III SA/Wa 1330/16

WyrokWSA w Warszawie2016-06-23

Skład orzekający: Alojzy Skrodzki, Agnieszka Krawczyk, Marta Waksmundzka-Karasińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku dwukrotnego awizowania przesyłki zawierającej decyzję administracyjną, która nie została podjęta przez adresata w terminie, można skutecznie zastosować fikcję doręczenia, nawet jeśli adresat twierdzi, że zawiadomienia nie otrzymał lub nie zauważył?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że dwukrotne awizowanie przesyłki i pozostawienie jej do dyspozycji adresata w placówce pocztowej, potwierdzone adnotacjami na zwrotnym potwierdzeniu odbioru i kopercie, stanowi podstawę do zastosowania fikcji doręczenia zgodnie z art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej. Twierdzenia strony o braku otrzymania zawiadomień nie zostały wystarczająco udowodnione, a dokumenty urzędowe (zwrotne potwierdzenie odbioru, odpowiedź Poczty Polskiej na reklamację) korzystają z domniemania prawdziwości, które nie zostało obalone. W związku z tym, termin na wniesienie odwołania rozpoczął bieg, a jego uchybienie skutkuje stwierdzeniem bezskuteczności odwołania.
Stan faktyczny
Spółka E. sp. z o.o. kwestionowała postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Spółka twierdziła, że decyzja nie została jej skutecznie doręczona, ponieważ zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym nie otrzymała, a próba doręczenia w biurze była wadliwa. Organ odwoławczy uznał doręczenie za skuteczne w drodze fikcji prawnej, opierając się na dokumentacji pocztowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Krawczyk (sprawozdawca), sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi E. sp. z o.o. z siedzibą w S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] , [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę Decyzją z dnia [...] października 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. określił E. sp. z o.o. z siedzibą w S. (dalej "Spółka" lub "Skarżąca") wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2011 r. w kwocie 226.002 zł (k. 239 akt adm.). Decyzja została doręczona Skarżącej zgodnie z art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. – dalej: "O.p.") w dniu 16 listopada 2015 r. po podwójnym awizowaniu przesyłki w dniach 2 oraz 10 listopada 2015 r. (przesyłka wraz z potwierdzeniem odbioru – k. 240a akt adm.) Skarżąca w dniu 14 grudnia 2015 r. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (k. 422 akt adm.) wraz z odwołaniem (k. 418 akt adm.). We wniosku wskazała, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu, bo żaden z pracowników Skarżącej nie miał świadomości, że decyzja została pozostawiona w urzędzie pocztowym do odebrania. Biuro Skarżącej jest czynne codziennie od 7.45 do 16.30 i pracuje w nim 10 osób. Listonosz jest świadomy, kiedy biuro jest czynne i zawsze dostarcza korespondencję w godzinach otwarcia biura, nie jest więc prawdopodobne, by pozostawił zawiadomienie w drzwiach biura Skarżącej. Jeśli nawet takie zawiadomienie pozostawiono w drzwiach biura poza godzinami jego otwarcia, to nie znajdowało się ono tam w godzinach otwarcia, gdyż żaden z pracowników go nie dostrzegł. Skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodu z zeznań wszystkich pracowników biura na opisane wyżej okoliczności. W odwołaniu natomiast Skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania, wnosząc jednocześnie o przeprowadzenie dowodu z załączonej do odwołania opinii grafologa na okoliczność sfałszowania podpisu na potwierdzeniu odbioru przesyłki zawierającej postanowienie o wszczęciu postępowania. Postanowieniem z [...] lutego 2016 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...]października 2015 r. (k. 460 akt adm.). W uzasadnieniu stwierdził, że decyzja organu I instancji została wysłana na adres siedziby Skarżącej (S., ul. [...]) i tam została skutecznie doręczona w dniu 16 listopada 2015 r. Ze znajdującej się w aktach koperty zawierającej decyzję i zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że z powodu niemożności doręczenia przesyłki adresatowi pozostawiono ją na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym S. [...]w dniu 2 listopada 2015 r. Potwierdzenie odbioru opatrzone zostało adnotacją, że zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w UP umieszczono na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym wykonuje on czynności. Przesyłka awizowana była dwukrotnie – 2 i 10 listopada 2015 r., o czym znajduje się wzmianka na kopercie. Na kopercie widnieje również adnotacja o zwrocie nie podjętej w terminie przesyłki w dniu 17 listopada 2015 r. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, wszystko to dowodzi, że doręczyciel dopełnił wymogów z art. 150 O.p. Okoliczności te zostały również potwierdzone w piśmie Poczty Polskiej SA Pion Usług Biznesowych z dnia 11 lutego 2016 r. o uznaniu reklamacji wniesionej przez organ za nieuzasadnioną. Mając powyższe na uwadze Dyrektor Izby Skarbowej w W. uznał, że 14 dniowy ustawowy termin do wniesienia upłynął w dniu 30 listopada 2015 r. Wniesione w dniu 14 grudnia 2015 r. należało więc uznać za bezskuteczne, co znajduje swój wyraz w wydanym na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. W skardze na powyższe postanowienie Skarżąca, wnosząc o jego uchylenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania, zarzuciła naruszenie: 1) art. 228 § 1 pkt 2 O.p. poprzez stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, podczas gdy termin do jego wniesienia nie rozpoczął biegu, gdyż decyzja nie została doręczona Spółce; 2) art. 151 i 150 § 1 O.p. poprzez przyjęcie, że decyzja Naczelnika US nie powinna być doręczona w siedzibie Spółki osobie upoważnionej do odbioru korespondencji, gdyż zachodziła niemożność doręczenia pisma, a zatem można było doręczyć decyzję w sposób przewidziany w art. 150 § 1 O.p., podczas gdy nie zachodziły przesłanki do stwierdzenia niemożności doręczenia decyzji Naczelnika US w sposób wskazany w art. 151 O.p., a zatem organ zobowiązany był doręczyć Spółce decyzję w sposób określony w tym przepisie; 3) art. 150 § 1a i § 2 O.p. poprzez przyjęcie, że Spółka została dwukrotnie zawiadomiona o pozostawieniu decyzji Naczelnika US w placówce pocztowej poprzez pozostawienie zawiadomienia na drzwiach biura Skarżącej, podczas gdy zawiadomienie nie zostało pozostawione na drzwiach jej biura, ani w żadnym innym miejscu przewidzianym w art. 150 § 2 O.p., a zatem nie można było uznać decyzji Naczelnika US za doręczoną Spółce z upływem ostatniego dnia okresu na który pozostawiono decyzje w placówce pocztowej; 4) art. 123 § 1 oraz art. 188 O.p. poprzez niedopuszczenie dowodów z zeznań świadków L W. L. C., I. K., A. K. J. K., L.K., J. K. A.D., E.C. A. K., a także osób zatrudnionych w Urzędzie Pocztowym S. [...]; 5) art. 121 O.p. poprzez działanie organu w sposób skierowany wyłącznie na maksymalizację przychodów Skarbu Państwa i rażące pomijanie interesów Skarżącego, co w konsekwencji spowodowało naruszenie zasady działania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych; 6) art. 122 w związku z art. 187 O.p., poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego w niniejszej sprawie, w szczególności poprzez niepełne zebranie materiału dowodowego oraz niewyczerpujące rozpatrzenie zebranego materiału dowodowego, czego bezpośrednim skutkiem było przyjęcie, iż nastąpiła fikcja doręczenia Spółce decyzji Naczelnika US, podczas gdy przesłanki zastosowania fikcji doręczenia nie miały miejsca. W związku z powyższym Skarżąca uznała, że "powyższe naruszenia przepisów postępowania mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż zebranie i wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego, a w konsekwencji jego prawidłowa ocena, doprowadziłaby do stwierdzenia, iż uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika miało miejsce, gdyż nastąpiła fikcja doręczenia tej decyzji" (s. 3 skargi). Według Spółki brak przesłanek do zastosowania doręczenia zastępczego, a także brak okoliczności uzasadniających występowanie przesłanek do zastosowania fikcji doręczenia uprawdopodabniają: - spójne i konsekwentne zeznania jej pracowników (które znajdowałyby się w materiale dowodowym sprawy gdyby organy dopuściły i przeprowadziły dowód z zeznań tych świadków wnioskowany przez Spółkę), iż nie doszło do próby doręczenia decyzji Naczelnika US w lokalu siedziby Spółki osobie upoważnionej do odbioru korespondencji, a także iż nie pozostawiono zawiadomień o pozostawieniu decyzji organu pierwszej instancji w placówce pocztowej do odebrania, - nieprawidłowy w ocenie Spółki, sposób przeprowadzenia procedury doręczania decyzji Naczelnika US, niezgodny z wymogami zawartymi w art. 150 O.p. z uwagi na zastosowanie zastępczego trybu awizowania, pomimo iż w biurze Spółki w momencie podejmowania próby doręczenia decyzji byli pracownicy, a więc decyzja mogła zostać doręczona w trybie art. 151 O.p., tj. w lokalu siedziby Spółki lub w miejscu prowadzenia działalności - gdyż listonosz podejmując taką próbę doręczenia zastałby adresata. Powyższa okoliczność uprawdopodobniała również twierdzenie, że w drzwiach Spółki nie było pozostawionych przez listonosza awiz, - nieprawidłowe doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego w sprawie rozstrzygniętej decyzją Naczelnika US, co potwierdza opinia biegłego grafologa stwierdzająca sfałszowanie podpisu na zwrotnym potwierdzeniu odbioru ww. pisma, co dowodzi, iż nieprawidłowości w działaniu placówek pocztowych (w szczególności w niniejszej sprawie) występują często, - aktywność Spółki w innych analogicznych postępowaniach podatkowych (np. w zakresie rozliczeń podatku VAT), w tym podejmowanie przez Skarżącą innych doręczanych jej pism od organów podatkowych, a także czynne uczestniczenie w analogicznym postępowaniu. Mając powyższe na uwadze Skarżąca stanęła na stanowisku, że operator pocztowy nie podjął próby doręczenia jej przesyłki w trybie podstawowym, tj. na podstawie art. 151 O.p., czyli w lokalu siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności, stosując od razu procedurę doręczenia zastępczego. Według Spółki zarówno w dniu 2 listopada 2015 r. jak i w dniu 10 listopada 2015 r. kiedy listonosz miał zostawić jej awiza pracownicy Spółki byli obecni w biurze pomiędzy godziną 7.45 a 16.30 i mogli odebrać przychodzącą korespondencję. Za nieprawdopodobne uznała twierdzenie jakoby listonosz zostawił w dniu 2 listopada 2015 r. o godzinie 14:25 awizo na drzwiach jej biura, w sytuacji, gdy o tej samej godzinie wszyscy pracownicy Spółki znajdowali się w tym biurze. Zaznaczyła przy tym, iż dysponuje wiadomościami e-mail, wysyłanymi przez jej pracowników tego samego dnia, dokładnie o tej samej godzinie, o której listonosz, zgodnie z danymi znajdującymi się na stronie internetowej Poczty Polskiej S.A. w zakładce "śledzenie przesyłek" podjął pierwszą próbę doręczenia decyzji Naczelnika US (była to godzina 14:25). Zdaniem Skarżącej awiza nie zostały w rzeczywistości zostawione w drzwiach jej biura, bowiem pracownicy z pewnością odnotowaliby ten fakt. W dalszej części zwróciła uwagę, że w dniu 14 stycznia 2016 r. złożyła pismo uzupełniające z wnioskiem o wystąpienie przez Dyrektora do Poczty Polskiej S.A. o udostępnienie dokumentacji związanej z obiegiem przesyłki poleconej zawierającej decyzję Naczelnika US, przeprowadzenie dowodu z ww. dokumentacji, a także zlecenie Naczelnikowi wniesienia reklamacji do Poczty Polskiej S.A. z tytułu braku doręczenia przesyłki poleconej zawierającej decyzję. Podkreśliła przy tym, że nie została w żaden sposób poinformowana o złożeniu przez Naczelnika już w dniu 12 stycznia 2016 r. reklamacji do Poczty Polskiej S.A., nie miała również możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego w postaci odpowiedzi Poczty Polskiej S.A. na ww. pismo, co w konsekwencji naruszyło przysługujące jej prawo do czynnego udziału w toczącym się postępowaniu, zagwarantowane treścią art. 123 § 1 O.p. Zarzuciła ponadto, iż Dyrektor nie odniósł się w żaden sposób do złożonych w piśmie z dnia 14 stycznia 2016 r. jej wniosków, wskazując jedynie w zaskarżonym postanowieniu, iż wnioski dowodowe nie zostały uwzględnione, gdyż okoliczności braku awizowania przesyłki zostały już wystarczająco stwierdzone innym dowodem. W związku z tym zarzuciła uchybienie przepisom postępowania oznaczającym wadliwość decyzji w sytuacji, gdy organ podatkowy zaniechał podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania materiału dowodowego, zwłaszcza gdy Skarżąca powołała się na zasadzie art. 188 O.p. na ważne dla niej okoliczności. Reasumując podniosła, że zgromadzony materiał dowodowy uzasadnia wątpliwości co do występowania przesłanek umożliwiających zastosowanie fikcji doręczenia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu oraz powtórzył przedstawioną w nim argumentację. Zarzuty skargi uznał za bezzasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznanej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2016 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] października 2015 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2011 r. Osobną skargą zakwestionowano postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z tej samej daty o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania (sygn.akt III SA/Wa 1331/16). W rozpoznanej sprawie Sąd poddał analizie i ocenie prawidłowość postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, które względem postanowienia w przedmiocie przywrócenia terminu ma charakter pierwotny i zasadniczy. Kwestia przywrócenia terminu ma charakter wtórny w tym sensie, że aktualizuje się ona dopiero w razie stwierdzenia, że do uchybienia terminu doszło. Podstawę do wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania stwarza przepis art. 228 § 1 pkt 2 O.p. Obliguje on organ odwoławczy do wydania takiego postanowienia, gdy odwołanie zostało wniesione po terminie przewidzianym przez ustawę na jego wniesienie. Zgodnie z art. 223 § 2 pkt 1 O.p., odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Warunkiem dopuszczalności wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania jest więc ustalenie, że decyzja została doręczona, czyli weszła do obrotu. Stwierdzenie, że decyzja do obrotu nie weszła, musiałoby pociągać za sobą stwierdzenie niedopuszczalności odwołania, nie można bowiem prowadzić postępowania odwoławczego (również w jego wstępnym stadium) wobec decyzji, która do obrotu nie weszła, a więc w sensie prawnym nie istniała. W rozpoznanej sprawie należało więc rozważyć przede wszystkim, czy decyzja organu I instancji została Skarżącej skutecznie doręczona, a więc czy otworzył się termin na wniesienie odwołania. Zgodnie z art. 151 O.p., osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Przepisy art. 146, art. 148 § 2 pkt 1 oraz art. 150 stosuje się odpowiednio. Stosownie do art. 150 O.p., stosowanym odpowiednio z mocy art. 151 ustawy do doręczeń osobom prawnym, w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę (§ 1). Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni (§ 1a). Zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 2). W aktach sprawy znajduje się koperta zaadresowana do Skarżącej (ul. [...].S.), zawierająca decyzję organu I instancji (k. 240a akt adm.). Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru znajduje się adnotacja: "z powodu niemożności doręczenia w sposób wskazany w pkt 1 (adresatowi/dorosłemu domownikowi, sąsiadowi, dozorcy domu), przesyłkę pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w UP S. [...] w dniu 2 XI 2015 (zawiadomienie o pozostawieniu pisma w tym UP umieszczono na drzwiach mieszkania adresata, jego biura, innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe)". Na kopercie znajduje się opatrzona podpisem doręczyciela adnotacja: "awizowano 2 XI 2015 r." oraz "awizowano powtórnie 10 11 2015 r.", a także pieczęć UP S. [...] "zwrot - nie podjęto w terminie" i data "17.11.2015". Treść zwrotnego potwierdzenia odbioru i adnotacji na kopercie wskazuje, że adresat został dwukrotnie powiadomiony o pozostawieniu pisma do dyspozycji adresata w urzędzie pocztowym, lecz pisma nie podjął w terminie, co uzasadniało przyjęcie, że zaszła fikcja prawna doręczenia z upływem ostatniego dnia okresu 14-dniowego, o czym mowa w art. 150 § 2 O.p. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się zgodnie, że zwrotne potwierdzenie odbioru jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 194 O.p., zatem stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone. (zob. np. wyrok NSA z dnia 31 maja 2016 r., II FSK 1040/14, CBOSA). Jako taki dokument ten korzysta z domniemania prawdziwości (autentyczności) oraz domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Domniemanie to może być wprawdzie obalone, co wynika wprost z treści art. 194 § 3 O.p., zakładającego możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom urzędowym, ale pod warunkiem przedstawienia stosownego na tę okoliczność kontrdowodu. W rozpoznanej sprawie Skarżąca domniemania tego obalić nie zdołała. We wniosku o przywrócenie terminu Skarżąca utrzymywała, że nie podjęła przesyłki w terminie, bo żaden z jej pracowników nie miał świadomości pozostawienia decyzji w urzędzie pocztowym. Podkreślała, że listonosz jest świadomy godzin otwarcia biura i zawsze doręcza korespondencję w tym czasie, nie jest wiec możliwe, by awizo pozostawił w godzinach pracy biura. Jeśli natomiast awizo zostało pozostawione na drzwiach biura poza godzinami pracy, to w godzinach pracy go nie było, bo nikt go nie zauważył. Na te okoliczności Skarżąca domagała się przeprowadzenia dowodów z zeznań w charakterze świadków wszystkich pracowników biura. Jednocześnie zasygnalizowała, że zgłosiła reklamację do urzędu pocztowego, lecz nie otrzymała jeszcze odpowiedzi. Wskazała także na potrzebę dopuszczenia dowodu z opinii biegłego grafologa na okoliczność sfałszowania podpisu na zwrotnym potwierdzeniu odbioru postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją i załączyła stosowną opinię grafologa. W kolejnym swoim piśmie (k. 441 akt adm.) wnosiła o wystąpienie przez Dyrektora Izby Skarbowej do Poczty Polskiej z wnioskiem o udostępnienie dokumentacji związanej z obiegiem przesyłki poleconej zawierającej decyzję i innych przesyłek doręczonych spółce w tych samych dniach, w których przesyłka była awizowana, o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków w osobach pracowników UP S. [...]w tym listonosza oraz o zlecenie Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w S. wniesienie reklamacji do Poczty Polskiej. Na skutek reklamacji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Siedlcach Poczta Polska pismem z dnia 11 lutego 2016 r. uznała wniesioną reklamację za nieuzasadnioną (k. 443 akt adm.). Jak wyjaśniono, "reklamowaną przesyłkę po nieudanej próbie doręczenia w dniu 02.11.2015 roku zaawizowano do odbioru w placówce pocztowej adresata. W dniu 10.02.2015 roku dokonano powtórnej jej awizacji. Przedmiotową przesyłkę zwrócono do nadawcy w dniu 17.11.2015 roku z adnotacją – zwrot, nie podjęto w terminie – zgodnie z § 37 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 29 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego (...). Uprzejmie informujemy, że zawiadomienie o nadejściu i możliwości odbioru przesyłki awizowanej listonosz pozostawił w drzwiach (fakt ten został odnotowany na druku potwierdzenia odbioru).". Pismo to również ma charakter dokumentu urzędowego, bowiem stanowi wynik rozpatrzenia reklamacji pocztowej w sposób przewidziany prawem i w zakresie działania podmiotu, który wyjaśnień udzielił, poświadczając tym samym zaistnienie określonych faktów. W związku z tym jest dla Sądu jasne, że dokument ten stanowi dowód stwierdzający w sposób wystarczający okoliczności pozostawienia – i to dwukrotnie – awiza na drzwiach biura adresata przesyłki. Zatem organ nie miał obowiązku prowadzić kolejnych objętych wnioskiem Skarżącej dowodów na tę okoliczność w postaci przesłuchania pracowników Skarżącej, pracowników urzędów pocztowych, w tym listonosza, z dokumentacji związanej z obiegiem przesyłki poleconej zawierającej decyzję i innych przesyłek doręczonych spółce w tych samych dniach. Zgodnie bowiem z art. 188 O.p., żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Natomiast wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii grafologa na okoliczność fałszerstwa podpisu na zwrotnym potwierdzeniu odbioru postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją dotyczył okoliczności nie mającej znaczenia dla sprawy, a tylko to, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy może stanowić przedmiot dowodu (art. 180 § 1 O.p.). Jeżeli natomiast przedmiotem dowodu są okoliczności nie mające znaczenia dla sprawy, wniosek dowodowy nie podlega uwzględnieniu (art. 188 § 1 O.p.). Sam bowiem fakt, że miały miejsce – jak twierdzi Skarżąca – nieprawidłowości przy doręczeniu postanowienia o wszczęciu postępowania, nie może świadczyć o tym, że wadliwe było doręczenie decyzji kończącej postępowanie w sprawie – tym bardziej, że w aktach sprawy znajduje się wiele pism adresowanych do Skarżącej, awizowanych i nie podjętych w terminie (k. 194, 196, 202). Przemawia to za stwierdzeniem, że Skarżąca częściej kierowanych do niej pism nie odbierała, niż odbierała, a nie że ktoś świadomie próbował jej utrudnić odbieranie przesyłek, nie pozostawiając awiza, bądź pozostawiając je tak, że nikt tego nie zauważył, czy fałszując podpisy na zwrotnych potwierdzeniach odbioru. Jest to taktyka procesowa oparta na mało wiarygodnych twierdzeniach i Sąd im wiary nie daje. Skarżąca powoływała się wreszcie (już na etapie skargi do sądu) na okoliczność, że na podstawie danych ze strony internetowej Poczty Polskiej w zakładce "śledzenie przesyłek" ustaliła, że listonosz podjął pierwszą próbę doręczenia decyzji o godz. 14:25 i stwierdziła, że w tym czasie pracownicy Skarżącej byli w biurze, na dowód czego dysponuje wysyłaną w tym czasie z biura korespondencją mailową. Organ dokonał ustaleń w tym zakresie na podstawie uzyskanych od Poczty Polskiej wyjaśnień zawartych w piśmie z dnia 19 kwietnia 2016 r. (karta bez numeru w aktach adm.). Jak z nich wynika, "widniejąca godzina awizowania przesyłki na stronie internetowej www.poczta-polska.pl obejmuje moment wprowadzenia danych dotyczących przesyłki podczas rozliczenia w placówce pocztowej ze statusem awizowanej". Wyjaśniono dalej, że "obowiązujące przepisy nie przewidują ewidencjonowania w dokumentacji pocztowej faktycznej godziny awizowania przesyłek poleconych, jak też wprowadzania tego rodzaju informacji do systemu informatycznego w zakładce śledzenie przesyłek. Ponadto wyświetlane informacje mają jedynie charakter poglądowy i nie mogą stanowić jakichkolwiek roszczeń wobec Poczty Polskiej. W związku z tym godzina 14.25 nie może być utożsamiana z momentem podjęcia próby doręczenia i pozostawiania zawiadomienia informującego o nadejściu i możliwości odbioru przedmiotowej przesyłki". W świetle tych okoliczności jest więc jasne, że decyzja organu I instancji weszła do obrotu – została ona prawidłowo doręczona Skarżącej w dniu 16 listopada 2015 r. Termin na wniesienie odwołania rozpoczął więc bieg od dnia następnego i upłynął w dniu 30 listopada 2015 r., co organ prawidłowo ustalił przy uwzględnianiu zasad obliczania terminów, określonych w art. 12 § 1 O.p. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Odwołanie wniesiono wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu dopiero 14 grudnia 2015 r. (adnotacja o dacie wpływu podania do organu I instancji, k. 422 akt adm.). Pociągało to za sobą konieczność wydania przez organ odwoławczy postanowienia, o którym mowa w art. 228 § 1 pkt 2 O.p., co też organ odwoławczy słusznie uczynił. Postanowienie to Sąd uważa za w pełni prawidłowe, nie podzielając tym samym zarzutów skargi, jakoby doszło do naruszenia stanowiącego podstawę jego wydania przepisu art. 228 § 1 pkt 2 O.p. Skarżąca nie zdołała też podważyć twierdzenia organu, że doszło do skutecznego doręczenia przesyłki w drodze fikcji prawnej na skutek niemożności doręczenia w inny niż przez awizo sposób, dlatego zarzut naruszenia art. 151 i 150 § 1 O.p. Sąd uznał za niezasadny. Podobnie Skarżąca nie przedstawiła wiarygodnej argumentacji na okoliczność, że nie pozostawiono jej zawiadomienia o możliwości podjęcia pisma w urzędzie pocztowym na drzwiach biura, na czym opierała zarzut naruszenia art. 150 § 1a i § 2 O.p. Sąd nie dał wiary twierdzeniu, że ani jedno z dwóch zawiadomień o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym do dyspozycji adresata do niej nie trafiło. Nie przekonuje Sądu twierdzenie Skarżącej, że żaden z pracowników nie dostrzegł na drzwiach biura w tym czasie awiza, czy że nie było w tym czasie listonosza, który zwykle roznosi pocztę w godzinach pracy biura. W świetle przedstawionych przez organ dowodów twierdzenia te Sąd uznał za gołosłowne, zwłaszcza że szeregu innych przesyłek Skarżąca również nie odbierała. Za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia art. 123 § 1 oraz art. 188 O.p. poprzez niedopuszczenie dowodów z zeznań świadków w postaci pracowników Skarżącej, a także osób zatrudnionych w Urzędzie Pocztowym S. [...]Jak już wyżej zaznaczono, organ nie miał obowiązku dopuścić dowodów na okoliczności, które zostały wystarczająco stwierdzone innym dowodem (a konkretnie – dokumentami urzędowymi). Pozbawiony racji jest też zarzut naruszenia art. 121 O.p. "poprzez działanie organu w sposób skierowany wyłącznie na maksymalizację przychodów Skarbu Państwa i rażące pomijanie interesów Skarżącego". Należy podkreślić, że przepisy o doręczeniach mają charakter wysoce sformalizowany i nie ma tu miejsca na uwzględnianie interesów Skarżącej, czy Skarbu Państwa, chodzi bowiem o ustalenie faktu, jakim jest doręczenie decyzji. Ustalenia w tym zakresie przesądzają o określonym prawem sposobie rozstrzygnięcia, co do którego organ nie ma żadnej swobody wyboru. Stawianie mu więc zarzutu naruszenia zasady zaufania, zwłaszcza w świetle postępowania wyjaśniającego, które organ na skutek twierdzeń Skarżącej przeprowadził, jest zupełnie nieuzasadnione. Z tego też powodu za niezasadny Sąd uważa zarzut naruszenia art. 122 w związku z art. 187 O.p. Organ dopełnił obowiązków płynących z zasady prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.), materiał dowodowy jest kompletny i wyczerpująco rozpatrzony (art. 187 § 1 O.p.), a wnioski zeń płynące zasługują na pełną aprobatę (art. 191 O.p.). Nie doszło wreszcie do naruszenia prawa do czynnego udziału Skarżącej w postępowaniu, co zarzucała ona w związku z brakiem jej uczestnictwa w postępowaniu reklamacyjnym prowadzonym przez Pocztę Polską. Naruszenia tego prawa upatrywała ona również w tym, że nie miała możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego w postaci odpowiedzi Poczty Polskiej S.A. na ww. pismo. Sąd zauważa, że pełnia praw procesowych przysługuje stronom w postępowaniu kończącym się wydaniem decyzji, natomiast w sprawie rozpoznanej postępowanie zakończyło się postanowieniem. Do postępowania kończącego się w ten sposób przepisy dotyczące decyzji stosuje się tylko odpowiednio i tylko w zakresie przewidzianym w art. 219 O.p. Zgodnie z jego treścią, do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 208, 210 § 2a i § 3-5 oraz art. 211-215, a do postanowień, na które przysługuje zażalenie, oraz postanowień, o których mowa w art. 228 § 1, stosuje się również art. 240-249 oraz art. 252, z tym że zamiast decyzji, o których mowa w art. 243 § 3, art. 245 § 1 i art. 248 § 3, wydaje się postanowienie. Oznacza to, że organ nie miał obowiązku zawiadamiania Skarżącej o możliwości wypowiedzenia w się w sprawie zebranego materiału dowodowego, co przewiduje art. 200 O.p. Prawo do wypowiedzenia się co do materiału dowodowego i prawo do czynnego udziału w postępowaniu to dwa różne prawa, co wprost wynika z art. 123 § 1 O.p. (tak też uchwała NSA z dnia 25 kwietnia 2005 r., FPS 6/04, CBOSA). To drugie zostało Skarżącej zapewnione, to pierwsze jej nie przysługiwało. Z tych samych przyczyn, motywowanych treścią art. 219 O.p., Sąd nie podziela poglądu, jakoby naruszenie prawa stanowił brak postanowienia dowodowego, w którym organ odniósłby się do wniosków dowodowych Skarżącej. O ile obowiązek wydania takiego postanowienia istnieje w postępowaniu kończącym się decyzją (art. 187 § 2 O.p.), o tyle w postępowaniu kończącym się postanowieniem już nie. W tym stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu (art. 151 p.p.s.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło