I GSK 1042/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-06-13
Skład orzekający: Janusz Zajda, Hanna Kamińska, Piotr Kraczowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uznał, że organy celne nie zebrały wyczerpującego materiału dowodowego w sprawie powstania długu celnego i obowiązku podatkowego w VAT, co skutkowało uchyleniem decyzji organów obu instancji?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie zarzucił organom celnym naruszenie zasady prawdy materialnej i niepełne ustalenie stanu faktycznego. NSA stwierdził, że organy podjęły wszelkie niezbędne działania dowodowe, a WSA pominął istotne dowody. W związku z tym, NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność ponownej oceny materiału dowodowego i zastosowania przepisów prawa materialnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji organów celnych o powstaniu długu celnego i obowiązku podatkowego w VAT w związku z usunięciem towaru spod dozoru celnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji, zarzucając im naruszenie zasady prawdy materialnej i niepełne postępowanie dowodowe. Dyrektor Izby Celnej złożył skargę kasacyjną, zarzucając WSA błędy w ustaleniu stanu faktycznego i pominięcie istotnych dowodów. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zajda Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia del. WSA Piotr Kraczowski (spr.) Protokolant Monika Tutak-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26 kwietnia 2016 r. sygn. akt I SA/Rz 136/16 w sprawie ze skarg "P." S.A. w O. i L. Spółki z o.o. w P. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] i nr [...] w przedmiocie powstania długu celnego oraz określenie kwoty podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie; 2. zasądza solidarnie od L. Spółki z o.o. w P. oraz "P." S.A. w O. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w R. 2781 (dwa tysiące siedemset osiemdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie (dalej: WSA) wyrokiem z 26 kwietnia 2016 r. sygn. akt I SA/Rz 136/16 w wyniku rozpoznania skarg P.S.A. w O. i L. sp. z o.o. w P. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w Pr. (dalej: Dyrektor IC) z [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie długu celnego i nr [...] w przedmiocie określenia kwoty w podatku od towarów i usług, uchylił zaskarżone decyzje wraz z poprzedzającymi je decyzjami Naczelnika Urzędu Celnego w P. (dalej: Naczelnik UC) z [...] września 2015 r.
WSA orzekał w następującym stanie sprawy:
W dniu [...] grudnia 2014 r. w OC w P. na podstawie dokumentu [...] objęto procedurą tranzytu towar określony w fakturze nr [...] (uprzednio objęty czasowym składowaniem wg [...] przez L. sp. z o.o.) w postaci telefonów komórkowych 890 szt. (9 opakowań). Towar został przedstawiony na środku transportu nr rej. [...]. Na opakowania (pudła kartonowe) nałożono zamknięcia celne [...] w ilości 9 szt. Po wyznaczeniu terminu dostarczenia przesyłki do urzędu celnego przeznaczenia, tj. OC w M. do [...] grudnia 2014 r., towar zwolniono do wnioskowanej procedury.
W dniu [...] grudnia 2014 r. towar wraz ze zgłoszeniem T1 nr [...]i fakturą handlową nr [...] z [...] listopada 2014 r. wystawioną na 820 szt. telefonów komórkowych został przedstawiony w OC w P. na innym środku przewozowym o nr rej. [...], przez firmę A. w P. celem zamknięcia procedury tranzytu i objęcia towaru kolejnym czasowym składowaniem wg [...].
Z uwagi na rozbieżność co do ilości telefonów deklarowaną w zgłoszeniu [...] (faktura nr [...]) a ilością wskazaną w [...] (faktura nr [...]) przeprowadzono rewizję celną i kontrolę dokumentów.
W ramach kontroli wezwano firmę A. do złożenia wyjaśnień, która w piśmie z 9 grudnia 2014 r. poinformowała, że 3 grudnia 2014 r. przejęła towar od kierowcy pojazdu (G. M.) nr rej. [...] w postaci zaplombowanych 9 pudeł wraz ze zgłoszeniem [...] (w którym nie określono ilości telefonów) oraz fakturą nr [...] wystawioną na 820 szt. telefonów. W wyniku rewizji stwierdzono zgodne i nienaruszone zamknięcia celne UC [...] w ilości 9 szt. oraz brak 70 szt. telefonów objętych zgłoszeniem [...]. Kontrolę zakończono 9 grudnia 2014 r. sporządzeniem "Protokołu stwierdzenia rozbieżności pomiędzy zawartością przesyłki a treścią zgłoszenia celnego lub uszkodzenia opakowań towarów".
Powyższe stanowiło podstawę do wszczęcia [...] stycznia 2015 r. przez Naczelnika UC wobec głównego zobowiązanego – P. S.A. (dalej: P.) postępowania w sprawie uregulowania sytuacji prawnej towaru w związku z usunięciem spod dozoru celnego. Postępowanie zakończyło się wydaniem przez Naczelnika UC decyzji z [...] kwietnia 2015 r. stwierdzających powstanie długu celnego oraz powstania obowiązku podatkowego w związku z powstaniem długu celnego.
W wyniku rozpoznania odwołania P., Dyrektor IC decyzjami z [...] czerwca 2015 r. uchylił zaskarżone decyzje i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Powodem ich uchylenia był brak w sprawie dowodów, kiedy i gdzie dokonano usunięcia spod dozoru brakującego towaru, co ma wpływ na ustalenie kręgu podmiotów, którym można przypisać odpowiedzialność z tytułu usunięcia towaru spod dozoru celnego. Ponadto Dyrektor IC wskazał, że organ powinien ustalić w jaki sposób zapakowany i zabezpieczony był towar w chwili złożenia do magazynu czasowego składowania [...], co działo się z towarem po złożeniu do czasowego składowania - jakie to były opakowania - rozmiary, wielkość, rodzaj, sposób zapakowania, czy towar był przepakowywany, itp. Ponadto organ winien uzupełnić wyniki rewizji celnej poprzez ustalenie sposobu pakowania telefonów - rodzaj pudeł, ich stan, wymiary, czy pudełka były szczelnie wypełnione lub nie oraz ustalić czy istniała możliwość usunięcia towaru pomimo nałożonych plomb.
Naczelnik UC, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzjami z [...] września 2015 r. stwierdził powstanie długu celnego w przywozie na 3 grudnia 2014 r. w związku z usunięciem towaru spod dozoru celnego w procedurze tranzytu [...] z [...] grudnia 2014 r. i określił kwotę tego długu podlegającą zaksięgowaniu w wysokości 0 zł oraz stwierdził powstanie obowiązku podatkowego i określił kwotę podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów w wysokości 6.545 zł. Określił dłużników solidarnych spółki: P. głównego zobowiązanego i L. prowadzącą magazyn czasowego składowania i nadawcę towaru w procedurze tranzytu.
W wyniku rozpoznania odwołań, Dyrektor IC decyzjami z [...] grudnia 2015 r. utrzymał w mocy decyzje Naczelnika UC. W jego ocenie organ I instancji prawidłowo zebrał i rozpatrzył zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i uznał, że spółki P. i L. są zobowiązane do zapłaty kwoty wynikającej z długu celnego.
Obie spółki na decyzje Dyrektora IC złożyły skargi do WSA w Rzeszowie, który opisanym na wstępie wyrokiem uwzględnił poprzez uchylenie decyzji obu instancji.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie WSA stwierdził, że w sprawie doszło do naruszenia zasady prawdy materialnej określonej w przepisie art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.; dalej: o.p.), gdyż nie przeprowadzono w sposób wyczerpujący postępowania dowodowego.
WSA podkreślił, że na braki postępowania dowodowego w sprawie zwrócił uwagę sam Dyrektor IC w uzasadnieniu decyzji z [...] czerwca 2015 r., którą to decyzją uchylił decyzję Naczelnika UC z [...] kwietnia 2015 r. Pomimo zaleceń organu odwoławczego Naczelnik UC przeprowadzając ponownie postepowanie odnośnie sposobu pakowania telefonów uzyskał jedynie notatkę urzędową sporządzona przez funkcjonariusza celnego D. W., w której funkcjonariusz ten wskazał, jak telefony były zapakowane w trakcie przeprowadzania rewizji celnej. Wyjaśnił on także, że kartony były zaklejone taśmą oraz zaplombowane na dratwie i nie było możliwości usunięcia towaru z tych opakowań, ponieważ były zaklejone i zaplombowane.
Zdaniem WSA ustalenia w tym zakresie są niepełne.
Ponadto WSA zwrócił uwagę na brak ustaleń i wyjaśnień odnośnie roli jaką pełniła FHU A., która [...] grudnia 2014 r. przedstawiła towar ze zgłoszeniem celnym [...] z [...] listopada 2014 r. która nie była ujęta w zgłoszeniu celnym nr [...] z [...] grudnia 2014 r. W szczególności nie wyjaśniono w jaki sposób doszło do sytuacji, że na ten sam towar przy dokonywaniu różnych zgłoszeń celnych przedkładano różne faktury. WSA wskazał, że towar w postaci 9 opakowań o wadze 370 kg został przekazany firmie A. Do przesyłki została dołączona faktura wystawiona na towar w postaci 890 szt. telefonów. Dopiero w momencie kontroli – kiedy towar był w posiadaniu A. – okazało się, że została do niego załączona inna faktura wystawiona na towar obejmujący 820 szt. Fakt ten w ogóle nie został wzięty pod uwagę przez organy. Naczelnik UC nie przeprowadził jakichkolwiek działań zmierzających do ustalenia podmiotu odpowiedzialnego za usunięcie towaru spod dozoru celnego. Organ zaniechał ustalenia, jaki towar został przekazany A., jak też co działo się z nim od momentu dostarczenia do ww. firmy do czasu przeprowadzenia kontroli, co umknęło także Dyrektorowi IC.
WSA wskazał, że pomocne w tej mierze mogły być ustalenia dotyczące wagi towaru, co wymaga szczegółowego rozważenia przez organy. Wprawdzie towar w postaci telefonów komórkowych jest towarem policzalnym, a więc jego ilości wyrażona w kg jest tylko dodatkowym elementem odnoszącym się do identyfikacji ładunku. Niemniej jednak w rozpoznawanej sprawie powinna ona być ustalona, gdyż w oparciu o ten element można było ustalić, istotne okoliczności sprawy. Mianowicie gdyby okazało się, podczas kontroli przeprowadzonej w A., że telefony w takiej ilości (820 szt.) ważyły mniej niż 370 kg pozwalałoby na przyjęcie wersji, że po stronie P. i L. nie było żadnych nieprawidłowości. Zdaniem WSA wyjaśnienie tych okoliczności jest doniosłe, jeżeli się weźmie pod uwagę, że podmiot prowadzący magazyn składowania czasowego zgodnie z udzielonym pozwoleniem przyjmując towar do magazynu zobowiązany jest: porównać cechy i numery oraz ilość opakowań z dokumentami towarzyszącymi przesyłce; w miarę możliwości technicznych dokonać zważenia przesyłki i porównać ją z zapisami w dokumentach towarzyszących; sprawdzić stan opakowań, ilość i stan zamknięć celnych.
Reasumując w ocenie WSA nie zostało jednoznacznie ustalone i wykazane, czy L. wywiązał się, czy też nie z powyższych obowiązków w sposób należyty, co ma istotne znaczenie dla ustalenia odpowiedzialności tego podmiotu za dług celny oraz wynikający z niego podatek VAT.
WSA zauważył, że organ I instancji nie wskazał na jakiej podstawie przyjął taką a nie inną wartość kursu dolara, co uniemożliwia dokonanie kontroli tej kwestii.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Dyrektor IC zaskarżając go w całości i domagając się jego uchylenia oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA, ewentualnie uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego przez ich niezastosowanie:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 203 ust. 3 tiret 4 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302; dalej: WKC) w zw. z art. 37 ust. 1 WKC poprzez przyjęcie, że w oparciu o zebrane dowody i ustalony stan faktyczny nie da się jednoznacznie ustalić i wykazać, czy L. sp. z o.o. wywiązała się z obowiązków w sposób należyty, co ma istotne znaczenie dla ustalenia odpowiedzialności tego podmiotu za dług celny oraz wynikający z niego podatek VAT oraz dla przypisania odpowiedzialności z tytułu usunięcia towaru spod dozoru celnego, podczas gdy późniejsze stwierdzenie w wyniku rewizji celnej mniejszej ilości towaru, niż wynika to ze zgłoszenia celnego powoduje, że fakt złożenia takiego nieprawidłowego zgłoszenia stanowi usunięcie towaru spod dozoru celnego i skutkuje z mocy prawa powstaniem W tym momencie tj. [...] grudnia 2014 r. długu celnego zgodnie z art. 203 ust. 1 i ust. 2 WKC, gdyż usunięcie spod nadzoru celnego należy rozumieć w ten sposób, że obejmuje ono każde działanie lub zaniechanie stanowiące choćby chwilową przeszkodę dla właściwego organu celnego w przeprowadzeniu kontroli przewidzianej we wspólnotowych przepisach celnych, co jest potwierdzone wyrokiem z 12 lutego 2004 r. w sprawie Hamann International (C-337/01) w którym ETS uznał, że usunięcie towaru spod dozoru celnego" w rozumieniu art. 203 Kodeksu oznacza w prawie wspólnotowym każde działanie lub zaniechanie, którego wynikiem jest uniemożliwienie właściwemu organowi celnemu, choćby tylko przez krótki czas, uzyskania dostępu do towarów podlegających dozorowi oraz ich monitorowania, zgodnie z art. 37 WKC.
Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływa na wynik sprawy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z:
1. art. 122 o.p. poprzez przyjęcie, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia zasady prawdy materialnej określonej w przepisie art. 122 o.p., gdyż nie przeprowadzono w sposób wyczerpujący postępowania dowodowego, podczas gdy w stanie faktycznym sprawy organy nie naruszyły wskazanego przepisu i z zachowaniem zasad procesowych, w zgodzie z art. 187 § 1 i 191 o.p. podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały materiał dowodowy;
2. art. 122 o.p. poprzez przyjęcie, iż organy odnośnie sposobu pakowania telefonów uzyskały jedynie notatkę urzędową sporządzona przez funkcjonariusza celnego D. W. w której funkcjonariusz ten wskazał, jak telefony były zapakowane w trakcie przeprowadzania rewizji celnej, podczas gdy po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez Naczelnika UC uzyskano nie tylko notatkę urzędową sporządzoną przez D. W., ale również wszczęto postępowanie w odniesieniu do firmy L., tj. nadawcy i przewoźnika towaru (nr rejestracyjny pojazdu [...]), który przedstawiono celem objęcia procedura tranzytu [...] grudnia 2014 r. OC w P., uzyskano wyjaśnienia tej firmy z 24 lipca 2015 r. oraz z 4 sierpnia 2015. a także fotografie przesyłki z 25 listopada 2014, tj. z dnia przyjęcia przesyłki na magazyn czasowego składowania, ponadto od przewoźnika (nr rejestracyjny pojazdu [...]) towaru objętego tranzytem [...] z [...] listopada 2014 r. (z W. do P., przed jego złożeniem na magazyn czasowego składowania prowadzonym przez L.) pozyskano dokument przewozowy CMR oraz włączono do akt sprawy pozwolenie wydane dla L. na prowadzenie magazynu czasowego składowania, które to dowody zostały całkowicie niezauważone i pominięte przez WSA;
3. art. 122 o.p. poprzez przyjęcie, iż organy nie dokonały ustaleń i wyjaśnień odnośnie roli jaką pełniła firma A., podczas gdy organy wzięły pod uwagę wszelkie dowody zgromadzone w aktach sprawy, co pozwoliło na dokładne określenie przebiegu i stanu faktycznego sprawy i w efekcie ustalenie, że A., która dostarczyła do rewizji nienaruszoną przesyłkę nie mogła dokonać usunięcia brakujących telefonów komórkowych;
4. art. 122 o.p. poprzez przyjęcie, iż pomocne w tej mierze mogły być ustalenia dotyczące wagi towaru, co w ocenie WSA powinno być ustalone, gdyż w oparciu o ten element można było ustalić, istotne okoliczności sprawy, podczas gdy organy dokonały ustaleń i wyjaśnień odnośnie roli jaką pełniła A. oraz L. i jak wykazano waga przesyłki nie odgrywała tutaj istotnej roli a jednocześnie sprawca usunięcia telefonów w dowolny sposób mógł zrekompensować wagę całkowitą przesyłki;
5. art. 122 o.p. poprzez przyjęcie, iż w sprawie nie zostało jednoznacznie ustalone i wykazane, czy L. wywiązała się czy też nie ze swoich obowiązków w sposób należyty, co ma istotne znaczenie dla ustalenia odpowiedzialności tego podmiotu za dług celny oraz wynikający z niego podatek VAT, podczas gdy w sprawie wykazano, że odpowiedzialność za powstały dług celny ponosi P., główny zobowiązany w procedurze tranzytu oraz L. Z tego powodu, że uczestniczyła w usunięciu spod dozoru celnego jako prowadzący magazyn czasowego składowania i zarazem nadawca towaru z magazynu czasowego składowania w procedurze tranzytu w celu powrotnego wywozu na U.;
6. art. 106 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 122 i art. 187 § 3 o.p. poprzez niewykazanie na jakiej podstawie organ I instancji przyjął taką a nie inną wartość kursu dolara, co ma wpływ na wyliczenie kwot długu celnego i przyjętej wartości celnej a także wyliczenia odnośnie podatku VAT. W konsekwencji uniemożliwia Sądowi dokonanie kontroli prawidłowości dokonanych obliczeń, podczas gdy regulacje w zakresie kursu wymiany walut dla celów ustalania wartości celnej regulują przepisy art. 35 WKC, art. 168 do 172 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego Przepisy wykonawcze w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. L 253), art. 11 ustawy Prawo Celne (Dz.U. z 2015 r. oz. 858) oraz rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie kursu wymiany stosowanego w celu ustalania wartości celnej (Dz. U. Nr 87, poz. 827), zastosowany w sprawie kurs waluty jest prawidłowy i wynosił 1 USD = 3,3655 PLN, co wynikało z powszechnie publikowanej i znanej tabeli w tym przypadku nr 224/A NBP 2014 z 19 listopada 2014 r.;
7. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia zaskarżonego wyroku, albowiem poza art. 122 o.p. WSA nie wskazał w oparciu o jakie przepisy prawa, w tym przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podjął takie a nie inne rozstrzygnięcie;
8. art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nie dość wnikliwe zbadanie przez WSA załączonych do skarg akt administracyjnych oraz zalecenie ustalenia w dalszym postępowaniu faktów już ustalonych i udokumentowanych materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy, tj. uzupełnienie materiału dowodowego poprzez dopuszczenie dalszych dowodów, w tym ustalenie i wykazane, czy L. jako prowadzący magazyn czasowego składowania wywiązał się czy też nie z obowiązków nałożonych z tego tytułu w sposób należyty, ustalenia dotyczące wagi towaru, jak również przeprowadzenie działań zmierzających do ustalenia podmiotu odpowiedzialnego za usunięcie towaru spod dozoru celnego.
Spółki nie skorzystały z prawa złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna jest usprawiedliwiona.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w wypadkach określonych w § 2 tego przepisu. Żadna z wymienionych w nim sytuacji nie zaistniała w rozpoznawanej sprawie.
W skardze kasacyjnej organ zarzucił Sądowi I instancji – na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. – naruszenie przepisów materialnych przez ich niezastosowanie, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 203 ust. 3 tiret 4 w zw. z art. 37 ust. 1 WKC, a także – na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 122 o.p., art. 106 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 122 i art. 187 § 3 o.p., art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a.
Zarzuty te skupiają się na tym, że Sąd I instancji błędnie uznał, że stan faktyczny sprawy został ustalony przez organy w sposób nieprawidłowy i wymaga poczynienia dodatkowych wyjaśnień. Zdaniem skarżącego kasacyjnie organu w sprawie zostały poczynione wszystkie niezbędne ustalenia do jej rozpoznania, których część dodatkowo Sąd I instancji pominął.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzuty te są usprawiedliwione.
Przede wszystkim trafnie zarzuca skarżący kasacyjnie organ, odnosząc się argumentacji WSA, że po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez Naczelnika UC w Przemyślu uzyskano nie tylko notatkę urzędową sporządzoną przez funkcjonariusza celnego D. W., ale również:
- wszczęto postępowanie w odniesieniu do L.sp. z o.o., tj. nadawcy i przewoźnika towaru (nr rej. pojazdu [...]), który przedstawiono celem objęcia procedura tranzytu [...] grudnia 2014 r. w OC w P.;
- uzyskano wyjaśnienia tej firmy z 24 lipca 2015 r. oraz z 4 sierpnia 2015 r., a także fotografie przesyłki z 25 listopada 2014, tj. z dnia przyjęcia przesyłki na magazyn czasowego składowania;
- ponadto od przewoźnika ([...]) towaru objętego tranzytem [...] z [...] listopada 2014 r. (z W. do P., przed jego złożeniem na magazyn czasowego składowania prowadzonym przez L.) pozyskano dokument przewozowy CMR;
- włączono do akt sprawy pozwolenie wydane dla L. sp. z o.o. na prowadzenie magazynu czasowego składowania.
Powyższe dowody zostały całkowicie pominięte przez Sąd I instancji.
Biorąc pod uwagę powyższe dowody oraz pozostałe zgromadzone w aktach sprawy, stwierdzić należy, że stan faktyczny sprawy kształtuje się odmiennie niż w sposób opisany w zaskarżonym wyroku. Przede wszystkim – jak wynika z twierdzeń skarżącego kasacyjnie organ – towar w postaci telefonów komórkowych w ilości 890 szt. zapakowany do 9 pudeł o łącznej wadze 370 kg był objęty procedurą tranzytu [...]. Przesyłka przewożona była na zaplombowanym samochodzie (plomba: E473) nr rej. [...] (dowody: CMR poświadczony 25 listopada 2014 r. przez kierowcę M. K. oraz przedstawiciela L., [...]). Procedura tranzytu została zamknięta po złożeniu towaru u odbiorcy, tj. na magazyn czasowego składowania prowadzonym przez L. (dowody: DSK [...]). W tym dniu zbiorcze pudła kartonowe były uszkodzone i zabezpieczone szarą taśmą, o czym świadczą następujące dowody: fotografie, CMR, [...], wyjaśnienia L. z [...] sierpnia 2015, list przewozowy [...] z [...] listopada 2014 r. L. wyjaśniła, iż sprawdziła wówczas jedynie łączną wagę przesyłki 370 kg. Obsługa ww. dokumentów przez urząd celny nastąpiła w trybie bezweryfikacyjnym. Następnie [...] grudnia 2014 r. towar zapakowany do pudeł kartonowych (9 szt.) został przewieziony do OC w P. na środku transportu o nr rej. [...] należącym do L. celem przedstawienia organowi celnemu. W związku z otwarciem kolejnej procedury tranzytu [...] na terenie OC w P. na pudła kartonowe oklejone taśmą nałożono zamknięcia celne [...] w ilości 9 szt. Po wyznaczeniu terminu dostarczenia przesyłki do urzędu celnego przeznaczenia, tj. OC w M. do [...] grudnia 2014 r., towar zwolniono do wnioskowanej procedury. Od chwili zaplombowania tych pudeł nie było możliwości usunięcia towaru spod dozoru celnego, gdyż do dnia rewizji ([...] grudnia 2015 r.) plomby pozostały nienaruszone, o czym mają świadczyć: wyjaśnienia D. W., "Protokołu stwierdzenia rozbieżności pomiędzy zawartością przesyłki a treścią zgłoszenia celnego lub uszkodzenia opakowań towarów" nr [...] z [...] grudnia 2015 r., [...] i faktura nr [...].
W świetle przedstawionych okoliczności ustalenia Sądu I instancji należy uznać za błędne. Organy dokonały bowiem niezbędnych wyjaśnień odnośnie roli jaką pełniła firma A. Przy czym w tej sytuacji bez istotnego znaczenia dla wyjaśnienia sprawy pozostaje, postulowana przez Sąd I instancji, kwestia wagi przesyłki. Zważywszy, że sprawca usunięcia telefonów w dowolny sposób mógł zrekompensować wagę całkowitą przesyłki.
Skarżący kasacyjnie organ słusznie zwraca uwagę, że firma A. dostarczyła do kontroli nienaruszoną przesyłkę i odpowiadającą jej fakturę zgodną z ilością sztuk telefonów, o czym świadczą dowody w postaci - przesłuchania świadka G. M. i poświadczenie A. z [...] grudnia 2014 r. Wbrew ustaleniom Sądu I instancji organy dokonały ustaleń i oceny dowodów w tym zakresie. Naczelnik UC stwierdził bowiem, że przedłożenie innej faktury przez A. wraz ze zgłoszeniem [...] nie dowodzi, iż usunęła ona towar spod dozoru celnego, gdyż w trakcie rewizji stwierdzono nienaruszone zamknięcia celne. Dlatego Sąd I instancji błędnie uznał, że organ zaniechał ustalenia, jaki towar został przekazany firmie A., jak również co działo się z nim od momentu dostarczenia do ww. firmy do czasu przeprowadzenia kontroli. Z okoliczności sprawy wynika, że do firmy A. przekazano zaplombowane 9 pudeł telefonów. Przesyłka ta w stanie nienaruszonym została przekazana do rewizji celnej [...] grudnia 2014 r.
Skarżący kasacyjnie organ trafnie zwraca uwagę, że w momencie zakończenia procedury tranzytu [...] otwartej [...] listopada 2014 r. w OC w W. i następnie obejmowania towaru czasowym składowaniem, odbiorca przesyłki i prowadzący magazyn czasowego składowania (L.), nie skorzystała z możliwości wnioskowania o kontrolę przesyłki, pomimo tego że towar dostarczono zgodnie z adnotacją na dokumencie CMR w opakowaniach uszkodzonych. Ponadto L. zaniechała, wbrew warunkom określonym w posiadanym pozwoleniu na prowadzenie magazynu czasowego składowania, powiadomienia o zdarzeniu urzędu celnego nadzorującego magazyn czasowego składowania. Tym samym uniemożliwiła organom celnym przeprowadzenie kontroli w zakresie stanu ilościowego towaru.
Również główny zobowiązany firma P. C. SA. składając zgłoszenie tranzytowe podała w nim dane oparte na fakturze importowej dostawcy nr [...] z [...] listopada 2014 r. oraz nie wnioskowała o przeprowadzenie kontroli.
Powyższe prowadzi do konstatacji, że Sąd I instancji błędnie zarzucił organom celnym naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 122 o.p., ponieważ organy – wbrew stanowisku wyrażonym w zaskarżonym wyroku – w toku postępowania podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Przez co za usprawiedliwione Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty sformułowane w punktach II.1-5 petitum skargi kasacyjnej.
Za usprawiedliwione należało uznać również zarzuty sformułowane w punktach II.7-8 petitum skargi kasacyjnej, ponieważ Sąd I instancji naruszył art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nie dość wnikliwe zbadanie załączonych do skarg akt administracyjnych oraz zalecenie ustalenia w dalszym postępowaniu faktów już ustalonych i udokumentowanych materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza także, że nie było wystarczającym powodem do uchylenia zaskarżonych decyzji przez Sąd I instancji brak wskazania na jakiej podstawie przyjęto taką a nie inną wartość kursu dolara. Skarżący kasacyjnie organ trafnie wskazuje w uzasadnieniu do zarzutu z punktu II.6 petitum skargi kasacyjnej, że zastosowany w sprawie kurs waluty wynosił 1 USD = 3,3655 PLN, co wynikało z powszechnie publikowanej i znanej tabeli (w tym przypadku nr 224/A NBP 2014 z 19 listopada 2014 r.). Jest to fakt powszechnie znany, który wynika z art. 35 WKC, art. 168 do 172 rozporządzenia nr 2454/93 do WKC, art. 11 Prawa celnego i rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie kursu wymiany stosowanego w celu ustalania wartości celnej (Dz. U. Nr 87, poz. 827), co Sąd I instancji powinien przyjąć z urzędu na zasadzie art. 106 § 4 p.p.s.a. jako fakt notoryjny.
Reasumując Naczelny Sąd Administracyjny uznaje za zasadne naruszenia zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. i stwierdza, że Sąd I instancji błędnie zarzucił organom wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy. W sytuacji zaś, gdy Sąd I instancji nie badał sprawy pod kątem zastosowania w sprawie przepisów materialnych, ich zastosowanie będzie musiał ocenić ponownie rozpatrując skargi spółek w prawidłowo już ustalonym stanie faktycznym sprawy.
Powyższa okoliczność braku zbadania sprawy przez Sąd I instancji w aspekcie materialnym oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł – jako Sąd II instancji – odnieść się do zarzutów materialnych sformułowanych na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. w punkcie I petitum skargi kasacyjnej, jako przedwczesnych.
Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji uwzględni powyższe wskazania dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonych decyzji.
Z przyczyn wyżej wskazanych Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a.
O kosztach postępowania kasacyjnego (2.781 zł) orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. i w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.) na które składają się: 381 zł z tytułu wpisu sądowego od skargi kasacyjnej i 2.400 zł tytułem wynagrodzenia za czynności radcy prawnego w postępowaniu kasacyjnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło