II GZ 911/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Hanna Kamińska po rozpoznaniu w dniu 28 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia H. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Ke 240/16 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi H. C. na postanowienie Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach. Postanowieniem z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Ke 240/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, działając na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odrzucił zażalenie [...] (skarżąca) na postanowienie tego Sądu z dnia 31 maja 2016 r., którym oddalono wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania postanowienia Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia 11 marca 2016 r. Sąd I instancji stwierdził, że zażalenie na postanowienie z dnia 31 maja 2016 r. jest niedopuszczalne ponieważ postanowienie będące przedmiotem zażalenia nie zostało wydane przez Sąd. Wprawdzie 31 maja 2016 r. w sprawie o sygn. I SA/Ke 240/16 WSA wydał postanowienie, to jednak przedmiotem tego postanowienia był wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia organu z dnia 11 marca 2016 r. Z tytułu zażalenia skarżącej oraz jego uzasadnienia wyraźnie wynika, że dotyczy ono wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Taki zaś wniosek nie był przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła [....]. Wniosła o "uwzględnienie zażalenia i przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia 15 stycznia 2016 r., w części dotyczącej ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej" oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skarżąca podkreśliła, że nie posiada wiedzy prawniczej i w wywiedzionym zażaleniu na postanowienie WSA z dnia 31 maja 2016 r., podniosła wszystkie kwestie w sprawie. Chodzi tu o zagadnienia merytoryczne (przywrócenie terminu do wniesienia odwołania) oraz okoliczności dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia organu z dnia 11 marca 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzuca na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalne W niniejszej sprawie Sąd I instancji uznał, że zażalenie [...] było niedopuszczalne albowiem wywiedziono je od nieistniejącego postanowienia WSA w przedmiocie oddalenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Jednak w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ocena ta jest przedwczesna. Sąd I instancji winien w pierwszej kolejności należało wezwać skarżącą do sprecyzowania zażalenia z dnia 7 czerwca 2016 r. Chodzi tu o wyjaśnienie czy pismo to stanowi środek zaskarżenia od postanowienia WSA z dnia 31 maja 2016 r., w przedmiocie oddalenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia czy też od wskazanego w tytule pisma postanowienia w przedmiocie oddalenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Po otrzymaniu odpowiedzi strony można jednoznacznie przesądzić o charakterze pisma [...] z dnia 7 czerwca 2016 r., i w dalszej kolejności zbadać dopuszczalność wniesionego zażalenia. Badając akta niniejszej sprawy stwierdzić należy, że Sąd I instancji nie dokonał ustaleń, o jakich mowa wyżej, nie wyjaśnił bowiem charakteru pisma skarżącej z dnia 7 czerwca 2016 r. W związku z tym nie można jednoznacznie stwierdzić, czy ww. pismo [...] jest niedopuszczalnym środkiem zaskarżenia czy też stanowi, wywiedzione w otwartym terminie zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 31 maja 2016 r. W tym miejscu zauważyć wypada, że żądanie strony oceniać należy nie na podstawie nazwy (tytułu) pisma, lecz rzeczywistej treści w nim zawartej zgodnej z intencjami strony wnoszącej pismo (por. wyrok NSA z dnia 2 marca 1987 r., sygn. akt III SA 92/87 – niepubl.). Decydujące znaczenie ma treść pisma, nie zaś jego nazwa (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 1996 r., sygn. akt II ARN 14/96 – OSNAPiUS 1997 r. z. 2, poz. 16). Potrzeba dogłębnej analizy treści każdego pisma w celu ustalenia jego charakteru, a następnie właściwego ukierunkowania postępowania w sprawie podyktowana jest przez treść art. 6 p.p.s.a. Powyższego w sprawie zabrakło. Przy tym skarżąca w toku postępowania sądowoadministracyjnego wielokrotnie podkreślała, że nie posiada wykształcenia prawniczego. Między innymi ta kwestia legła u podstaw następczego ustanowienia dla skarżącej pełnomocnika (adwokata) przez Sąd I instancji. Niezależnie od powyższego analiza pisma skarżącej z dnia 7 czerwca 2016 r. wskazuje, że jego petitum zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Już ta okoliczność winna doprowadzić do wezwania skarżącej (działającej wówczas bez profesjonalnego pełnomocnika) do sprecyzowania swego środka zaskarżenia. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że odrzucenie zażalenia w niniejszej sprawie było przedwczesne. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 182 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.