IV SAB/Wa 476/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Golat po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Fundacji [...] z siedzibą w W. na bezczynność Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie udostępnienia akt sprawy postanawia: odrzucić skargę. Fundacja [...] z siedzibą w W. (dalej zwana "skarżącą") pismem z 30 września 2015 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie udostępnienia akt sprawy. Minister Pracy i Polityki Społecznej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie z uwagi na nie wystosowanie wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na wezwanie Sądu czy przed wniesieniem skargi na bezczynność Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie udostępnia akt sprawy skarżąca występowała z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa do tego organu na niezałatwienie sprawy w terminie, skarżąca w piśmie z 1 kwietnia 2016 r. wyjaśniła, że występowała z takim wezwaniem na dowód czego załączyła pismo z 23 września 2015 r. skierowane do Ministra Pracy i Polityki Społecznej zatytułowane "skarga na bezczynność organu prowadzącego kontrole organizacji pożytku publicznego – Fundacji [...]". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 52 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej zwanej "P.p.s.a."), skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Z powołanych regulacji wynika zatem, że wyczerpanie stosownych środków zaskarżenia jest podstawową przesłanką dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. W przypadku skargi na bezczynność organu, wyczerpanie środków zaskarżenia następuje poprzez wniesienie środka przewidzianego w art. 37 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej zwanej "k.p.a."). Zgodnie z tym przepisem, na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 k.p.a. stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału wynika, że przed wniesieniem skargi do Sądu na bezczynność Ministra Pracy i Polityki Społecznej, skarżąca nie wyczerpała trybu przewidzianego w art. 37 § 1 k.p.a., gdyż nie wniosła stosownego wezwania do usunięcia naruszenia prawa do tego organu. Za dopełnienie tego wymogu nie można uznać wskazanego przez skarżącą pisma z 23 września 2015 r. skierowanego do Ministra Pracy i Polityki Społecznej, bowiem sam tytuł tego pisma wskazuje, że jest ono skargą na bezczynność organu a nie wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Podkreślenia wymaga, iż niezłożenie wymaganego wezwania do usunięcia naruszenia prawa z odpowiednim wyprzedzeniem przed ewentualnym wniesieniem skargi, a więc z co najmniej z trzydziestodniowym wyprzedzeniem, wynikającym z terminów załatwiania spraw przez organy administracji publicznej, zakreślonych w art. 35 k.p.a., stanowi brak formalny skargi, skutkujący jej odrzuceniem (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 października 1997 r., sygn. akt IV SAB 31/97, OSP 1998, z. 10, poz. 185, z glosą B. Adamiak, Lex nr 33884). Dopóki stronie przysługuje prawo wniesienia do organu jakiegokolwiek środka prawnego, dopóty wniesienie skargi do sądu administracyjnego, jako przedwczesne, jest niedopuszczalne, gdyż postępowanie sądowoadministracyjne nie może zostać uruchomione, jeżeli nie zostały wykorzystane środki weryfikacji kwestionowanych działań, dostępne podmiotowi w postępowaniu administracyjnym, który chce uruchomić postępowanie sądowoadministracyjne. Istotą i celem takiego środka jest bowiem stworzenie dodatkowych możliwości autorewizji własnego działania przez ten organ, który pozostaje w bezczynności i to tylko w związku z zagrożeniem wniesienia skargi do sądu, a takiej dodatkowej możliwości weryfikacji własnego działania w niniejszej sprawie organ został pozbawiony. Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn, niż wymienione w punktach 1-5 ww. artykułu, wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Za niedopuszczalną uznaje się zatem skargę, która została wniesiona przed zainicjowaniem postępowania przed organem administracji. Przedmiotem skargi do sądu administracyjnego jest bowiem działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ (art. 54 § 1 P.p.s.a.). Wobec niewyczerpania przez skarżącą środka zaskarżenia, jaki służył jej w postępowaniu administracyjnym przed organem wskazanym w sprawie, Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., odrzucił skargę.