II OZ 739/18

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2018-07-26

Skład orzekający: sędzia NSA Małgorzata Miron

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do sporządzania odpisów pism procesowych dla strony w celu uzupełnienia braków formalnych, czy też jest to wyłączny obowiązek strony?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że sąd nie ma podstaw prawnych do sporządzania przez siebie odpisów pism procesowych dla strony w celu usunięcia braków formalnych. Obowiązek ten spoczywa wyłącznie na stronie, a jego niewypełnienie skutkuje odrzuceniem pisma. Stanowisko to opiera się na zasadzie bezstronności sądu i braku uzasadnienia prawnego dla takiego działania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zażalenia T. G. na postanowienie WSA w Warszawie, które odrzuciło wcześniejsze zażalenie skarżącego na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. WSA odrzucił zażalenie z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, tj. nieprzedłożenia odpisu zażalenia, mimo wezwania. Skarżący argumentował, że skoro jego pierwotne zażalenie zostało wysłane mailowo i potraktowane jako oryginał, sąd powinien był sporządzić odpis z tego samego maila. NSA oddalił zażalenie, uznając, że obowiązek przedłożenia odpisu spoczywa na stronie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 stycznia 2018 r., sygn. akt IV SA/Wa 1172/16 odrzucające zażalenie T. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2017r., sygn. akt IV SA/Wa 1172/16 w sprawie ze skargi T. G. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2016 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia danych w zakresie zgodnym z wnioskiem postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 4 stycznia 2018 r., sygn. akt IV SA/Wa 1172/16, odrzucił zażalenie T. G. na postanowienie tegoż Sądu z dnia 20 września 2017 r., z uwagi na nieuzupełnienie w zakreślonym terminie braków formalnych zażalenia. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że zgodnie z zarządzeniem z dnia 13 października 2017 r. wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych zażalenia, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia, przez podpisanie oryginału zażalenia znajdującego się w aktach sądowych sprawy, lub przesłanie podpisanego egzemplarza, a także złożenie 1 odpisu zażalenia. Wezwanie to doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 19 października 2017 r. W dniu 18 października 2017 r. T. G. podpisał znajdujący się w aktach sprawy oryginał zażalenia z dnia 10 października 2017 r. Jednakże do dnia wydania postanowienia skarżący nie nadesłał żądanego odpisu zażalenia. Zażaleniem T. G. reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu zaskarżył powyższe postanowienie w całości. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że swoje zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 20 września 2017 r. wysłał mailowo. Mail został wydrukowany przez Sąd i potraktowany jako zażalenie. Wobec powyższego skoro Sąd potraktował dokument elektroniczny jako skutecznie wniesione zażalenie i wydrukował jego oryginał dla skarżącego, powinien w ten sam sposób wydrukować drugi egzemplarz ww. maila jako jego odpis. Jednocześnie skarżący wniósł o połączenie sprawy o sygn. akt IV SA/Wa 1172/16 do wspólnego rozpoznania, na podstawie art. 111 § 2 p.p.s.a., ze sprawami toczącymi się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie o sygn. akt: IV SA/Wa 1169/16, IV SA/Wa 1170/16, IV SA/Wa 1171/16, IV SA/Wa 1173/16, IV SA/Wa 1174/16. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że przepis art. 194 § 3 p.p.s.a. stanowi, że zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie zażalenia. Zażalenie, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie, podlega odrzuceniu przez wojewódzki sąd administracyjny na mocy art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Wymagania przepisane dla pisma w postępowaniu sądowym wynikają m. in. z art. 47 § 1 tej ustawy, który nakazuje dołączenie do pisma strony jego odpisów i odpisów załączników dla doręczenia ich pozostałym stronom. W sytuacji, gdy do pisma nie załączono wymaganej liczby odpisów konieczne jest uruchomienie procedury mającej na celu usunięcie stwierdzonych braków (art. 49 p.p.s.a.). I taka też procedura zasadnie została wszczęta w tej sprawie. Bowiem zarządzeniem z dnia 13 października 2017 r. Przewodniczący Wydziału Sądu I instancji wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych zażalenia poprzez złożenia jego odpisu, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia zażalenia (art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.). Wymaganego odpisu skarżący nie przedłożył. Mając na uwadze powyższe, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego trafnie Sąd I instancji odrzucił wniesione zażalenie na postanowienie z dnia 20 września 2017 r. z powodu nieuzupełnienia braków formalnych tego zażalenia. Niewątpliwie niezłożenie wymaganej liczby odpisów zażalenia stoi na przeszkodzie nadaniu temu pismu prawidłowego biegu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający tę sprawę stoi na stanowisku, że nie ma podstaw prawnych do sporządzania przez sąd odpisów pisma za jedną ze stron postępowania w celu usunięcia jego braków. Jest to obowiązek strony, wyraźnie określony w przepisach i wezwaniu kierowanym przez sąd. W uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13 (ONSAiWSA z 2014 r. nr 3 poz. 39), wyrażono tezę, że "niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd". W jej uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził m.in., że "sporządzenie odpisów pisma przez sąd w celu usunięcia braków za jedną ze stron postępowania nie tylko nie mieści się w zakresie dopuszczalnych czynności procesowych sądu, ale ponadto mogłoby wskazywać na działanie sądu w interesie jednej ze stron, a to z kolei podważałoby zasadę bezstronności sądu. Brak jest uzasadnienia prawnego dla stanowiska nakazującego sądowi uzupełnianie braków formalnych pisma procesowego za stronę w celu umożliwienia nadania mu dalszego biegu lub zapobieżenia sankcji prawnej w postaci odrzucenia pisma". W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznającego tę sprawę powyższe stanowisko ma również odpowiednie zastosowanie do zażalenia. Z powyższych względów, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. Odnośnie zaś wniosku o połączenie wskazanych spraw do wspólnego rozpoznania, zauważyć należy, że adresatem jego powinien być Sąd wojewódzki, nie zaś Naczelny Sąd Administracyjny.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło