VIII SA/Wa 71/16
WyrokWSA w Warszawie2016-06-10
Skład orzekający: Iwona Szymanowicz-Nowak, Cezary Kosterna, Iwona Owsińska-Gwiazda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku stwierdzenia nieważności decyzji o nadaniu tytułu zawodowego licencjata, wydanej przed wejściem w życie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym z 2005 r., można zastosować art. 193 tej ustawy, który przewiduje stwierdzenie nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego w przypadku plagiatu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepis art. 193 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym z 2005 r., który wprowadził możliwość stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego w przypadku plagiatu, ma charakter materialnoprawny i sankcyjny. Zgodnie z zasadą niedziałania prawa wstecz (lex retro non agit), nie można go stosować do zdarzeń, które miały miejsce i zakończyły się przed dniem wejścia w życie tej ustawy (1 września 2005 r.). W związku z tym, Rektor prawidłowo zastosował przepisy dotychczasowe, w tym art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., do stwierdzenia nieważności decyzji z 2004 r. jako rażąco naruszającej prawo.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Rektora Uniwersytetu stwierdzającej nieważność decyzji Komisji Egzaminacyjnej z 2004 r. nadającej tytuł zawodowy licencjata M. W. Decyzja ta została wydana w oparciu o pracę dyplomową, która okazała się być plagiatem, co potwierdził prawomocny wyrok sądu karnego. Rektor pierwotnie stwierdził nieważność decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. i art. 193 p.s.w., jednak po uchyleniu tej decyzji przez WSA, w kolejnym postępowaniu stwierdził nieważność decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., uznając, że art. 193 p.s.w. nie może być stosowany wstecz. Prokurator wniósł skargę, zarzucając naruszenie art. 193 p.s.w. poprzez jego niezastosowanie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca), Protokolant Starszy referent Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2016 r. w Radomiu sprawy ze skargi Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji nadającej tytuł zawodowy licencjata oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r., sygn. akt: [...] Rektor Uniwersytetu [...] im. [...] w [...] (dalej: "organ", "Rektor Uniwersytetu") na podstawie art. 161 ustawy Prawo
o szkolnictwie wyższym z dnia 27 lipca 2005 r. (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 572; dalej: "p.s.w.") oraz art. 156 § 1 pkt 2 i § 2, art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego orzekł o stwierdzeniu nieważności prawomocnej decyzji Komisji Egzaminacyjnej Wydziału [...] Politechniki [...] im. [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. nadającej tytuł zawodowy licencjata M. W. (dalej: "skarżąca"), na podstawie której wydano dyplom licencjata Wydziału [...] Politechniki [...] im. [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r.
Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., sygn. akt: [...] Rektor Uniwersytetu na podstawie art. 193 w związku z art. 207 ust. 1 i 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym z dnia 27 lipca 2005 r. (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 572; dalej: "p.s.w.") oraz art. 156 § 1 pkt 7, art. 157 § 2, art. 158 § 1 kpa orzekł o stwierdzeniu nieważności prawomocnej decyzji Komisji Egzaminacyjnej Wydziału [...] Politechniki [...] im. [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. nadającej tytuł zawodowy licencjata M. W..
W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż podstawę wszczęcia postępowania stanowił prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w [...] [...] Wydział [...] z [...] stycznia 2013 r. Wyrokiem tym Sąd uznał skarżącą za winną popełnienia przestępstwa z art. 272 k.k., poprzez podstępne wprowadzenie w błąd członków komisji egzaminacyjnej Wydziału [...] Politechniki [...] w ten sposób, że podczas egzaminu dyplomowego posłużyła się jako swoją pracą przygotowaną i wykonaną przez inną osobę, wyłudzając w ten sposób poświadczenie nieprawdy w postaci przyznania tytułu zawodowego licencjata. Organ wskazał, iż jest związany ustaleniami sądu karnego, zatem została spełniona dyspozycja art. 193 p.s.w., gdyż strona przypisała sobie autorstwo cudzego utworu i jako własną przedstawiła pracę dyplomową wykonaną przez inną osobę. Konkludując Rektor Uniwersytetu uznał, że decyzja przyznająca stronie tytuł zawodowy licencjata, której podstawę wydania stanowiła przedmiotowa praca, zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Zdaniem organu spełniona została przesłanka z art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.
Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, Rektor Uniwersytetu decyzją z [...] czerwca 2014 r. utrzymał w mocy decyzję z [...] kwietnia 2014 r.
Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie od powyższej decyzji Rektora Uniwersytetu wnieśli skarżąca oraz Prokurator Okręgowy w [...].
Wyrokiem z 16 kwietnia 2015 r., sygn.. akt VIII SA/Wa 768/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Rektora Uniwersytetu [...] im. [...] w [...] z [...] kwietnia 2014 r. W ocenie Sądu stwierdzenie nieważności decyzji o nadaniu skarżącej tytułu zawodowego licencjata na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 kpa, z pominięciem rozstrzygnięcia o postępowaniu poprzedzającym wydanie tej decyzji, mimo powołania się w uzasadnieniu decyzji na okoliczności wskazane w art. 193 p.s.w. i przywołania tego przepisu jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia, nastąpiło z naruszeniem art. 193 p.s.w.
Decyzją z [...] października 2015 roku, Rektor Uniwersytetu stwierdził nieważność decyzji z [...] czerwca 2004 r. wydanej przez Komisję Egzaminacyjną Wydziału [...] Politechniki [...] im. [...] w [...] nadającej skarżącej tytuł naukowy licencjata.
W uzasadnieniu decyzji Rektor wskazał, że w dacie przyznania skarżącej tytułu licencjata nie obowiązywał przewidziany w art. 193 ustawy z 27 lipca 2005 roku Prawo o szkolnictwie wyższym, która weszła w życie 1 września 2005 roku, instrument
w postaci stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego. Zawiera on element materialnoprawny, wobec czego w związku
z zasadą niedziałania prawa wstecz brak jest podstaw do prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania stopnia zawodowego licencjata. Wzruszenie decyzji Komisji Egzaminacyjnej może natomiast - stosownie do treści art. 161 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 roku o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 1990 roku nr 65,poz.385 ze zm.) - nastąpić na podstawie przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Wskazał, że nadanie stopnia zawodowego na podstawie pracy dyplomowej niespełniającej przewidzianych w planie
i programie studiów wymagań stanowi rażące naruszenie prawa, w szczególności przepisów regulaminu studiów Politechniki [...] uchwalonego przez Senat Uczelni [...].03.2001r. tj.: § 28 ust. 3 – "Pracę dyplomowa wykonuje student pod kierunkiem wyznaczonego przez dziekana nauczyciela akademickiego co najmniej ze stopniem naukowym doktora (...)", § 30 ust. 1 – "Warunkiem dopuszczenia do egzaminu dyplomowego jest: a) spełnienie wymagań programowych określonych przez radę wydziału oraz zdobycie liczby punktów wynikających z nominalnego czasu studiów (...), b) uzyskanie oceny co najmniej dostatecznej z pracy dyplomowej." Wprowadzona w błąd Komisja Egzaminacyjna wydała decyzję administracyjną, która w rażący sposób narusza powyższe postanowienia regulaminu i nie do zaakceptowania jest pozostawienie jej w porządku prawnym, bez względu na czas jaki upłynął od jej wydania. Wskazano też na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12.05.2015r. P46/13, który ma charakter zakresowy i nie powoduje zmiany normatywnej, w szczególności nie oznacza derogacji przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w/w decyzją złożył Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...], podnosząc że decyzję wydano
z naruszeniem art. 193 ustawy z 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym mającym wpływ na jej treść, bowiem organ w sytuacji gdy w pracy stanowiącej podstawę nadania tytułu zawodowego przypisano sobie autorstwo cudzego utworu ograniczył się jedynie do stwierdzenia nieważności decyzji nadającej tytuł zawodowy, zamiast stwierdzić również nieważność postępowania poprzedzającego nadanie tytułu zawodowego.
Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2015 r. [...] Rektor Uniwersytetu, na podstawie art. 161 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 r.
o szkolnictwie wyższym, art. 207 ust.l,2 i 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, art. 113, 127 § 3, art. 156 § 1 pkt 2 i § 2 oraz art. 158 §1 i 2 kpa utrzymał w mocy decyzję z [...] października 2015 r., jednocześnie prostując w sentencji decyzji w trybie art. 113§ 1 kpa oczywiste omyłki pisarskie poprzez dopisanie przy Wydziale pominiętego słowa "[...] " i zamianę słowa "naukowy" na "zawodowy". Ponownie rozpatrując sprawę Rektor podtrzymał stanowisko, że przepis art. 193 ustawy z 27 lipca 2005 roku Prawo o szkolnictwie wyższym jako przepis o charakterze materialnoprawnym nie może być stosowany do zdarzeń zaistniałych przed jego wejściem w życie. Skarżąca poprzez przystąpienie do egzaminu dyplomowego niejako "skonsumowała" uprawnienie wynikające z przeprowadzonego postępowania w sprawie nadania jej tytułu zawodowego i nie może już z niego skorzystać. Skoro prawo to już nie istnieje, nie można mówić o jego otwartym charakterze .
Odnosząc się do argumentu o konieczności wyeliminowania dopuszczalności posługiwania się kwestionowaną pracą dyplomową w innym postępowaniu o nadanie tytułu zawodowego Rektor podnosi, że przepisy prawa nie przewidują pojęcia absolutorium, to jest ukończenia studiów bez uprzedniej obrony pracy dyplomowej
i uzyskania tytułu zawodowego. W nowym postępowaniu osoba zainteresowana musiałaby wznowić studia, a następnie napisać nową pracę dyplomową. Organ wskazał, że za podstawową przesłankę materialnoprawną wydania decyzji przez Komisję Egzaminacyjną uznaje samą pracę dyplomową i w sytuacji, gdy nie spełnia ona wymogów, stwierdził istnienie braku, który dyskwalifikuje decyzję przyznającą stopień zawodowy. Natomiast stwierdzeniu nieważności postępowania poprzedzającego wydanie decyzji stałaby na przeszkodzie zasada nie działania prawa wstecz.
Prokurator Okręgowy w [...] w złożonej skardze wniósł o uchylenie
w całości zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji Rektora Uniwersytetu. Zarzucił naruszenie art. 193 w zw. z art. 277 ustawy z dnia 27 lipca 2005 roku Prawo
o szkolnictwie wyższym oraz art. 161 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 roku
o szkolnictwie wyższym mające wpływ na treść zaskarżonej decyzji, a polegające na niezasadnym przyjęciu, że w sytuacji gdy w pracy stanowiącej podstawę nadania przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 27 lipca 2005 roku Prawo o szkolnictwie wyższym tytułu zawodowego licencjata przypisano sobie autorstwo cudzego utworu zastosowanie znajdują przepisy dotychczasowe, a zatem przepisy ustawy z dnia 12 września 1990 roku o szkolnictwie wyższym. W następstwie powyższego Rektor ponownie rozpatrując sprawę niezasadnie utrzymał w mocy własną decyzję odmawiającą zastosowania w niniejszej sprawie art. 193 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. przewidującego stwierdzenie nieważności postępowania poprzedzającego nadanie tytułu zawodowego, a ograniczając się jedynie do stwierdzenia - w oparciu o przepis art. 156 § 1 pkt 2 kpa nieważności samej decyzji w przedmiocie nadania skarżącej tytułu zawodowego licencjata.
W uzasadnieniu skargi Prokurator Okręgowy wskazał, iż przy bezspornym stanie faktycznym niniejszej sprawy przedmiotem różnicy stanowisk między prokuratorem, a organem jest na obecnym etapie zagadnienie intertemporalne, czy w sytuacji, gdy decyzja Komisji Egzaminacyjnej Wydziału [...] Politechniki [...] im. [...] nadająca skarżącej tytuł zawodowy licencjata oraz dyplom licencjata wydane zostały przed dniem 1 września 2005 roku, a zatem przed dniem określonym w art. 277 ustawy z dnia 27 lipca 2005 roku Prawo o szkolnictwie wyższym jako dzień wejścia w życie tej ustawy w sprawie niniejszej (toczącej się wobec stwierdzenia prawomocnym wyrokiem skazującym plagiatu) zastosowanie mają przepisy w/w ustawy, czy przepisy ustawy z 12 września 1990 r. Podniesiona kwestia jest o tyle istotna, że przepisy tej ustawy przewidują w art. 193 instytucję stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego, a w ustawie brak uregulowań intertemporalnych dotyczących stosowania tej instytucji.
Zdaniem skarżącego postępowanie w sprawie niniejszej należy uznać za postępowanie w nowej sprawie, przy czym w postępowaniu tym należy dać pierwszeństwo zasadzie bezpośredniego stosowania ustawy nowej, zwłaszcza
w sytuacji gdy brak jest stosownego uregulowania intertemporalnego. Stan rzeczy polegający na uzyskaniu tytułu zawodowego w oparciu o wadliwą pracę dyplomową nie jest zdarzeniem prawnym definitywnie zamkniętym w czasie, jako że nadal funkcjonuje w obrocie prawnym tytuł zawodowy uzyskany w oparciu o taką pracę, a uprawniający do wykonywania zawodu zaufania publicznego. Rezultat stosowania nowej normy prawnej (art. 193 p.s.w.) w istocie nie pogorszy sytuacji prawnej uczestniczki. Jeżeli bowiem przyjąć, że zarówno na gruncie przepisów obowiązujących obecnie oraz przed wejściem w życie ustawy z dnia 27 lipca 2005 roku Prawo o szkolnictwie wyższym sama decyzja o nadaniu tytułu zawodowego dotknięta jest wadą nieważności przewidzianą w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, który to przepis nie zmienił brzmienia, to
w każdym wypadku postępowanie będzie prowadziło do wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwej decyzji Komisji Egzaminacyjnej. Zatem trudno obronić pogląd, że wyeliminowanie z obrotu prawnego także czynności poprzedzającej samo wydanie decyzji pogorszy sytuacje uczestniczki.
Zdaniem skarżącego w sprawie niniejszej zastosowanie winny znaleźć przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 roku Prawo o szkolnictwie wyższym, nie zaś wcześniej obowiązującej ustawy z dnia 12 września 1990 r. Zdaniem Prokuratora brak było podstaw do zastosowania jedynie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, o ile bowiem ten ostatni przepis dotyczy wyłącznie nieważności decyzji administracyjnej, to art. 193 p.s.w. przewiduje całkowicie odmienną instytucję stwierdzenia nieważności postępowania, który winien być również zastosowany.
W odpowiedzi na skargę Prokuratora Okręgowego w [...] organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stan faktyczny w przedmiotowej sprawie jest bezsporny, dlatego Sąd akceptując ustalenia faktyczne dokonane przez organ w decyzji dokonał kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem.
Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Rektora, wydana w trybie nieważnościowym, eliminująca z obrotu prawnego prawomocną decyzję Komisji Egzaminacyjnej Wydziału [...] Politechniki [...] im. [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. nadającej tytuł licencjata M. W., na mocy którego wydano dyplom licencjata Wydziału [...] Politechniki [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r.
Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa zachodzi wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu,
a rozstrzygnięciem objętym decyzją. Przepis ten ma służyć wyeliminowaniu z obrotu prawnego wadliwych rozstrzygnięć nie tylko z tego powodu, że naruszają one w sposób oczywisty regulacje zawarte w przepisie będącym podstawą prawną tych rozstrzygnięć, lecz dlatego, iż nie dają się pogodzić z systemem obowiązujących norm. Przy tym legalności decyzji administracyjnej w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności można dokonywać tylko na gruncie przepisów prawa obowiązujących w dniu jej wydania, zarówno procesowych, jak i materialnych.
Należy podzielić stanowisko organu, że nadanie stopnia zawodowego na podstawie pracy dyplomowej, będącej plagiatem, a zatem niespełniającej przewidzianych w planie i programie studiów wymagań stanowi rażące naruszenie prawa o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W planie i programie studiów na kierunku Wychowanie Fizyczne Politechniki [...] na trzyletnich studiach dziennych obowiązującym od roku akademickiego 2002/2003, a zatem w dacie odbywania studiów przez M. W. wskazuje się, że: " studia na kierunku [...]
kończą się napisaniem pracy dyplomowej i zdaniem egzaminu dyplomowego. Ze względu na to, że jest to pierwszy krok na drodze naukowej charakter pracy dyplomowej powinien być sprawdzianem pomysłowości, twórczości
i samodzielności. Praca dyplomowa jest przeglądem nabytych w trakcie studiów wiadomości i umiejętności, znajomości literatury dotyczącej problematyki pracy oraz umiejętności zastosowania metod badawczych, właściwej interpretacji wyników, logicznego przedstawienia myśli i poglądów." Uszczegółowieniem tej regulacji są przepisy regulaminu studiów Politechniki [...] uchwalonego przez Senat Uczelni [...].03.2001r. tj.: § 28 ust. 3 – "Pracę dyplomową wykonuje student pod kierunkiem wyznaczonego przez dziekana nauczyciela akademickiego co najmniej ze stopniem naukowym doktora (...)", § 30 ust. 1 – "Warunkiem dopuszczenia do egzaminu dyplomowego jest: a) spełnienie wymagań programowych określonych przez radę wydziału oraz zdobycie liczby punktów wynikających z nominalnego czasu studiów (...), b) uzyskanie oceny co najmniej dostatecznej z pracy dyplomowej."
Zatem Komisja Egzaminacyjna wydając przedmiotową decyzję administracyjną
w oparciu o pracę dyplomową, która nie została sporządzona samodzielnie przez M. W., w rażący sposób naruszyła reguły wynikające z planu i programu studiów oraz powyższych postanowień regulaminu. Nie do zaakceptowania jest pozostawienie takiej decyzji w porządku prawnym, bez względu na czas jaki upłynął od jej wydania. Tytuł zawodowy licencjata kierunku wychowanie fizyczne nadaje bezpośrednio pewne uprawnienia np.: prawo wykonywania zawodu nauczyciela, którego podstawowym zadaniem jest wychowanie młodzieży, a więc jest to zawód
o dużej doniosłości społecznej. Niezbędnym jest istnienie całkowitej pewności, że osoba legitymująca się takim tytułem rzeczywiście jest legitymowana do pełnienia zawodu zaufania publicznego. Ponadto pozostawienie w obrocie prawnym decyzji przyznającej tytuł licencjata, w sytuacji o jakiem mowa w sprawie niniejszej, naruszyłoby w sposób nieuprawniony prestiż szkolnictwa wyższego i dawałoby milczące przyzwolenie akceptacji tego typu zachowań. Tak więc usunięcie decyzji z obiegu wyeliminuje prawo do posługiwania się tytułem uzyskanym w sposób rażąco naruszający prawo, co niewątpliwie leży w interesie społecznym. Zresztą skarżący nie neguje tej kwestii.
Kwestią sporną w tej sprawie było, co podnosi się w skardze, czy w sprawie niniejszej ma zastosowanie przepis art. 193 ustawy z 27 lipca 2005 roku Prawo
o szkolnictwie wyższym przewidującym nową instytucję, a mianowicie stwierdzenia nieważności postępowania, w sprawie nadania tytułu zawodowego, jeżeli w pracy stanowiącej podstawę nadania tytułu zawodowego osoba ubiegająca się o ten tytuł przypisała sobie autorstwo istotnego fragmentu lub innych elementów cudzego utworu lub ustalenia naukowego.
Jak zasadnie podnosi się w orzecznictwie sadowoadministracyjnym, brak jednoznacznego stanowiska ustawodawcy, co do tego, jakie przepisy należy stosować do zdarzeń mających miejsce przed wejściem w życie nowych przepisów, nie oznacza istnienia "luki normatywnej", gdyż powinna ona zostać wypełniona w drodze wykładni przez organy stosujące prawo. W tym zakresie – jak trafnie przyjął Rektor – regułą nie może być jednak automatyczne stosowanie przepisów nowej ustawy do stanów prawnych (zdarzeń) mających miejsce i zakończonych przed datą wejścia w życie nowej ustawy. Kwestia przyznania pierwszeństwa zasadzie dalszego działania przepisów dotychczasowych, czy też zasadzie bezpośredniego działania ustawy nowej, musi każdorazowo wynikać z konkretnej sprawy i charakteru przepisów podlegających zmianie, przy czy jednocześnie należy brać pod uwagę skutki, jakie może wywołać przyjęcie jednej lub drugiej zasady (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z 10 kwietnia 2006r., sygn. akt I OPS 1/06, ONSAiWA 2006 nr 3, poz. 71; uchwała składu 5 sędziów NSA z 20 października 1997 r. sygn. akt FPK 11/97, ONSA 1998 z. 1, poz. 10 oraz powołane tam orzecznictwo i literatura). W takim przypadku należy kierować się poszanowaniem podstawowej zasady prawa międzyczasowego, wynikającej z art. 2 Konstytucji RP, niedziałania prawa wstecz (lex retro non agit), sprowadzającej się
w istocie do zakazu stosowania nowo ustanowionych uregulowań do zdarzeń, które miały miejsce przed wejściem w życie tych norm, z którymi to zdarzeniami prawo nie wiązało dotąd skutków prawnych, przewidzianych nowymi unormowaniami. Sytuacja,
w której prawo działa wstecz, jest bowiem też niezgodna z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą demokratycznego państwa prawa.
Jak stanowi art. 277 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym ( tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 572 ze zm.) przepis art. 193 wszedł w życie z dniem 1 września 2005 roku. Nie obowiązywał on w dacie wydania kwestionowanej decyzji z 2004 roku. W ocenie Sądu trafne jest stanowisko organu odnośnie materialno – prawnego charakteru przepisu art. 193 z uwagi na jego sankcyjność - skutki które wywołuje jego zastosowanie. Zatem,
w świetle powyższych wywodów, zasadnym było zastosowanie przepisów dotychczasowych, jak to uczynił Rektor.
Przywołane w skardze wyroki NSA z dnia 25 listopada 2014r. , sygn.. akt I OSK 1774/14 oraz z dnia 15 października 2913r., sygn. akt I OSK 1604/13 nie mają zastosowania, nawet w drodze analogii w sprawie niniejszej, bowiem dotyczą odmiennych stanów faktycznych.
W sprawie niniejszej nie doszło też do naruszenia przepisu art. 153 p.p.s.a. Uchylając decyzje Rektora Uniwersytetu stwierdzające nieważność decyzji nadającej tytuł zawodowy licencjata wydane między innymi w oparciu o przepis art. 193 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i art. 156 § 1 pkt 7 kpa Sąd w uzasadnieniu wyroku sprawy sygn. akt VIII SA/ Wa 768/14 stwierdził, że stwierdzenie nieważności decyzji
z pominięciem rozstrzygnięcia o postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji, mimo powołania się w uzasadnieniu decyzji na okoliczności wskazane w art. 193 p.s.w.
i przywołanie tego przepisu jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia nastąpiło
z naruszeniem art. 193 p.s.w., przy czym naruszeniem tym dotknięta była tak zaskarżona jak i poprzedzająca ja decyzja.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło