IV SA/Wa 3571/15

WyrokWSA w Warszawie2016-04-08

Skład orzekający: Anna Falkiewicz-Kluj, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Anita Wielopolska-Fonfara

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o nadanie statusu uchodźcy, udzielenie ochrony uzupełniającej lub zgody na pobyt tolerowany może zostać uwzględniony, jeśli cudzoziemiec nie wykazał indywidualnego prześladowania lub uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia, a jedynie ogólne zagrożenia i powiązania rodzinne z osobami zaangażowanymi w działalność zbrojną?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazał indywidualnego prześladowania ani uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia, które uzasadniałyby nadanie statusu uchodźcy, udzielenie ochrony uzupełniającej lub zgody na pobyt tolerowany. Niespójność zeznań, brak dowodów na indywidualne zagrożenie oraz powiązania rodzinne z bojownikami nie stanowią wystarczającej podstawy do przyznania ochrony międzynarodowej. Ogólne zagrożenia w kraju pochodzenia nie przekładają się na indywidualne położenie skarżącego.
Stan faktyczny
Skarżący A. A., obywatel [...], złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy, ochronę uzupełniającą i pobyt tolerowany, powołując się na obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu działalności jego szwagrów. Organy administracji odmówiły przyznania ochrony, uznając, że skarżący nie wykazał indywidualnego prześladowania ani uzasadnionej obawy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak wszechstronnego zebrania dowodów i błędną interpretację przepisów dotyczących ochrony. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec,, sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara (spr.), Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi A. A. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy oddala skargę Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] września 2015 r. nr [...] Rada do Spraw Uchodźców, po rozpatrzeniu odwołania A. A. od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców nr [...] z dnia [...] lutego 2015 roku o odmowie nadania statusu uchodźcy, o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej i nieudzieleniu zgody na pobyt tolerowany, utrzymała decyzję Szefa Urzędu w mocy. Zaskarżona decyzja Rady zapadła w następującym stanie faktycznym: A. A., obywatel [...], narodowości [...], w dniu 28 listopada 2013 roku złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy. Po jego rozpatrzeniu Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. odmówił wnioskodawcy nadania statusu uchodźcy, odmówił udzielenia ochrony uzupełniającej oraz nie udzielił zgody na pobyt tolerowany. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że cudzoziemiec nie spełnia przesłanek, o których mowa w Konwencji Genewskiej, aby otrzymać ochronę międzynarodową. A. A. jest żonaty, ma wykształcenie podstawowe, w kraju pochodzenia do listopada 2013 r. zamieszkiwał w [...], w [...]. Był traktorzystą w kółku rolniczym. Jest zdrowy, pełnosprawny, nie cierpi na choroby przewlekłe. Aplikant posługiwał się paszportem zagranicznym wydanym w maju 2013 r. oraz paszportem wewnętrznym z listopada 2013 r. wydanym przez Oddział [...] w [...], w [...], w którym znajduje się potwierdzenie zameldowania w [...], w [...]. A. A. w uzasadnieniu wniosku statusowego jak i podczas przesłuchania w dniu [...] kwietnia 2014 r. wskazał, że był prześladowany na skutek działań brata żony, który walczył na wojnie. Bracia żony byli bojownikami, wskutek czego kilkakrotnie został pobity, kilka razy powybijano mu zęby. Oświadczył, iż w 2013 r. był dwa razy zatrzymany (na okres 3 dni oraz dwóch tygodni) i poddany przemocy przez funkcjonariuszy struktur siłowych. Podczas pierwszego zatrzymania był przesłuchiwany w sprawie zaginionego szwagra – A. G. oraz w celu wpłynięcia na małżonkę w sprawie wycofania jej podania z [...] dotyczącego zaginięcia ww jej brata. Wolność odzyskał dzięki wstawiennictwu brata - dyrektora [...]. Podczas drugiego zatrzymania ponownie był pytany o zaginionego szwagra oraz o powód wyjazdu małżonki i jej młodszego brata z kraju pochodzenia. Oświadczył, iż jego rodzina doświadczała problemów w kraju pochodzenia z uwagi na zaangażowanie szwagrów w działania wojenne. Podniósł również, iż w 2013 r. miały miejsce groźby wobec jego córki, celem zmuszenia żony cudzoziemca do wycofania podania (o poszukiwanie brata) z [...]; grożący podał, iż w przeciwnym wypadku córka nie zda egzaminów. A. A. nie był nigdy zatrzymany, aresztowany, ani skazany wyrokiem sądu, w kraju pochodzenia nie brał udziału w działaniach wojennych. Z [...] wyjechał kilka miesięcy po wyjeździe żony, gdyż musiał zająć się sprzedażą ziemi i załatwieniem spraw gospodarczych. Cudzoziemiec zapytany o rozbieżności w swoich zeznaniach nt. zatrzymań, walczącego brata żony i udzielania wsparcia partyzantom wyjaśnił, że był chyba źle zrozumiany przez pracownika na granicy. A. A. zrezygnował z obecności psychologa. Przesłuchanie zostało przeprowadzone w języku [...] dla niego zrozumiałym. Nie zgłosił żadnych zastrzeżeń do przebiegu przesłuchania. Oświadczył, iż treść zadawanych pytań była dla niego zrozumiała, po odczytaniu protokołu przesłuchania własnoręcznym podpisem potwierdził swoje oświadczenia. Ponadto, cudzoziemiec otrzymał pisemną informację o statusie przesłuchania w postępowaniu o nadanie statusu uchodźcy sporządzoną w języku [...] (tzw. broszurę informacyjną). Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, na prośbę cudzoziemca, zapoznał się również z aktami sprawy żony cudzoziemca Z. G., która podobnie jak aplikant nie była nigdy zatrzymana, aresztowana, sądzona, ani poddawana przemocy fizycznej w kraju pochodzenia. Z kraju pochodzenia, jak podała, wyjechała w obawie o bezpieczeństwo starszego syna i córki, bała się, że go "zabiorą" i zaginie bez wieści. Podała, że pokłóciła się z jednym wojskowym, który zaczepiał córkę i jej groził aby cudzoziemka wyjawiła miejsce pobytu poszukiwanego przez władze brata, co było bezpośrednim powodem niezdania przez córkę egzaminów. Jak oświadczyła, nie pozwoliła córce pójść w dniu egzaminów do szkoły. Podała, iż po złożeniu zawiadomienia o zaginięciu brata w 2011 r. wielokrotnie była przesłuchiwana na okoliczność powiązań z bojownikami. Wraz z upływem czasu przestała zgłaszać się na przesłuchania, a funkcjonariusze struktur siłowych zaczęli nachodzić jej małżonka. Wydział Informacji o Krajach Pochodzenia (organu) nie potwierdził aby członkowie rodziny żony skarżącego A. G., A. G., M. G. i E. G. oraz E. I. i A. A. figurowali na ogólnodostępnych federalnych listach gończych, podobnie nie potwierdził zaangażowania w działalność bojowniczą: Z. G., A. G., M. G., E. G. Dzieci skarżącego i jego żony – I. A., M. A., A. A., S. A. - mieszkają w Polsce, gdzie uczęszczają do szkół. Córka skarżącego I. A. jest pełnoletnia. Od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2015 roku o odmowie nadania statusu uchodźcy, o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej i nieudzieleniu zgody na pobyt tolerowany cudzoziemiec odwołał się do Rady do Spraw Uchodźców wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przyznanie ochrony międzynarodowej, względnie zgody na pobyt tolerowany. Decyzji zarzucił naruszenie przepisów art. 13, art 15 i art. 97 ust. 1 pkt 1 i 1a ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez nieudzielenie statusu uchodźcy oraz innej ochrony, a także art. 7, art. 11, art. 77, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 Kpa, poprzez brak zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego. W dniu 26 marca 2015 roku skarżący w uzupełnieniu odwołania wskazał na brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego poprzez: rozpatrzenie sprawy na podstawie nieaktualnej sytuacji w kraju pochodzenia, nieustalenie czy istnieją dostępne informacje o skazaniu A. G. na dwa lata więzienia oraz porwaniu w dniu [...] stycznia 2015 roku I. G., a także niezbadanie jakości opieki psychiatryczno - psychologicznej w [...] w przypadku konieczności leczenia w środowisku w którym doszło do traumatycznych przeżyć. Nadto zarzucił nieprzesłuchanie w obecności psychologa swoich dzieci I. A., M. A., A. A., S. A. na okoliczność ich integracji z polskim społeczeństwem. Równocześnie wniósł o uwzględnienie jako dowodów w sprawie kserokopii załączonych opinii i zaświadczeń wystawionych dla jego dzieci: S. A., I. A., M. A., S. A. i A. A., na powyższą okoliczność, kserokopii wezwania sądowego z dnia [...].01.2015 roku oraz dnia [...].01.2015 roku wystawionego przez Sąd Rejonowy w [...] na okoliczność, że jego żona i szwagier są poszukiwani przez władze kraju pochodzenia, fragmentów raportu duńskiej służby imigracyjnej na temat sytuacji w kraju pochodzenia z maja 2014 roku zamieszczonego w Internecie, badanie jakości opieki psychiatryczno-psychologicznej w [...] w przypadku konieczności leczenia w środowisku w którym doszło do traumatycznych przeżyć, wniósł o przesłuchanie w obecności psychologa dzieci skarżącego; I. A., M. A., A. A., S. A., na okoliczność ich integracji z polskim społeczeństwem, a także prześladowań w kraju pochodzenia. W uzasadnieniu odwołania skarżący wskazał na uzasadnione obawy przed możliwością wystąpienia prześladowań z uwagi na działalność zbrojną jego szwagrów M. G. i A. G., a także na nadal niebezpieczną sytuację wewnętrzną w kraju pochodzenia. Przy tym powołał się na liczne publikacje w Internecie na temat [...]. Rozpatrując odwołanie strony Rada do Spraw Uchodźców wydała zaskarżoną do Sądu decyzję wskazując, że wnioskodawca A. A. nie wykazał faktów lub okoliczności, które można byłoby zakwalifikować jako indywidualne prześladowanie, lub mogłoby uzasadniać obawę przed takim prześladowaniem w przyszłości. Ze złożonych zeznań i zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika wiarygodnie, by władze państwowe represjonowały cudzoziemca lub podejmowały inne, wymierzone bezpośrednio w niego szykany na tle jego rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych. Skarżący wniósł do tut. Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Rady żądając jej uchylenia w całości i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organy administracji i zarzucił: 1. istotne naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art.8, art. 11, art. 15 oraz art. 107§1 i §3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie odniesienie się do wniosków (w tym wniosków dowodowych), zarzutów (w tym zarzutów proceduralnych) i wyjaśnień podniesionych w odwołaniu co skutkowało błędami w ustaleniach faktycznych; 2. istotne naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i § 2, art. 78 § 1, art. 80 oraz art. 136 k.p.a. poprzez: oparcie rozstrzygnięcia na nieaktualnym stanie w kraju pochodzenia; niewystąpienie do Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia z zapytaniem o to, czy są dostępne informacje o skazaniu bojownika A. G. na 2 lata więzienia; niewystąpienie do WIKP z wnioskiem o zbadanie, czy w ogólnodostępnych mediach można odnaleźć potwierdzenie porwania w nocy [...] stycznia 2015 r. I. G.; niewystąpienie do WIKP z wnioskiem o zbadanie jakości opieki psychiatryczno- psychologicznej w [...] oraz szans na realne uzyskanie pomocy w tym zakresie oraz jaki wpływ na terapie ma podjęcie leczenia w otoczeniu i środowisku, w którym doszło do traumatycznych przeżyć; nieprzeprowadzenie przesłuchania w obecności psychologa dzieci: I. A. ur. [...].04.1996 r., M. A. ur. [...].04.1997 r., A. A. ur. [...].04.2005 r. oraz S. A. ur. [...].03.2003 r. na okoliczność ich integracji z polskim społeczeństwem. 3. istotne naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony poprzez błędną jego interpretację i w efekcie uznanie, że członkowie rodziny bojownika nie są grupą społeczną w rozumieniu wskazanego przepisu; że nie zachodzi uzasadniona obawa przed prześladowaniem w przypadku ego powrotu do kraju pochodzenia; 4. istotne naruszenie art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony poprzez błędną jego interpretację i w efekcie stwierdzenie, że cudzoziemiec nie spełnia przesłanek do udzielenia mu ochrony uzupełniającej, w wyniku błędnego uznania, że w jego sprawie nie zachodzi rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy w przypadku powrotu do kraju pochodzenia; 5. istotne naruszenie art. 97 ust i pkt 1 i pkt 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez błędne stwierdzenie, iż w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki do udzielenia pobytu tolerowanego tj.: doszłoby do naruszenia prawa do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, poddania torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub zmuszenia do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo ukarania bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności; doszłoby do naruszenia praw jego dzieci w stopniu istotnie zagrażającym ich rozwojowi psychofizycznemu; Wobec powyższego wniósł o uchylenie decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organy administracji. Równocześnie wniósł o: 1. na mocy art. 243 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi proszę o przyznanie mi prawa do pomocy w postaci zwolnienie mnie całkowicie z kosztów sądowych; 2. na mocy art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wnoszę o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Cudzoziemców wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a."). Sąd badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane kryteria, doszedł do przekonania, iż zarówno zaskarżona decyzja Rady do Spraw Uchodźców jak i utrzymana nią w mocy decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców nie naruszają prawa. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji Rady do Spraw Uchodźców prowadzi do wniosków, iż przedmiotowa skarga jako bezzasadna, nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o odmowie nadania statusu uchodźcy; o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej i nieudzielenia zgody na pobyt tolerowany. Jak wynika z art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony, cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Prześladowanie może polegać w szczególności na użyciu przemocy fizycznej lub psychicznej w tym seksualnej, zastosowaniu środków prawnych, administracyjnych, policyjnych lub sądowych w sposób dyskryminujący lub o charakterze dyskryminującym, wszczęciu lub prowadzeniu postępowania karnego albo ukaraniu w sposób, który ma charakter nieproporcjonalny lub dyskryminujący, braku prawa odwołania się do sądu od kary o charakterze nieproporcjonalnym lub dyskryminującym, wszczęciu lub prowadzeniu postępowania karnego albo ukaraniu z powodu odmowy odbycia służby wojskowej podczas konfliktu, jeżeli odbywanie służby wojskowej stanowiłoby zbrodnię lub działania, o których mowa w art. 19 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy, czynach skierowanych przeciwko osobom ze względu na ich płeć lub małoletniość (art. 13 ust. 4 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony). Przy ustalaniu statusu uchodźcy należy uwzględnić istnienie związku między przestrzeganiem praw cywilnych i politycznych a rozwojem ekonomicznym. Często uchodźcy wywodzą się z najbiedniejszych obszarów świata. Jednym z ważnych czynników zapobiegających migracji ekonomicznej powinna być zrównoważona polityka gospodarcza i pomoc dla mieszkańców najbiedniejszych państw świata. Podstawy współczesnej ochrony uchodźców tworzą dwa podstawowe prawa człowieka, określane jako swoboda (wolność) przemieszczania się i prawo do powrotu. Międzynarodowa ochrona uchodźców zastrzeżona jest dla tych, którzy opuścili kraje ojczyste tracąc przy tym ochronę udzielaną obywatelom i w związku z tym ich zasadniczą potrzebą jest uzyskanie ochrony ze strony innego podmiotu. W systemie ochrony prawnej uchodźców brak ochrony ze strony państwa ojczystego połączony jest ponadto z "uzasadnioną obawą prześladowania". Ochrona międzynarodowa nie przysługuje mimo poważnego zakłócenia porządku publicznego w kraju pochodzenia, w przypadku braku dostatecznie zindywidualizowanej obawy prześladowania. W literaturze przyjmuje się, że uchodźców charakteryzuje wspólne doświadczenie zerwania normalnych więzi zaufania i wierności między obywatelem a rządem i zastąpienie ich przez stosunki oparte na obawie i alienacji (zob. B. Wierzbicki, Sytuacja prawna uchodźcy w systemie międzynarodowej ochrony praw człowieka, Białystok 1993, s. 21). Podstawą ubiegania się A. A. o nadanie statusu uchodźcy było, według złożonego oświadczenia, ewentualne jego prześladowanie i stan zagrożenia po powrocie do kraju pochodzenia ze strony organów władzy [...]. Jednocześnie jednak skarżący, w trakcie przesłuchania statusowego oświadczył, że żadnego prześladowania nie doświadczył ze strony "władz", w kraju pochodzenia cudzoziemiec był traktorzystą, pracował w sowchozie. Wskazał, iż ubiega się o nadanie statusu uchodźcy, ponieważ obawia się represji z uwagi na działalność bojówkarską braci żony. Jednocześnie podał, że w stosunku do niego żadnych negatywnych działań, prześladowań ze strony tamtejszych władz nie doświadczył, z drugiej zaś strony natomiast wskazał, iż był zatrzymany, pobity z uwagi na zmuszenie do wyjawienia miejsca pobytu zaginionego szwagra – A. G. oraz w celu wpłynięcia na małżonkę w sprawie wycofania podania z [...] dotyczącego zaginięcia jej brata. Sąd doszedł do przekonania, że niespójność zeznań cudzoziemca świadczy o braku jakichkolwiek obaw i zagrożeń ze strony władz kraju pochodzenia. Cudzoziemiec przekazując w toku procedury ogólnikowe, w znacznej części niczym niepotwierdzone, gołosłowne, nieweryfikowalne (oparte na domniemaniu) informacje próbował celowo wyolbrzymić swoją sytuację, w zamiarze uwiarygodnienia faktów rzekomego zagrożenia ze strony bliżej nieokreślonych wojskowych rzekomo poszukujących brata żony A., czy też zagrożenia ze strony również nieokreślonej osoby wojskowego jego córce. Powoływał się także na informacje i publikacje zamieszczone w internecie na temat sytuacji w kraju pochodzenia mające potwierdzać jego obawy przed powrotem do kraju. Jednak podjętą próbę należy uznać za chybioną. W tym miejscu należy wskazać, że według ustaleń Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia UDSC z dnia [...] stycznia 2015 roku nie znaleziono w żadnych otwartych źródłach, w tym także źródłach niezależnych od władz, informacji potwierdzającej, że Z. G., A. G., M. G. i E. G., byli bojownikami i są poszukiwani na terytorium [...]. Osoby te nie figurują także na obowiązującej obecnie liście "osób zaangażowanych w działalność ekstremistyczna i terrorystyczną" oraz listach osób poszukiwanych listem gończym (akta organu I instancji k. 112-113). Odnośnie powołania się skarżącego na liczne publikacje w internecie na temat sytuacji w [...], w tym także fragmenty raportu duńskich służb imigracyjnych, należy wskazać, że przedmiotem oceny jest przede wszystkim sytuacja skarżącego, a nie sytuacja w jego kraju pochodzenia. Aby rozstrzygnięcie w sprawie udzielania mu ochrony było pozytywne materiał dowodowy musi dawać podstawy do twierdzenia, że generalne zagrożenia w kraju przełożą się na jego indywidualne położenie i będą skutkować zagrożeniem jego bezpieczeństwa. Należy też zwrócić uwagę, że powołane przez skarżącego fragmenty raportu nie są profesjonalną analizą, czy też oceną sytuacji w kraju pochodzenia, lecz wyłącznie prezentacją różnych ogólnie dostępnych publikacji na temat określonych sytuacji lub zdarzeń w [...]. Dla sprawy decydujące znaczenie miało przesądzenie, czy wobec A. A. zastosowanie może znaleźć art. 18 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP., zgodnie z którym: 1. Jeżeli na części terytorium kraju pochodzenia nie zachodzą okoliczności uzasadniające obawę cudzoziemca przed prześladowaniem lub doznaniem poważnej krzywdy i istnieje uzasadnione przypuszczenie, że cudzoziemiec będzie mógł bezpiecznie i legalnie przemieścić się na tę część terytorium i zamieszkać na niej, uznaje się, że nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem lub rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy w kraju pochodzenia. 2. Przy ocenie, czy sytuacja na części terytorium kraju pochodzenia jest zgodna z ust. 1, bierze się pod uwagę okoliczności dominujące na tej części terytorium kraju oraz osobiste uwarunkowania cudzoziemca. Reasumując, w ocenie Sądu, żadna z okoliczności, które organy rozpatrujące wniosek muszą wziąć pod uwagę na podstawie art. 18 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP nie wyłącza, w przypadku A. A. możliwości uzyskania przez niego ochrony w innej części terytorium [...] w sytuacje realnego zagrożenia, którego Sąd się nie dopatrzył. Wyrażane przez cudzoziemca obawy odnosiły się do ogólnej sytuacji panującej w rejonie jego pochodzenia i w żaden sposób nie odnoszą się do jego indywidualnego zagrożenia uzasadniającego jego obawy przed prześladowaniem w rozumieniu konwencyjnym. W trakcie prowadzonego postępowania A. A. nie przedstawił żadnych okoliczności wskazujących na to, że był (lub będzie) prześladowany z przyczyn, o których mówi Konwencja Genewska. Dlatego też w świetle postępowania przeprowadzonego przez organy obu instancji oraz zgromadzonych w sprawie materiałów dowodowych, stwierdzić należy, że cudzoziemiec nie jest uchodźcą. W ocenie Sądu, postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone prawidłowo w zakresie wynikającym z granic postępowania zakreślonych przepisem art. 40 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu ochrony cudzoziemcom na terytorium RP. Organy orzekające w sprawie dokładnie wyjaśniły stan faktyczny sprawy, wyczerpująco zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy, jak również dokonały oceny dowodów nie przekraczając granicy swobodnej oceny dowodów. Należy w tym miejscu podnieść, iż członkowie rodziny objęci postępowaniem o nadanie statusu uchodźcy na podstawie przepisów art. 24 i 25 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP są stronami tego postępowania. Jednakże, wbrew zarzutom skargi, przesłuchanie członków rodziny objętych postępowaniem nie jest obowiązkowe, gdyż zakres podmiotowy, zawarty w art. 43 ust. 1 cyt. ustawy, został ściśle określony i dotyczy wyłącznie wnioskodawcy. Zatem przesłuchanie członków rodziny objętych postępowaniem następuje na ogólnych zasadach przewidzianych dla przesłuchania strony w Kpa (art. 86 Kpa). Również fakt uczęszczania do szkoły dzieci nie może stanowić żadnych przesłanek dla udzielania ochrony międzynarodowej, ponieważ zgodnie z obowiązującymi przepisami w Polsce, podobnie jak w kraju pochodzenia małoletnich, istnieje ustawowy obowiązek nauczania dzieci i młodzieży. Dzieci są w Polsce zaledwie od 2 sierpnia 2013 roku. Należy mieć na uwadze, że dobro dziecka i budowanie relacji rodzinnych zależy w pierwszej kolejności od warunków stworzonych mu przez rodzinę, a nie od miejsca jego wychowywania. Należy jednocześnie zauważyć, że przepisy prawa polskiego i międzynarodowego nie przewidują odrębnych przesłanek przyznania statusu uchodźcy, czy też ochrony uzupełniającej dla dzieci, innych niż dla osób pełnoletnich. Przesłanki te są identyczne i tak jak nie spełnia ich skarżący, tak nie spełniają ich jego małoletnie dzieci. Ponadto, nie udziela się międzynarodowej ochrony tylko z powodu potrzeby zapewnienia lepszych warunków bytowych dla rodziny łub dziecka. Również analiza informacji o sytuacji w kraju pochodzenia skarżącego, nie dała podstaw do twierdzenia, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia mogłyby być naruszone prawa dzieci w stopniu istotnie zagrażającym ich rozwojowi psychofizycznemu. Cudzoziemiec nigdy nie był aktywny politycznie, nie należał do jakiejkolwiek partii czy organizacji politycznej. W przypadku powrotu do kraju pochodzenia brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że skarżący mógłby obawiać się prześladowania ze względu na rasę, religię, narodowość, przynależność do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych. Niezależnie od powyższego należy też wskazać, że posiadanie w rodzinie bojowników o wolność [...] nie jest okolicznością uzasadniającą nadanie statusu uchodźcy. Jak podkreślił WSA w wyroku z dnia 02 października 2006 r. (V SA/Wa 684/06): " (...) posiadanie w rodzinie bojowników za niepodległość [...] i śmierć osób bliskich poległych w wojnie, w niewielkiej [...] jest zjawiskiem powszechnym i dotyczy większości mieszkańców tej republiki. Nie oznacza to, iż wszystkim krewnym poległych bądź walczących bojowników należy się status uchodźców". Nadto należy podnieść, iż wniosek skarżącego o dokonanie oceny możliwości objęcia opieką psychiatryczną jego zony w kraju pochodzenia jest całkowicie chybiony. Przede wszystkim żona skarżącego oświadczyła, że jest zdrowa, nie przechodziła żadnych przewlekłych chorób lub operacji i jest w pełni sprawna. Przedstawiona opinia psychologiczna, z dnia 17 kwietnia 2014 roku sporządzona przez J. J. - psychologa z punktu konsultacyjnego Fundacji "[...]" w [...], dla żony skarżącego nie jest miarodajna, nie została sporządzona przez lekarza biegłego a niezależnie nie stwierdza ona o istnieniu u żony skarżącego stresu pourazowego lecz stwierdza możliwość jego wystąpienia. Należy jednak z całą mocą stwierdzić, iż nawet gdyby taka sytuacja miała miejsce, to stan zdrowia żony skarżącego i chęć ewentualnego leczenia w Polsce nie może stanowić żadnej podstawy dla udzielenia skarżącemu i jego żonie statusu uchodźcy. Fakt lepszej opieki medycznej w Polsce niż w [...] nie może stanowić żadnej przesłanki dla udzielenia z tego tytułu ochrony międzynarodowej. Nic też nie wskazuje na to, że jeżeli wystąpiły obecnie pewne dolegliwości, to cudzoziemka nie może ich leczyć w kraju pochodzenia. Należy również wskazać, iż okoliczności wskazane przez A. A. we wniosku statusowym oraz w toku wywiadu statusowego nie są tożsame z indywidualnym prześladowaniem w rozumieniu przepisów ustawy. Należy podkreślić, że cudzoziemiec nie był poszukiwany lub ścigany przez władze miejscowe lub służby [...]. Nie udzielał się także w działalności społecznej lub politycznej. Nigdy nie był aresztowany, więziony lub oskarżony o udzielanie pomocy bojownikom. Opuścił kraj pochodzenia bez przeszkód legalnie na podstawie ważnego paszportu nie miał żadnych problemów w podróży przez terytorium [...] i [...]. W świetle powyższego faktu, iż legalnie otrzymał on paszport oraz przez nikogo nie niepokojony opuścił kraj pochodzenia świadczy o braku zagrożenia prześladowaniami. I nie jest to zasadniczy, ale kolejny dowód świadczący o braku zainteresowania władz kraju pochodzenia lub miejscowych służb osobą cudzoziemca. Dlatego jego obawy, że może mu coś grozić w przypadku powrotu do kraju pochodzenia, nie znajdują żadnego uzasadnienia. W związku z tym nie można wykluczyć, że wszystkie dodatkowe wnioski skarżącego i jego żony zostały sformułowane wyłącznie w celu przedłużenia postępowania między innymi w celu uniknięcia wydalenia do kraju pochodzenia, a nie dla wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności. Sąd zauważa, że bez względu na okoliczności, obowiązują zasady logiki i doświadczenia życiowego. Każdy bowiem dorosły człowiek winien wiedzieć, że twierdzenie należy udowodnić, a przynajmniej uprawdopodobnić. Stąd też skarżący jako dorosła osoba w średnim wieku powinien mieć świadomość konieczności wykazania okoliczności powoływanych we wniosku o nadanie statusu uchodźcy. Z tego też powodu Sąd nie dał wiary deklaracji skarżącego jako okoliczności uzasadniających ubieganie się o nadanie statusu uchodźcy. Zebrany materiał pozwala na sformułowanie tezy, iż faktyczną przyczyną wyjazdu skarżącego do Polski były względy ekonomiczne, stąd też w ocenie Sądu, przedmiotowy wniosek podyktowany jest chęcią poprawy warunków życia i zalegalizowania pobytu na terytorium RP. Sąd zwraca również uwagę na przesłanki udzielenia ochrony uzupełniającej określonej art. 15 ustawy, zgodnie z którym cudzoziemcowi udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji (w znaczeniu umyślnego pozbawienie życia, nie tylko w związku z wykonaniem wyroku sądu), tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, poważne zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia. Zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy, cudzoziemcowi odmawia się udzielenia ochrony uzupełniającej, jeżeli nie istnieje rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do uznania, że skarżący w [...] doznał lub był zagrożony doznaniem poważnej krzywdy. Twierdzenia skarżącego o możliwości wystąpienia w stosunku do niego represji w kraju pochodzenia są niewiarygodne. W ocenia Sądu, również powrót cudzoziemca do kraju pochodzenia nie narazi go na doznanie poważnej krzywdy. Nie zachodzi niebezpieczeństwo rzeczywistego ryzyka na skutek podjęcia wobec niego bezprawnych działań, takich jak pozbawienie życia czy zastosowanie względem niej tortur, nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania. Jakkolwiek zdarzenia tego typu nadal mają miejsce w niektórych częściach [...], to sam fakt ich występowania nie wystarcza dla udzielenia ochrony, gdyż koniecznym jest wykazanie, iż osoba wnioskująca jest ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację narażona na takie traktowanie. Skarżący nie wykazał tymczasem, aby w jego wypadku taka okoliczność występowała. Ostatnią formą ochrony uwzględnianą w toku postępowania prowadzonego na podstawie wniosku o nadanie statusu uchodźcy złożonego przed dniem 01.05.2014 r. jest zgoda na pobyt tolerowany. Zgodnie z art, 97 ust. 1 pkt 1 i la cytowanej ustawy (w brzmieniu obowiązującym do dnia 30.04.2014 r.) cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie: 1) mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu łub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 i 285, z 1995 r. Nr 36, poz. 175, 176 i 177, z 1998 r. Nr 147, poz. 962 oraz z 2002 r. Nr 127, poz. 1084); 2) naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 i\, lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 oraz z 2000 r. Nr 2, poz. 11), w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu. Należy w tym miejscu zaznaczyć, iż w okresie pomiędzy złożeniem przez cudzoziemca wniosku uchodźczego a wydaniem niniejszej decyzji, uległ zmianie stan prawny. W dniu 1 maja 2014 r. weszła w życie ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1650), której art. 484 wprowadził zmiany w ustawie o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r. poz. 680). Jedną z istotniejszych zmian powyższej nowelizacji było uchylenie przepisów dotyczących udzielania zgody na pobyt tolerowany w postępowaniu uchodźczym (regulacje dotyczące nadania statusu uchodźcy i udzielenia ochrony uzupełniającej nie uległy jakimkolwiek zmianom). Jednocześnie, zgodnie z art. 513 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, do postępowań administracyjnych, których nie zakończono do dnia wejścia w życie ustawy decyzją ostateczną, a które zostały wszczęte przed tym dniem na podstawie ustaw zmienianych w tej ustawie, stosuje się przepisy dotychczasowe. W tej sytuacji, organy prawidłowo zastosowały przepisy ustawy w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 kwietnia 2014 r., przewidujących rozpatrywanie w postępowaniu uchodźczym udzielenia trzech form ochrony na terytorium RP., w tym nieobowiązującej w aktualnym porządku prawnym możliwości wyrażenia zgody na pobyt tolerowany. Oceniając w tym aspekcie okoliczności sprawy, w ocenie Sądu orzekającego, sytuacja panująca na terytorium [...] nie stanowi realnego zagrożenia dla któregokolwiek z praw Cudzoziemca lub jego bliskich określonych w art. 97 ust. 1 ustawy, a powody, którymi motywował swój wyjazd z [...], nie mogą zostać zakwalifikowane jako zasadna podstawa do udzielenia mu zgody na pobyt tolerowany. Obecnie w [...] nie występuje ryzyko zmuszenia kogokolwiek do pracy lub ukarania bez podstawy prawnej. Wolność i bezpieczeństwo osobiste oraz prawo do rzetelnego procesu sądowego, jakkolwiek bywają w [...] naruszane, jednakże brak jest okoliczności wskazujących, że takie naruszenie nastąpi w przypadku skarżącego lub jego bliskich. Z analizy całokształtu sprawy nie wynika również, aby nieudzielenie cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP mogło spowodować naruszenie prawa do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji Rzymskiej o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Żona i małoletnie dzieci cudzoziemca nie mają prawa pobytu na terytorium RP. Reasumując zdaniem Sądu, organy prawidłowo zatem uznały, iż w stosunku do skarżącego nie mają zastosowania wyżej omówione przesłanki do udzielenia mu stosownej ochrony międzynarodowej. Cudzoziemiec nie był poszukiwany lub ścigany przez władze miejscowe łub służby [...]. Nie udzielał się także w działalności społecznej lub politycznej. Nigdy nie był aresztowany, więziony lub oskarżony o udzielanie pomocy bojownikom. Wymienione przez niego przyczyny opuszczenia kraju pochodzenia, takie jak min. domniemane obawy o zagrożenie bezpieczeństwa osobistego z powodu ze strony bliżej nieokreślonych wojskowych, nie mogą stanowić żadnej podstawy dla stwierdzenia występowania uzasadnionych obaw przed indywidualnymi prześladowaniami z przyczyn określonych w Konwencji Genewskiej. Niewątpliwie w świetle brzmienia art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP kwestią kluczową jest obawa przed prześladowaniem. Jednak zgodnie z orzecznictwem NSA obawa prześladowania musi mieć charakter uzasadniony. Uchodźcą jest osoba, która żywi uzasadnioną obawę przed prześladowaniem. Nie wystarcza zatem subiektywne przekonanie o stanie zagrożenia, gdyż przekonanie musi być uzasadnione sytuacją obiektywną. Ubiegający się o status uchodźcy powinien wykazać, że powrót do kraju pochodzenia może narazić go na prześladowania" (wyrok NSA z dnia 14 lipca 1999 r., sygn. akt V S.A. 119/99). Wobec powyższego Sąd również uznał, że wnioski skarżącego zawarte w odwołaniu od decyzji I instancji o przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego nie znajdują uzasadnienia albowiem nie dotyczą one okoliczności mających wpływ na wynik rozstrzygnięcia w sprawie. Jednocześnie zdaniem Sądu, powoływanie się na nowe okoliczności i dowody w sprawie, przekazywanie przez cudzoziemca dodatkowych informacji, wynikają z poznania procedury i wymagań przepisów dotyczących udzielania ochrony międzynarodowej a nie na skutek usprawiedliwionego uzupełnienia materiału dowodowego, którego wcześniej organom, z przyczyn obiektywnych, nie mógł skarżący przedstawić. A zatem w świetle powyższych okoliczności skarga jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlega oddaleniu w oparciu o art.151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło