I GZ 34/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ludmiła Jajkiewicz po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 223/16 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 223/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), odrzucił wniosek J. M. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2015 r. w przedmiocie uchylenia decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności oraz umorzenia postępowania administracyjnego. Sąd I instancji podał w uzasadnieniu, że postanowieniem z 4 listopada 2016 r. WSA w Warszawie odrzucił skargę skarżącej, ponieważ pomimo wezwania nie uiściła ona należnego wpisu. Skarżąca złożyła zażalenie na to postanowienie, w którym wnosiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zarządzeniem z 15 grudnia 2016 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braku formalnego poprzez wypełnienie, osobiste podpisanie oraz złożenie w sądzie wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Korespondencję uznano za doręczoną w trybie zastępczym w dniu 12 stycznia 2017 r. Zarządzeniem z 1 lutego 2017 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy pozostawiono bez rozpoznania. Skarżąca 22 lutego 2017 r. wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Sąd I instancji w uzasadnieniu wskazał, że wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niedopuszczalny, albowiem uchybienie terminowi, o którego przywrócenie skarżąca wnosi, nie powoduje żadnych negatywnych skutków w zakresie postępowania sądowego. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca wniosła o jego uchylenie w całości i zwolnienie od kosztów sądowych w tej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność procesowa podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Z kolei w art. 86 i następnych p.p.s.a. ustawodawca przewidział możliwość przywrócenia uchybionego terminu, określając jednocześnie przesłanki, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu oraz przesłanki, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. W świetle wspomnianych przepisów podstawowym warunkiem dopuszczalności wniosku o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej jest to, że dla tej czynności został w ustawie zakreślony określony termin. Ustawodawca nie wprowadził określonego terminu na złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, poza wskazaniem, że wniosek taki może zostać złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania (art. 243 § 1 p.p.s.a.). Oznacza to, że wniosek o przyznanie prawa pomocy: 1) może być składany na każdym etapie postępowania oraz 2) może być składany wielokrotnie. W konsekwencji ewentualne uchybienia zaistniałe przy składaniu i dokumentowaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie prowadzą do zamknięcia stronie możliwości ponownego żądania przyznania prawa pomocy. W konsekwencji WSA trafnie uznał, że wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niedopuszczalny i jako taki podlegał odrzuceniu. Zgodnie bowiem z art. 88 zdanie 1 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.