem rozpoznania w odrębnych postępowaniach. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pani B. J. wniosła o stwierdzenie nieważności rozstrzygnięć organów obu instancji. Alternatywnie wniosła o ich uchylenie. W ocenie skarżącej zaskarżone rozstrzygnięcia pozostają w sprzeczności z wcześniejszym rozstrzygnięciami, w tym m. in.: z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 czerwca 2015 r. Skarżąca podniosła ponadto, że organy podatkowe wydając zaskarżone rozstrzygnięcia dopuściły się oszczerstwa i nadużycia władzy a także poświadczyły nieprawdę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację, jak w zaskarżonym postanowieniu. W piśmie procesowym z dnia 19 stycznia 2016 r. pani B. J. wniosła dodatkowo m. in.: o zobowiązanie Kolegium do przedstawienia szeregu dowodów na okoliczność wydania decyzji w przedmiocie łącznego zobowiązania podatkowego, a także o sporządzenie opinii prawnej przez biegłego do spraw podatków od zabytków nieruchomych i parków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżanych orzeczeń z prawem. W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydane w związku z kwestionowaniem przez skarżącą stanowiskiem wierzyciela. W tytule wykonawczym dotyczącym skarżącej wskazano, że zobowiązanie w zakresie I i II raty podatku rolnego i podatku od nieruchomości za 2014 r. zostało ustalone decyzją z dnia 10 lutego 2014 r. Zgłoszone przez skarżącą w piśmie z 18 sierpnia 2014 r., sprecyzowane pismem z 16 września 2014 r. zarzuty, na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. zostały uznane przez wierzyciela – Wójta Gminy za niezasadne. Uzyskanie stanowiska wierzyciela w tym zakresie nastąpiło zgodnie ze wskazaniem zawartym w postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 25 marca 2015 r., sygn. [...], gdyż wydanie przez organ egzekucyjny postanowienia w zakresie zgłoszonego zarzutu egzekucyjnego wymaga uprzedniego uzyskania stanowiska wierzyciela (art. 34 § 1 u.p.e.a.). Przedmiotem wypowiedzi wierzyciela, zgodnie ze wskazaniami zawartymi w uzasadnieniu postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, były kwestie związane z istnieniem, wymagalnością obowiązku i doręczeniem upomnienia przedegzekucyjnego, w tym zarzuty dotyczące naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji będącej podstawą wystawienia tytułu wykonawczego w zakresie, w jakim nie są podstawą odrębnych postępowań. Stanowisko wierzyciela wyrażone w postanowieniu z 18 maja 2015 r. podlegało kontroli instancyjnej. Prawidłowo ustalono, że pani B. J. wniosła zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej oraz zarzut niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego. Zarzut niedopuszczalności egzekucji został poddany prawidłowej ocenie w zakresie terminu jego wniesienia. Prawidłowo przyjęto, że zarzut ten został sformułowany w piśmie skarżącej z 16 września 2014 r., po upływie terminu 7 dni od daty doręczenia tytułu wykonawczego. Dodatkowa czynność związana z analizą prawną przesłanek wyłączających prowadzenie egzekucji i ustalenie, że sytuacja prawna skarżącej nie uzasadnia ustalenia prawnej i formalnej przeszkody prowadzenia egzekucji administracyjnej potwierdza staranność oceny dokonanej w niniejszej sprawie. Poprawna jest również analiza w zakresie zgłoszonego przez skarżącą zarzutu niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego. Zajęcie prawa majątkowego ze świadczenia emerytalnego lub rentowego stanowi dopuszczalny prawnie środek egzekucji należności pieniężnych. Prawidłowo wskazano prawną podstawę stosowanego środka egzekucyjnego: art. 1a pkt 12 lit. a tiret trzecie oraz art. 79 u.p.e.a. W skardze kierowanej do sądu administracyjnego pan B. J. wywiodła, że zaskarżone postanowienie jest nieważne. W ocenie Sądu nie jest uzasadniony zarzut orzekania w składzie Samorządowego Kolegium Odwoławczego członków kolegium podlegających wyłączeniu. Kwestia prawidłowości doręczenia skarżącej decyzji z 10 lutego 2014 r. była przedmiotem orzekania w odrębnych sprawach. W związku z zakresem zarzutów w sprawie nie zachodziły przesłanki do orzekania na podstawie art. 34 § 1a u.p.e.a. Sąd z urzędu ustalił, że w WSA w Gdańsku zarejestrowano skargi pani B. J. (sygn. akt I SA/Gd 1210/15 - I SA/Gd 1212/15), dotyczące odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, w których uzasadnieniu dowodzony jest brak zasadności uznania doręczenia decyzji wymiarowej z 10 lutego 2014 r. za skuteczne. Sąd stwierdza również, że wydanIe przez SKO w tym samym składzie i w tej samej dacie 26 października 2015 r. decyzji będących przedmiotem odrębnych skarg pani B. J. nie uzasadnia zarzutu orzekania w składzie niezgodnym z prawem. Rozstrzygnięcie dotyczące roku 2015 - wskazana decyzja SKO z 2 czerwca 2015 r., [...] nie pozostaje w związku z przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie. Załączona przez skarżącą do skargi w sprawie I SA/Gd 1897/15 i I SA/Gd 1898/15 decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 2 czerwca 2015 r. została wydana w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego w sprawie wymiaru podatku rolnego i od nieruchomości za 2015 r. W sprawie dotyczącej stanowiska wierzyciela nie są podejmowane czynności sprawdzające. Zauważyć należy, że wywody dotyczące braku dowodów ewentualnej zapłaty podatku nie wpływają na legalność zaskarżonego postanowienia, spór bowiem nie dotyczy zapłaty podatku, lecz konsekwencji nieuiszczenia daniny publicznoprawnej ustalonej decyzją wymiarową. W procedurze sądowoadministracyjnej prokurator jest uprawniony do wniesienia skargi (art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) lub przystąpienia do postępowania, inicjatywa w tym zakresie należy do strony, zgodnie z zasadą postępowania kontradyktoryjnego. Z tych względów, uznając skargę za nieuzasadnioną Sąd, na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.