II FZ 382/18
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2018-07-20
Skład orzekający: Jacek Brolik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna lub jej uzupełnienie, wniesione bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego zamiast za pośrednictwem sądu pierwszej instancji, zostało wniesione w terminie?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna oraz uzupełnienie jej braków formalnych powinny być wnoszone za pośrednictwem sądu, który wydał zaskarżony wyrok. Wniesienie ich bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, nawet w terminie, nie wywołuje skutków prawnych, jeśli sąd ten nie przekaże ich właściwemu sądowi pierwszej instancji przed upływem terminu. W przeciwnym razie skarga podlega odrzuceniu jako wniesiona po terminie.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę kasacyjną T. K. z powodu nieuzupełnienia braków formalnych w terminie. Pełnomocnik skarżącego wniósł skargę kasacyjną, a następnie otrzymał wezwanie do przedłożenia oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa procesowego obejmującego umocowanie do reprezentowania przed NSA. Pełnomocnik wysłał pismo z pełnomocnictwem bezpośrednio do NSA, który przekazał je do WSA. WSA uznał, że uzupełnienie nastąpiło po terminie, ponieważ pismo zostało wniesione do niewłaściwego sądu. NSA rozpatrywał zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jacek Brolik po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia T. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2018 r., sygn. akt III SA/Wa 109/16 w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 109/16 w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 6 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. postanawia: oddalić zażalenie.
Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2018 r. w sprawie ze skargi kasacyjnej T. K. (skarżący) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2017 r. o sygn. akt III SA/Wa 109/16 w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 6 listopada 2015 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 178 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") odrzucił skargę kasacyjną.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że pismem z dnia 30 czerwca 2017 r., Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego, wniósł skargę kasacyjną na powyższy wyrok WSA w Warszawie. W wykonaniu zarządzenia z dnia 16 marca 2018 r. wezwano pełnomocnika Skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi przez nadesłanie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa procesowego obejmującego swym zakresem umocowanie do reprezentowania Skarżącego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. Jednocześnie poinformowano pełnomocnika, że znajdujące się w aktach sądowych pełnomocnictwo zawiera jedynie umocowanie do występowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 109/16. Wezwanie doręczono pełnomocnikowi Skarżącego w dniu 28 marca 2018 r. W dniu 11 kwietnia 2018 r. (data stempla biura podawczego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie) Naczelny Sąd Administracyjny przekazał pismo pełnomocnika Skarżącego z dnia 29 marca 2018 r. z załączonym oryginałem pełnomocnictwa do reprezentowania Skarżącego przed NSA.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazując na treść art. 178 p.p.s.a. w zw. z art. 177 § 1 tej ustawy wyjaśnił, że również uzupełnienie braków formalnych skargi kasacyjnej winno nastąpić za pośrednictwem sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie. Wniesienie skargi kasacyjnej oznacza bowiem wniesienie tego środka procesowego w sposób kompletny wraz z uzupełnieniem jego ewentualnych braków formalnych. Skierowanie przesyłki do sądu niewłaściwego, tj. w rozpoznawanej sprawie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie wywołało skutków związanych z wykonaniem zarządzenia, lecz spowodowało konieczność jej przekazania do sądu właściwego. W takiej sytuacji za datę złożenia pisma należało uznać dzień przekazania przesyłki do sądu właściwego, tj. 11 kwietnia 2017 r. Tymczasem termin do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej upływał z dniem 4 kwietnia 2018 r. Uzupełnienie braku formalnego skargi kasacyjnej obligowało Sąd do zastosowanie w sprawie art. 178 p.p.s.a.
W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik Skarżącego wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, rozpoznanie sprawy bez wyznaczania rozprawy. Postanowieniu zarzucił naruszenie: art. 178 p.p.s.a. poprzez bezpodstawne zastosowanie, a w efekcie nieuzasadnione przyjęcie, że strona nie przedłożyła do akt sprawy pełnomocnictwa uprawniającego do reprezentacji strony; art. 39 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że udzielone w sprawie pełnomocnictwo nie uprawniało do złożenia skargi kasacyjnej; art. 83 § 3 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że oddanie pisma z pełnomocnictwem w polskiej placówce operatora publicznego nie było równoznaczne z wniesieniem go do sądu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, wobec tego podlega oddaleniu.
Na wstępie rozważań zaznaczyć należy, że pełnomocnik Skarżącego kwestionuje co następuje: 1) zasadność wezwania go przez Sąd pierwszej instancji do przedstawienia pełnomocnictwa do wniesienia skargi kasacyjnej, 2) zasadność odrzucenia skargi kasacyjnej z uwagi na uchybienie terminowi do jej uzupełnienia.
Odnosząc się ad 1. wskazać należy, że nie ma racji pełnomocnik Skarżącego, że znajdujące się w katach sprawy pełnomocnictwo uprawniało go do wniesienia skargi kasacyjnej. Ze znajdującego się w aktach sprawy dokumentu pełnomocnictwa wynika, że umocowanie pełnomocnika obejmuje jedynie reprezentowanie Skarżącego w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 109/16. Tak jednoznaczne wskazanie czynności, do której został umocowany pełnomocnik, zgodnie z art. 36 pkt 3 p.p.s.a., ze względu na konieczność ścisłego odczytywania zakresu pełnomocnictwa do niektórych tylko czynności w postępowaniu, musiało skutkować uznaniem, że brak jest w aktach sprawy dokumentu pełnomocnictwa, z którego wynikałoby umocowanie pełnomocnika do wniesienia skargi kasacyjnej i występowania przed Naczelnym Sadem Administracyjnym.. Skoro z art. 175 § 1 P.p.s.a wynika, że to właśnie w zakresie "sporządzenia skargi kasacyjnej i jej wniesienia" obowiązuje tzw. przymus adwokacki, pełnomocnik strony dokonującej tej czynności procesowej musi posiadać umocowanie obejmujące dokonanie tych czynności, na co brak w przedmiotowej sprawie potwierdzenia. Nie jest to zatem pełnomocnictwo ogólne do prowadzenia spraw przed sądami administracyjnymi, tj. Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz wojewódzkimi sądami administracyjnymi (art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych). Wyraźne wskazanie, że chodzi o reprezentowania przed WSA w Warszawie sygn. akt III SA/Wa 109/16 oznacza, że nie można mówić o takim jego charakterze, tj. ogólnym, a tylko do prowadzenia sprawy przed Wojewódzkim Sądem w Warszawie i to jedynie " o określonej konkretnej sygnaturze".
Z mocy art. 39 p.p.s.a. zarówno pełnomocnictwo ogólne, jak i do prowadzenia poszczególnych spraw obejmuje z mocy samego prawa umocowanie do wszystkich łączących się ze sprawą czynności w postępowaniu, nie wyłączając skargi o wznowienie postępowania i postępowania wywołanego jej wniesieniem. Oba te rodzaje pełnomocnictw uprawniają zatem do takich samych czynności, jednak pełnomocnictwo pierwsze - ogólne do spraw prowadzonych przed sądami administracyjnymi, a to drugie - do poszczególnych spraw, tylko do występowania w sprawie, do której zostało udzielone.
Sformułowanie pełnomocnictwa z dnia 27 stycznia 2017 r., złożonego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, wskazuje, że było to pełnomocnictwo, o którym mowa w art. 36 pkt 2 p.p.s.a., tj. do prowadzenia poszczególnej sprawy. Upoważnia ono bowiem do "reprezentowania w sprawie przed WSA w Warszawie sygn. akt III SA/Wa 109/16". Słuszność miał zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wzywając pełnomocnika Skarżącego do przedłożenia pełnomocnictwa do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie.
Ad. 2 Odnosząc się natomiast do kwestii prawidłowości wniesienia uzupełnienia braków skargi kasacyjnej przez przedłożenie właściwego pełnomocnictwa do wniesienia skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego zamiast do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyjaśnić należy, że art. 177 p.p.s.a. przewiduje pośredni tryb wnoszenia skargi kasacyjnej. Skargę kasacyjną kieruje się zatem do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem wojewódzkiego sądu administracyjnego, który wydał zaskarżony wyrok. W takim samym trybie następuje też uzupełnienie jej braków formalnych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jednoznaczne uregulowanie w tym przepisie, że środek odwoławczy wnosi się w określonym terminie do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie nie pozwala na uznanie, że skarga kasacyjna, czy uzupełnienie jej braków formalnych, skierowana bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego nawet w terminie, zamiast za pośrednictwem sądu pierwszej instancji, została wniesiona w terminie. Jeżeli skarga kasacyjna czy jej uzupełnienie zostały wniesione do Sądu odwoławczego wywołają skutki prawne tylko wtedy, gdy Sąd ten przekaże je właściwemu wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu przed upływem terminu przewidzianego na wniesienie skargi kasacyjnej czy też jej uzupełnienie. W przeciwnym razie podlega ona odrzuceniu, jako wniesiona po upływie terminu (art. 178 p.p.s.a.).
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że słusznie uznał Sąd pierwszej instancji, że skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu na mocy art. 178 p.p.s.a.
Mając na uwadze, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło