III SA/Łd 342/14

Dnia 25 czerwca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia WSA Ewa Cisowska – Sakrajda, , Protokolant Sekretarz sądowy – Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2014 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną o umorzeniu postępowania w sprawie wydania zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oddala skargę. Sprawa III SA/Łd 342/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] marca 2014 r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] lutego 2014r. W uzasadnieniu organ administracji podniósł, że A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wystąpiła z wnioskiem z dnia 27 lutego 2009 r. (uzupełnionym pismami z dnia 14 maja, 16 czerwca, 7 lutego, 16 września, 9 listopada 2009r.) do Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. o udzielenie zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. W sprawie prowadzone było postępowanie wyjaśniające zmierzające do wydania zezwolenia. Na podstawie zmiany kompetencji organów administracji publicznej właściwych w sprawach gier i zakładów wzajemnych z dniem 31 października 2009r. organem właściwym do rozpatrywania wniosków o wydanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...] stał się Dyrektor Izby Celnej w Ł. Decyzją z dnia [...] marca 2010r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. umorzył postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...]. Pismem z dnia 7 sierpnia 2012r. spółka wystąpiła do Dyrektora Izby Celnej w Ł. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] marca 2010r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. postanowieniem z dnia [...] października 2012r. wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną z dnia [...] marca 2010r. Następnie decyzją z dnia [...] listopada 2012r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] marca 2010r. Od decyzji tej spółka wniosła odwołanie. Dyrektor Izby Celnej w Ł. decyzją z dnia [...] lutego 2013r. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2012r. Na skutek skargi spółki na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 września 2013r., sygn. akt. III SA/Łd 407/13 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] listopada 2012r. oraz postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] października 2012r. W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że organ administracji rozstrzygający sprawę winien odmówić wznowienia postępowania na podstawie art. 241 § 2 pkt 2 O.p. Uwzględniając zalecenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, Dyrektor Izby Celnej w Ł. wydał decyzję w dniu [...] lutego 2014r., którą odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] marca 2010r., umarzającą postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...]. W odwołaniu od tej decyzji spółka zarzuciła naruszenie przepisu postępowania, a to art. 241 § 2 pkt 2 O.p. poprzez odmowę wznowienia postępowania z uwagi na to, że strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania rzekomo "za wcześnie". Organ administracji za bezsporne uznał, że spółka pismem z dnia 10 sierpnia 2012r. (nadanym na Poczcie w dniu 8 sierpnia 2012r.) wystąpiła z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] marca 2010r. Jako przesłankę wznowienie spółka wskazała art. 240 § 1 pkt 11 O.p., powołując się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012r. w połączonych sprawach C-213/11, C-214/11,C-217/11. Orzeczenie TSUE z dnia 19 lipca 2012r. zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej Seria C nr 295/12 z dnia 29 września 2012r. Dopiero zatem z tym dniem, tj. 29 września 2012r. spółka skutecznie mogła złożyć wniosek o wznowienie postępowania w związku z wydaniem przez TSUE orzeczenia w połączonych sprawach C-213/11, C-214/11, C-217/11. Wniosek złożony przez spółkę w dniu 10 sierpnia 2012r. jako przedwczesny, należy uznać za bezskuteczny i podlega rozpoznaniu w trybie art. 241 § 2 pkt 2 O.p. Zatem wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania nie narusza obowiązującego prawa procesowego. W skardze na powyższą decyzję spółka A wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz decyzji organu pierwszej instancji w całości, stwierdzenie, że powyższe decyzje nie podlegają wykonaniu oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, zasądzenie od strony przeciwnej na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji spółka zarzuciła naruszenie przepisu postępowania – art. 241 § 2 pkt 2 O.p. poprzez odmowę wznowienia postępowania z uwagi na to, że strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania rzekomo "za wcześnie". W uzasadnieniu spółka podniosła, że zgodnie z art. 240 §1 pkt 11 O.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości ma wpływ na treść wydanej decyzji. Przepis art. 241 § 2 pkt 2 O.p. stanowi natomiast, iż wznowienie postępowania z przyczyny wymienionej w art. 240 § 1 pkt 11 następuje tylko na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca od dnia publikacji sentencji orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Powyższe oczywiście nie oznacza, że zainteresowana strona nie może złożyć wniosku o wznowienie postępowania wcześniej, tj. po ogłoszeniu -wyroku TSUE, a przed jego opublikowaniem. Oczywistym bowiem jest, że wyrok "prędzej, czy później" zostanie przecież opublikowany w Dzienniku Urzędowym UE i wtedy postępowanie w sprawie wznowienia stanie się w pełni aktualne. Koncepcję, zgodnie z którą strona złożyła wniosek "za wcześnie", a zatem jest on bezzasadny uznać natomiast należy za całkowicie chybioną. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. nr 270 t.j.dalej p.p.s.a. ), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie nie wykazała, aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Zaskarżona decyzja została wydana po ponownym rozpoznaniu sprawy przez Dyrektora Izby Celnej w Ł. wobec uchylenia przez WSA w Łodzi wyrokiem z dnia 13 września 2013r., sygn. akt III SA/Łd 407/13 poprzednich decyzji tego organu z dnia [...] lutego 2013r. i [...] listopada 2012r. oraz postanowienia z dnia [...] października 2012r. Wyrok ten wobec tego, że nie został zaskarżony, stał się prawomocny i stosownie do art. 153 p.p.s.a. wiąże w niniejszej sprawie zarówno ten sąd administracyjny, jak i organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Stosownie do treści tego przepisu ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Jeżeli skarżąca spółka nie zgadzała się zawartymi w tym wyroku oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, to mogła go we właściwym czasie zaskarżyć. Z możliwości takiej jednak nie skorzystała. W czasie postępowania ponownie prowadzonego przez organ administracji wyrok z dnia 13 września 2013r. był prawomocny, a zawarta w nim ocena prawna oraz wskazania co do dalszego postępowania wiązały organ administracji. Wyrok ten nie utracił zresztą przymiotu prawomocności w dalszym ciągu, wobec czego w tym zakresie wiąże również sąd administracyjny orzekający po raz kolejny w tej sprawie. W uzasadnieniu wyroku z dnia 13 września 2013r. WSA w Łodzi w sposób jednoznaczny i wyraźny stwierdził, że spółka A złożyła w niniejszej sprawie wniosek o wznowienie postępowania przed rozpoczęciem biegu terminu, o którym mowa w art. 241 § 2 pkt 2 O.p. Wniosek wpłynął bowiem do organu w dniu 10 sierpnia 2012 r., a publikacja orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012 r. w połączonych sprawach C-213/11, C-214/11, C-217/11 nastąpiła w dniu 29 września 2012 r. Dopiero zatem z dniem 29 września 2012 r. otworzył się termin wynikający z art. 241 § 2 pkt 2 O.p., do skutecznego złożenia wniosku o wznowienie postępowania w związku z wydaniem przez TSUE orzeczenia w połączonych sprawach C-213/11, C-214/11, C-217/11. Wniosek złożony przez spółkę A w dniu 10 sierpnia 2012 r., jako przedwczesny, powinien zostać uznany przez organ za bezskuteczny i winien podlegać rozpoznaniu w trybie art. 241 § 2 pkt 2 O.p. Za naruszające treść art. 243 § 3 w związku z art. 241 § 2 pkt 2 O.p. sąd uznał wydanie przez organ w dniu [...] października 2012 r. postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 243 § 1 i § 2 O.p. i przejście do merytorycznego rozpoznania sprawy. Sąd podkreślił, że skoro instytucja wznowienia postępowania jest instytucją wyjątkową, stanowiącą wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych, to reguły umożliwiające stronie wystąpienie z takim wnioskiem, winny być traktowane jako ściśle obowiązujące. Z brzmienia przepisu art. 241 § 2 pkt 2 O.p. wynika jasno, że wznowienie postępowania w związku z orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości możliwe jest wyłącznie na żądanie strony, które wniesione zostanie w terminie miesiąca od publikacji sentencji orzeczenia ETS w Dzienniku Urzędowym UE. Niezachowanie tego terminu powoduje zatem bezskuteczność złożonego wniosku. Sąd zwrócił przy tym uwagę na to, że pismem z dnia 23 sierpnia 2012 r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. poinformował spółkę, iż jej wniosek z dnia 7 sierpnia 2012 r. został złożony przedwcześnie i nie może podlegać rozpatrzeniu, jednak po piśmie strony z dnia 6 września 2012 r. – data wpływu: 10 września 2012 r. (a więc złożonym również przed datą publikacji orzeczenia TSUE), w którym nie zgodziła się ona ze stanowiskiem organu o przedwczesności wniosku, wydane zostało postanowienie o wznowieniu postępowania. W wyroku tym sąd przesądził zatem, że wniosek skarżącej spółki o wznowienie postępowania był w niniejszej sprawie przedwczesny. Niezachowanie terminu określonego w art. 241 § 2 pkt 2 O.p. powoduje bezskuteczność wniosku. W konsekwencji tego za nieprawidłowe uznał zarówno jego merytoryczne rozpoznanie, jak i wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania. Nadto w wyroku tym sąd zwrócił uwagę, że skoro instytucja wznowienia postępowania jest instytucją wyjątkową, stanowiącą wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych, to reguły umożliwiające stronie wystąpienie z takim wnioskiem, winny być traktowane jako ściśle obowiązujące. Wnioski płynące z analizy uzasadnienia zaskarżonej decyzji pozwalają uznać, że organ administracji w pełni zastosował się do powyższej oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania, wydając decyzję o odmowie wznowienia postępowania. Postępowanie w trybie wznowienia składa się z dwóch etapów. Pierwszy etap kończy się wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 243 § 1 O.p.) lub wydaniem decyzji o odmowie wznowienia postępowania (art. 243 § 3 O.p.). Wydanie wskazanego postanowienia jest równoznaczne z rozpoczęciem drugiego etapu, w którym organ zgodnie z art. 243 § 2 O.p., ustala przede wszystkim, czy w sprawie istotnie zachodzi którakolwiek ze wskazanych w art. 240 § 1 O.p. podstaw wznowienia postępowania. Decyzję o odmowie wznowienia postępowania wydaje się, gdy wznowienie postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn formalnych. Zgodnie bowiem z utrwalonym stanowiskiem orzecznictwa, treść art. 243 § 3 O.p., należy odczytywać w ten sposób, że chodzi tu o przypadki, gdy wniosek złożyła osoba nie będąca stroną w sprawie lub nie mająca zdolności do czynności prawnych, wniosek został złożony z uchybieniem terminu do wznowienia postępowania, dotyczy on decyzji nie będącej decyzją ostateczną lub nie został oparty o jedną z przesłanek wznowienia postępowania określonych w art. 240 O.p. (vide: wyroki NSA z 20 czerwca 1991 r., IV SA 487/91, ONSA 1991 r. nr 2, poz. 50; z 31 lipca 2003 r., III SA 3125/01, LEX nr 90439). Organ uprawniony jest na tym etapie jedynie do kontroli, czy konstrukcja wniosku jest oparta o jedną z podstaw wymienionych w art. 240 § 1 O.p., czy został zachowany termin do jego złożenia i czy zachodzą inne warunki jego dopuszczalności. Skoro w prawomocnym wyroku wydanym w niniejszej sprawie sąd przesądził, że wniosek skarżącej spółki był przedwczesny, a niezachowanie terminu określonego w art. 241 § 2 pkt 2 O.p. powoduje bezskuteczność wniosku, to tym samym zasadnie organ administracji uznał, że zachodzi podstawa wydania na podstawie art. 243 § 3 O.p. decyzji o odmowie wznowienia postępowania. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił . m.m.