IV SA/Gl 234/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka, Sędzia WSA Bożena Miliczek - Ciszewska, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę. Rozkazem personalnym z dnia [...] Komendant Powiatowy Policji w B. w trybie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (j.t. Dz. U. z 2015 r., poz. 355 ze zm.) zwolnił sierż. szt. A. L. ze służby w Policji z dniem 1 grudnia 2015 r. i nadał tej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu decyzji organ orzekający dokonał ustaleń opartych w dużej mierze na materiale sprawy karnej, w której Sąd Rejonowy w M. wyrokiem z dnia[...] sygn. akt [...] na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 i art. 414 § 1 Kodeksu postępowania karnego (kpk) umorzył postępowanie karne przeciwko A. L. o występek z art. 228 § 3 Kodeksu karnego (kk), polegający na tym, że w dniu 7 lutego 2013 r. w S., jako funkcjonariusz Komendy Powiatowej Policji w B., po zakończeniu kontroli drogowej samochodu kierowanego przez I. T. przyjął od niej korzyść majątkową w postaci dwóch opakowań karmy dla zwierząt wartości 90 zł za zachowanie stanowiące naruszenie przepisów prawa poprzez zaniechanie ukarania I. T. za popełnienie wykroczenia polegającego na przekroczeniu dozwolonej prędkości jazdy. Tym samym wyrokiem warunkowo umorzono postępowanie karne wobec wymienionego funkcjonariusza oskarżonego o 5 występków z art. 271 § 1 kk polegających na tym, że w dniach 5-7 lutego 2013 r. poświadczał nieprawdę co do okoliczności mających znaczenie prawne w ten sposób, że wystawiał kierowcom przekraczającym dopuszczalną prędkość mandaty karne w kwocie 50 zł za przechodzenie przez jezdnię w niedozwolonym miejscu, przy czym Sąd Rejonowy przyjął, że czyny te stanowią wypadek mniejszej wagi. Organ policyjny uznał, że w świetle zgromadzonego materiału dowodowego popełnienie wszystkich opisanych przestępstw jest oczywiste. Pomimo zaś sposobu zakończenia postępowania karnego bezspornym pozostaje fakt nagannego działania funkcjonariusza, które uniemożliwia kontynuowanie przez niego służby w Policji bez uszczerbku dla jej ważnych interesów. Organ szeroko scharakteryzował cechy tej służby i uznał, że popełnione przez funkcjonariusza czyny nie dają się pogodzić z jej cechami i zadaniami, przy uwzględnieniu, że zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji funkcjonariusz winien posiadać nieposzlakowaną opinię. Wskazał nadto, że organ wywiązał się z wynikającego z art. 43 ust. 3 cyt. ustawy obowiązku zasięgnięcia opinii zakładowej związku zawodowego policjantów, który jednak postanowił nie wydawać opinii co do zamiaru zwolnienia strony ze służby. W odwołaniu funkcjonariusz zarzucił naruszenie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, gdyż zdaniem skarżącego nie została spełniona jedna z przesłanek tego przepisu w postaci niemożliwości pozostania policjanta w służbie. Skorelowane zostały z tą kwestią zarzuty proceduralne, w których podnoszono okoliczności dotyczące nienagannego przebiegu służby skarżącego oraz podkreślono fakt, że mimo wydania wyroku karnego w lutym 2015 r. skarżący nadal pełnił służbę. Zwrócono również uwagę na uznaniowy i fakultatywny charakter decyzji o zwolnieniu ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Zaskarżoną decyzją Komendant Wojewódzki Policji w K. w trybie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, całkowicie podzielając jej ustalenia i wnioski. Organ odwoławczy ponownie przeanalizował cały zgromadzony materiał dowodowy, bazujący głównie na aktach postępowania karnego. Po opisaniu każdego czynu popełnionego przez skarżącego organ ten zgodził się z wnioskiem I instancji co do oczywistości ich popełnienia, jako czynów o znamionach przestępstwa. Podobnie potwierdził występowanie drugiej przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, polegającej na niemożliwości pozostania funkcjonariusza na służbie. Miał przy tym na uwadze charakter popełnionych przez skarżącego czynów o znamionach przestępstw umyślnych, ściganych z oskarżenia publicznego oraz okoliczności ich popełnienia. Podkreślił zwłaszcza związek tych czynów z wykonywanymi przez skarżącego zadaniami służbowymi. Działając bezpośrednio wobec innych osób spoza służby naruszył nie tylko dobre imię reprezentowanej przez siebie instytucji, ale podważył jej wiarygodność w oczach obywateli, a wzajemne zaufanie stanowi jeden z fundamentów prawidłowego funkcjonowania Policji. Jako okoliczność obciążającą organ potraktował ilość popełnionych czynów. Organ odwoławczy odniósł się do poszczególnych zarzutów skarżącego. Uznał, że organ I instancji należycie wykazał wszystkie przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 8 cyt. ustawy i podzielił argumenty tego organu. Jako niepoważne ocenił twierdzenia skarżącego, że popełniał omawiane czyny kierując się ludzkim odruchem współczucia i chęcią pomocy, podkreślając obowiązek reagowania Policji na każde naruszenie prawa – i to zgodnie z obowiązującymi przepisami i procedurami, a nie w sposób dowodowy, samowolnie kształtowany przez funkcjonariuszy. Osoby tak czyniące nie dają gwarancji respektowania prawa i obowiązujących procedur, co wyklucza pozostawanie ich na służbie. Leży to także w szerzej pojmowanym interesie publicznym. Na przeszkodzie wydania decyzji o zwolnieniu nie stał także fakt pełnienia służby przez skarżącego w okresie po wydanym wyroku karnym. Sytuacja ta wynikała z braku przesłanek do zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych oraz z koniecznością prowadzenia starannego postępowania i zgromadzenia niezbędnego materiału. Rozstrzygnięcie I instancji zgodne jest z treścią tego materiału i dokonanymi prawidłowo ustaleniami, jak również ogólną wiedzą i zasadami logicznego myślenia. W końcu organ uznał za zasadne zastosowanie w I instancji rygoru natychmiastowej wykonalności. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. L. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przywrócenie go do służby w Policji. Sformułował podobne zarzuty jak w odwołaniu, wskazujące na naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji oraz art. 7, 8, 77 § 1, 80 i 107 kpa. W uzasadnieniu skargi przyznano fakt oczywistości popełnionych przez skarżącego czynów, natomiast zakwestionowano ustalenie przesłanki dotyczącej niemożliwości pozostania w służbie. Według skarżącego popełnienie tych czynów miało miejsce w wyjątkowych okolicznościach, czego wyrazem jest odstąpienie od skazania go w procesie karnym. Jego zdaniem materiał sprawy jest niewystarczający i nie został należycie rozpatrzony. Ponownie podkreślił fakt pełnienia służby po wydaniu wyroku karnego, a uzasadnienie decyzji uznał za niedostateczne i ogólnikowe. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy postulował jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna, bowiem zaskarżona decyzja spełnia wymogi legalności, w kryteriach której odbywa się sądowa kontrola działalności administracji publicznej (art. 1 Prawo o ustroju sądów administracyjnych – j.t. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.). W szczególności należy podnieść, że zarzuty skargi są całkowicie chybione. To właśnie one cechują się ogólnikowością i stwierdzeniami nie odpowiadającymi okolicznościom sprawy. Skoro skarżący nie kwestionuje ustaleń organów co do pierwszej przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, to zarzuty te ocenić należy w zakresie drugiej z tych przesłanek, a mianowicie, że popełnienie czynu uniemożliwia pozostanie policjanta w służbie. Tymczasem w tym zakresie uzasadnienie decyzji obu instancji nie budzą żadnych zastrzeżeń. Organy policyjne podały szczegółowe i wyczerpujące argumenty uzasadniające zwolnienie skarżącego ze służby w oparciu o tą przesłankę. Sąd całkowicie akceptuje tą argumentację i się do niej przychyla, w związku z czym zbędne jest jej powielanie. Zaznaczyć wypada jedynie, że w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, iż warunkowe umorzenie postępowanie karnego nie tylko nie wyklucza możliwości ustalenia oczywistości popełnienia przestępstwa, ale wręcz daje do tego podstawę, skoro tą instytucję można zastosować tylko wówczas, gdy wina sprawcy i okoliczności popełnienia przez niego zarzucanego mu czynu nie budzą wątpliwości (por. wyroki NSA z 24 czerwca 2015 r., sygn. akt I OSK 77/14 i z 7 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 3445/15, dostępne w internecie). Z przyczyn prawnych skorygować jedynie należy stanowisko organów odnośnie czynu skarżącego, objętego umorzeniem postępowania karnego. Powołane w wyroku karnym przepisy oznaczają bowiem, że czynu tego nie można zaliczyć jako przestępstwa (por. art. 17 § 1 pkt 3 kpa, w zw. z art. 1 § 2 kk), a w konsekwencji nie można objąć go hipotezą art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Świadczy o tym także treść art. 42 ust. 7 tej ustawy. W ramach niniejszego postępowania nie można natomiast kontestować prawomocnego wyroku karnego, w związku z czym oczywistość popełnienia owego czynu można jedynie uwzględnić w zakresie drugiej z przesłanek art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Jest to w pełni uprawnione, gdyż w wyroku karnym szczegółowo opisano okoliczności popełnienia tego czynu. Całkowicie potwierdzają one wnioski organów o negatywnym postępowaniu skarżącego i niemożliwości pozostawienia go w służbie. Tak więc to pewne uchybienie organów nie miało żadnego wpływu na wynik sprawy, skoro bezdyskusyjna była oczywistość popełnienia dalszych kilku czynów, tym razem jednoznacznie zakwalifikowanych jako przestępstwo. Skarżący dopuścił się ich przy wykonywaniu czynności służbowych i w związku z tymi czynnościami co oznacza, że poza aspektem kryminalnym należało negatywnie ocenić jego możliwość dalszego pełnienia służby. Ocena ta w żaden sposób nie wykracza poza granice wytyczone w art. 80 kpa, a samo zwolnienie ze służby – poza granice uznania administracyjnego. Pozbawione są przy tym podstaw prawnych pretensje skarżącego związane z pełnieniem służby po wyroku karnym. W szczególności ustawa o Policji nie pozwala na zawieszenie policjanta w czynnościach służbowych po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego. Tak więc podniesiona przez skarżącego okoliczność nie mogła wyłączyć wydania decyzji o zwolnieniu ze służby. Jeszcze raz wypadnie zaznaczyć, że sprawa została przez organy wszechstronnie wyjaśniona, dokonały one prawidłowych, logicznych ustaleń, a ich merytoryczne stanowisko zgodne jest z prawem materialnym. Dlatego też na podstawie art. 151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji. ec