VI SA/Wa 3165/15
WyrokWSA w Warszawie2016-04-28
Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Izabela Głowacka - Klimas, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, stwierdzając wadę nieważności postanowienia organu pierwszej instancji polegającą na skierowaniu go do podmiotu niebędącego stroną postępowania, powinien uchylić to postanowienie i umorzyć postępowanie, czy też powinien rozpoznać sprawę merytorycznie?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, stwierdzając wadę nieważności postanowienia organu pierwszej instancji, polegającą na skierowaniu go do podmiotu, który nie jest stroną postępowania, jest zobowiązany do uchylenia tego postanowienia i umorzenia postępowania. Organ odwoławczy nie może rozpoznać sprawy merytorycznie w takiej sytuacji, gdyż byłoby to rażącym naruszeniem prawa.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę T. S.A. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które uchyliło postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o ustaleniu opłaty za badania wyrobu budowlanego i umorzyło postępowanie. Organ pierwszej instancji nałożył opłatę na T. S.A., uznając ją za producenta wapna budowlanego, które nie spełniało deklarowanych właściwości. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił to postanowienie, uznając, że producentem jest inna spółka (G. Sp. z o.o.), a T. S.A. jest jedynie zakładem produkcyjnym, co oznacza, że postanowienie organu pierwszej instancji zostało skierowane do niewłaściwego podmiotu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka - Klimas (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi T. S.A. z siedzibą w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w przedmiocie ustalenia opłaty stanowiącej równowartość kosztów i badań oddala skargę w całości
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej "Główny Inspektor") postanowieniem z dnia [...] października 2015 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 Kpa., po rozpatrzeniu zażalenia spółki [...] S.A.
z siedzibą w [...] – skarżącej w niniejszej sprawie spółki, uchylił postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej "Inspektor Wojewódzki")
z dnia [...] sierpnia 2015 r. ustalające opłatę stanowiącą równowartość kosztów przeprowadzenia badań wyrobu budowlanego i nakładające na producenta kontrolowanego wyrobu obowiązek jej uiszczenia oraz umorzył prowadzone przez Inspektora Wojewódzkiego w powyższym przedmiocie postępowanie.
Do wydania powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie sprawy.
W dniach od [...] do [...] czerwca 2015 r. Inspektor Wojewódzki przeprowadził kontrolę u J. P., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą J. P. [...]
w [...]. Kontroli podlegał m.in. wyrób budowlany: wapno budowlane [...]. Podczas kontroli pobrano do badań próbkę przedmiotowego wyrobu budowlanego i zlecono jej badanie akredytowanemu laboratorium – Instytutowi Ceramiki i Materiałów Budowlanych w [...], Oddział Szkła i Materiałów Budowlanych w [...], które następnie sporządziło sprawozdanie z badań nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r.
Inspektor Wojewódzki postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. ustalił opłatę w wysokości 2.591,44 złotych brutto, stanowiącą równowartość kosztów przeprowadzenia badań ww. wyrobu budowlanego oraz nałożył obowiązek jej uiszczenia na podmiot uznany za producenta kontrolowanej partii wyrobu budowlanego, tj. skarżącą spółkę.
W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia Inspektor Wojewódzki wskazał
w szczególności, że zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz.U. z 2014 r. poz. 883; dalej "ustawa o wyrobach budowlanych), wyrób budowlany może być wprowadzony do obrotu, jeżeli nadaje się do stosowania przy wykonywaniu robót budowlanych, w zakresie odpowiadającym jego właściwościom użytkowym i przeznaczeniu, to jest ma właściwości użytkowe umożliwiające prawidłowo zaprojektowanym i wykonanym obiektom budowlanym,
w których ma być zastosowany w sposób trwały, spełnienie wymagań podstawowych. Dodał, że w myśl art. 5 ust. 1 ustawy o wyrobach budowlanych wyrób budowlany objęty normą zharmonizowaną lub zgodny z wydaną dla niego europejską oceną techniczną może być wprowadzony do obrotu wyłącznie zgodnie
z rozporządzeniem Nr 305/2011. Inspektor Wojewódzki wyjaśnił, że wapno budowlane jest objęte zakresem przedmiotowym normy zharmonizowanej EN 459-1, a zatem winno spełniać wymagania określone w rozporządzeniu Nr 305/2011. Zgodnie z art. 8 ust. 2 rozporządzenia Nr 305/2011 poprzez umieszczenie lub zlecenie umieszczenia oznakowania CE producent, wskazuje, że bierze na siebie odpowiedzialność za zgodność wyrobu budowlanego z deklarowanymi właściwościami użytkowymi oraz za jego zgodność ze wszystkimi mającymi zastosowanie wymaganiami określonymi w niniejszym rozporządzeniu i innym stosownym ustawodawstwie harmonizacyjnym Unii odnoszącym się do umieszczania tego oznakowania. Jak podał Inspektor Wojewódzki, wprawdzie producent oznakował przedmiotowe wapno znakiem zgodności CE oraz spełnia ono deklarację producenta w zakresie zawartości powietrza, zawartości składników (CaO+MgO, CO2), wnikania i wielkości ziaren, jednak nie spełnia zadeklarowanych właściwości w zakresie zawartości składników (MgO, SO3).
Jak wskazał Inspektor Wojewódzki, zgodnie z art. 26 ust. 3 ustawy o wyrobach budowlanych, jeżeli przeprowadzone badania wykazały, że wyrób budowlany nie spełnia wymagań określonych niniejszą ustawą, kontrolowany jest obowiązany do uiszczenia opłaty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań. Do kosztów tych zalicza się koszty badań przeprowadzonych przez laboratoria, o których mowa w ust. 1 oraz koszty transportu i przechowywania próbki. Kosztami tymi są:
1. koszt wykonania badań próbki wapno budowlane [...] zgodnie z fakturą nr [...] z dnia [...].07.2015 r. – 2.583,00 złotych brutto,
2. koszty transportu próbki samochodem [...] od ul. [...] do ul. [...] w [...] w dniu [...].06.2015 r. (2 x 13,4 km x 6,3 l/100) x 5,00 zł/l - 8,44 zł brutto
3. koszty przechowywania próbki - 0,00 złotych.
Wobec powyższego stwierdził, że łączne koszty przeprowadzenia badań wynoszą 2.591,44 złotych brutto i do uiszczenia powyższej opłaty zobowiązał producenta kontrolowanego wyrobu budowlanego, tj. skarżąca spółkę. Dodał,
że producent, poprzez zorganizowanie i zapewnienie kontroli produkcji wyrobu
o określonych przez siebie właściwościach oraz zainicjowanie cyklu obrotu tego wyrobu, ponosi wyłączną odpowiedzialność za wyrób, w tym za zgodność deklarowanych przez niego właściwości użytkowych wyrobu z jego rzeczywistymi właściwościami.
Na powyższe postanowienie Inspektora Wojewódzkiego spółka wniosła zażalenie, w którym zarzuciła sprzeczność poczynionych ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę wydanego postanowienia, polegającą na przyjęciu, że kontrolowany wyrób w postaci wapna budowlanego wyprodukowany przez spółkę nie nadaje się do stosowania przy wykonywaniu robót budowlanych i nie spełnia wymagań określonych w ustawie o wyrobach budowlanych, podczas gdy, w ocenie spółki, wnikliwa analiza materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, w szczególności wyniki badań przeprowadzonych przez Instytut Ceramiki
i Materiałów Budowlanych w Krakowie w powiązaniu z wymaganiami normowymi
PN-EN 459-1:2012 w powiązaniu z deklaracją właściwości użytkowych 4/S/W/15 z [...].01.2015 r., prowadzi do wniosku, że kontrolowany wyrób spełnia wymagania określone w ww. ustawie o wyrobach budowlanych, a w konsekwencji zarzuciła naruszenie art. 26 ust. 3 ustawy o wyrobach budowlanych, poprzez jego bezzasadne zastosowanie. Spółka zarzuciła również sprzeczność istotnych ustaleń faktycznych polegającą na przyjęciu, że informacja podana na opakowaniu kontrolowanego wyrobu: wyprodukowano dla [...] Sp. z o.o. jest myląca i może wprowadzać w błąd, podczas gdy analiza materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, w szczególności umieszczenie na opakowaniu napisu: wyprodukowano przez: T. S.A. z siedzibą [...], prowadzą do wniosku, że producentem wapna jest ww. spółka a nie [...] Sp. z o.o., a w konsekwencji zarzuciła obrazę art. 9 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych i uchylającego dyrektywę Rady 89/106/EWG, poprzez jego błędną wykładnię. Spółka podniosła nadto obrazę art. 107 § 3 Kpa., poprzez nieodniesienie się w uzasadnieniu postanowienia do podnoszonego przez stronę w toku postępowania art. 1 ust. 1 Rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) Nr 157/2014 z dnia 30 października 2013 roku w sprawie warunków udostępniania deklaracji właściwości użytkowych wyrobów budowlanych na stronie internetowej, z którego
wynika, że podmioty gospodarcze mogą udostępniać deklarację właściwości użytkowych, o której mowa w art. 4 ust. 1 Rozporządzenia (UE) nr 305/2011,
na stronie internetowej, na zasadzie odstępstwa od art. 7 ust. 1 Rozporządzenia (UE) nr 305/2011, przy jednoczesnym stwierdzeniu, że organ nie ma podstaw, aby dokonywać oceny wyników w oparciu o deklarację właściwości użytkowych
nr 4/S/W/15 z dnia [...] stycznia 2015r., a w konsekwencji obrazę art. 1 ust. 1 Rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) Nr 157/2014, poprzez jego niezastosowanie.
Mając na uwadze tak sformułowane zarzuty spółka wniosła o uchylenie postanowienia w całości i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego.
W uzasadnieniu zaskarżonego do Sądu postanowienia z dnia [...] października 2015 r. Główny Inspektor stwierdził, że podstawowym obowiązkiem każdego organu jest prawidłowe ustalenie kręgu stron danego postępowania administracyjnego, albowiem niedochowanie tego obowiązku może skutkować skierowaniem postanowienia do osoby nie będącej stroną w sprawie, a więc wydaniem postanowienia obarczonego wadą kwalifikowaną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 w zw. z art. 126 Kpa., prowadzącą do stwierdzenia jego nieważności. Natomiast strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, zgodnie z art. 147 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa., może żądać jego wznowienia. Przepis art. 33 ust. 1 w zw. z art. 2 pkt 6 ustawy o wyrobach budowlanych określa kto może być stroną postępowania administracyjnego w sprawach dotyczących wyrobów budowlanych. Zgodnie z tym przepisem, jak podał Główny Inspektor, stronami są producent lub jego upoważniony przedstawiciel, importer lub kontrolowany sprzedawca wyrobu budowlanego albo jego określonej partii.
Główny Inspektor, odnosząc się do stosownych przepisów, wskazał, że fakt wystawienia deklaracji właściwości użytkowych przez spółkę, wbrew jej twierdzeniom, nie przesądza o uznaniu jej za producenta. Nie zgodził się również ze stwierdzeniem, że umieszczone na opakowaniu znaki firmowe (towarowe) spółki
i BIELIK identyfikują producenta i pozwalają na pierwszy rzut oka, na jednoznaczne przyjęcie, że spółka jest producentem wyrobu. Główny Inspektor zauważył, że to właśnie logo GHB ([...]; dalej "G."), wraz ze wskazaniem strony internetowej, zajmuje znaczącą część opakowania kontrolowanego wyrobu, co jednoznacznie wskazuje podmiot, który udostępnia wyrób budowlany na rynku pod własną nazwą i znakiem firmowym. Ponadto, to skarżąca spółka jest wskazana jako podmiot, który wyprodukował wyrób dla ww. G.. W tej sytuacji, zdaniem Głównego Inspektora, spółkę, będącą rzeczywistym producentem, należy uznać jedynie za zakład produkcyjny, natomiast ww. G. należy uznać za producenta w rozumieniu przepisów rozporządzenia Nr 305/2011.
Główny Inspektor wyjaśnił, że do uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 26 ust. 3 ustawy o wyrobach budowlanych, obowiązany jest wyłącznie producent lub jego upoważniony przedstawiciel, gdyż to właśnie producent, poprzez organizowanie i zapewnienie kontroli produkcji wyrobu o określonych przez siebie właściwościach oraz zainicjowanie cyklu obrotu tego wyrobu, ponosi za niego odpowiedzialność.
Dodatkowo Główny Inspektor wskazał, że wydając rozstrzygnięcie
w II instancji obowiązany jest do zastosowania wyłącznie jednego wariantu
z zamkniętego katalogu rozstrzygnięć wskazanych w art. 138 Kpa. Z tego względu stwierdzenie nieważności postanowienia z przyczyn wskazanych w art. 156 Kpa. jest niemożliwe w postępowaniu odwoławczym czy zażaleniowym. Zastosowanie sankcji nieważności w postępowaniu II instancji jest rażącym naruszeniem prawa, o czym mowa m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 grudnia 1999 r., sygn. akt I SA/Wr 101/98. Stwierdzenie w postępowaniu zażaleniowym, że zaskarżone rozstrzygnięcie zawiera jedną z wad nieważności wskazaną w art. 156 Kpa. obliguje organ II instancji do jego uchylenia. W przypadku stwierdzenia wad nieważności nienadających się do usunięcia, tj. m.in. wydania rozstrzygnięcia
z naruszeniem przepisów o właściwości, organ odwoławczy uchyla takie rozstrzygnięcie i umarza postępowanie przed organem I instancji.
Wobec powyższego Główny Inspektor stwierdził, że koniecznym stało się uchylenie postanowienia wydanego w I instancji w całości i umorzenie postępowania administracyjnego w zakresie ustalenia opłaty, o której mowa w art. 26 ust. 3 ustawy o wyrobach budowlanych.
W skardze na ww. postanowienie Głównego Inspektora skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisu art. 2 pkt 19 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych
i uchylającego dyrektywę Rady 89/106/EWG (Dz.U. L 88 z 4.4.2011, s. 5, ze zm.), poprzez przyjęcie, że producentem wapna budowlanego poddanego kontroli jest G., podczas gdy w rzeczywistości producentem kontrolowanego wyrobu jest spółka. Spółka wskazała, że użycie tylko i wyłącznie zwrotu "wyprodukowano
na zlecenie: [...]" i to bez towarzystwa nazw innych podmiotów mogłoby wypełnić definicję producenta wskazaną w art. 2 pkt 19 rozporządzenia Nr 305/2011, co nie miało miejsca w przedmiotowym przypadku. Ponadto skarżąca podniosła, że na opakowaniu kontrolowanego wyrobu budowlanego umieszczony jest indywidualny kod paskowy identyfikujący spółkę jako producenta. Takie oznaczenie, w ocenie skarżącej, jest jednoznaczne i wskazujące tylko i wyłącznie spółkę jako producenta wyrobu.
Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz poprzedzającego go postanowienia Inspektora Wojewódzkiego, umorzenie postępowania administracyjnego oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień, bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym dla wyeliminowania z obrotu prawnego aktu /czynności/ wydanego przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że narusza on prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też narusza przepis prawa dający podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także gdy akt /czynność/ organu dotknięty jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Przedmiotem skargi w sprawie niniejszej jest postanowienie Głównego Inspektora Budowlanego z dnia [...] października 2015 r., nr [...] uchylające postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego z dnia [...] października 2015 r. i umarzające postępowanie przed organem I instancji. Skarga nie dotyczy zawartego w postanowieniu rozstrzygnięcia, a jedynie jego uzasadnienia, w zakresie w jakim organ II instancji dokonał w ocenie skarżącej błędnej wykładni przepisu art. 2 pkt 19 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych i uchylającego dyrektywę Rady 89/106/EWG, poprzez nietrafne przyjęcie, że T. S.A. z siedzibą w [...] nie jest producentem kontrolowanego wyrobu w postaci wapna budowlanego [...] a jedynie "zakładem produkcyjnym" i uznanie za producenta wyrobu G. z siedzibą w [...].
Tytułem wstępu należy podnieść, że kwestia możliwości zaskarżania uzasadnienia decyzji /postanowienia/, choć nie jest bezpośrednio uregulowana w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, ani w przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, spotyka się z aprobującym stanowiskiem sądów administracyjnych (posiadające aktualność wyroki NSA z 30 czerwca 1983 r., I SA 178/83, ONSA 1983, Nr 1, poz. 51; z dnia 29 maja 1998 r. I SA 1896/97 Lex nr 44519; z dnia 13 lutego 1984 r. II SA/Lu 1790/83, OSPiKA 1985, poz. 72; wyrok WSA w Lublinie z dnia 19 października 2004 r. II SA/Lu 161/04, OSP 2006, Nr 2, poz. 15). Uzasadnienie jest koniecznym i istotnym elementem wydanego przez organ administracyjny aktu /w niniejszej sprawie postanowienia/, mającym na celu wyjaśnienie rozstrzygnięcia i wraz z pozostałymi elementami decyzji stanowi jedną całość. Ponadto uzasadnienie jest częścią równoważną, z punktu widzenia znaczenia, z samą osnową aktu. Dlatego też należy uznać dopuszczalność zaskarżenia samego uzasadnienia aktu, gdy swą treścią narusza prawo. Pogląd taki znajduje potwierdzenie w literaturze przedmiotu (por. J. Zimmerman "Motywy decyzji administracyjnej i jej uzasadnienie" W-wa 1981). Przyjęcie takiego stanowiska uzasadnia potraktowanie kontroli uzasadnienia zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia jako orzekanie w sprawach skarg na postanowienia w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W pierwszej kolejności podkreślić trzeba, iż skarżący nie kwestionuje samego rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym postanowieniu, lecz wnosi o zmianę jego uzasadnienia. W związku z powyższym oceniając zaskarżone postanowienie, którego sentencja jest korzystna dla skarżącego, Sąd miał na uwadze zasadę reformationis in peius (art. 134 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.). Oceniając uzasadnienie zaskarżonego postanowienia z punktu widzenia zgodności z prawem Sąd nie dopatrzył się istnienia podstaw do jego uchylenia.
Nie ulega kwestii, iż uzasadnienie należy badać przez pryzmat rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym postanowieniu. Jak już wyżej wskazano rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie jest niewątpliwie korzystne dla strony skarżącej, gdyż organ uznał, że to nie skarżąca a G. z siedzibą w [...] jest producentem kontrolowanego w niniejszej sprawie wyrobu wapno budowlane [...] i z uwagi na ten fakt będąc związanym dyspozycja art. 138 k.p.a. uchylił postanowienie organu I instancji umorzył postępowanie.
Przedmiotem niniejszego postępowania było obciążenie producenta kontrolowanego w niniejszej sprawie wyrobu wapno budowlane kosztami badań, które wykazały, że kontrolowane wapno nie posiada deklarowanych przez producenta właściwości użytkowych. Badania przeprowadzano w oparciu o art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz. U. z 2014 r. poz. 883).
Zgodnie natomiast z treścią art. 26 ust. 3 ustawy o wyrobach budowlanych, jeżeli przeprowadzone badania wykazały, że wyrób budowlany nie spełnia wymagań określonych ustawą, kontrolowany obowiązany jest do uiszczenia opłaty stanowiącej równowartość kosztów prowadzonych badań.
Do kosztów tych zalicza się koszty badań przeprowadzonych przez laboratoria oraz koszty transportu i przechowywania próbki. Jednocześnie, przepis § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 stycznia 2011 r. w sprawie próbek wyrobów budowlanych wprowadzonych do obrotu (Dz. U. Nr 23, poz. 122) określa, że wysokość opłaty, o której mowa w ww. art. 26 ust. 3 ustawy o wyrobach budowlanych, ustala właściwy organ prowadzący kontrolę. Do uiszczenia tej opłaty obowiązany jest zaś wyłącznie producent lub jego upoważniony przedstawiciel, gdyż to właśnie producent, poprzez organizowanie i zapewnienie kontroli produkcji wyrobu o określonych przez siebie właściwościach oraz zainicjowanie cyklu obrotu tego wyrobu, ponosi za niego odpowiedzialność.
Definicja producenta wyrobu budowlanego zawarta jest w art. 2 pkt 19 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011 z 9 marca 2011 r. ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzenia do obrotu wyrobów budowlanych i uchylającego dyrektywę Rady 89/106/EWG (Dz. U. L. 88 z 4.4.2011, s. 5 z późn. zm.).
Zgodnie z powyższym przepisem rozporządzenia "producent" oznacza osobą fizyczną lub prawną, która produkuje wyrób budowlany lub która zleca zaprojektowanie lub wyprodukowanie wyrobu budowlanego i wprowadza ten wyrób do obrotu pod własną nazwą lub znakiem firmowym, natomiast na wyrobie umieszczono informację wyprodukowano dla: G. Sp. z o.o. oraz wyprodukowano przez: T. S.A.
Sąd podziela stanowisko organu, że w niniejszej sprawie organ I instancji w sposób błędny ustalił producenta towaru przyjmując, że jest nim skarżąca. Ustawodawca unijny formułując przepis art. 2 pkt 19 ww. rozporządzenia zastosował w nim zdanie współrzędnie złożone (każdy człon jest równoważny), w pierwszej części określił podmioty, do których odnosi się definicja producenta, w drugim użył spójnika "lub" co oznacza, że mamy doczynienia z alternatywą nierozłączną w związku z czym zarówno wystąpienie jednej z przesłanek jak i wszystkich skutkuje prawdziwością zdania, trzecia część w której użyto spójnika "i" to koniunkcja, która odnosi się do obu członów alternatywy nierozłącznej.
Biorąc powyższe pod rozwagę należy wskazać, że o tym kogo uznajemy za producenta wg. def. zawartej w powyższym przepisie decyduje koniunkcja, która łączy spełnienie przesłanki z części 2 zdania i części trzeciej (koniunkcja jest bowiem prawdziwa tylko i wyłącznie, gdy oba jej człony są spełnione).
Innymi słowy prawidłowa wykładnia przepisu art. 2 pkt 19 ww. rozporządzenia prowadzi do wniosku, że istotną okolicznością, a nawet okolicznością decydującą, przy ustaleniu kto jest producentem wyrobu jest wprowadzenie danego wyrobu do obrotu pod własną nazwą lub znakiem, a nie tylko sam fakt jego wytworzenia.
Mając powyższe na uwadze Sąd podziela w pełni stanowisko organu zawarte w zaskarżonym postanowieniu, że "fakt wystawienia deklaracji właściwości użytkowych przez T. S.A. z siedzibą w m. [...], wbrew twierdzeniom skarżącej nie przesądza o uznaniu jej za producenta. Nie można również zgodzić się z twierdzeniem, że umieszczone na opakowaniu znaki firmowe (towarowe) T. S.A. i B. identyfikują producenta i pozawalają na pierwszy rzut oka, na jednoznaczne stwierdzenie, że skarżąca jest producentem wyrobu. Należy bowiem zauważyć, że to właśnie logo G. ([...]), wraz ze wskazaniem strony internetowej, zajmuje znaczącą część opakowania kontrolowanego wyrobu, co jednoznacznie wskazuje podmiot, który udostępnia wyrób budowlany na rynku pod własną nazwą i znakiem firmowym. Ponadto, to właśnie T. S.A. z siedzibą w m. [...] jest wskazana jako podmiot, który wyprodukował wyrób dla G. Sp. z o.o. z siedzibą w [...]. W tej sytuacji T. S.A. z siedzibą w m. [...], będącą niewątpliwie rzeczywistym producentem, należy uznać jedynie za zakład produkcyjny, natomiast G. Sp. z o. o. z siedzibą w [...] należy uznać za producenta w rozumieniu przepisów rozporządzenia Nr 305/2011".
Ponieważ w niniejszej sprawie postanowienie organu I instancji zostało skierowane do skarżącej, które de facto, co zostało powyżej wykazane nie była stroną niniejszego postępowania wszczętego z urzędu, wobec powyższego organ II instancji uchylił postanowienie organu I instancji i umorzył postępowanie.
Organ II instancji pomimo zaistnienia w niniejszej sprawie przesłanek zarówno z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. jak i art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. był obligowany do zastosowania jednego z rozstrzygnięć zawartych w art. 138 k.p.a.
Zastosowanie sankcji nieważności w postępowaniu II instancji jest rażącym naruszeniem prawa, o czym mowa m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 grudnia 1999 r., sygn. akt I SA/Wr 101/98.
Stwierdzenie w postępowaniu zażaleniowym, że zaskarżone rozstrzygnięcie zawiera jedną z wad nieważności wskazaną w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego obliguje organ II instancji do jego uchylenia. W przypadku stwierdzenia wad nieważności nienadających się do usunięcia, tj. m.in. wydania rozstrzygnięcia z naruszeniem przepisów o właściwości, organ odwoławczy uchyla takie rozstrzygnięcie i umarza postępowanie przed organem I instancji.
Biorąc powyższe pod rozwagę, Sąd stosując art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło