III SA/Gd 711/16

PostanowienieWSA w Gdańsku2016-08-05

Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie radcy prawnego) spełnia przesłankę niezdolności do poniesienia pełnych kosztów postępowania, jeśli posiada oszczędności w kwocie 5 tys. zł?
Ratio decidendi
Osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie radcy prawnego) nie spełnia przesłanki niezdolności do poniesienia pełnych kosztów postępowania, jeśli posiada oszczędności w kwocie 5 tys. zł, które pozwalają na poniesienie częściowych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. Ciężar udowodnienia sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Skarżący S. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie radcy prawnego, w sprawie ze skargi na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej o zwolnieniu ze służby. Wnioskodawca wskazał na swoją trudną sytuację materialną, posiadanie dzieci, odległość od sądu, ale także na posiadane oszczędności w kwocie 5 tys. zł, samochód, mieszkanie, dochody swoje i małżonki oraz wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego i spłatą kredytu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania wnioskodawcy prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. Z. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej z dnia 6 czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby i przeniesienia do rezerwy postanawia: odmówić przyznania wnioskodawcy prawa pomocy. Wnioskiem z 3 sierpnia 2016 r. S. Z. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. Wskazał, że jest osobą bezrobotną, ma na utrzymaniu 2 dzieci oraz mieszka od tutejszego Sądu ponad 400 km. Wskazał, że wspólne gospodarstwo prowadzi z żoną i 5 letnią córką. Na drugą córkę na zasądzone alimenty w kwocie 500 zł. Posiada oszczędności w kwocie 5 tys. zł, samochód osobowy BMW 5 rok prod. 2003 i mieszkanie o pow. 24 m2. Wskazał, że jego małżonka z tytułu umowy o pracę osiąga wynagrodzenie w wysokości około 1500 zł miesięcznie, a on z prac dorywczych (oprawy muzyczne) około 1200 zł. W rubryce wydatków wskazał na kredyt hipoteczny za mieszkanie w kwocie 400 zł, alimenty na córkę 500 zł, energia elektryczna około 150 zł, woda 80 zł, telefon i tv około 140 zł, ubezpieczenie kredytu 100 zł, czynsz 230 zł. Referendarz zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do oceny złożonego wniosku należy przypomnieć, że skarżący wnioskował o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym – poprzez ustanowienie radcy prawnego. Wniosek w tym zakresie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, w myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., powoływanej dalej również jako "P.p.s.a."). W związku z powyższym wydaje się oczywistym, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek należytego przedstawienia swojej sytuacji materialnej, a zatem posiadanego majątku, uzyskiwanych dochodów oraz wydatków. Udzielenie stronie prawa pomocy dotyczy wyłącznie osób na tyle ubogich, że ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Jest to forma dofinansowania z budżetu państwa i przez to sprowadzać się winno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 P.p.s.a.). Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty winny wskazywać na okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Mając jednak na względzie, że skarżący wskazał, iż posiada zgromadzone oszczędności na kwotę 5 tys. zł, referendarz stwierdził, że przemawia to przeciwko uznaniu skarżącego za osobę spełniającą przesłankę przyznania prawa pomocy w części. W sytuacji skarżącego nie ma okoliczności, które powodowałyby potrzebę nagłego przeznaczenia jego oszczędności na konsumujące je całkowicie, niezbędne życiowo wydatki. W ocenie referendarza posiadane przez skarżącego oszczędności, pozwalają mu na poniesienie częściowych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania jego rodziny. W związku z tym nie uznano, aby skarżący spełniał przesłanki przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu i jej odmówiono.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło