I FZ 75/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-04

Skład orzekający: Danuta Oleś

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług powinna obejmować całość wartości transakcji, czy tylko tę część należności pieniężnej, która została zakwestionowana w skardze?
Ratio decidendi
Wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług powinna stanowić tylko ta część należności pieniężnej, która została zakwestionowana w skardze, a nie całość wartości transakcji. Ustalenie wpisu sądowego powinno opierać się wyłącznie na zakwestionowanej kwocie.
Stan faktyczny
Skarżący A.A. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za okres od lutego do grudnia 2011 r. Przewodniczący Wydziału WSA w Szczecinie ustalił wartość przedmiotu sporu na 450.645 zł i wpis sądowy na 4.507 zł, uznając, że podatek należny wynosi 22% wartości transakcji. Skarżący wniósł zażalenie, zarzucając błędne określenie wpisu sądowego z powodu błędnego wyliczenia wartości przedmiotu zaskarżenia, która jego zdaniem wynosiła 429.155 zł.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonego zarządzenia.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Danuta Oleś, , , po rozpoznaniu w dniu 4 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A.A. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 stycznia 2016 r. sygn. akt I SA/Sz 8/16 ustalające wartość przedmiotu sporu oraz wysokość wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi A.A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 27 października 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od lutego do grudnia 2011 r. postanawia uchylić zaskarżone zarządzenie. Zaskarżonym zarządzeniem z 28 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Sz 8/16, o ustaleniu wpisu sądowego Przewodniczący Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, po przeprowadzeniu na podstawie art. 218 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "P.p.s.a.") dochodzenia w celu ustalenia wartości przedmiotu sporu, ustalił ją w wysokości 450.645 zł, wyliczonej przez organ jako wartość transakcji opodatkowanych stawką 22% zamiast stawką 0% zastosowaną przez skarżącego i ustalił wpis sądowy od skargi w kwocie 4.507 zł. Na powyższe zarządzenie A.A. (dalej "skarżący" lub "strona") wniósł zażalenie. Zaskarżył je w całości, zarzucając błędne określenie wysokości kwoty wpisu sądowego spowodowane błędnym wyliczeniem wartości przedmiotu zaskarżenia. Wniesiono o uchylenie zarządzenia w całości bądź jego zmianę. W uzasadnieniu wskazano, że zdaniem skarżącego podana przez niego wartość przedmiotu zaskarżenia w wysokości 429.155 zł była prawidłowa i wynikała z podsumowania kwot podatku podlegającego wpłacie do urzędu skarbowego oraz kwot nadwyżek podatku naliczonego nad należnym za poszczególne miesiące. Wyjaśnił, że kwota przyjęta w zarządzeniu w ślad za sposobem wyliczenia wartości przedmiotu sporu przez organ wynikała z bezwzględnej kwoty całości podatku należnego od towarów i usług w wysokości 22% podstawy opodatkowania bez uwzględnienia w ogóle kwot podatku naliczonego za poszczególne miesiące roku. Podkreślono, że kwoty podatku naliczonego zmniejszają kwoty podatku należnego do wpłaty i kwestia ta nie została uwzględniona. Powołano się także na treść uchwały NSA z 28 stycznia 2008 r., sygn. akt I FPS 7/07, w której Sąd stwierdził, że wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi tylko ta część należności pieniężnej, która została zakwestionowana w skardze. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne. Jak wynika z akt sprawy, skarga dotyczy poszczególnych okresów rozliczeniowych 2011 r. W okresach tych powstały istotne rozbieżności, dotyczące rozliczenia podatku od towarów i usług. Skarżący zaewidencjonował faktury VAT na łączną kwotę 4.630.319,82 zł, a podatek od towarów i usług w kwocie 2.347,15 zł. W okresie od lutego do grudnia 2011 r. wystawił dla kilku kontrahentów faktury dokumentujące dostawy towarów dla których zastosował stawkę 0%. Organ zakwestionował powyższe transakcje uznając, że podlegają one opodatkowaniu stawką 22%. Sąd pierwszej instancji za wartość przedmiotu zaskarżenia przyjął całość wartości transakcji opodatkowanych stawką 22%. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego opisane działanie, zmierzające do ustalenia wysokości wpisu w rozpoznawanej sprawie było nieprawidłowe. Sąd pierwszej instancji nie miał bowiem podstaw by uwzględnić całość wartości transakcji opodatkowanych. Wartość ta nie może stanowić wartości przedmiotu sporu, ponadto nie jest ona kwestionowana przez podatnika. Organ podatkowy zakwestionował zastosowanie stawki 0% do konkretnych transakcji i uznał za prawidłowe zastosowanie stawki podstawowej. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów z dnia 28 stycznia 2008 r., sygn. akt I FPS 7/07 wyraził pogląd, że wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi tylko ta część należności pieniężnej, która została zakwestionowana w skardze. Mając na uwadze powyższe orzeczenie powstaje pytanie jak liczyć "tę część należności pieniężnej" w przypadku decyzji dotyczących podatku od towarów i usług, który rozliczany jest miesięcznie. Podatek naliczony do przeniesienia na następny miesiąc z zakwestionowanej faktury będzie rzutował na rozbieżność między deklaracją, a ustaleniami organu w kolejnych okresach rozliczeniowych. Rozbieżności te nawet wobec nie wystąpienia żadnych innych spornych kwot tworzą pewnego rodzaju "fikcyjną" kwotę sporu, gdyż de facto stanowi ona przedmiot zainteresowań Sądu w procesie badania tylko jednego okresu rozliczeniowego tj. tego okresu, z którego pochodzi zakwestionowana faktura. Z uzasadnienia uchwały wynika, że intencją składu orzekającego było uzależnienie wysokości wpisu od faktycznej kwoty sporu. Wyrażono wręcz pogląd, że pobieranie wpisu od kwoty znacznie wyższej byłoby objawem nadmiernego fiskalizmu. W ramach przedstawionego przykładu zasadnym jest by ustalenie wpisu sądowego w oparciu wyłącznie o zakwestionowaną kwotę i na tej podstawie wyliczenie należnego wpisu stosunkowego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należało, że przedstawiona przez stronę oraz organ kwota wynikająca ze spornych faktur powinna zostać jeszcze raz sprawdzona i jeśli faktycznie stanowiła jedyne źródło rozbieżności powinna stanowić wartość przedmiotu sporu i na jej podstawie powinien być wyliczony wpis. Z tego też względu Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 w zw. z art. 198 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło