II FZ 624/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, , , po rozpoznaniu w dniu 13 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia H. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 kwietnia 2016 r. sygn. akt I SA/Gd 313/16 w zakresie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 14 października 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżony postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2016 r., sygn. akt I SA/Gd 313/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej: "WSA") odmówił H. K. (dalej: "Skarżąca") przywrócenia terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Podstawą prawną wydanego orzeczenia był art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Ze stanu faktycznego przedstawionego przez WSA wynika, że zarządzeniem z dnia 3 marca 2016 r., doręczonym w dniu 15 marca 2016 r., wezwano Skarżącą do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez podanie wartości przedmiotu zaskarżenia, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Termin do wykonania wezwania upłynął bezskutecznie w dniu 22 marca 2016 r. Pismem z dnia 25 marca 2016 r. Skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Wskazała, że przesyłka zawierająca powyższe wezwanie odebrana została przez członka rodziny, który nie przekazał jej adresatce. W uzasadnieniu powyższego postanowienia WSA uznał, że Skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Argumentacja Skarżącej sprowadzała się do stwierdzenia, że przesyłka nie została jej przekazana przez dorosłego domownika, który odebrał przesyłkę od doręczyciela. Nie można jednak przyjąć, że była to okoliczność nagła, nieprzewidywalna i całkowicie niezależna od Skarżącej, a tylko tego rodzaju okoliczności mogą skutecznie uzasadnić przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej. Pismem z dnia 6 maja 2016 r. Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Należy zauważyć, że dokonywanie przez stronę czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym ograniczone jest w przeważającej części terminami procesowymi. Mają one służyć zdyscyplinowaniu, zdynamizowaniu postępowania, jak również potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie i stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Uchybienie terminu wywołuje skutek prawny w płaszczyźnie procesowej, prowadząc do bezskuteczności podjętej czynności, o czym wyraźnie stanowi art. 85 p.p.s.a. Od negatywnych skutków uchybienia terminowi strona może bronić się wyłącznie poprzez złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Na podstawie dyspozycji art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd na wniosek strony postanowi przywrócenie terminu, jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Z przytoczonego przepisu wynika, że sąd postanawia o przywróceniu terminu, jeżeli strona wykaże, że w okresie, w którym powinna dokonać czynności w postępowaniu sądowym, nie dokonała jej bez swojej winy. Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że WSA słusznie uznał, iż Skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy wiąże się bowiem z koniecznością dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, a powołane przez Skarżącą okoliczności nie wskazują na to, że niedokonanie czynności w ustawowym terminie spowodowane było przeszkodą nie do przezwyciężenia przy dochowaniu najwyższej staranności. Za okoliczność braku winy w uchybieniu terminu nie może być uznany powołany przez Skarżącą argument, że przesyłka zawierająca wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi odebrana została przez członka rodziny, który nie przekazał jej adresatce. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, oceniając merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi, WSA zasadnie uznał brak podstaw do jego uwzględnienia. Należy zgodzić się z twierdzeniem WSA, że w niniejszej sprawie Skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu. Nie sposób uznać, że Skarżąca dołożyła staranności, która winna przemawiać za uznaniem braku jej winy w niedotrzymaniu przedmiotowego terminu. Podkreślić należy, że Skarżąca nie może oczekiwać, że brak staranności i nadzoru nad własnymi sprawami będzie rekompensowany przez Sąd, poprzez przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Z uwagi na fakt, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, to w ustalonych przez WSA okolicznościach faktycznych Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł argumentu, który pozwoliłby na zastosowanie art. 86 § 1 p.p.s.a. Dlatego też w tym stanie rzeczy, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak sentencji postanowienia.