III SA/Po 380/16
WyrokWSA w Poznaniu2016-07-13
Skład orzekający: Małgorzata Górecka, Beata Sokołowska, Walentyna Długaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy błędne zastosowanie kodu procedury celnej (1000 zamiast 3191) przy zgłoszeniu towaru do wywozu, skutkujące nadaniem towarowi niewspólnotowemu statusu towaru wspólnotowego i uniemożliwiające kontrolę celną, stanowi "usunięcie towaru spod dozoru celnego" w rozumieniu art. 203 ust. 1 i 3 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, prowadzące do powstania długu celnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że błędne zastosowanie kodu procedury celnej 1000 zamiast 3191, które nadało towarowi niewspólnotowemu status towaru wspólnotowego i uniemożliwiło kontrolę celną, stanowi obiektywne "usunięcie towaru spod dozoru celnego" w rozumieniu art. 203 ust. 1 i 3 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Odpowiedzialność "osoby, która usunęła towar spod dozoru celnego" nie zależy od jej świadomości, celowości działania czy należytej staranności, a jedynie od obiektywnego faktu usunięcia towaru spod dozoru.Stan faktyczny
Spółka objęła towar procedurą przetwarzania pod kontrolą celną, wskazując jako urząd celny zakończenia Oddział Celny w P. Po przedłużeniu terminu procedury, spółka złożyła rozliczenie, podając nieprawidłową ilość towaru i zgłaszając część towaru do procedury wywozu (kod 1000) w Oddziale Celnym w B, zamiast w urzędzie wskazanym w pozwoleniu. Organy celne uznały, że zgłoszenie do procedury wywozu o kodzie 1000 nie zakończyło procedury przetwarzania pod kontrolą celną, a błędne zastosowanie kodu stanowiło usunięcie towaru spod dozoru celnego, prowadzące do powstania długu celnego. Spółka kwestionowała powstanie długu celnego, wskazując na nieświadome błędy pracownika.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 13 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie WSA Beata Sokołowska ( spr.) WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska – Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi x Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2016r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia powstania długu celnego oddala skargę
Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia[...] , działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (j. t. - Dz. U. z 2015 r., poz. 858), art. 37, art. 57, art. 89 ust. 1 i ust. 2, art. 203 ust. 1, ust. 2, ust. 3, art. 214 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L nr 302/1 z dnia 19 października 1992 r.) oraz art. 865 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celny wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L nr 253 z 11 października 1993), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...].
Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym.
W dniu [...] 2014 r. w urzędzie celnym objęcia – Oddziale Celnym w P objęto towar w postaci [...].
w ilości [...] kg procedurą przetwarzania pod kontrolą celną na podstawie zgłoszenia celnego SAD . Pozwolenie na korzystanie z tej gospodarczej procedury celnej zostało udzielone przez sam fakt przyjęcia przedmiotowego zgłoszenia celnego, a korzystającym z tej procedury i podmiotem odpowiedzialnym za jej prawidłowy przebieg i zakończenie była Sp. x. W powyższym dokumencie wskazano jako urząd celny zakończenia tylko i wyłącznie Oddział Celny w P, co było zgodne z wnioskiem strony. Wyznaczono termin procedury, który został następnie przedłużony do dnia 28 października 2015 r.
W dniu 29 października 2015 r. spółka złożyła rozliczenie przedmiotowego pozwolenia na korzystanie z procedury przetwarzania pod kontrolą celną. W rozliczeniu podano jednak nieprawidłową ilość towaru – [...]kg (niezgodną z danymi wskazanymi w zgłoszeniu celnym, gdzie podano [...]kg). Z rozliczenia wynika ponadto, że część towaru została zniszczona ([...]kg) w dniu 7 września 2015 r. zgodnie z udzielonym pozwoleniem z dnia [...]r. Pozostała część towaru została zgłoszona do procedury wywozu (kod 1000) w Oddziale Celnym w B za zgłoszeniem nr MRN z dnia [...]2015 r. (ilość [...]kg) oraz za zgłoszeniem nr MRN[...].z dnia [...]2015 (ilość [...] kg). Spółka wyjaśniła, że na skutek pomyłki wysyłki te zostały zgłoszone do A a odprawa była dokonana przez A w B.
Wobec powyższego Naczelnik Urzędu Celnego stwierdził, że zgłoszenie towaru do procedury wywozu o kodzie 1000 nie zakończyło procedury przetwarzania pod kontrolą, albowiem procedura wywozu o kodzie 1000 oznacza wywóz towaru wspólnotowego do kraju trzeciego nie poprzedzonego żadną inną procedurą celną, czyli nie odnosi się do towarów objętych pierwotnie przetwarzaniem pod kontrolą celną.
Naczelnik UC w dniu [...]2015 r. wszczął z urzędu postępowanie celne w sprawie uregulowania sytuacji prawnej towaru.
Naczelnik UC wydał w dniu [...] 2015 r. decyzję nr [...], w której:
- stwierdził powstanie w dniu [...] 2015 r. długu celnego w przywozie odnoszącego się do towaru – [...] w ilości [...] kg ujętego w zgłoszeniu celnym wywozowym nr MRN z dnia [...]2015 r. i określił niezaksięgowaną kwotę cła w wysokości [...] zł wynikającą z długu celnego
- stwierdził powstanie w dniu [...]2015 r. długu celnego w przywozie odnoszącego się do towaru – [...] w ilości [...]kg ujętego w zgłoszeniu celnym wywozowym nr MRN z dnia [...]2015 i określił niezaksięgowaną kwotę cła w wysokości [...]zł wynikającą z długu celnego.
Organ powiadomił spółkę o zarejestrowaniu łącznej kwoty cła w wysokości[...] zł oraz o tym, że od kwoty niedoboru należności celnych należne są odsetki.
Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji wskazał, że zgodnie z art. 89 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego zakończenie procedury przetwarzania pod kontrolą celną winno być zakończone poprzez nadanie towarom innego przeznaczenia celnego. Towary nie wspólnotowe objęte tą procedurą mogą być dopuszczone do obrotu lub powrotnie wywiezione poza obszar celny UE (art. 182 ust. 1 Wspólnotowego kodeksu Celnego), jednak powrotny wywóz wymaga zastosowania formalności przewidzianych dla wyprowadzania towarów (art. 182 ust. 2) oraz złożenia zgłoszenia celnego z prawidłowym kodem procedury celnej dotyczącej powrotnego wywozu towarów objętego procedurą przetwarzania pod kontrolą celną. W niniejszej sprawie nie doszło natomiast do formalnego zakończenia procedury przetwarzania pod kontrolą celną, gdyż towar w postaci truskawki mrożonej został zgłoszony do procedury wywozu, dotyczącej (zgodnie z art. 161 ust. 1 WKC) wyłącznie wyprowadzania towarów wspólnotowych poza obszar celny Wspólnoty, a nie towarów niewspólnotowych objętych zawieszeniem należności celnych (w ramach procedury przetwarzania pod kontrolą celną).
Strona zastosowała w zgłoszeniach wywozowych niezasadnie kod 1000 zamiast kodu 3191 (powrotny wywóz towarów objętych procedurą przetwarzania pod kontrolą celną). Stanowiło to usunięcie towaru spod dozoru celnego prowadzące do powstania długu celnego na podstawie art. 203 ust. 1 WKC. Zgodnie z art. 865 akapit pierwszy rozporządzenia komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L 253 z 11 października 1993, s. 1 ze zm.), dalej RWKC za usunięcie towarów spod dozoru uważa się zgłoszenie celne danych towarów lub każdą inną czynność mającą takie same skutki prawne, gdy takie postępowanie spowodowało nadanie temu towarowi statusu celnego towaru wspólnotowego. Błędne zastosowanie kodu 1000 miało bezpośredni wpływ na brak możliwości dokonania przez organy celne kontroli w trybie art. 37 ust. 1 WKC.
Dłużnikiem zgodnie z art. 203 ust. 3 WKC jest wobec tego Sp. x jako osoba, która usunęła towar spod dowozu celnego.
W odwołaniu od powyższej decyzji spółka wniosła o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Zarzucono naruszenie art. 203 Wspólnotowego Kodeksu Celnego poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że wobec strony powstał dług celny i jest ona dłużnikiem celnym.
W ocenie strony dopuściła się ona usunięcia towaru spod dozoru celnego nieświadomie, powstałe omyłki były wyłącznie niezamierzonym błędem pracownika spółki, które zostały skorygowane. W odwołaniu strona przedstawiła dodatkowe wyjaśnienia i sprostowania do wniosku o rozliczenie procedury przetwarzania pod kontrolą celną w postaci korekty ilości [...] podlegających wysyłce na B i korekty numeru jednego ze zgłoszeń celnych wywozowych. Do odwołania załączono wydruk zgłoszenia celnego MRN nr [...] jako właściwego zamiast wcześniej wskazywanego MRN[...] .
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...]2016 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...]2015 r.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji stwierdził, że organ I instancji zasadnie przyjął powstanie długu celnego na podstawie art. 203 ust. 1 WKC w zw. z art. 865 RWKC. Procedurą przetwarzania pod kontrolą celna objęto łącznie [...] kg [...].[...] kg [...]zostało zniszczonych za zgodą organu, a pozostałą część towaru zgłoszono nieprawidłowo do wywozu z zastosowaniem kodu 1000 ([...] kg ). Czynności te były wynikiem błędu strony, na której ciążył obowiązek czuwania nad prawidłowym przebiegiem zastosowanej procedury i zapewnienia organom możliwości właściwego sprawowania dozoru celnego. Organ podkreślił, że Spółka winna znać istotę procedury, z której korzystała i powinna dążyć do jej wypełnienia zgodnie z określonymi warunkami. Wskazano, że rozliczeniu podlegała też ilość 35 kg[...] . W zgłoszeniu celnym z dnia [...] 2014r. nie przewidziano bowiem straty – 35 kg, wynikającej z ubytku powstałego w procesie sortowania.
Dyrektor Izby Celnej zaznaczył, że dane dotyczące wywozu partii [...]kg [...] nie ulegały zmianie. Wraz z odwołaniem przedłożono jednak wydruk zgłoszenia celnego MRN [...] (jako właściwego dla partii [...] kg). Strona sugerowała też zaistnienie standardowego ubytku w procesie sortowania ([...]kg). Okoliczności te nie zmieniają jednak faktu, że towar w ilości [...] kg został ostatecznie usunięty spod dozoru celnego, gdyż korzystanie z procedury przetwarzania pod kontrolą celną nie przewidywało urzędu zakończenia innego niż Oddział Celny w P. Nie był to z pewnością Oddział Celny w B.
Ostatecznie organ odwoławczy uznał Spółkę x za osobę, która usunęła towar spod dozoru celnego w rozumieniu art. 203 ust. 3 WKC poprzez dokonanie zgłoszenia spornego towaru do niewłaściwej procedury celnej i w oddziale celnym niebędącym urzędem celnym zakończenia przewidzianym w pozwoleniu na stosowanie gospodarczej procedury celnej (przetwarzanie pod kontrolą celną). Organ podkreślił, że odpowiedzialność z art. 203 ust. 3 (pierwszy myślnik) WKC nie zależy przy tym od dodatkowych przesłanek w postaci świadomości, celowości działania czy należytej staranności strony przy korzystaniu z procedury i dokonywaniu zgłoszeń celnych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Spółka, reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji, zarzucając im:
• naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
- art. 121 § 1 i art. 122 O.p. poprzez niewyczerpujące wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i naruszenie zasady, że organy podatkowe prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów,
- art. 187 § 1 O.p. poprzez niezebranie i niewyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego, w tym nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka D (pracownika strony skarżącej) na okoliczność źródła błędu w zastosowanej procedurze celnej,
- art. 123 § 1 O.p. poprzez brak informacji o przebiegu toczącego się postępowania, w tym o terminie zaznajamiania się z aktami i składaniu wniosków dowodowych,
• naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:
- art. 203 Wspólnotowego Kodeksu Celnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w stosunku do strony skarżącej powstał dług celny i jest ona dłużnikiem celnym.
W uzasadnieniu skargi strona podniosła m. in., że dopuściła się usunięcia towaru spod dozoru celnego nieświadomie, powstałe omyłki były wyłącznie niezamierzonym błędem pracownika spółki, które zostały skorygowane. Organ winien wobec tego przesłuchać D w charakterze świadka na okoliczności dotyczące źródła błędnego zastosowania procedury celnej.
Skarżąca zarzuciła również, że organ II instancji w uzasadnieniu decyzji nie wskazał dowodów, na jakich się oparł oraz dowodów którym odmówiono przymiotu wiarygodności.
Zdaniem Spółki organ nie informował strony o czynnościach postępowania i o jej uprawnieniach w toku postępowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, powołując się na stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie pełnomocnicy stron podtrzymali swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych rozstrzygnięć z prawem. W wyniku takiej kontroli rozstrzygnięcie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania. Sąd stwierdzi natomiast nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny nieważności określone w art. 156 k.p.a. lub innych ustawach szczególnych, w tym w Ordynacji podatkowej.
Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji według powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 203 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, dalej WKC dług celny w przywozie powstaje w wyniku:
– usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym.
Dług celny powstaje z chwilą usunięcia towaru spod dozoru celnego (art. 203 ust. 2 WKC).
Na podstawie art. 203 ust. 3 WKC dłużnikami są:
– osoba, która usunęła towar spod dozoru celnego,
– osoby, które uczestniczyły w tym usunięciu, i które jednocześnie wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towar zostaje usunięty spod dozoru celnego,
– osoby, które nabyły lub posiadały towar, i które w chwili jego nabycia lub wejścia w jego posiadanie wiedziały bądź powinny były wiedzieć, że jest to towar usunięty spod dozoru celnego,
– odpowiednio osoba zobowiązana do wykonania obowiązków wynikających z czasowego składowania towaru lub wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar ten został objęty.
W wyroku ETS z dnia 1 lutego 2001 r. w sprawie D. Wandel GmbH i Haupt- zollamt Bremen, C-66/99, ECR [2001], s. I-00873 stwierdzono m. in., że pole zastosowania art. 203 ust. 1 WKC rozciąga się na akty objęte art. 865 rozporządzenia wykonawczego i że pojęcie usunięcia musi więc być rozumiane jako obejmujące wszelkie czynności lub zaniechania, które mają jako rezultat utrudnienie właściwym organom celnym dostępu do towaru pod dozorem celnym i dokonania kontroli przewidzianej w art. 37 ust. 1 kodeksu celnego (pkt 47 wyroku). Usunięcie towaru spod dozoru celnego, w rozumieniu art. 203 ust. 1 kodeksu celnego, nie wymaga istnienia elementu intencjonalnego, ale odnosi się jedynie do połączenia warunków natury obiektywnej, takich jak w szczególności, brak fizycznej obecności towaru w uznanym miejscu składowania w momencie, gdy organ celny żąda przeprowadzenia badania danego towaru pkt 48 wyroku). Ta interpretacja jest wzmocniona przez redakcję art. 203 ust. 3 kodeksu celnego, z którego wynika, że istnienie elementu intencjonalnego jest ważne tylko, gdy chodzi o określenie dłużników długu powstałego wskutek usunięcia towaru. W rzeczywistości, podczas gdy osoba, która usunęła towar spod dozoru celnego jest bezwzględnie dłużnikiem tego długu, osoby, które brały udział w usunięciu i te które nabyły lub posiadały ten towar stają się dłużnikami tylko w wypadku, gdy wiedziały lub musiały racjonalnie wiedzieć, że nastąpiło usunięcie w rozumieniu art. 203 ust. 1 kodeksu celnego (pkt 49 wyroku).
Organy celne obu instancji zasadnie zatem stwierdziły odpowiedzialność strony
skarżącej za dług celny na podstawie art. 203 ust. 1 i ust. 3 WKC, uznając Spółkę
x za "osobę która usunęła towar spod dozoru celnego". Wobec
dłużnika tego rodzaju nie mają znaczenia przesłanki dotyczące jego intencjonalnego
działania, dobrej czy złej wiary, należytej staranności. Liczy się wyłącznie obiektywny
fakt usunięcia danego towaru spod dozoru celnego.
Zgodnie z art. 89 ust. 1 WKC zakończenie procedury przetwarzania pod kontrolą celną winno być zakończone poprzez nadanie towarom innego przeznaczenia celnego. Towary niewspólnotowe objęte tą procedurą mogą być dopuszczone do obrotu lub powrotnie wywiezione poza obszar celny UE (art. 182 ust. 1 WKC), jednak powrotny wywóz wymaga zastosowania formalności przewidzianych dla wyprowadzania towarów ( art. 182 ust. 2 ) oraz złożenia zgłoszenia celnego z prawidłowym kodem procedury celnej dotyczącej powrotnego wywozu towarów objętego procedurą przetwarzania pod kontrolą celną. Organy prawidłowo uznały, że w rozpoznawanej sprawie nie doszło do formalnego zakończenia procedury przetwarzania pod kontrolą celną, gdyż towar w postaci truskawki mrożonej został zgłoszony do procedury wywozu, dotyczącej zgodnie z art. 161 ust. 1 WKC wyłącznie wyprowadzania towarów wspólnotowych poza obszar celny Wspólnoty, a nie towarów niewspólnotowych objętych zawieszeniem należności celnych (w ramach procedury przetwarzania pod kontrolą celną).
W rozpoznawanej sprawie w dniu [...]2014 r. w urzędzie celnym objęcia – Oddziale Celnym w P towar w postaci [...] w ilości [...] kg został objęty procedurą przetwarzania pod kontrolą celną na podstawie zgłoszenia celnego SAD. Pozwolenie na korzystanie z tej gospodarczej procedury celnej zostało udzielone stronie przez sam fakt przyjęcia przedmiotowego zgłoszenia celnego, a korzystającym z tej procedury i podmiotem odpowiedzialnym za jej prawidłowy przebieg i zakończenie była Sp. x. Jako urząd celny zakończenia wskazano tylko i wyłącznie Oddział Celny w P, co było zgodne z wnioskiem strony. Termin zakończenia powyższej procedury przedłużono do dnia 28 października 2015 r.
W dniu 29 października 2015 r. (w terminie) Spółka złożyła rozliczenie przedmiotowego pozwolenia na korzystanie z procedury przetwarzania pod kontrolą celną. W rozliczeniu tym podano jednak nieprawidłową ilość towaru – [...] kg (w zgłoszeniu celnym – [...] kg). Z rozliczenia wynikało ponadto, że część towaru została zniszczona ([...]kg) w dniu 7 września 2015 r. zgodnie z pozwoleniem organu z dnia [...]2015 r. Pozostała część towaru została zgłoszona do procedury wywozu (kod 1000) w Oddziale Celnym za zgłoszeniem nr MRN [...]z dnia [...]2015 r. (ilość [...]kg) oraz za zgłoszeniem nr MRN z dnia [...]2015 (ilość [...] kg). Spółka wyjaśniła, że na skutek pomyłki wysyłki te zostały zgłoszone do A a odprawa była dokonana przez A w B.
Organy trafnie wskazały wobec tego, że zgłoszenie towaru do procedury wywozu o kodzie 1000 nie zakończyło procedury przetwarzania pod kontrolą celną, albowiem procedura wywozu o kodzie 1000 oznacza wywóz towaru wspólnotowego do kraju trzeciego nie poprzedzonego żadną inną procedurą celną, a więc nie odnosi się do towarów objętych pierwotnie przetwarzaniem pod kontrolą celną. Zbliżony chociaż nie identyczny) stan faktyczny oceniano prawnie w wyroku ETS w sprawach połączonych C-430/08 i C-431/08 z dnia 14 stycznia 2010 r., wskazując w nich na konieczność zastosowania art. 203 ust. 3 WKC.
W wyroku tym stwierdzono m. in., że wskazanie, w będących przedmiotem postępowania przed sądami krajowymi zgłoszeniach celnych, kodu procedury celnej 10 00 oznaczającego wywóz towarów wspólnotowych w miejsce kodu 3151 mającego zastosowanie do towarów objętych zawieszeniem należności celnych w ramach procedury uszlachetniania czynnego, prowadzi do powstania długu celnego zgodnie z art. 203 ust. 1 WKC oraz art. 865 akapit pierwszy RWKC, w brzmieniu zmienionym rozporządzeniem nr 1677/98. W istocie wskazanie kodu procedury celnej oznaczającego powrotny wywóz towarów objętych procedurą uszlachetniania czynnego ma zapewnić skuteczny dozór organów celnych, umożliwiając im identyfikację, wyłącznie na podstawie zgłoszenia celnego, statusu danych towarów bez potrzeby późniejszych badań lub ustaleń. Owo wskazanie w szczególności ma umożliwić organom celnym podjęcie, w ostatniej chwili, decyzji o przystąpieniu do kontroli celnej w trybie art. 37 ust. 1 kodeksu celnego, tj. sprawdzenie, czy powrotnie wywożone towary rzeczywiście odpowiadają towarom objętym procedurą uszlachetniania czynnego. W konsekwencji, gdy w danym wypadku wskazanie w zgłoszeniach wywozowych kodu procedury celnej 1000 błędnie nadało rozpatrywanym towarom status towarów wspólnotowych i miało zatem bezpośredni wpływ na możliwości dokonania przez organy celne kontroli w trybie art. 37 ust. 1 kodeksu celnego, zastosowanie owych kodów należy uznać za "usunięcie" tych towarów spod dozoru celnego, które to usunięcie powoduje powstanie długu celnego (por. pkt 44-47; pkt 1 sentencji wyroku).
Spółka przypisała towarowi w postaci [...] status towaru wspólnotowego, choć takiego statusu towar ten nie posiadał. W zgłoszeniach wywozowych powinien być natomiast zastosowany kod 3191 – powrotny wywóz towarów objętych procedurą przetwarzania pod kontrolą celną. Błędne nadanie statusu towaru wspólnotowego miało bezpośredni wpływ na brak możliwości dokonania przez organy celne kontroli w trybie art. 37 ust. 1 WKC.
Procedurą przetwarzania pod kontrolą celną objęto pierwotnie łącznie [...] kg [...], [...] kg [...] zostało zniszczonych (za pozwoleniem organu), a część towaru zgłoszono nieprawidłowo – jak już wskazano powyżej - do wywozu z zastosowaniem kodu 1000 [...] kg).
Organ II instancji prawidłowo zauważył, że dane dotyczące wywozu partii [...] kg[...] nie ulegały zmianie. Wraz z odwołaniem przedłożono natomiast wydruk zgłoszenia celnego MRN (jako właściwego dla partii [...] kg z prawidłowym kodem) – wywóz na B w miejsce zgłoszenia powołanego w rozliczeniu procedury. Strona pominęła też w rozliczeniu 35 kg [...] twierdząc, że to ubytek powstały podczas sortowania. Ta ilość [...] winna być jednak rozliczona, ponieważ określając współczynnik produktywności w zgłoszeniu celnym z [...] 2014 r. nie przewidziano straty w powyższej ilości wynikającej z ubytku w procesie sortowania.
Zdaniem Sądu organ odwoławczy zasadnie stwierdził, że okoliczności te nie zmieniają jednak faktu, że towar w ilości[...] kg został ostatecznie usunięty spod dozoru celnego, gdyż korzystanie z procedury przetwarzania pod kontrolą celną nie przewidywało urzędu zakończenia innego niż Oddział Celny w P. Nie był to z pewnością Oddział Celny w B.
W opinii Sądu skarżącą należało zatem uznać za osobę, która usunęła towar spod dozoru celnego w rozumieniu art. 203 ust. 3 (myślnik pierwszy) WKC poprzez dokonanie zgłoszenia spornego towaru do niewłaściwej procedury celnej i w oddziale celnym niebędącym urzędem celnym zakończenia przewidzianym w pozwoleniu na stosowanie gospodarczej procedury celnej. Jak już wskazano wcześniej, odpowiedzialność z art. 203 ust. 3 WKC dotycząca "osoby, która usunęła towar spod dozoru celnego" nie zależy przy tym od dodatkowych przesłanek w postaci świadomości, celowości działania czy należytej staranności strony. O kryterium obiektywnym (a nie subiektywnym) w odniesieniu do tego rodzaju dłużników celnych mowa jest m. in. w powoływanym przez stronę wyroku NSA z dnia 24 czerwca 2014 r., sygn. akt I GSK 562/13, lex nr 1517924.
Z tego powodu, w ocenie Sądu, zbędne było przesłuchiwanie w charakterze świadka pracownika D na okoliczność źródła błędu w zastosowanej procedurze wywozu. Rację ma Dyrektor Izby Celnej, że w zasadzie wszelkie wyjaśnienia złożone w niniejszej sprawie pochodziły od osoby podpisującej pisma w imieniu strony skarżącej, tj. od D. Zaistnienie omyłek w dokumentacji celnej nie było kwestionowane przez organy celne, nawet jeżeli były one wynikiem niezamierzonego błędu pracownika. Istotne jest jednak to, że błędy te skutkowały objęciem części towaru procedurą celną niedopuszczalną dla tego towaru i to w urzędzie celnym nieujętym w pozwoleniu na stosowanie gospodarczej procedury celnej. Podstawą odpowiedzialności strony jest obiektywne usunięcie przedmiotowego towaru spod dozoru celnego, a nie świadome czy nieświadome działanie konkretnych pracowników skarżącej Spółki.
Wskazać należy ponadto, że w toku postępowania strona nie wnosiła o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania jej pracownika D.
Zdaniem Sądu decyzje organów obu instancji zostały wydane prawidłowo, po uprzednim wyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu niezbędnego materiału dowodowego. Nie doszło wobec tego do naruszenia przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 121 § 1, art. 122 i art. 187 § 1 O.p., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawowe okoliczności faktyczne sprawy nie były również kwestionowane przez skarżącą.
Uzasadnienia decyzji wydanych w ramach obu instancji są wyczerpujące. Zawierają ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz ocenę dowodów zebranych w sprawie. Organy odniosły się do wszystkich kwestii podnoszonych przez stronę w toku postępowania oraz uzasadniły konieczność zastosowania określonych przepisów prawnych krajowych i unijnych.
Niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 123 § 1 O. p., albowiem organ I i II instancji przed wydaniem decyzji informował stronę o wyznaczeniu 7-dniowego terminu do wypowiedzenia się w przedmiotowej sprawie, działając w trybie art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej (k. 25 i 43 akt adm.). Strona nie nadesłała jednak dodatkowych wyjaśnień i nie sformułowała żadnych wniosków dowodowych.
Nie naruszono także prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Organy wykazały, dlaczego istniały przesłanki do uznania strony skarżącej za dłużnika celnego oraz w jakiej wysokości dług celny powstał.
W tym stanie rzeczy, ponieważ zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. – Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło