I OZ 856/16
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-08-04
Skład orzekający: Wiesław Morys
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na ogólnym przekonaniu strony o braku bezstronności wszystkich sędziów danego wydziału sądu administracyjnego, bez wskazania konkretnych okoliczności dotyczących danej sprawy, uzasadnia wyłączenie sędziego?Ratio decidendi
Zażalenie nie ma uzasadnionych podstaw, ponieważ aby wątpliwość co do bezstronności sędziego mogła skutkować jego wyłączeniem, musi być uzasadniona i związana z odpowiednią argumentacją odnoszącą się do stanu konkretnej sprawy. Niedopuszczalne jest formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności wszystkich sędziów danego wydziału sądu administracyjnego w oderwaniu od specyfiki sprawy, a także zarzutów dowolnych, niepopartych faktami. Przeświadczenie strony o braku bezstronności sędziego w związku z wydaniem w innej sprawie orzeczenia nieodpowiadającego jej oczekiwaniom nie stanowi przesłanki uzasadniającej wyłączenie.Stan faktyczny
Skarżący K. J. złożył wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając im stronniczość i brak gromadzenia pełnej dokumentacji. Sąd pierwszej instancji oddalił ten wniosek, uznając, że nie zachodzą przesłanki do wyłączenia sędziów. Skarżący złożył zażalenie na to postanowienie, domagając się zmiany postanowienia i orzeczenia jak we wniosku, a także rozszerzył wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów WSA w Krakowie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Morys po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 maja 2016 r., sygn. akt III SAB/Kr 15/16 o oddaleniu wniosku K. J. o wyłączenie Sędziów Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w sprawie ze skargi K. J. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w Krakowie z siedzibą w Z. w przedmiocie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego postanawia: oddalić zażalenie. 2
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 11 maja 2016 r., sygn. akt III SAB/Kr 15/16, oddalił wniosek K. J. o wyłączenie wszystkich Sędziów Wydziału III tego Sądu.
W jego uzasadnieniu podał, że zdaniem skarżącego Sędziowie Wydziału III orzekają w jego sprawach w sposób stronniczy, na korzyść organu administracji, bez gromadzenia pełnej dokumentacji w sprawie i wbrew dominującemu w tym przedmiocie orzecznictwu sądów administracyjnych. Sędziowie ci w złożonym wspólnie oświadczeniu wskazali, że nie zachodzą jakiekolwiek przesłanki ustawowe uzasadniające wyłączenie ich od orzekania w sprawie (por. oświadczenie k-46). Sąd meriti powołał się na art. 18 § 1, art. 19 i art. 22 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej: P.p.s.a., i wskazał że w złożonym przez Sędziów oświadczeniu wyjaśnili oni, iż nie istnieją okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w sprawie, jak również nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 18 § 1 P.p.s.a., a tym samym nie występuje żadna z przesłanek z art. 18 § 1 i art. 19 P.p.s.a. W ocenie Sądu meriti okoliczności takich nie wskazał również wnioskodawca. W związku z powyższym, na podstawie art. 22 § 1 i § 2 P.p.s.a., oddalił wniosek.
Na postanowienie to K. J. złożył zażalenie domagając się jego zmiany i orzeczenia jak we wniosku. Ponadto wniósł o wyłączenie wszystkich Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Instytucja wyłączenia sędziego regulowana jest przepisami Rozdziału 5 Działu I ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa (art. 18 § 1 P.p.s.a.), wyłączenie sędziego następuje na wniosek wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego (art. 19 P.p.s.a.).
Wskazać należy, że aby wątpliwość co do bezstronności sędziego mogła skutkować jego wyłączeniem musi być uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem odpowiedniej argumentacji przez stronę, którą to argumentację należy odnieść do stanu konkretnej sprawy. Niedopuszczalne jest formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności wszystkich Sędziów danego Wydziału w Sądzie Wojewódzkim w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy, nadto zarzutów dowolnych, bo niepopartych faktami. Mając na uwadze wywody skarżącego, stwierdzić należy, że nie wskazał on obiektywnych i realnych podstaw wyłączenia Sędziów, uzasadniających taką wątpliwość. Przedstawione we wniosku okoliczności mają subiektywny charakter i wynikają z niezadowolenia skarżącego z wydanych przez Sędziów rozstrzygnięć w innych sprawach skarżącego. Przeświadczenie strony co do braku bezstronności sędziego w związku z wydaniem w innej sprawie orzeczenia nieodpowiadającego jej oczekiwaniom nie stanowi zaś przesłanki uzasadniającej wyłączenie na podstawie art. 19 P.p.s.a.
Podkreślenia także wymaga, iż postanowienie w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Jak stwierdził Sąd Najwyższy: "Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego" (postanowienie z 25 sierpnia 1971 r., I CZ 121/71, OSN 1972, poz. 55). To stanowisko należy podzielić. Sędziowie Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożyli wspólnie pisemne oświadczenie, z którego wynika, że nie istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w sprawie, a tym samym – wobec niewskazania jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość takich oświadczeń, stwierdzić trzeba, że są one wiarygodne.
W konsekwencji tych wywodów postanowienie Sądu I instancji oddalające wniosek o wyłączenie wskazanych wyżej Sędziów jest zgodne z prawem. Zaznaczyć w tym miejscu należy, iż rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlegało wyłącznie zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 maja 2016 r. Zawarty w zażaleniu wniosek o wyłączenie wszystkich Sędziów tego Sądu będzie przedmiotem ewentualnego odrębnego rozpoznania przez Sąd I instancji.
Co mając na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji niniejszego postanowienia, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.
-----------------------
2
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło