I SA/Sz 555/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Maczewski, Sędziowie Sędzia WSA Anna Sokołowska,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Gabriela Porzezińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 18 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia należności z tytułu składek oddala skargę. Pismem z dnia 11 stycznia 2016 r. J.D., dalej "skarżący", złożył m.in. wniosek o umorzenie wszystkich zaewidencjonowanych w ZUS i wymaganych ode mnie wierzytelności. Skarżący podał, że okres od 15 kwietnia 2003 r. do końca stycznia 2013 r. nie został uwzględniony przy obliczeniu mu emerytury wobec czego ZUS nie ma prawa do dochodzenia od niego składek za ten okres przez potrącanie ich z otrzymywanej przez niego emerytury, gdyż prowadzi to bezpodstawnego wzbogacenia się przez ZUS. Zakład Ubezpieczeń Społecznych, dalej "ZUS", wydał w dniu [...] decyzję nr [...] na podstawie art. 61a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz.267 ze zm.), dalej "Kpa", w zw. z art. 83b ust. 1 oraz art. 30 i art. 123 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 121 ze zm.), dalej "u.s.u.s.", decyzję, w której odmówił wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia należności z tytułu składek finansowanych przez osoby ubezpieczone nie będące płatnikami tych składek. W nagłówku decyzji organ wskazał nr pesel skarżącego. W uzasadnieniu decyzji, organ podał, że skarżący posiada zadłużenie na koncie rozliczeniowym dotyczące składek własnych jako osoby prowadzącej działalność gospodarczą oraz składek za zatrudnianych przez niego pracowników. Organ podał, że zgodnie z art. 16 u.s.u.s. składki za pracowników finansują w części z własnych środków ubezpieczeni i płatnicy składek. Stosownie do art. 30 u.s.u.s. do składek finansowanych przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek na własne ubezpieczenie nie stosuje się przepisów o umorzeniu. Organ podał, że w tym zakresie wniosek skarżącego nie mógł być uwzględniony i postępowanie w tej części nie mogło być wszczęte. Organ wskazał, że w pozostałym zakresie, tj. w odniesieniu do składek na ubezpieczenie własne skarżącego i składek za osoby zatrudniane przez niego w części przez niego finansowanej jako płatnika będzie wydana osobna decyzja. ZUS wydał w dniu 7 marca 2016 r. postanowienie o sprostowaniu z urzędu oczywistej omyłki pisarskiej w ww. decyzji dotyczącej nr pesel skarżącego. Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy od ww. decyzji i wniósł o jej uchylenie. Skarżący zarzucił organowi błędne podanie w ww. decyzji nr pesel, co mogło mieć znaczenie w sprawie; bezpodstawne pozbawienie go przez ZUS prawa do emerytury za lata 2003-2013, co miało podstawowe znaczenie w sprawie oraz prowadzenie wobec niego postępowania egzekucyjnego; bezpodstawne wzbogacenie się przez ZUS jego kosztem z tytułu wierzytelności, które przestały istnieć po wydaniu decyzji przez ZUS o przyznaniu mu emerytury w zmniejszonej części, która nie uwzględnia lat 2003-2013; naruszenie konstytucyjnej zasady współżycia społecznego, przy wydaniu zaskarżonego postanowienia i decyzji ZUS o przyznaniu mu emerytury, wobec jednostronnego, z urzędu, ważenia praw i zobowiązań stron umowy ubezpieczenia, na rzecz tylko jednej strony, będącej w uprzywilejowanej, urzędowej pozycji (ZUS); błędną interpretację woli ustawodawcy przepisów Kpa; przeoczenie faktu, że jego zobowiązania wobec ZUS ustały z dniem 6 sierpnia 2014 r. (ustalenie emerytury) w całości. ZUS wydał w dniu [...] decyzję nr [...] decyzję, w której utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 4 lutego 2016 r. Organ przedstawił stan faktyczny w sprawie i podał, że część zadłużenia skarżącego wobec ZUS dotyczy składek za zatrudnionych pracowników w części przez nich finansowanej. Organ wskazał, że do tego rodzaju składek nie ma zastosowania art. 28 u.s.u.s., co powoduje, że brak było podstawy materialnoprawnej podstawy do rozpoznania wniosku skarżącego i uzasadniało odmowę wszczęcia w tym zakresie. Organ podkreślił, że w pozostałym zakresie wniosek skarżącego o umorzenie pozostałych składek będzie rozpoznany odrębną decyzją. Organ wskazał, że błędny nr pesel podany w ww. decyzji nie miał wpływu na wydanie przedmiotowej decyzji. Skarżący złożył skargę na powyższą decyzję i wniósł o jej uchylenie oraz umorzenie wymaganych przez ZUS od niego składek za lata 2002-2013, tj. z okresu prowadzenia przez niego działalności gospodarczej. Zarzucił organowi: bagatelizowanie błędów, tj. podanie w decyzji nieprawidłowego nr pesel, co mogło mieć znaczenie w sprawie; bezpodstawne ograniczenie mu przez ZUS wysokości otrzymywanej przez niego emerytury przez nieuwzględnienie lat 2003-2013, co miało podstawowe znaczenie w tej sprawie i prowadzenie przez ZUS postępowania egzekucyjnego wobec niego za ww. lata; bezpodstawne wzbogacenie się przez ZUS z tytułu wierzytelności, które przestały istnieć po dniu 6 sierpnia 2014 r., tj. po wydaniu przez ZUS decyzji o przyznaniu mu emerytury w zmniejszonej części przez nieuwzględnienie lat 2003-2013; naruszenie konstytucyjnej zasady współżycia społecznego przy wydaniu tej decyzji i decyzji ZUS o przyznaniu mu emerytury, przez jednostronne ważenie praw i zobowiązań stron umowy ubezpieczenia tylko na rzecz jednej strony- ZUS, będącej nadto w uprzywilejowanej, urzędowej pozycji; powierzchowną, błędną analizę mojej sytuacji majątkowej, mimo posiadania przez ZUS licznych dowodów z toczącego się postępowania egzekucyjnego, w szczególności nie poddano analizie faktu zlicytowania nieruchomości o pow. [...] ha (Kw [...]) w grudniu 2007 r., faktu uczestnictwa ZUS w sądowym postępowaniu przy podziale środków z tej egzekucji, faktu całkowitego zajęcia pozostałej nieruchomości od 11 lat i zaniechań komornika. Organ, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od skarżącego kosztów zastępstwa procesowego. W dniu 10 sierpnia 2016 r. do Sądu wpłynęło pismo procesowe skarżącego, zawierające jego stanowisko w sprawie. Skarżący podtrzymał dotychczasowe zarzuty w sprawie oraz podniósł zarzut występowania w sprawie po stronie organu osób podlegających wyłączeniu. Ponadto skarżący podał, że jego kłopoty finansowe spowodowane zostały przez wcześniejsze błędne orzeczenia WSA w Szczecinie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: W skardze skarżący podniósł szereg zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji, postępowania egzekucyjnego i decyzji ustalającej mu emeryturę. Wyjaśnić należy, że w niniejszym postępowaniu Sąd bada prawidłowość wydania zaskarżonej decyzji, którą odmówiono skarżącemu wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia należności z tytułu składek finansowanych przez osoby ubezpieczone nie będące płatnikami tych składek. Wobec powyższego zarzuty podniesione przez skarżącego dotyczące innych postępowań nie mogły być przez Sąd rozpoznane. Wskazać należy, że każde postępowanie dotyczy innych kwestii i jest regulowane przez inne przepisy, a także zapadłe w nich rozstrzygnięcia są zaskarżane do sądu administracyjnego lub sądu powszechnego. W niniejszym postępowaniu Sąd nie bada prawidłowości prowadzonego postępowania egzekucyjnego, ani nie ma kompetencji do badania prawidłowości decyzji o ustaleniu skarżącemu emerytury, w tym badania podstaw do jej zmniejszenia przez niezaliczenie lat 2003-2013, bowiem należy to do sądu powszechnego. Z akt wynikało, że skarżący posiada zadłużenie z tytułu różnych składek, w tym składek za zatrudnionych pracowników (w czasie gdy prowadził działalność gospodarczą) w części przez nich finansowanej. Z uwagi, że skarżący złożył wniosek o umorzenie wszelkich zaległości z tytułu składek, nie konkretyzując ich, organ prawidłowo, zdaniem Sądu, przyjął, że ww. wniosek dotyczy też składek za zatrudnionych pracowników w części przez nich finansowanej. Do wyżej wymienionych składek stosownie do art. 30 u.s.u.s. nie stosuje się przepisów o umorzeniu. Tym samym prawidłowo, w ocenie Sądu, organ na podstawie art. 61a Kpa odmówił wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia należności z tytułu składek finansowanych przez osoby ubezpieczone nie będące płatnikami tych składek. Zarzuty podnoszone przez skarżącego nie były zasadne. Fakt wskazania błędnego nr pesel w decyzji z dnia 4 lutego 2016 r. nie miał żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Organ dokonał jego sprostowania w postanowieniu z dnia 7 marca 2016 r. Wskazać należy, że w niniejszym postępowaniu organ nie badał stanu majątkowego skarżącego, gdyż odmowa wszczęcia ww. postępowania nastąpiła z przyczyn formalnych. Podkreślić należy, że organ poinformował skarżącego, że jego wniosek w stosunku do innych składek zostanie rozpoznany odrębną decyzją. Ponadto z analizy akt nie wynikało by przy ponownym rozpoznaniu sprawy brał udział pracownik wyłączony od orzekania w trybie art. 24 § 1 pkt 5 Kpa. Okoliczność, że w poprzednich latach WSA w Szczecnie wydał wyroki w stosunku do skarżącego w innych sprawach nie miała znaczenia dla rozpoznania niniejszej sprawy. Odnośnie wniosku o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego złożonego przez pełnomocnika organu wskazać należy, że nie mógł być on rozpoznany przez Sąd. Stosownie do art. 200, art. 201, art. 205 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", zwrot poniesionych kosztów postępowania przed sądem administracyjnym I instancji przysługuje wyłącznie skarżącemu w przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji lub umorzenia postępowania na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.