I SA/Gl 771/16

Starszy referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 lipca 2016 r. sprawy ze skargi Z. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie ulg płatniczych – umorzenia zaległości podatkowych z odsetkami za zwłokę w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Podkreślił, że jest osobą niepozostającą z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym, nieposiadającą majątku i utrzymującą się jedynie z renty w wysokości 531 zł. Zwrócił uwagę na swój stan zdrowia, wymagający leczenia, którego koszt oszacował na około 600 zł miesięcznie, oraz na konieczność ponoszenia wydatków na mieszkanie. W skardze wnioskodawca zaznaczył, że w marcu bieżącego roku zmarła jego żona, która pomimo rozwodu pokrywała w znacznym stopniu jego koszty utrzymania. Załączył kopię aktu zgonu. Odpowiadając na wezwanie do uzupełnienia danych zawartych we wniosku, mające na celu ustalenie składu gospodarstwa domowego skarżącego oraz jego dochodów i wydatków, wnioskujący nadesłał kserokopie: informacji o danych osobowych (według niej tylko skarżący jest zameldowany pod swoim adresem zamieszkania), decyzji o przeliczeniu renty i potwierdzenia jej wypłaty za ostatni miesiąc, rocznego obliczenia podatku przez organ rentowy oraz dokumentów dotyczących stanu zdrowia skarżącego i wydatków jego gospodarstwa domowego (m.in. potwierdzenie uiszczenia opłaty za mieszkanie w kwocie 832,09 zł i kilka faktur i rachunków za zakup leków i usługi medyczne, z których najwyższa opiewa na kwotę 170.92 zł – skarżący uściślił, że na lekarstwa wydaje kwotę 590 zł). Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2016 r., poz. 718) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 tego Prawa obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca musi zatem tę okoliczność udowodnić, przedstawiając – z własnej inicjatywy lub na wezwanie – stosowną dokumentację źródłową, która powinna umożliwić ustalenie jego sytuacji majątkowej i osobistej w sposób pozbawiony wątpliwości. Dokumentacja nadesłana w niniejszej sprawie nie pozwala na poczynienie takich ustaleń, gdyż bezsprzecznie ukazuje wspomnianą sytuację jedynie częściowo. Zaakcentować zwłaszcza wypada oczywistą, wręcz rażącą sprzeczność i niespójność w oświadczeniach skarżącego, polegającą na tym, że udokumentowane przez niego wydatki, które przecież zostały opłacone, znacznie przewyższają deklarowane przez niego dochody. Zdaje się on nie dostrzegać, iż wskazane przez niego koszty zakupu leków przekraczają jego rentę, co więcej większa od tego świadczenia jest również opłata za mieszkanie, będąca wszak tylko jedną z należności wykazanych w tym zakresie. W konsekwencji bezspornie skarżący zataił wiele ważnych okoliczności dających odpowiedź na pytanie o źródło, z którego te wydatki są pokrywane. W tym kontekście odnotowania wymaga w szczególności, że korespondencja kierowana do skarżącego odbierana jest przez osobę o jego nazwisku podającą się za jego dorosłego domownika. Z drugiej strony jednak wnioskodawca dowiódł, że wyłącznie on zameldowany jest w lokalu stanowiącym jego miejsce zamieszkania i ustosunkował się do wezwania bez pominięcia któregokolwiek z jego punktów. Z dostarczonych przez niego dokumentów wynika przy tym niezbicie, że jego osobiste dochody ograniczają się do niewielkiej renty, a stan jego zdrowia wciąż jest poważny i wymaga sporych wydatków na leczenie. Ponadto jego położenie z pewnością uległo pogorszeniu wskutek śmierci byłej żony, która w świetle akt administracyjnych udzielała mu istotnego wsparcia m.in. poprzez zaspokojenie jego potrzeb mieszkaniowych. Te wszystkie fakty uzasadniają rozstrzygnięcie podniesionych wątpliwości na korzyść skarżącego i przyjęcie, że poniesienie kosztów sądowych w sprawie może wiązać się dla niego z uszczerbkiem utrzymania koniecznego, wobec czego zwolnienie z tych kosztów jest niezbędne dla zapewnienia przysługującego mu prawa do sądu. Niemniej zaznaczyć także trzeba, że stosownie do art. 249 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli się okaże, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.