III SA/Po 1152/15

WyrokWSA w Poznaniu2016-07-06

Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Marzenna Kosewska, Szymon Widłak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewóz zwierząt przez przedsiębiorcę skupującego zwierzęta rzeźne, który okazał nieważne zaświadczenie na przewozy na potrzeby własne, może być uznany za przewóz na potrzeby własne w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przewóz zwierząt przez przedsiębiorcę skupującego zwierzęta rzeźne, który okazał nieważne zaświadczenie na przewozy na potrzeby własne, nie może być kwalifikowany jako przewóz na potrzeby własne w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym. Niespełnienie choćby jednego z warunków określonych w art. 4 pkt 4 ustawy wyklucza taką kwalifikację, co uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.
Stan faktyczny
Przedsiębiorca D. został zatrzymany do kontroli drogowej podczas przewozu świń. Okazał nieważne zaświadczenie na przewozy na potrzeby własne. Organ uznał, że przewóz ten, mimo deklaracji przedsiębiorcy o jego prywatnym charakterze, stanowił przewóz na potrzeby własne związane z jego działalnością gospodarczą (skup zwierząt rzeźnych), co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej. Przedsiębiorca zaskarżył decyzję, argumentując błędną interpretację przepisów i wadliwe ustalenia faktyczne.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 6 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie WSA Marzenna Kosewska ( spr.) WSA Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia ... w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę Zaskarżoną decyzję z dnia ... nr ... Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.), art. 4 pkt 4, art. 4 pkt 22 lit. a, art. 33, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (t. j. Dz. U. z 2013r. poz. 1414 ze zm.) oraz lp. 1.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym po rozpatrzeniu odwołania D. utrzymał w mocy decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektor Transportu Drogowego z dnia ... o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości ... złotych. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne. W dniu ... w miejscowości ... zatrzymano do kontroli drogowej pojazd marki ... o nr rej ..., którym kierował D.. W toku kontroli ustalono, że pojazdem wykonywano przewóz na potrzeby własne świń z miejscowości ... do .... Zwierzęta zostały zakupione i przewożone przez przedsiębiorstwo P.H.U. "..." .... Do kontroli okazano wypis z zaświadczenia nr ...na przewozy drogowe na potrzeby własne z ważnością do 24 lutego 2015r. oraz między innymi dokumentację w postaci Informacji dotyczącej łańcucha żywnościowego zwierząt kierowanych do uboju w ... Sp. z o.o. ..., z którego wynika, iż zwierzęta zostały zakupione od .., a przewożone były do rzeźni ... Sp. z o.o. .... W toku postępowania D. pismem z dnia 1.06.2015r. wyjaśnił, że przedmiotowy przewóz odbywał się jako niehandlowy w celach prywatnych – na własny użytek dla żony. Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego organ I instancji prawidłowo uznał, że na podstawie zebranego materiału dowodowego – zeznania strony złożone w toku kontroli drogowej, okazane zezwolenie TYP1 ważne do dnia 24.02.2015r., informacja dotycząca łańcucha żywnościowego zwierząt kierowanych do uboju w ...Sp. z o.o. w ..., zakres prowadzonej przez przedsiębiorstwo działalności gospodarczej – skup zwierząt rzeźnych należało – przyjąć, że strona wykonywała w dniu kontroli niezarobkowy przewóz drogowy – przewóz na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym zgodnie z treścią, którego jest to każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez załadunku, przeznaczony do nieodpłatnego krajowego lub międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności, spełniający łącznie następujące warunki: a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, c) w przypadku przejazdu załadowanego – rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych, na który to przewóz strona nie posiadała wymaganego zaświadczenia przewidzianego art. 33 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej w wysokości ... złotych określonej l.p. 1.3 załącznika nr 3 do ustawy. W ocenie organu nie było podstaw do zastosowania art. 92c ustawy o transporcie drogowym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu D. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenia na jego rzecz od organu kosztów postępowania. Zarzucił, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie art. 33 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w zw. z art. 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odwołujących się do transportu drogowego oraz art. 3 rozporządzenia Rady (EWG) nr 382/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestracyjnych stosowanych w transporcie drogowym. Skarżący w uzasadnieniu skargi podniósł, że organy dokonały niepełnych i wadliwych ustaleń faktycznych. Ponownie wyjaśnił, że w dniu kontroli wykonywał przewóz "czysto prywatny", niehandlowy, wyłącznie w celach prywatnych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w tej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji były przepisy art. 4 pkt. 4, art. 4 pkt 22 lit a, art. 33 ust 1, 92a ustawy z dnia 6 września 2001r, o transporcie drogowym (t. j. Dz. U. 2013r., poz. 1414 z zm.) i l.p. 1.3 załącznika nr 3 tej umowy. Organy orzekające w sprawie uznały, że kontrolowanym pojazdem wykonywano przewóz na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, co w konsekwencji dało podstawy do nałożenia na skarżącego D. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą D. P.H.U. "..." w ... kary pieniężnej w kwocie .... Istotą sporu w rozpatrywanej sprawie jest to, czy organy prawidłowo przyjęły, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał na przyjęcie, że strona skarżąca wykonywała w dniu 12 maja 2015r. bez wymaganego zaświadczenia przewóz na potrzeby własne, czy też rację ma skarżący, że wykonywany w dniu kontroli przewóz nie może być tak kwalifikowany. Okolicznością bezsporną w rozpatrywanej sprawie jest to, że w toku przeprowadzonej w dniu 12 maja 2015r. kontroli drogowej skarżący okazał wypis z zaświadczenia nr ... na przewozy drogowe na potrzeby własne wydanego przez Starostę Powiatowego w ...e, które było ważne do dnia 24 lutego 2015r. Pojazd marki ... prowadził skarżący przewożąc świnie z miejscowości ... do .... Podczas kontroli strona okazała informację dotyczącą łańcucha żywieniowego zwierząt kierowanych do uboju, z której zapisano, że zwierzęta zakupiono od .... Były przewożone do rzeźni ... Sp. z o.o. w .... Skarżący prowadzi działalność gospodarczą – skup zwierząt rzeźnych i w dniu kontroli był właścicielem pojazdu i dokonał zakupu zwierząt. W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dawał podstawy organom Inspekcji Transportu Drogowego do przyjęcia, że skarżący w dniu kontroli wykonywał przewóz na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Należy wyjaśnić, że stosownie do art. 4 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym przez pojęcie "transportu drogowego" rozumie się krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy; określenie to obejmuje również: a) każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków o których mowa w art. 4 pkt 4, b) działalność gospodarcza w zakresie pośrednictwa przy przewozie rzeczy. Zgodnie zaś z przepisem art. 4 pkt 4 cytowanej ustawy, niezarobkowy przewóz drogowy – przewóz na potrzeby własne – to każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego prowadzonej działalności gospodarczej, spełniającej łącznie następujące warunki: a) pojazdy samochodowe używany do przewozów są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, c) w przypadku przejazdu pojazdu załadownego – rzeczy są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin, d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych. Natomiast w myśl art. 33 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym przewozy na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności. Z cytowanych powyżej przepisów wynika, że ustawodawca wyodrębnił z pojęcia transportu drogowego niezarobkowy przewóz drogowy (przewóz na potrzeby własne), który winien spełniać wszystkie cztery przesłanki wymienione w art. 4 pkt 4 lit a – d, co oznacza, że niespełnienie choćby jednej z nich wyklucza możliwość zakwalifikowania konkretnego przejazdu jako przewozu na potrzeby własne, nawet jeżeli jest on wykonywany przez przedsiębiorcę jednorazowo i pomocniczo do jego podstawowej działalności gospodarczej, na co wskazuje wprost art. 4 pkt 8 lit a ustawy. Podkreślić należy, że o ile przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo do podstawowej działalności gospodarczej, spełniający przesłanki określne w art. 4 pkt 4 ustawy wymaga, stosownie do art. 33 ust 1 ustawy, uzyskania odpowiedniego zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne, o tyle wykonywanie takiego przewozu, niespełniającego warunków określonych w art.m 4 pkt 4 ustawy, wymaga zgodnie z art. 5 ust 1 oraz art. 5b ust 1 i 2 – uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub odpowiedniej licencji. Przenosząc powyższe rozważania prawne na grunt rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że podstawą ustaleń faktycznych dokonanych przez organy był protokół kontroli z dnia 12 maja 2015r., złożone w tym dniu do protokołu zeznania skarżącego, oraz okazanie przez stronę dokumenty – zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne, informacja dotycząca łańcucha żywieniowego zwierząt skierowanych do uboju, dowód rejestracyjny samochodu. Zdaniem Sądu organ prawidłowy ustalił stan faktyczny i oceniły, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż w dniu kontroli pojazd uprawniony do przewozu był własności skarżonego jako przedsiębiorcy, prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie skupu zwierząt rzeźnych. Skarżący dokonywał przewozu świń, które wcześniej zakupił. W dniu kontroli legitymował się zaświadczeniem na przewozy drogowe na potrzeby własne, które utraciło ważność. Prawidłowo zatem organy Inspekcji Transportu Drogowego nie dały wiary późniejszym wyjaśnieniom skarżącego, że przedmiotowy przewóz był przewozem rzeczy w celach prywatnych i nie miał związku z działalnością gospodarczą prowadzoną przez stronę. Skoro w dniu 12 maja 2015r. strona skarżąca wykonywała bez wymaganego zaświadczenia przewóz drogowy na potrzeby własne organ prawidłowo nałożył karę administracyjną określoną w l.p. 1.3 załącznika 3 do ustawy o transporcie drogowym. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012r. poz. 270 z zm.) o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło