I SAB/Wa 185/16
WyrokWSA w Warszawie2016-07-05
Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Bożena Marciniak, Anna Wesołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej może zostać uwzględniona, jeśli organ wydał rozstrzygnięcie merytoryczne przed wniesieniem skargi lub w trakcie postępowania sądowego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej nie może zostać uwzględniona, jeśli organ wydał rozstrzygnięcie merytoryczne przed wniesieniem skargi lub w trakcie postępowania sądowego. W momencie podjęcia aktu administracyjnego kończącego postępowanie, przestaje istnieć prawna możliwość zobowiązania organu do wydania aktu, a tym samym skarga na bezczynność nie może być uwzględniona. Ponadto, jeśli postępowanie zostało zakończone w terminach określonych w art. 35 § 3 k.p.a., nie można zarzucić organowi bezczynności.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Wniosek dotyczył decyzji odmawiającej udzielenia pomocy finansowej. Kolegium, rozpoznając wniosek, postanowieniem odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Skarżący odebrał postanowienie i wezwał Kolegium do zaprzestania naruszeń prawa, a następnie wniósł skargę na bezczynność. Kolegium wniosło o oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędzia WSA Anna Wesołowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 lipca 2016 r. sprawy ze skargi P. S. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji - oddala skargę -
P.S. pismem z [...] kwietnia 2015 r., uzupełnionym pismem z dnia [...] maja 2015 r. i z dnia [...] lipca 2015 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] marca 2015 r., uzupełnionego pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. i z dnia [...] czerwca 2015 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] i utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2014 r., nr [...].
Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym.
W dniu [...] listopada 2014 r. Kolegium wydało decyzję o nr [...], którą utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] września 2014 r., nr [...] odmawiającą udzielenia pomocy finansowej przeznaczonej na dofinansowanie opłaty wynajmu pokoju, zakupu karty miejskiej, środków czystości i kurtki jesiennej.
Wnioskiem z dnia [...] marca 2015 r. uzupełnionym pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. i z dnia [...] czerwca 2015 r. P.S. wniósł o stwierdzenie nieważności ww. decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], rozpoznając powyższy wniosek postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kolegium z dnia [...] listopada 2014 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2014 r., nr [...]. Powyższe postanowienie skarżący odebrał w dniu 20 kwietnia 2015 r.
Pismem z [...] kwietnia 2015 r., skarżący wezwał Kolegium do zaprzestania naruszeń prawa przy rozpoznawaniu ww. wniosku, a w dniu 21 kwietnia 2015 r. wniósł wskazaną na wstępie skargę.
Odpowiadając na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), przywoływanej dalej jako "P.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Jej podstawowym celem jest ochrona jednostki przed nieuzasadniona zwłoką organu w załatwieniu sprawy administracyjnej i doprowadzenie do wydania przez organ w tejże sprawie stosownego aktu. Zgodnie bowiem z art. 149 § 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach wymienionych w komentowanym przepisie polega na zobowiązaniu organu administracji publicznej do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji albo dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W takiej sytuacji jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przytoczony przepis określa wyczerpująco treść orzeczenia uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W konsekwencji w sytuacji wniesienia skargi już po wydaniu przez organ aktu administracyjnego kończącego merytorycznie sprawę, w której rzekomo miał pozostawać on w zwłoce, nie jest możliwe jej uwzględnienie.
Wprawdzie w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że wydanie przez organ decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a., że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3Pp.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 26 lipca 2012 r., II OSK 1360/12, ONSAiWSA 2013/1/7), jednakże nie ma on istotnego znaczenie w niniejszej sprawie. Powyższy pogląd - którego trafności skład orzekający nie kwestionuje - nie może być bowiem przenoszony na sytuacje diametralnie odmienne, jakimi są sytuacje wniesienia skargi na bezczynność organu już po wydaniu aktu administracyjnego, kończącego merytorycznie postępowanie. Wyłącznym celem wniesienia w tym przedmiocie skargi, nie może być wszak jedynie uzyskanie prejudykatu w postaci stwierdzenia bezczynności w zakończonym przed wniesieniem skargi postępowaniu, w celu dochodzenia ewentualnych roszczeń odszkodowawczych. Warto przy tym zwrócić uwagę, że podobne uregulowanie zawiera ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. 2004 nr 179 poz. 1843 ze zm.), która w art. 5 ust. 1 przewiduje możliwość wniesienia skargi o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, jedynie w toku postępowania.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy godzi się zauważyć, że w sprawie w której skarżący zarzuca Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] bezczynność, tj. w sprawie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] marca 2015 r., organ ów już przed datą wystosowania do niego przez skarżącego wezwania do usunięcia naruszenia prawa przerwał stan zwłoki i podjął merytoryczne rozstrzygnięcie (vide postanowienie Kolegium z [...] kwietnia 2015 r. nr [...]). Uczynił więc to bezspornie jeszcze przed wniesieniem skargi. Z chwilą podjęcia tegoż postanowienia przestała zatem istnieć prawna możliwość zobowiązania organu do wydania aktu, a w konsekwencji skarga na bezczynność Kolegium wniesiona po tym dniu, nie mogła być uwzględniona.
Niezależnie do powyższego, skarga P.S. nie mogła być uwzględniona także z przyczyn merytorycznych. Z zestawienia daty wpływu wniosku skarżącego do Kolegium (20 marca 2015 r.) i daty jego rozpoznania przez Kolegium ([...] kwietnia 2015 r.) wynika wprost, że postępowanie prowadzone było krócej niż przewiduje to art. 35 § 3 k.p.a., który nakłada na organ obowiązek załatwienia sprawy nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W związku z powyższym, w ocenie Sądu – nie można zarzucić organowi bezczynności, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 powołanej ustawy, który to przepis dopuszcza stosowanie ww. trybu z urzędu do spraw wywołanych skargą na bezczynność lub przewlekłe poprowadzenie postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło