II GZ 771/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Zabłocka po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. Sp. z o.o. Sp. k. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 kwietnia 2016 r. sygn. akt III SA/Lu 500/16 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. Sp. k. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2016 r., sygn. akt III SA/Lu 500/16 omówił P. Sp. z o.o. Sp. k. w W. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] stycznia 2016 r. w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry. P. Sp. z o.o. Spółka komandytowa z siedzibą w W. (dalej: spółka, skarżąca) w skardze na ww. decyzję zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że wykonanie decyzji naraziłoby ją na niepowetowaną szkodę majątkową, albowiem pozbawiłoby spółkę możliwości dalszego prowadzenia działalności gospodarczej i skutkowałoby koniecznością ogłoszenia upadłości. Skarżąca podniosła, że w stosunku do niej zostały wydane liczne decyzje nakładające kary pieniężne za prowadzenie gier na automatach poza kasynem gry. Kary te są wymagalne, a postępowanie egzekucyjne wszczęte. Tak duży rozmiar kar skutkować będzie zaprzestaniem realizacji zobowiązań, co doprowadzi do stanu upadłości. Do wniosku Spółka dołączyła bilans aktywów na dzień 31 grudnia 2014 r. i 31 maja 2015 r., bilans pasywów (strat) na dzień 31 grudnia 2014 r. i 31 maja 2015 r., rachunek porównawczy zysków i strat na dzień 31 grudnia 2014 r. i 31 maja 2015 r. oraz wykaz ostatecznych decyzji, którymi nałożono na nią kary pieniężne. WSA w L. oddalając wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej uznał, że spółka nie uprawdopodobniła, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować wystąpienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Sąd I instancji przede wszystkim podkreślił, że z załączonego do wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej rachunku zysków i strat wynika, że w pierwszych pięciu miesiącach 2015 r. Spółka poniosła stratę w wysokości ponad 5 tysięcy złotych, a w poprzednim roku obrotowym (2014) – stratę w wysokości ponad 10 tysięcy złotych. WSA wyjaśnił jednak, że samo wykazanie straty nie oznacza, iż skarżąca nie jest w stanie uiścić nałożonych na nią kar pieniężnych, bowiem strata powstaje wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodami, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania i nie świadczy o braku środków finansowych. Ponadto WSA w L. podkreślił, że spółka na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie przywołała żadnych konkretnych okoliczności, uzasadniających istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody po stronie skarżącej lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak wskazał Sąd spółka ograniczyła się jedynie do stwierdzenia, że wykonanie decyzji doprowadzi do utraty płynności finansowej i uniemożliwi prowadzenie dalszej działalności gospodarczej. W ocenie WSA skarżąca w istocie nie wykazała jaka to będzie szkoda i jakie będą jej rozmiary, nie przedstawiła okoliczności, które miałyby świadczyć, że rzeczywiście takie niebezpieczeństwo zachodzi. P. Sp. z o.o. Spółka komandytowa w W. zażaleniem zaskarżyła w całości postanowienie Sądu I instancji zarzucając: 1. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że spółka nie wskazała w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji konkretnych okoliczności wystarczających do uznania, że zachodzi wysokie prawdopodobieństwo wyrządzenia jej znacznej szkody w razie wykonania zaskarżonej decyzji, podczas gdy z załączonych dowodów wynikało, że spółka w razie przymusowego wykonania zaskarżonej decyzji i innych ostatecznych decyzji ją obciążających nie byłaby w stanie dalej prowadzić działalności gospodarczej; 2. naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie. Podnosząc te zarzuty spółka wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie wniosku skarżącej zawartego w skardze. Skarżąca do zażalenia dołączyła wykaz decyzji nakładających na nią karę pieniężną na łączną kwotę 1 572 000,00 zł, bilans aktywów na dzień 31 grudnia 2014 r. i 31 maja 2015 r., bilans pasywów (strat) na dzień 31 grudnia 2014 r. i 31 maja 2015 r., rachunek porównawczy zysków i strat na dzień 31 grudnia 2014 r. i 31 maja 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie jest bezzasadne. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji o wymierzeniu skarżącej spółce kary pieniężnej w wysokości 12 000 zł. Sąd I instancji uznał, że wniosek nie mógł zostać uwzględniony, bowiem skarżąca Spółka nie wykazała na czym polega niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków ani nie przedstawiła okoliczności, które miałyby świadczyć o ich rzeczywistym wystąpieniu. Ponadto Sąd ten wskazał, że sama strata wykazana w dokumentach dołączonych do wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej nie świadczy o braku środków finansowych spółka. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd ocena jest prawidłowa. Sąd I instancji wziął pod rozwagę załączone do wniosku dokumenty: bilans aktywów na dzień 31 grudnia 2014 r. i 31 maja 2015 r., bilans pasywów (strat) na dzień 31 grudnia 2014 r. i 31 maja 2015 r., rachunek porównawczy zysków i strat na dzień 31 grudnia 2014 r. i 31 maja 2015 r. oraz wykaz ostatecznych decyzji, którymi nałożono na nią kary pieniężne w kwocie 600 000 zł. W ocenie NSA słusznie Sąd I instancji uznał, że dokumenty te nie uprawdopodobniają twierdzenia, iż wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do upadłości Spółki, a samo wykazanie straty na koniec 31 grudnia 2014 r. i na dzień 31 maja 2015 r. odpowiednio w wysokości 10 304, 88 zł i 5 468, 87 zł nie oznacza, iż spółka utraciła płynność finansową. Należy podkreślić, że skarżąca we wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej nie wskazała żadnych konkretnych okoliczności uzasadniających istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. NSA zaznacza, że powołując w uzasadnieniu wniosku określone okoliczności, strona skarżąca powinna chociażby uprawdopodobnić ich wystąpienie, wykraczając w ten sposób poza gołosłowne i ogólnikowe twierdzenia (postanowienie NSA z dnia 17 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GSK 840/10). Przede wszystkim samo ograniczenie się do stwierdzenia, że wykonanie decyzji doprowadzi do utraty płynności finansowej i uniemożliwi prowadzenie dalszej działalności bez wykazania jaka to będzie szkoda, jakie będą jej skutki i jakie ewentualne niebezpieczeństwo będzie zachodziło nie wyczerpuje przesłanek do zastosowania ochrony tymczasowej. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że powołane do zażalenia dokumenty nie zmieniają dokonanej oceny przez Sąd I instancji, bowiem dokumenty o takiej samej treści zostały przez spółkę nadesłane już wraz ze skargą i tym samym nie uzasadniają żądania uchylenia kontrolowanego postanowienia i wstrzymania wykonania decyzji. Ponadto spółka we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jak i w zażaleniu przedłożyła informację (w postaci wskazania konkretnych decyzji Dyrektorów Izby Celnej), iż przeciwko niej prowadzone są również inne postępowania dotyczące kar pieniężnych w łącznie odpowiednio w kwocie 600 000,00 zł. oraz 1 572 000,00 zł. Mimo to nie przedłożyła tych decyzji celem uprawdopodobnienia swego twierdzenia. Powyższe uniemożliwia ocenę, czy ww. decyzje są ewentualnie w toku postępowania egzekucyjnego oraz na jakim to ostanie jest etapie i czy w rezultacie tak prowadzone postępowania wobec skarżącej spółki wpływają na jej sytuację materialną. Należy również zaznaczyć, że wbrew argumentacji podniesionej w zażaleniu wniosek o wstrzymanie wykonania nie może być oparty na przekonaniu strony o "wysokim prawdopodobieństwie uchylenia zaskarżonej decyzji", a zatem o jej wadliwości. W toku postępowania wpadkowego dotyczącego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie dokonuje się bowiem kontroli legalności tej decyzji, tylko bada się złożony wniosek pod kątem wystąpienia przesłanek wstrzymania zawartych w treści art. 61 § 3 p.p.s.a. Z wymienionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji