II FSK 3042/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Krzysztof Winiarski (sprawozdawca), Sędzia NSA Grażyna Nasierowska, Sędzia WSA (del.) Piotr Przybysz, Protokolant Anna Rembowska, po rozpoznaniu w dniu 25 października 2018 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej O. S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 czerwca 2016 r. sygn. akt I SA/Łd 331/16 w sprawie ze skargi O. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 17 grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2010 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz O. S.A. z siedzibą w W. kwotę 2455 (słownie: dwa tysiące czterysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 16 czerwca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę O. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 17 grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2010 r. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. T. Spółka akcyjna z siedzibą w W. złożyła w dniu 16 stycznia 2009 roku deklarację na podatek od nieruchomości DN-1 na rok 2009 z dnia 9 stycznia 2009 roku na kwotę 128.560,00 zł, w której zadeklarowała do opodatkowania: 4.053,00 m2 powierzchni gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, 2.105,93 m2 powierzchni użytkowej budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz budowle o wartości 4.621.655,00 zł. T. S.A. w W. złożyła w dniu 18 stycznia 2010 r. deklarację (datowaną na 11 stycznia 2010 r.) na podatek od nieruchomości na rok 2010 na kwotę 50.442 zł, w której zadeklarowała do opodatkowania: 4.053,00 m2 powierzchni gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, 2.105,93 m2 powierzchni użytkowej budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz budowle o wartości 684.575 zł. Postanowieniem z dnia 4 lipca 2014 r. Burmistrz Miasta B. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w przedmiocie określenia Spółce (poprzednio Telekomunikacja Polska S.A.) wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok. Decyzją z dnia 15 kwietnia 2015 roku Burmistrz Miasta T. określił O. Społce akcyjnej w W. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok w łącznej kwocie 60.888,00 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi decyzją z dnia 10 sierpnia 2015 roku uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Decyzją z dnia 14 października 2015 roku Burmistrz Miasta B. określił O. S.A. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok w łącznej kwocie 87.415,00 zł. W uzasadnieniu wskazano, że uzasadniony jest też wniosek, iż wartość linii telekomunikacyjnych (linii kablowych) za 2010 rok (za okres od stycznia do lipca), przy niezmienionym przedmiocie opodatkowania (bo Spółka nie wykazała żadnej zmiany wartości tych linii telekomunikacyjnych), stanowi także różnica miedzy wartością budowli zadeklarowaną w 2007 roku i wartością budowli zadeklarowaną odpowiednio w 2008 roku jak i w 2009 roku czyli 3.169.892,00 zł. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Spółka zarzuciła naruszenie: - art. 210 § 4 w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 193 Ordynacji podatkowej przez niewyjaśnienie przesłanek rozstrzygnięcia w zakresie podstawy opodatkowania od spornych budowli, co jest konsekwencją zaniechania ustaleń faktycznych w tym zakresie, w tym zwłaszcza zaniechania wnioskowanego przez skarżącą dowodu z ewidencji środków trwałych oraz nieuwzględniania wyjaśnień skarżącej, - art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż w 2010 r. ze względu na to, że własność kanalizacji i własność położonych w niej linii kablowych nie pokrywa się, nie stanowią one dla skarżącej budowli w rozumieniu powołanej ustawy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w treści zaskarżonej decyzji. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi pełnomocnik Spółki podniósł zarzut przedawnienia, z uwagi na to, że decyzje SKO zostały doręczone po upływie terminu przedawnienia, chociaż zostały wydane przed upływem tego terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalając skargę wskazał, że przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą całość techniczno-użytkową podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Zwrócono również uwagę, że zmiana właściciela jednego z elementów budowli (sieci telekomunikacyjnej) nie spowodowała zmiany jej charakteru, dalej bowiem mamy do czynienia z przewodami telekomunikacyjnymi ułożonymi w kanalizacji kablowej tworzącej całość techniczno-użytkową. Za prawidłowe uznano również ustalenia organów podatkowych w zakresie podstawy opodatkowania w odniesieniu do spornych kabli ułożonych w kanalizacji kablowej. Od powyższego wyroku pełnomocnik strony Skarżącej wniósł skargę kasacyjną zarzucając naruszenie prawa materialnego oraz procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: - art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), w tym w związku z art. 3 § 1 i art. 133 § 1 p.p.s.a., poprzez nienależyte wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji w zakresie kwalifikacji podatkowej spornych linii kablowych w zakresie: istnienia podatnika podatku od nieruchomości, ustalenia podstawy opodatkowania w zgodnie z art. 4 ust. i pkt 3 u.p.o.l., przedawnienia; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 193 O.p., poprzez wadliwe przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, że bezzasadne okazały się zarzuty Skarżącej dotyczące naruszenia tych przepisów postępowania podatkowego, które wskazują zasady gromadzenia materiału dowodowego i jego należytej oceny, a w konsekwencji - które służą prawidłowemu ustaleniu stanu faktycznego sprawy, podczas gdy w toku postępowania podatkowego doszło w odniesieniu do kwestii ustalenia przedmiotu opodatkowania i wartości przedmiotu opodatkowania do takiego naruszenia wspomnianych regulacji prawnych, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 233 § 1 pkt 1 i art. 233 § 1 pkt 2 lit. "a" O.p. w związku z art. 208 § 1 O.p. oraz w związku z art. 70 § 1 O.p., a także w związku z art. 212 O.p. (w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a.) - poprzez odstąpienie przez Sąd od uchylenia decyzji, która została wydana przed dniem 31 grudnia 2015 r., ale doręczono ją już po tym dniu, co skutkuje przedawnieniem zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2010 i uniemożliwia rozstrzygnięcie merytoryczne; - art. 70 § 1 O.p. przez błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że decyzja organu odwoławczego skutecznie określa zobowiązanie podatkowe w kwocie innej niż wynikająca z deklaracji podatkowej, gdy została tylko wydana przed upływem terminu przedawnienia, podczas gdy taka decyzja musi być nie tylko wydana, ale również doręczona podatnikowi przed upływem terminu przedawnienia; - art. 70 § 1 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że nie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego, podczas gdy decyzja organu podatkowego została doręczona po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku; - art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2, art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez błędną wykładnię tych przepisów, polegającą na przyjęciu, że "pod pojęciem właściciela budowli o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt u.p.o.l. należy rozumieć również właściciela części budowli, nawet w sytuacji gdy poszczególne części tej budowli samodzielnie nie stanowią budowli" oraz "obowiązek podatkowy ciąży zarówno na właścicielach całych budowli, jak i na właścicielach poszczególnych ich części"; - art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. w związku z art.1a ust. 1 pkt 2, art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 4 ust. i pkt 3 u.p.o.l., poprzez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów, polegające na przyjęciu, że Skarżąca może być opodatkowana podatkiem od nieruchomości od linii kablowych w sytuacji, gdy Sąd pierwszej instancji przyjął, że "przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą całość techniczno-użytkową", a jednocześnie jest oczywiste, że Skarżąca nie jest właścicielem obiektu, składającego się z kanalizacji kablowej oraz położonych w niej linii kablowych; - art. 4 ust. i pkt 3 u.p.o.l., poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu, polegające na błędnym zaaprobowaniu przez Sąd pierwszej instancji ustalenia podstawy opodatkowania w sposób sprzeczny z tym przepisem, tj. uznanie, że w posługując się wartością budowli aktualną w 2007 r. organ podatkowy mógł przyjąć prawidłową wartość budowli dla potrzeb ustalenia wielkości podstawy opodatkowania w 2010 r. Mając powyższe na uwadze autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiego Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz Skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ administracji wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego według norm prawem przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest uzasadniona, zatem wyrok Sądu I instancji podlega uchyleniu. Zasadny okazał się zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 3 § 1 i art. 133 § 1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi nie odniósł się bowiem w żaden sposób do postawionego na rozprawie w dniu 16 czerwca 2016r. (k. 44 akt sprawy) zarzutu związanego z upływem terminu przedawnienia. Był to najdalej idący zarzut sformułowany przez skarżącą, a jego nierozpoznanie w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponieważ zarzut skargi kasacyjnej dotyczący nierozpoznania przez Sąd I instancji najdalej idącego zarzutu skargi okazał się zasadny, Naczelny Sąd Administracyjny uznał za przedwczesne odnoszenie się do pozostałych zarzutów rozpoznawanego środka odwoławczego. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny - działając na podstawie art. 185 p.p.s.a. - uwzględnił skargę kasacyjną i uchylił zaskarżony wyrok przekazując sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. w związku z art. 207 § 2 p.p.s.a. Zasądzając wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej, Sąd wziął pod uwagę znany mu z urzędu fakt, że do sądu wniesiono wiele analogicznej treści skarg kasacyjnych w tożsamych rodzajowo sprawach. Zarzuty oraz argumentacja wniesionych skarg kasacyjnych są zbieżne, co wynika z powtarzalności danego rodzaju spraw. Z uwagi na powtarzalność spraw sporządzenie skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie wymagało od pełnomocnika skarżącej mniejszego, niż normalnie, nakładu pracy, co uzasadnia przyznanie wynagrodzenia w wysokości niższej od podstawowej.