I SA/Wa 446/16

WyrokWSA w Warszawie2016-06-29

Skład orzekający: Bożena Marciniak, Małgorzata Boniecka – Płaczkowska, Anna Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku niewykonania przez organ wyroku sądu administracyjnego, sąd powinien wymierzyć organowi grzywnę i czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może wymierzyć organowi grzywnę na podstawie art. 154 § 1 PPSA, jeśli organ pozostaje w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność i strona uprzednio pisemnie wezwała organ do wykonania wyroku. Ocena, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymaga analizy szczególnych okoliczności sprawy, a nie każde naruszenie prawa będzie miało taki charakter.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na niewykonanie przez Prezydenta wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2015 r., który zobowiązywał organ do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie w terminie trzech miesięcy. Prezydent poinformował, że z uwagi na konieczność zabezpieczenia środków, decyzja nie mogła zostać wydana w terminie. Sąd wymierzył organowi grzywnę, ale stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę złożoność spraw odszkodowawczych i trudności z zabezpieczeniem środków.
Rozstrzygnięcie
1. Wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 zł. 2. Stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. W pozostałej części skargę oddalił. 4. Zasądził od Prezydenta [...] na rzecz P.D. kwotę 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska WSA Anna Wesołowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi P. D. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lipca 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 367/15 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. w pozostałej części skargę oddala; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz P.D. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. P. D. (dalej: "Skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] (dalej : "Prezydent") wyroku tutejszego sądu z dnia 9 lipca 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 367/15 wnosząc o ukaranie organu grzywną, przyznanie sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty orzeczonej grzywny oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Prezydent wskazał, że Skarżąca została poinformowana o tym, że z uwagi na konieczność zabezpieczenia środków pieniężnych na wypłatę odszkodowania nie było możliwe wydanie decyzji w terminie wskazanym w wyroku sądu oraz o przewidywanym terminie zakończenia postępowania do dnia [...] lipca 2016 r.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego art. 154 § 1 p.p.s.a. wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W przedmiotowej sprawie Skarżąca wezwała organ do wykonania wyroku pismem z dnia [...] grudnia 2015 r. Prawomocnym wyrokiem z dnia 9 lipca 2015 r. I SAB/WA 367/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta Miasta [...] rozpatrzenia wniosku z dnia [...] czerwca 2012 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., dawna ulica [...] hip. nr [...] w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Prawomocny wyrok wraz z aktami sprawy został zwrócony organowi [...] września 2015 r. Zatem trzymiesięczny termin do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, zakreślony przez Sąd w powołanym wyroku, upłynął z dniem [...] grudnia 2015 r. Nie jest sporne, że do dnia wydania wyroku w niniejszej sprawie Prezydent nie wykonał wyroku Sądu z dnia z dnia 9 lipca 2015 r. co skutkować musi wymierzeniem temu organowi kary grzywny. Nie ulega więc wątpliwości, że w sprawie spełnione zostały przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 p.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Stosownie natomiast do art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Przy ocenie działania Prezydenta [...] na uwadze trzeba mieć fakt, iż prawomocny wyrok sądu administracyjnego wiąże organ, także w zakresie terminu wyznaczonego do dokonania określonej czynności. Z punktu widzenia zasady praworządności, która ze swej istoty stanowi o działaniu zgodnym z prawem, nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której wyrok Sądu nie jest wykonywany. W realiach niniejszej sprawy Sąd ocenił, iż wystarczająco represyjną, jak też dyscyplinującą, funkcję spełni grzywna w wysokości 1000,00 zł (tysiąc złotych), która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego wyrokiem. Jednocześnie rozpoznając sprawę stosownie do art. 154 § 2 p.p.s.a. Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza zatem rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego sformułowania za działanie "rażące" należałoby uznać działanie bezspornie ponad miarę, niewątpliwe, wyraźne oraz oczywiste. Nie każde więc naruszenie prawa wskutek prowadzenia postępowania w sposób przewlekły będzie naruszeniem rażącym. W ocenie Sądu, bezczynność organu po wyroku z dnia 9 lipca 2015 r. nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Za takim stanowiskiem Sądu przemawia okres przekroczenia wyznaczonego terminu przez Sąd do załatwienia sprawy, który nie jest okresem znacznym. Sądowi z urzędu znana jest także ilość spraw prowadzonych przez Prezydenta [...] o odszkodowanie za nieruchomości objęte dekretem z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), ich stopień skomplikowania, wynikający z konieczności czynienia ustaleń stanu faktycznego, mającego miejsce przeszło 60 lat temu, a także trudności Miasta [...] związane z zabezpieczeniem środków finansowych, umożliwiających realizację wszystkich zgłaszanych roszczeń. Okoliczności te oczywiście nie uwalniają organu od odpowiedzialności za niewykonanie prawomocnego orzeczenia sądu, niemniej jednak muszą być uwzględnione przy nakładaniu z tego tytułu sankcji przewidzianych ustawą. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 154 § 1 i 6 p.p.s.a. orzekł jak punkcie 1 sentencji wyroku. Na podstawie art. 154 § 2 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie 2 sentencji wyroku. Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w części żądania przyznania Skarżącej od organu sumy pieniężnej na podstawie art. 154 §7 p.p.s.a. Mając na uwadze okoliczności sprawy Sąd uznał, że nie uzasadniają one przyznania sumy pieniężnej zgodnie z powołanym przepisem. W sprawie bowiem nie zachodzi żadna szczególna sytuacja, na tle rozpoznawanych licznych spraw z tego zakresu, która przemawiałaby za uwzględnieniem skargi w tej części. O kosztach postępowania zawartych w punkcie 4 sentencji wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461 ze zm.), zasądzając od organu na rzecz Skarżącej kwotę 200 złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego, kwotę 240 złotych tytułem wynagrodzenia pełnomocnika oraz 17 złotych tytułem uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło