II GZ 1321/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 26 października 2016 r., sygn. akt III SA/Lu 1666/15 w przedmiocie przywrócenia terminu do usunięcia braków skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2015 r. znak [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z [...] lipca 2016 r. oddalił skargę M. G. na decyzję Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2015 r., w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na rok 2011. Pełnomocnik działający w imieniu skarżącego wniósł skargę kasacyjną od wyroku. Zarządzeniem z [...] września 2016 r. pełnomocnik skarżącego został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez złożenia oświadczenia o rozpoznaniu sprawy na rozprawie lub zrzeczeniu się rozprawy oraz przesłania pełnomocnictwa lub kopii tego pełnomocnictwa poświadczonego za zgodność z oryginałem. Wezwanie doręczono pełnomocnikowi [...] października 2016 r. Pełnomocnik pismem z [...] października 2016 r. wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do usunięcia braków skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu powołał się na przejściowy brak możliwości skontaktowania się z mocodawcą w celu uzyskania dokumentu pełnomocnictwa, który przez omyłkę został dołączony do pliku dokumentów zwróconych skarżącemu M. G.. M. G. przesłał do Sądu oświadczenie, w którym podał, że od [...] do [...] października 2016 r. przebywał poza miejscem zamieszkania. W tym czasie organizował opiekę nad będącą w podeszłym wieku matką, mieszkającą w L., w związku z pogorszeniem się jej stanu zdrowia. Ponadto załatwiał inne sprawy związane z prowadzonym gospodarstwem. Skarżący oświadczył również, że o zamiarze wyjazdu nie uprzedził pełnomocnika, nie podał również kontaktu telefonicznego, ponieważ nieobecność w miejscu zamieszkania miała być i była krótka. Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. postanowienie z [...] października 2016 r. odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że podane przez pełnomocnika okoliczności nie mogą stanowić uprawdopodobnienia braku winy, bowiem usunięcie braków formalnych skargi kasacyjnej nie wymagało kontaktu pełnomocnika ze skarżącym. Pełnomocnik mógł samodzielnie usunąć braki, a zatem wyjazd skarżącego i brak z nim kontaktu pozostawał bez związku z możliwością dokonania czynności zgodnie z zarządzeniem. M. G. złożył zażalenie, zarzucając naruszenie art. 86 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a jeśli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Przywrócenie uchybionego terminu jest możliwe jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, 2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, 5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego. Stosownie do art. 87 § 2 p.p.s.a. na stronie domagającej się przywrócenia terminu ciąży obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy. O braku winy można mówić gdy wnioskodawca dopełnił obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceny wystąpienia tej przesłanki musi nastąpić na podstawie wszystkich okoliczności konkretnej sprawy i z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności jakiej można i należy wymagać od osoby dbającej należycie o swoje interesy. Przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu Sąd ocenia zatem, czy strona uprawdopodobniła okoliczności, które powołała na usprawiedliwienie opóźnienia w dokonaniu czynności procesowej oraz czy te okoliczności są tego rodzaju, że nie można przypisać winy za to opóźnienie. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie nie można mówić o braku winy strony w uchybieniu terminu. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że pełnomocnik skarżącego otrzymał zarządzenie z [...] września 2016 r., w którym został wezwany do uzupełnienia braków formalnych wniesionej skargi kasacyjnej. W zarządzeniu tym zawarto również pouczenie o terminie i rygorze odrzucenia skargi kasacyjnej w sytuacji niewykonania wezwania. W przypadku, gdy strona reprezentowana jest przez profesjonalnego pełnomocnika, to jego brak winy jest warunkiem przywrócenia terminu przez sąd, bowiem to na nim spoczywa obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Opóźnienie w dokonaniu czynności, zaistniałe wskutek zaniechania bądź zaniedbania pełnomocnika, obciążają stronę, która ponosi konsekwencje wynikające z zawinionego uchybienia terminowi. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, podnoszona przez pełnomocnika skarżącego przyczyna uchybienia terminu - niemożność skontaktowania się ze skarżącym - nie uzasadnia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej. W rozpoznawanej sprawie uzupełnienie wspomnianych braków nie wymagało osobistego kontaktu pełnomocnika ze skarżącym, na co trafnie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji. Czynności jakie miał podjąć pełnomocnik skarżącego sprowadzały się do złożenia wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie lub oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy, zgodnie z art. 176 § 2 p.p.s.a. oraz złożenia oryginału lub odpisu pełnomocnictwa poświadczonego za zgodność z oryginałem. Mając na uwadze, że do skargi kasacyjnej został dołączony odpis pełnomocnictwa bez właściwego poświadczenia, należy stwierdzić, że uzupełnienie drugiego z wymienionych braków skargi kasacyjnej mogło nastąpić przez prawidłowe poświadczenie złożonego już odpisu pełnomocnictwa. Wobec tego utrudniony kontakt pełnomocnika ze skarżącym z uwagi na jego pobyt poza miejscem zamieszkanie nie mógł być uznany za okoliczność świadczącą o braku winy pełnomocnika skarżącego w dochowaniu terminu do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej. Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.