V SA/Wa 221/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-06-20

Skład orzekający: Joanna Kruszewska-Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) złożony przez osobę prawną może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła wniosku o dodatkowe dokumenty potwierdzające jej trudną sytuację finansową, mimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez osobę prawną w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania sądu, nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej trudną sytuację finansową. Ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskodawcy, a brak wymaganych dokumentów uniemożliwia ocenę jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację finansową wynikającą z braku dopłat unijnych. Sąd wezwał spółkę do uzupełnienia wniosku o dodatkowe dokumenty finansowe, w tym sprawozdanie finansowe za 2014 rok, dokumenty dotyczące dochodu/straty za 2015 i początek 2016 roku oraz wyciągi z rachunków bankowych. Spółka nie wykonała wezwania w zakreślonym terminie.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącej D. A. Sp. z o.o. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej p o s t a n a w i a: odmówić skarżącej D. A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca D.A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. zażądała zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podała, że spółka prowadzi działność rolniczą, ekologiczną i rolnośrodowiskową, jednak brak dopłat unijnych wyrównawczych za kilka lat z rzędu skutkował bardzo złą sytuacją finansową skarżącej. Spółka poniosła bowiem bardzo dużą stratę za poprzedni rok, a wszystkie środki własne i możliwe dopłaty musiała przeznaczyć na koszty produkcji bieżącej w 2015 r. W oświadczeniu o majątku i dochodach wskazała, iż kapitał zakładowy spółki wynosi 7.500 zł, spółka nie posiada środków trwałych, a za ostatni rok obrotowy według bilansu odnotowała stratę w wysokości 13.943,86 zł. Natomiast saldo na jej rachunku bankowym jest ujemne i wynosi -8,96 zł. Wobec tego, że informacje zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny sytuacji finansowej skarżącej spółki (w wykonaniu zarządzenia starszego referendarza sądowego, pismem Sądu z 2 maja 2016 r.), skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedstawienie w terminie 14 dni: a/ pełnego rocznego sprawozdania finansowego spółki za 2014 rok, b/ dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w 2015 roku oraz od 1 stycznia 2016 r. do 31 marca 2016 r. – w zależności od formy opodatkowania, c/ wyciągów ze wszystkich posiadanych przez skarżącą spółkę rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy, obejmujących informację o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie. Powyższe wezwanie doręczono skarżącej spółce 13 maja 2016 r. i dotychczas nie zostało ono wykonane. Zgodnie z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 (dalej p.p.s.a.), jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżąca została wezwana do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, czego nie uczyniła. W myśl art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z treści powyższego przepisu wynika, iż ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W związku z tym musi on przedstawić Sądowi argumentację, która potwierdzałaby jego niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie tych kosztów. Jeżeli zatem strona nie dopełniła w całości lub w części obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego i dochodów, to fakt ten uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (patrz: J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wyd. II, Warszawa 2006, s. 527). W niniejszej sprawie, pomimo wezwania Sądu, skarżąca nie przedłożyła żądanych dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową. Wobec tego nie jest możliwe ustalenie, czy skarżąca wypełnia przesłanki art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło