I SA/Ke 350/16
WyrokWSA w Kielcach2016-07-28
Skład orzekający: Mirosław Surma, Artur Adamiec, Ewa Rojek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, opierając się na błędnym ustaleniu daty doręczenia decyzji podatkowej skarżącemu?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło zasady prawdy obiektywnej i postępowania budzącego zaufanie, nie wyjaśniając należycie okoliczności doręczenia decyzji podatkowej. Błędne ustalenie daty odbioru decyzji przez skarżącego, wynikające z omyłek w potwierdzeniach odbioru, doprowadziło do bezpodstawnego stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W związku z tym zaskarżone postanowienie zostało uchylone.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez J. K.-S. od decyzji Prezydenta Miasta K. ustalającej podatek od nieruchomości. Kolegium oparło się na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji z 22 grudnia 2015 r., co skutkowało upływem terminu do wniesienia odwołania 5 stycznia 2016 r. Skarżący zarzucił, że decyzja została mu doręczona 4 stycznia 2016 r., co potwierdza załączona przez niego koperta z decyzją, a błędne dane na potwierdzeniu odbioru dotyczyły innej osoby. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2016 r. sprawy ze skargi J. K. – S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie.
1.1 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej: Kolegium) postanowieniem z [...]. nr [...] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez J. K. – S. od decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta K. z [...] r. nr [...]
1.2 Kolegium wyjaśniło, że decyzją z [...] r. nr [...] (omyłkowo opisaną w postanowieniu jako o numerze "[...]") Prezydent Miasta K. ustalił podatek od nieruchomości za 2015 r. ( omyłkowo wskazano w postanowieniu, że za 2016 r.) w wysokości 20.197 zł w stosunku do podatników R.a K. i J. K. – S.. J. K. –S. decyzja została doręczona 22 grudnia 2015 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął 5 stycznia 2016 r. J. K.-S. odwołanie wniósł 18 stycznia 2016 r., czyli z naruszeniem terminu określonego w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Uniemożliwia to merytoryczne rozpoznanie odwołania.
2.1 Skargę na postanowienie Kolegium złożył J. K.-S.. Wniósł o uchylenie postanowienia. Podniósł, że decyzja Prezydenta Miasta K.
z [...] r. nr [...] została mu doręczona 4 stycznia 2016 r. Na karcie nr 22 akt sprawy jest potwierdzenie odbioru przez skarżącego skierowanej do niego przesyłki poleconej nr (00)559007734170646176 z datą 4 stycznia 2016 r. Na potwierdzeniu odbioru jest błędnie lub omyłkowo wpisane nazwisko R. K.. Pismo z urzędu miasta o takim numerze zostało podwójnie awizowane 29 grudnia 2015 r., więc nie jest możliwe, aby skarżący odebrał je 22 grudnia 2015 r., jak podniósł organ. Dowód tego stanowi załączona do skargi koperta, w której przesłano decyzję. To R. K. odebrał pismo 22 grudnia 2015 r. i dla niego biegnie od tej daty termin, a nie dla skarżącego. Dowodem jest karta nr 21 akt sprawy.
3.1 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podniósł ponadto, że rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o materiał dowodowy zebrany w aktach sprawy, z którego jednoznacznie wynikało, że decyzję z 17 grudnia 2015 r. odebrał 22 grudnia 2016 r. dorosły domownik R. K.. Na obecnym etapie postępowania nie ma więc podstaw do kwestionowania prawidłowości doręczenia przesyłki.
4.1 Na rozprawie 28 lipca 2016 r. skarżący okazał oryginał koperty, której kserokopię dołączył do skargi, oświadczając przy tym, że złożona kserokopia odpowiada oryginałowi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje.
5.1 Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art.1 ustawy z 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) i art. 134 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718), określanej dalej jako ustawa p.p.s.a., sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
5.2 Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie narusza prawo, a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy.
5.3 Stosownie do art. 122 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.), w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Wyrażona tu zasada prawdy obiektywnej uważana jest za naczelną zasadę postępowania administracyjnego, w tym także podatkowego. Z zasady tej wynika dla organu obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa.
Zgodnie natomiast z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Postępowanie budzące zaufanie to postępowanie staranne i merytorycznie poprawne, w którym dopuszcza się wnioskowane dowody, traktuje się równo interesy podatnika i Skarbu Państwa, nie zmienia się ocen tych interesów, a wątpliwości nie rozstrzyga się na niekorzyść podatnika. Zasada ta oznacza m.in., że uchybienia organu prowadzącego postępowanie nie mogą powodować ujemnych następstw dla obywatela, który działa w dobrej wierze i w zaufaniu do treści otrzymanej decyzji.
W toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonego postanowienia doszło do naruszenia obu wyżej przedstawionych zasad procesowych.
5.4 Jak wynika z akt sprawy, do Prezydenta Miasta K. wpłynęły dwa potwierdzenia odbioru decyzji wymiarowej z [...] r. Pierwsze z nich (karta 21 akt) wskazywało jako adresata J. K. – S., Pl. R. 5/3 25-303 K.. Widnieje na nim numer przesyłki (00)559007734170646169. Wynika z niego również, że przesyłkę odebrał R. K. 22 grudnia 2014 r.
Drugie potwierdzenie odbioru (karta 22 akt) zaadresowane jest do R. K., Pl. R. 5/1 25-303 K. i opatrzone jest numerem (00)559007734170646176. Podpis osoby odbierającej jest dosyć nieczytelny, aczkolwiek analiza znajdujących się w aktach sprawy dokumentów pozwala z łatwością ustalić, że należy do J. K. - S.. Data odbioru tego pisma jest natomiast jednoznaczna – 5 stycznia 2016 r.
Dokonując analizy powyższych potwierdzeń odbioru, Kolegium doszło do wniosku, że J. K. -S. składając odwołanie 18 stycznia 2016 r. uczynił to po terminie, ponieważ skoro odebrał decyzję 22 grudnia 2015 r. to termin do złożenia odwołania upłynął dla niego 5 stycznia 2016 r. Zdaniem Sądu, wniosek ten organ wysnuł pochopnie, bez analizy zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów, zaniechując przeprowadzenia w tym zakresie jakichkolwiek ustaleń.
W sytuacji bowiem, gdy strona wniosła odwołanie po terminie do dokonania tej czynności, pierwszym obowiązkiem organu wynikającym z powyżej opisanych zasad procesowych była analiza prawidłowości doręczenia. Już sam fakt odebrania przesyłki skierowanej do R. K. przez J. K. - S. i odwrotnie – przesyłki skierowanej do J. K. -S. przez R. K., którzy mają wprawdzie sąsiadujące ale jednak inne adresy zamieszkania, winien wzbudzić wątpliwości organu. Nie wynika z akt sprawy, by organ podjął jakiekolwiek czynności w celu ich rozwiania, jak choćby sprawdzenie rejestru korespondencji wychodzącej czy książki nadawczej, co pozwoliłoby za pomocą numerów przesyłek ustalić, do jakiego faktycznie adresata wysłana została każda z przesyłek zawierająca decyzję wymiarową. Organ nie wezwał również podatników do przedłożenia kopert, w których otrzymali przesyłki. Tymczasem załączona do skargi koperta zaadresowana do J. K. – S. opatrzona jest tym samym numerem przesyłki (00)559007734170646176, który widnieje również na zwrotnym potwierdzeniu podpisanym przez J. K. - S.. Oznacza to, że potwierdzenie odbioru tej przesyłki omyłkowo opatrzone zostało imieniem i nazwiskiem oraz adresem R. K., ale przesyłka ta została prawidłowo doręczona J. K. – S. i przez niego osobiście odebrana. Co kluczowe dla sprawy, oznacza to również, że skarżący odebrał przesyłkę 5 stycznia 2016 r. a odwołanie wniósł w terminie do dokonania tej czynności.
5.5 Powyższej opisanej analizy dokumentów organ całkowicie zaniechał, pobieżnie i błędnie przyjmując z potwierdzenia odbioru przesyłki, że odebrał ją 22 grudnia 2016 r. skarżący, gdy w rzeczywistości uczynił to R. K.. Postępowanie tym naruszył treść art. 122 Ordynacji podatkowej i zawartą w nim zasadę prawdy obiektywnej, ponieważ wbrew obowiązkowi z niej wynikającemu, nie podjął działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy podatkowej, aby w ten sposób odtworzyć rzeczywisty obraz przebiegu procesu doręczenia przesyłek i uzyskać podstawę do nadania dalszego biegu wniesionemu odwołaniu. Naruszył też art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej stanowiący o zasadzie prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, ponieważ z faktu omyłkowego oznaczenia adresatów na zwrotnych potwierdzeniach odbioru wywiódł negatywne dla podatnika konsekwencje w postaci bezpodstawnego stwierdzenia, że na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej wniósł on odwołanie z uchybieniem terminu do dokonania tej czynności.
5.6 W ponownie prowadzonym postępowaniu organ zgromadzi dokumenty związane z przesłaniem podatnikom decyzji Prezydenta Miasta K. z [...] r., dokona ich analizy i na tej podstawie prawidłowo ustali kwestię zachowania przez J. K. – S. terminu do wniesienia odwołania.
5.7 Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło