II OZ 896/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak po rozpoznaniu w dniu 15 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Gl 183/16 wstrzymujące wykonanie zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi B. L. i G. L. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 15 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Gl 183/16 na wniosek B. L. i G. L. wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. z dnia [...] października 2015 r. nakazującą B. i G. L. rozbiórkę altany z grillem ogrodowym położonej na działce nr [...] przy ul. [...] w J. Mając na uwadze charakter powyższej decyzji Sąd pierwszej instancji uznał, że jej wykonanie spowoduje przesłanki określone w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 - zwanej dalej "P.p.s.a."). Co do zasady bowiem wykonanie rozbiórki obiektu budowlanego - a w przedmiotowej sprawie jest to drewniana altana, pociąga za sobą trudne do odwrócenia skutki oraz rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody właścicielowi obiektu. Wykonanie zaskarżonej decyzji niewątpliwie prowadzi do zniszczenia co najmniej części użytych do jego budowy materiałów budowlanych oraz wiąże się z kosztami wykonania samej rozbiórki. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła uczestniczka postępowania I.S. wskazując, że Sąd bezpodstawnie uznał, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. w sytuacji gdy skarżący nie wykazali ich, pomimo ciążącego na nich obowiązku. Zdaniem strony wykonanie obowiązku nałożonego decyzją nie będzie skutkowało ani powstaniem znacznej szkody, ani trudnymi do odwrócenia skutkami. Altana, która służy skarżącym wyłącznie w celach rekreacyjnych w sezonie letnim, nie zaspokaja więc niezbędnych potrzeb życiowych strony takich jak mieszkalne, w związku z tym jej rozbiórka nie stanowi zagrożenia dla życia i zdrowia. Ewentualne nakłady finansowe poniesione w związku z odbudową obiektu są zaś niewielkie. Wskazano nadto, że Sąd nie odniósł się do twierdzeń uczestniczki postępowania zawartych w odpowiedzi na wniosek skarżących o udzielenie ochrony tymczasowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak stanowi art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 - dalej: "P.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. O takim potencjalnym niebezpieczeństwie jest mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. i z tą sytuacją należy wiązać możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W przypadku rozbiórki obiektu budowlanego, nie chodzi więc o ocenę, czy obiekt budowlany został wybudowany zgodnie z przepisami prawa budowlanego, ale o ocenę czy może powstać znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki wywołane rozbiórką obiektu, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uwzględnienia skargi decyzja o nakazie rozbiórki zostanie uchylona. Sąd administracyjny, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek strony skarżącej, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują wymienione przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. W niniejszej sprawnie Sąd pierwszej instancji zasadnie przyjął, że zostały spełnione przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. Niewątpliwie w sprawach budowlanych dotyczących rozbiórki obiektu, trwałe skutki wykonania decyzji administracyjnych są zazwyczaj nieuniknione, prowadzą bowiem do poniesienia znacznych kosztów finansowych, likwidacji obiektu, jak i zniszczenia części użytych materiałów budowlanych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyegzekwowanie nakazu rozbiórki, przed prawomocnym zakończeniem postępowania sądowoadministracyjnego, może spowodować wyrządzenie stronie znacznej szkody i trudne do odwrócenia skutki. Wbrew twierdzeniom uczestniczki postępowania zawartym zarówno w zażaleniu, jak i w piśmie strony z dnia 26 kwietnia 2016 r., nie można w sposób niebudzący wątpliwości stwierdzić, że we wniosku skarżący nie wykazali podstaw do zastosowania ochrony tymczasowej w tym postępowaniu. I nie ma tutaj znaczenia, że altana wraz z grillem ogrodowym nie służą niezbędnym celom życiowym, takim jak cele mieszkalne, a jej rozbiórka nie stanowi zagrożenia dla życia i zdrowia skarżących. Istotne jest bowiem, że wykonanie zaskarżonej decyzji będzie skutkować trwałym usunięciem z działki wyposażonej w instalację elektryczną, drewnianej altany wraz z grillem. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że legalność zaskarżonego postanowienia nie została skutecznie podważona, w związku z czym, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.