II SA/Wa 304/16
WyrokWSA w Warszawie2016-07-21
Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Anna Mierzejewska, Maria Werpachowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żołnierzowi zawodowemu zwalnianemu z czynnej służby wojskowej przysługuje odprawa mieszkaniowa, jeśli nabył lokal mieszkalny od jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą?Ratio decidendi
Żołnierzowi zawodowemu, który nabył lokal mieszkalny od jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą, nie przysługuje odprawa mieszkaniowa. Nabycie lokalu z bonifikatą stanowi negatywną przesłankę wyłączającą prawo do odprawy mieszkaniowej, zgodnie z art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Sąd uznał, że organ prawidłowo zastosował przepisy, a zaskarżona decyzja nie narusza prawa.Stan faktyczny
Skarżący, A. Z., żołnierz zawodowy, został zwolniony z czynnej służby wojskowej. Złożył wniosek o wypłatę odprawy mieszkaniowej. Organ pierwszej instancji odmówił wypłaty, wskazując, że skarżący nabył lokal mieszkalny od Gminy M. z 95% bonifikatą, co stanowi negatywną przesłankę do wypłaty odprawy. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając błędne zastosowanie przepisów i twierdząc, że ulga stanowiła rekompensatę za zaangażowane środki.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska (spr.), Maria Werpachowska, Protokolant specjalista Monika Gieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2016 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty odprawy mieszkaniowej - oddala skargę -
II SA/Wa 304/16
UZASADNIENIE
Prezes Agencji Mienia Wojskowego decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. 2013 r., poz .267 ze zm.) oraz art. 17 ust. 3 i 4 oraz art. 120 ust. 1 i art. 121 ustawy z dnia 10 lipca 2015r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. 2015 r., poz.1322), art. 21 ust. 1 i 2, art. 23 ust.9 pkt. 1 oraz art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sil Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. Dz. U. 2015. r., poz. 746 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania A. Z. od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w S. nr [...] z [...] listopada 2015 r. o odmowie wypłaty ww. odprawy mieszkaniowej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że A. Z. na podstawie rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych został zwolniony z zawodowej służby wojskowej i przeniesiony do rezerwy wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego. Termin wypowiedzenia upłynął w dniu [...] sierpnia 2015 r.
W dniu [...] września 2015r. do Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (obecnie Agencji Mienia Wojskowego) w S. wpłynął wniosek ww. żołnierza o wypłatę odprawy mieszkaniowej.
Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2015 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego AMW w S. orzekł o odmowie wypłaty odprawy mieszkaniowej na rzecz Pana A. Z. W uzasadnieniu decyzji Organ I instancji wskazał na treść aktu notarialnego znajdującego się w aktach przedmiotowej sprawy, z którego wynikało, że Pan A. Z. nabył od Gminy M. lokal mieszkalny położony w M. przy ulicy [...] z uwzględnieniem 95 % bonifikaty.
Zdaniem organu I instancji spełniona została negatywna przesłanka do wypłaty stronie odprawy mieszkaniowej, określona w art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.
Przedmiotowa decyzja została skutecznie doręczona [...] listopada 2015 r.
W stosunku do decyzji zostało wniesione odwołanie. Odwołujący się stwierdził, że jakkolwiek literalna wykładnia wskazanej normy, nakazywałaby podzielenie stanowiska zaprezentowanego przez organ pierwszej instancji, tak w ocenie skarżącego, wskazany wyżej cel regulacji, powoduje, że w sytuacji dot. skarżącego, tj. przy uwzględnieniu okoliczności towarzyszących nabyciu przez skarżącego w/w lokalu od jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą, odmowa przyznania odprawy mieszkaniowej - godziłaby w cel wskazanej regulacji albowiem powodowałaby odmowę przyznania wskazanego wsparcia dla osoby, która w rzeczywistości wsparcia ze środków publicznych nie otrzymała.
Załączył też obszerną dokumentację na okoliczność poniesionych kosztów w związku z przystosowaniem lokalu do celów mieszkalnych i zwrócił szczególną uwagę, iż wszelkie czynności zmierzające do przystosowania strychu na cele mieszkalne, zostały poczynione na okoliczność zaspokojenia bytowych potrzeb swojej rodziny. W tym celu została zawarta umowa najmu ww. obiektu położonego w M. Zawarcie umowy najmu uzależnione zostało od sporządzenia stosownej dokumentacji technicznej, uzyskania wymaganych zezwoleń oraz przeprowadzenia gruntownego i co oczywiste kosztownego remontu strychu.
Organ odwoławczy rozpatrując sprawę ponownie merytorycznie stwierdził, że z dniem 1 października 2015r. nastąpiło połączenie Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z Agencją Mienia Wojskowego na podstawie art. 120 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2015 r., poz.1322). Połączenie Agencji nastąpiło przez przejęcie Agencji Mienia Wojskowego przez Wojskową Agencję Mieszkaniową. Wojskowa Agencja Mieszkaniowa po połączeniu Agencji, otrzymała z dniem 1 października 2015r. nazwę Agencja Mienia Wojskowego.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu (...), żołnierzowi zawodowemu od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej, albo za jego zgodą w innej miejscowości. Zgodnie zaś z ust. 2 tego artykułu, prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane w jednej z następujących form:
1) przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego;
2) przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej;
3) wypłaty świadczenia mieszkaniowego.
Ustawodawca, przyznając prawo do zakwaterowania, określił również przesłanki negatywne, których spełnienie wyłącza dopuszczalność realizacji prawa żołnierza zawodowego do zakwaterowania.
W świetle art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu, żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek, z zastrzeżeniem ust. 10:
1) otrzymał ekwiwalent pieniężny w zamian za rezygnację z kwatery, wypłacony na podstawie przepisów ustawy obowiązujących do dnia 30 czerwca 2004r.;
2) otrzymał odprawę mieszkaniową wypłaconą albo zrealizowaną w formie rzeczowej na podstawie przepisów ustawy obowiązujących od dnia 1 lipca 2004r.;
3) nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia;
4) otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992r. Nr 5, poz. 19 ze zm.);
5) nabył własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego od Agencji.
Przenosząc powyższą regulację na grunt rozpoznawanej sprawy organ wskazał, że bezspornym jest, iż A. Z. na podstawie aktu notarialnego (repertorium [...] numer [...] z dnia [...] września 2002 r.) nabył od Gminy M. lokal mieszkalny położony w M. przy ulicy [...] z uwzględnieniem 95 % bonifikaty.
W tak ukształtowanych okolicznościach faktycznych w ocenie organu odwoławczego w rozpatrywanej sprawie niewątpliwie spełniona została przesłanka negatywna do wypłaty skarżącemu odprawy mieszkaniowej określona w art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu (...).
Organ wskazał, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wypracowanym na gruncie art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu (...) tego rodzaju okoliczność, tj. nabycie lokalu mieszkalnego od Skarbu Państwa, Agencji lub jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia - bez względu na datę nabycia takiego lokalu, małżeński ustrój majątkowy między małżonkami w dacie nabycia lokalu, okoliczność, czy lokal ten pozostaje nadal własnością małżonka, czy też nie, a także bez względu na okoliczność, czy małżonek w dacie nabycia lokalu pozostawał w związku małżeńskim z wnioskodawcą, czy też nie - traktowane jest jako przeszkoda w uznaniu, że żołnierzowi zawodowemu przysługuje prawo do zakwaterowania, w tym także do wypłaty odprawy mieszkaniowej, o której mowa w art. 23 i 47 ustawy o zakwaterowaniu (...).
Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt. 1 lit a i b ww. ustawy odprawa mieszkaniowa przysługuje żołnierzowi służby stałej zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, zamieszkałemu w kwaterze, a także temu, który do dnia zwolnienia nie otrzymał decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego, o ile nabył on prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej lub został zwolniony z zawodowej służby wojskowej przed upływem okresu wymaganego do nabycia uprawnień do emerytury wojskowej, w przypadku wypowiedzenia mu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej przez właściwy organ wojskowy. Odprawa mieszkaniowa jest świadczeniem wypłacanym żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej. Zatem prawo do wypłaty odprawy mieszkaniowej powstaje co do zasady z dniem zwolnienia z zawodowej służy wojskowej pod warunkiem nabycia uprawnień określonych w przepisach - art. 23 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP z dnia 22 czerwca 1995 r Powołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 grudnia 2013r., sygn. akt I OSK 3038/12 (publ.: https://orzeczenia.nsa.gov.pl), "(...) ratio legis art. 21 ustawy jest zakwaterowanie żołnierza i jego rodziny w jeden ze sposobów przewidzianych w tym przepisie, a takie wyjątkowe prawo, jak zakup mieszkania z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia, rodzina żołnierza może wykorzystać tylko jeden raz. Tak ogólne sformułowanie art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu (...) pozwala przyjąć, że zamiarem ustawodawcy było szerokie ujęcie omawianego wyłączenia, obejmujące przypadki, gdy żołnierzowi lub jego małżonkowi kiedykolwiek udzielono pomocy ze środków publicznych na cele mieszkalne tam wskazane. Oczywistym jest też, że podobnie jak w pozostałych przypadkach wymienionych w art. 21 ust. 6 ustawy, w których żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, wskazane zdarzenia dotyczyć mogą zdarzeń zaistniałych w przeszłości, przed datą wprowadzenia zmiany ustawy, która obowiązuje od dnia 1 lipca 2010r."
W ocenie Prezesa Agencji Mienia Wojskowego, organ I instancji dokonał zatem prawidłowej wykładni, jak i subsumcji zarówno art. 21 ust. 1 i 2, art. 23 ust.l i 9, jak również art. 21 ust. 6 pkt 3 ww. ustawy
Organ podkreślił też, że powołany przepis nie odnosi się do kwestii okresu, w jakim miało miejsce nabycie lokalu mieszkalnego od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Na potrzeby stosowania ww. przepisu istotne znaczenie ma odpowiedź na pytanie, czy osoba posiadająca obecnie status żołnierza zawodowego lub jej małżonek kiedykolwiek wcześniej skorzystała z jednej z form pomocy na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, o której mowa w art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu (...). Jeżeli, jak w sprawie niniejszej, odpowiedź ta jest twierdząca, to żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje uprawnienie podstawowe, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu (...).
Nie można zatem, w ocenie organu, podzielić stanowiska odwołującego, który podnosi w swoim wystąpieniu, że jego sytuację należy rozpatrywać indywidualnie i odrębnie od obowiązujących przepisów.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi A. Z. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, oraz decyzji organu I instancji.
Decyzji zarzucił naruszenie art. 23 ust 9 pkt 1 w zw z art. 21 ust 6 pkt 3 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez błędne przyjęcie, iż zaszły określone w art. 23 ust 9 pkt 1 przesłanki wyłączające prawo do otrzymania odprawy mieszkaniowej, o której mowa w art. 47 ustawy, w sytuacji gdy w rzeczywistości zastosowana ulga stanowiła wyłącznie rekompensatę zaangażowanych przez skarżącego środków w przedmiot odrębnej własności.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzonego przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz wydanego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.
Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa.
Podstawę materialnoprawną decyzji odmawiającej wypłaty odprawy mieszkaniowej stanowiły przepisy art. 23 ust. 9 pkt 1 i art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. Dz. U. 2015. r., poz. 746 ze zm.).
Stosownie do dyspozycji art. 21 ust. 9 powołanej ustawy, odprawa mieszkaniowa nie przysługuje żołnierzowi zawodowemu, jeżeli żołnierz skorzystał z uprawnień określonych w art. 21 ust. 6 pkt 3, tj. nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia.
Wbrew zarzutom skargi, organ prawidłowo zastosował powołane przepisy, gdyż ustalił iż w dniu [...] września 2002 r. A. Z. nabył od Gminy M. lokal mieszkalny położony w M. przy ulicy [...] i przy zakupie tego lokalu udzielona została przez Gminę 95% bonifikata.
Zatem na podstawie art. 23 ust 9 pkt 1 ustawy odprawa mieszkaniowa nie przysługuje żołnierzowi zawodowemu oraz osobom, o których mowa w st 3 , jeżeli żołnierz skorzystał z uprawnień w przypadkach określonych w ust 6 i art. 21 ust 6 ustawy.
Na marginesie należy dodać, że przepisy ustawy o zakwaterowaniu (...)w dacie nabycie przez stronę lokalu, przewidywały możliwość wyrównania przez Wojskową Agencję Mieszkaniową kwoty udzielonej przez jednostki samorządu terytorialnego bonifikaty przy nabyciu lokalu, jeżeli okazałaby się niższa, niż przysługująca osobom uprawnionym do kater art. 86 w zw z art. 58 ust 1 i 2 ustawy o zakwaterowaniu.
Rozstrzygając sprawę, w ocenie Sądu, organ nie naruszył wskazanych w skardze przepisów prawa.
Dlatego też mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) orzekł, jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło