II SA/Po 259/16

WyrokWSA w Poznaniu2016-08-25

Skład orzekający: Elwira Brychcy, Wiesława Batorowicz, Barbara Drzazga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej był właściwy do rozpatrzenia odwołania w sprawie pozwolenia wodnoprawnego, w tym odwołania wniesionego przez niego samego, oraz czy spółka cywilna może być stroną postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej był właściwy do rozpatrzenia odwołania od decyzji Starosty, jednakże postępowanie odwoławcze w zakresie odwołania wniesionego przez samego Dyrektora powinno zostać umorzone z uwagi na brak jego interesu prawnego jako strony. Ponadto, spółka cywilna nie posiada zdolności prawnej i nie może być stroną postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego, co stanowiło rażącą wadę decyzji organu I instancji. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję organu odwoławczego, uznając, że organ ten wadliwie zastosował art. 138 § 2 K.p.a., gdyż braki postępowania wyjaśniającego mogły zostać uzupełnione na podstawie art. 136 K.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód do celów energetycznych. Starosta wydał decyzję przyznającą pozwolenie spółce cywilnej. Od decyzji tej odwołali się m.in. A. J., R. G. oraz Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej (dalej RZGW). Dyrektor RZGW, po wniosku o wyłączenie go z rozpatrywania sprawy, sam rozpatrzył odwołania, uchylając decyzję Starosty i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Skarżący (wspólnicy spółki cywilnej) zaskarżyli decyzję Dyrektora RZGW, zarzucając m.in. niewłaściwość organu odwoławczego i wadliwość postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. i umorzył postępowanie odwoławcze wywołane odwołaniem Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej od decyzji Starosty Ż.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Barbara Drzazga Protokolant ref. stażysta Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi J. K., M. K., P. K. wspólników spółki cywilnej "A s.c." w K. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego I. uchyla zaskarżoną decyzję i umarza postępowanie odwoławcze wywołane odwołaniem Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej od decyzji Starosty Ż. z dnia (...) nr (...), II. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej solidarnie na rzecz skarżących kwotę (...) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] 2015 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 122 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 37 pkt 5 oraz art. 140 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 468) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej jako "K.p.a."), Starosta Ż. udzielił "A. s. c. J.M.P. K. A ul. [...], [...]", pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód polegających na korzystaniu z wody piętrzonej stopnia wodnego Ł. do celów energetycznych. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli A. J., R. G. oraz Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...]. A. J. zarzuciła decyzji organu I instancji, że nie uwzględniono w niej faktu, że jej działka, przylegająca do kanału doprowadzającego do elektrowni, jest podtapiana, a posadzka w piwnicy jej budynku mieszkalnego zalewana, co wskazuje na wadliwość ekspertyzy uzyskanie w ramach prowadzonego postępowania. Odwołująca podniosła, że art. 133 ustawy Prawo wodne mówi, że w przypadku naruszenia interesów osób trzecich organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego może nałożyć na zakład posiadający pozwolenie wodnoprawne między innymi obowiązek wykonania ekspertyzy i na jej podstawie w pozwoleniu wodnoprawnym może ograniczyć zakres korzystania z wód lub zgodnie z art. 128 ustawy, określić obowiązki niezbędne do wykonywania ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności, a w szczególności wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom lub zmniejszających negatywne skutki wykonania pozwolenia wodnoprawnego. Tymczasem w wydanym pozwoleniu nie podano warunków, jakie powinien spełnić właściciel małej elektrowni wodnej, aby zapobiec podtapianiu działki. W odwołaniu podniesiono również, że w toku postępowania nie poinformowano odwołującej o terminie przeprowadzenia rozprawy wodnoprawnej. R. G., właściciel B C Ł. wniósł z kolei o unieważnienie decyzji. Jak wyjaśniono, turbiny opisane we wniosku wszczynającym postępowania zostały zdemontowane, a na ich miejsce zamontowane inne, zupełnie innego typu. W celu potwierdzenia, jakie turbiny są obecnie zamontowane oraz na jakich parametrach będą one pracować i jak oddziaływać na budynki znajdujące się w bezpośrednim zasięgu oddziaływania szczególnego korzystania z wód do celów energetycznych niezbędne jest wizja lokalna stron postępowania poparta ekspertyzą specjalistów. Odwołujący zwrócił się o wydanie nakazu wykonania ekspertyzy oceniającej skutki dotychczasowego działania turbiny nr 3 na budynek przybudówki młyna będącej w bezpośrednim zasięgu oddziaływania szczególnego korzystania z wód do celów energetycznych; określenie terminów i rodzaju działań mających na celu usunięcie skutków zniszczenia linii brzegowej wraz z jej umocnieniami; sprawdzenia wpływu na budynki znajdujące się w bezpośrednim oddziaływaniu planowanych przez J. K., M. K., P. K. wspólników spółki cywilnej A D prac ujętych we wniosku w sprawie ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy dla modernizacji odnawialnego źródła energii w części hydrotechnicznej - wypływu wody z turbiny nr 2 i turbiny nr 3; określenie wraz z terminami wykonywania niezbędnych prac mających na celu zapobieżenie powstawaniu podanych skutków w przyszłości. Natomiast Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P., wniósł o zmianę decyzji w zakresie wskazania wielkości przepływu nienaruszalnego (1,30 m3/sek.) D E, zgodnie z ustaleniami poczynionymi w postępowaniu zakończonym decyzją znak: [...] z dnia [...] 2015 r., którego wielkość wynika z uwzględnienia przepływu na stopniu wodnym Ł. i przepływu przez jaz odwołującego; ustalenia i podziału kosztów utrzymywania urządzeń wodnych piętrzących wodę w przekroju Ł., będących w administracji organu w wysokości 50% poniesionych nakładów na roboty i czynności utrzymaniowe i zobowiązania wnioskodawców do ich ponoszenia zgodnie z art. 64 ust. 1a ustawy Prawo wodne; zobowiązania wnioskodawcy na podstawie art. 131 ust. 5 pkt 1 ustaw Prawo wodne do pokrycia połowy kosztów wykonania instrukcji gospodarowania wodą wykonanego przez Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P. dla stopnia piętrzącego Ł. proporcjonalnie do odnoszonych korzyści, (tj. [...] zł x 50 % = [...] zł); zobowiązania wnioskodawcy do uregulowania prawa do dysponowania gruntem pokrytym wodami pod urządzeniami elektrowni wodnej, ponieważ w chwili udzielania pozwolenia wodnoprawnego wnioskodawca nie posiadał prawa do dysponowania gruntem. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...], po otrzymaniu odwołań, zwrócił się w dniu 17 sierpnia 2015 r. do Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z wnioskiem o wyznaczenie innego dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej do rozpatrzenia powyższego odwołania, argumentując prośbę faktem brania aktywnego udziału w przedmiotowym postępowaniu, jako strona składająca odwołanie. W piśmie z dnia 07 września 2015 r. Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej stwierdził brak podstaw do wyłączenia Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...] od orzekania w sprawie rozpatrzenia jego własnego odwołania. Wobec powyższego Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...] rozpatrzył wniesione odwołania (w tym odwołanie wniesione przez siebie), wydając w dniu [...] 2016 r. decyzję nr [...] uchylającą decyzję Starosty [...] z dnia [...] 2015 r. i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Odnosząc się do kwestii właściwości Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...] do rozpoznania przedmiotowego odwołania wyjaśniono, że stosownie do treści art. 4 ust. 1 ustawy Prawo wodne organami właściwymi w sprawach gospodarowania wodami są m.in. Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej – jako centralny organ administracji rządowej, nadzorowany przez ministra właściwego do spraw gospodarki wodnej, a także dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej – jako organ administracji rządowej niezespolonej, podlegający Prezesowi Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej. Przepis art. 92 ust. 1 ustawy Prawo wodne wskazuje, że dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej jest organem administracji rządowej niezespolonej właściwym w sprawach gospodarowania wodami w regionie wodnym, w zakresie określonym w ustawie. Zgodnie z art. 92 ust. 4 ustawy Prawo wodne w ramach gospodarowania mieniem Skarbu Państwa, związanymi z gospodarką wodną, dyrektor regionalnego zarządu realizuje w imieniu Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej zadania związane z utrzymywaniem śródlądowych wód powierzchniowych lub urządzeń wodnych oraz pełni funkcję inwestora w zakresie gospodarki wodnej w regionie wodnym. Równocześnie, zgodnie z § 5 pkt 4 rozporządzenia z dnia 27 czerwca 2006 r. Rady Ministrów w sprawie przebiegu granic obszarów dorzeczy i regionów wodnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 126, poz. 878) regionalnym zarządem gospodarki wodnej jest: Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P., z siedzibą w P., obejmujący region wodny W., zaś w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie śródlądowych wód powierzchniowych lub ich części stanowiących własność publiczną (Dz. U. 2003 r. Nr 16, poz. 149) rzeka [...] z jeziorami [...], [...], [...], [...], M., [...], [...], [...], [...] została wymieniona po pozycją [...] w Załączniku 1. Śródlądowe wody powierzchniowe lub ich części, stanowiące własność publiczną, istotne dla kształtowania zasobów wodnych i ochrony przeciwpowodziowej, gdzie odpowiednio w kolumnie 3 jako odbiornik jest wpisana W.. Organ zwrócił również uwagę, że stanowisko Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia 07 września 2015 r., nie przesądza o tym czy w niniejszym postępowaniu Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...] ma przymiot strony, a jedynie wskazuje na brak przesłanek do wyłączenia go z rozpatrywania wniesionych odwołań. Jest to o tyle istotne, że wnioskowane wykorzystanie wód do celów energetycznych, jest ściśle związane ze szczególnym korzystaniem polegającym na piętrzeniu wody w rzece [...], w przekroju Ł., o które ubiega się Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...]. Następnie wskazano, że z akt sprawy przedłożonych przez Starostę Ż. wynika, iż A. J. (pismem z dnia 06 maja 2015 r.), a także B F Ł. R. G. (pismem z dnia 11 maja 2015 r.) zwrócili się do Starosty z wnioskiem o uznanie ich za stronę w postępowaniu wodnoprawnym. Następnie Starosta Ż. w piśmie z dnia 02 czerwca 2015 r., wskazał, że uznał żądanie stron stwierdzając, że został wykazany ich uzasadniony interes prawny. Jak wyjaśniono, nie można skutecznie podważać posiadania przez określony podmiot interesu prawnego, gdy przymiot strony został przypisany określonej stronie w decyzji organu I instancji i gdy decyzja ta w konsekwencji postępowania odwoławczego wykazuje takie uchybienia i wady, które wymagają ponownego przeprowadzenia postępowania i to w znacznym zakresie przez organ I instancji. W świetle powyższego należało uznać, iż A. J., firma B Ł. R. G. i Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...] mają przymiot strony w postępowaniu odwoławczym od decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2015 r., udzielającej firma D pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód polegające na korzystaniu z wody (rzeki [...]) piętrzonej stopnia wodnego Ł. do celów energetycznych. Organ odwoławczy wyjaśnił, że Starosta Ż. działając na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 1, w związku z art. 37 pkt 5 oraz art. 140 ust. 1 ustawy Prawo wodne oraz art. 104 K.p.a., po rozpatrzeniu wniosku z dnia 05 marca 2015 r. Małych Elektrowni Wodnych, decyzją z dnia [...] 2015 r., znak: [...] orzekł udzielić wnioskodawcy pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód polegające na korzystaniu z wody piętrzonej stopnia wodnego Ł. do celów energetycznych. Jednocześnie organ w rozstrzygnięciu ww. decyzji określił, że korzystanie z wody rzeki [...] piętrzonej przez Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P. (zgodnie z decyzją Starosty [...] [...] r., z dnia [...] 2015 r.) do celów energetycznych ma polegać na poborze wody piętrzonej do napędu turbin Małej Elektrowni Wodnej na istniejących obiektach hydrotechnicznych stopnia wodnego w Ł., a także wskazał, iż korzystanie z wód na stopniu wodnym Ł. - zgodnie z obowiązującym rozrządem wody i zasadami gospodarowania wodą prowadzonym przez Zakład piętrzący - Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P. oraz zgodnie z zatwierdzoną instrukcją gospodarowania wodą obowiązującą na stopniu wodnym Ł. (instrukcja zatwierdzona decyzją Starosty [...] nr [...] z [...] 2015) w zakresie rzędnych spiętrzonej wody stopnia wodnego Ł.. Decyzja Starosty [...] z dnia [...] 2015 r., znak: [...] została uchylona decyzją Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. z dnia [...] 2015 r., znak: [...] Oznacza to, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] 2015 r. została wydana w oparciu o decyzję, która następnie w wyniku postępowania odwoławczego została uchylona ostateczną decyzją Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W.. Odnosząc się w dalszej kolejności do merytorycznych aspektów zaskarżonego rozstrzygnięcia wyjaśniono, iż wnioskowane wykorzystanie wód do celów energetycznych, jest ściśle związane ze szczególnym korzystaniem polegającym na piętrzeniu wody w rzece [...], w przekroju Ł., o które ubiega się Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. . W decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. z dnia 25 listopada 2015 r., podniesiono, że w niniejszej sprawie decydującym zagadnieniem jest określenie zależnej od sezonu wielkości rzędnej piętrzenia MaxPP dla bardzo nietypowego układu urządzeń piętrzących, tj. w jednym miejscu występują trzy jazy należące w sumie do dwóch odrębnych podmiotów. Logiczne jest uwspolnienie parametrów pracy wszystkich trzech obiektów celem uzyskania jak najlepszych efektów pracy oraz minimalizacji negatywnych skutków piętrzenia, bowiem znajdując się praktycznie w jednym przekroju koryta rzeki [...] obiekty te oddziaływają na siebie w sposób ewidentny na zasadzie naczyń połączonych, tj. reżim pracy jednego obiektu piętrzącego nie jest w żaden sposób obojętny na pracę pozostałych i nie jest też możliwe uzyskanie dwóch skrajnych sytuacji na poszczególnych jazach w jednym momencie. W decyzji Starosty [...] z dnia 24 czerwca 2015 r., ustalono wartości piętrzeń zgodnie z wnioskiem przedstawionym przez pana M. W. wskazując na fakt, iż Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P. jest administratorem jazu, na którym będzie piętrzenie. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. pragnie podkreślić, iż na jazach należących do Małych Elektrowni Wodnych także odbywać się będzie piętrzenie w tym samym momencie, co na jazie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P., dla których także jest w obecnej sytuacji udzielane pozwolenie wodnoprawne. W decyzji Starosty [...] z dnia [...] 2015 r., udzielono pozwolenia wodnoprawnego na rzecz Małych Elektrowni Wodnych s.c. Jerzy, Maria, P. K. przyjmując wartości piętrzeń zgodnych jednak z wnioskiem Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. nie jest możliwe wskazanie dla dwóch różnych podmiotów dwóch różnych wartości piętrzenia na jazach znajdujących się w jednym miejscu. W ocenie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. , okoliczności powyższe pozostają aktualne również w przedmiotowej sprawie. Następnie podniesiono, że w części opisowej operatu wodnoprawnego z lutego 2013 r. na str. 6 w pkt 4 wskazano, że stan prawny nieruchomości usytuowanych w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód przez zakład wodny obrazuje kopia mapy sytuacyjno-wysokościowej obręb Ł., str. 27. Tymczasem, w części graficznej operatu wodnoprawnego na kopii mapy sytuacyjno-wysokościowej oznaczono jedynie (kolorem żółtym) numery działek [...], [...], 472, [...] i 472, a w treści pkt 4 wykazano właścicieli działek [...] (własność: Jerzy, M. i P. K.); [...] (rzeka [...], własność Skarb Państwa); nr [...] (przekazano do zasobów geodezyjnych Starostwa Ż.). Nie ustalono tym samym, w ocenie organu wszystkich podmiotów uprawnionych do nieruchomości czy urządzeń wodnych znajdujących się w zasięgu oddziaływania zamierzonego przedsięwzięcia, które ma być objęte pozwoleniem wodnoprawnym, a więc stron w rozumieniu art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne. Mając na uwadze fakt, iż zasięg szczególnego korzystania z wód tj. energetycznego korzystania z wód rzeki [...] jest ściśle związany z piętrzeniem wód rzeki [...], należy stwierdzić, że przedstawiony operat wodnoprawny wymaga uzupełnienia w przedmiotowym zakresie. Powyższe powinno skłonić Starostę Ż. do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia dokładnie stanu faktycznego, do czego zobowiązuje organ art. 7 K.p.a. Zdaniem organu odwoławczego opisane wyżej braki stanowią kwalifikowaną wadę postępowania uzasadniającą już choćby z tych względów przekazanie przez organ odwoławczy sprawy do ponownego rozpoznania. Podjęcie merytorycznej decyzji kończącej postępowanie w sprawie, pozostawia bowiem niewyjaśnioną kwestię (m.in. władających powierzchnią ziemi położoną w zasiędu zamierzonego korzystania z wód), mogącą w przyszłości stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 §1 pkt 4 K.p.a. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarko Wodnej w P. zakwestionował również zawarte w pkt. 8 przedłożonego operatu wodnoprawnego, że w przekroju Ł. na rzece [...], nie występuje konieczność wyznaczenia i realizacji celów środowiskowych - w tym najważniejszego z nich - zachowania przepływu nienaruszalnego na rzece. Wobec wniosku odwołującego - Inne o zobowiązania wnioskodawcy do pokrycia połowy kosztów wykonania instrukcji gospodarowania wodą wykonanego przez Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P. dla stopnia piętrzącego Ł. proporcjonalnie do odnoszonych korzyści; należy zauważyć, wskazano, że art. 131 ust. 5 ustawy Prawo wodnego wskazuje dwie grupy podmiotów zobowiązanych do ponoszenia kosztów opracowania projektu instrukcji gospodarowania wodą. Pierwszą grupą podmiotów są zakłady odnoszące korzyści z urządzenia wodnego, którego dotyczy instrukcja, a drugą podmioty, których korzystanie z wody lub urządzenia wodnego wymaga dokonania zmiany instrukcji. Koszty ustalane są proporcjonalnie do odnoszonych korzyści. Niemniej jednak, należy zauważyć, iż projekt instrukcji gospodarowania wodą dla stopnia piętrzącego Łobiszyn, był przedmiotem postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia Regionalnemu Zarządowi Gospodarki Wodnej w P. pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie polegające na piętrzeniu wody w rzece [...] G., w przekroju Ł., i jako taki nie podlega ocenie w niniejszym postępowaniu. Mając powyższe na względzie Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. uznał, że w rozpoznawanej sprawie zachodzi konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego i wyjaśniającego w tak znacznym zakresie, iż uniemożliwia to jej rozpoznanie merytoryczne przez organ II instancji w trybie odwoławczym. Powtórnie rozpatrując sprawę rzeczą organu będzie ponowna analiza sprawy, z poszanowaniem zasad wynikających z przepisów Prawa wodnego oraz Kodeksu postępowania administracyjnego, a następnie wydanie w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy stosownego rozstrzygnięcia. Skargę na powyższą decyzję wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu J. K., M. K. oraz P. K. – wspólnicy spółki cywilnej "M. E. W." S.C. w K. reprezentowani przez adwokata D. G. wnosząc o stwierdzenie jej nieważności, względnie o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: art. 127 § 1 ust. 7 pkt 2 i 156 §1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 11 ust. 1 pkt 2, art. 92 ust. 1 - 4 i art. 127 ust. 7 pkt 2 i 5 ustawy Prawo wodnego polegające na rażącym naruszeniu przepisów postępowania przejawiające się tym, iż Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. , A. J. oraz R. G. nie są stronami postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, ponieważ Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. nie przedstawił pisemnego upoważnienia do działania w imieniu Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej - organu wykonującego uprawnienia właścicielskie w stosunku do wód publicznych, a wykonywanie przez skarżących szczególnego korzystania z wód dla celów energetycznych nie oddziałuje ani na z grunty należące do Dyrektora Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. , ani na tereny i budynki należące do A. J. oraz R. G., co skutkuje tym, że organ i osoby te nie były uprawnione do wniesienia odwołania w niniejszej sprawie, wywołując nieważność decyzji organu II instancji; naruszenie art. 6, art. 7, art. 15, art. 25 § 1 pkt 1 oraz art. 17 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 127 ust. 7b i 7c ustawy Prawo wodne polegające na rozpoznaniu sprawy w postępowaniu II instancyjnym przez organ, który w postępowaniu przez organem I instancji miał przymiot strony i wniósł od wydanej przez niego decyzji odwołanie, tym samym dopuszczając się wydania rozstrzygnięcia we własnej sprawie; naruszenie art. 7, art. 12 § 1, art. 77 § 1, art. 78 §1 oraz art. 136 K.p.a., polegające na tym, iż w zaskarżonej decyzji Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. wskazał, iż organ I instancji nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy i jednocześnie zobligował go do uzupełnienia materiału dowodowego; naruszenie art. 37 pkt 4 i 5 w zw. z art. 122 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo wodne polegające na tym, iż w zaskarżonej decyzji Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. uzależnia wydanie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód dla celów energetycznych od prawidłowego piętrzenia wody na stopniu wodnym Ł., podczas gdy właścicielem urządzeń piętrzących w powyższej lokalizacji i jedynym uprawnionym do szczególnego korzystania z wód w ten sposób jest Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. i to właśnie ten organ dokonuje piętrzenia wody, zaś skarżący korzystają tylko z istniejącego stanu faktycznego, którym są związani - w sposób "wtórny" korzystając z spiętrzonej wody. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko dotyczące posiadanej właściwości wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Przedmiotem skargi jest decyzja Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P., mocą której uchylono decyzję Starosty Ż. udzielającą J. K., M. K. oraz P. K. – wspólnikom spółki cywilnego "M. E. W." S.C. w K., pozwolenie wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód polegających na korzystaniu z wody piętrzonej stopnia wodnego Ł. do celów energetycznych. Jak wskazuje analiza akt sprawy oraz wniesionej skargi podstawowym zagadnieniem w ramach kontroli powyższego rozstrzygnięcie pozostaje właściwość Dyrektora Regionalnego Gospodarki Wodnej w P. do rozpoznania wniesionych odwołań (w tym odwołania wniesionego przez Dyrektora Regionalnego Gospodarki Wodnej w P.). Jak zasadnie wywiedziono w treści zaskarżonej decyzji oraz w odpowiedzi na skargę stosownie do treści art. 4 ust. 1 ustawy Prawo wodne organami właściwymi w sprawach gospodarowania wodami są m.in. Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej – jako centralny organ administracji rządowej, nadzorowany przez ministra właściwego do spraw gospodarki wodnej, a także dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej – jako organ administracji rządowej niezespolonej, podlegający Prezesowi Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej. Równocześnie, stosownie do treści art. 4 ust. 4a ustawy Prawo wodne odwołania od decyzji starostów realizujących zadania, o których mowa w art. 4 ust. 4, wnosi się do dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej, na którego obszarze właściwości następuje szczególne korzystanie z wód lub są podejmowane czynności wymagające pozwolenia wodnoprawnego albo czynności wymagające decyzji starosty w zakresie, o którym mowa w ust. 4 pkt 1. Przepis art. 92 ust. 1 ustawy Prawo wodne wskazuje, że dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej jest organem administracji rządowej niezespolonej właściwym w sprawach gospodarowania wodami w regionie wodnym, w zakresie określonym w ustawie. Zgodnie z art. 92 ust. 4 ustawy Prawo wodne w ramach gospodarowania mieniem Skarbu Państwa, związanymi z gospodarką wodną, dyrektor regionalnego zarządu realizuje w imieniu Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej zadania związane z utrzymywaniem śródlądowych wód powierzchniowych lub urządzeń wodnych oraz pełni funkcję inwestora w zakresie gospodarki wodnej w regionie wodnym. Równocześnie, zgodnie z § 5 pkt 4 rozporządzenia z dnia 27 czerwca 2006 r. Rady Ministrów w sprawie przebiegu granic obszarów dorzeczy i regionów wodnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 126, poz. 878) regionalnym zarządem gospodarki wodnej jest: Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P., z siedzibą w P., obejmujący region wodny W., zaś w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie śródlądowych wód powierzchniowych lub ich części stanowiących własność publiczną (Dz. U. 2003 r. Nr 16, poz. 149) rzeka [...] z jeziorami P., M. , D. , B. , M., G. , S. , S. , W. została wymieniona po pozycją [...] w Załączniku 1. Śródlądowe wody powierzchniowe lub ich części, stanowiące własność publiczną, istotne dla kształtowania zasobów wodnych i ochrony przeciwpowodziowej, gdzie odpowiednio w kolumnie 3 jako odbiornik jest wpisana W.. W powyższym świetle przyjąć należało, że Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej był właściwy do rozpoznania odwołania od decyzji Starosty [...], a podnoszone zarzuty dotyczące nieważności postępowania nie znajdują uzasadnienia. Zwrócić należy jednak uwagę, że w realiach przedmiotowej sprawy doszło do powstania szczególnej sytuacji, w której Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej rozpoznawał zażalenie wniesione przez siebie samego. Sąd podziela przy tym argumentację zawartą w piśmie Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia 07 września 2015 r. I tak, zgodnie z art. 24 § 1 pkt 1 K.p.a. pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udział w postępowaniu w sprawie w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązku. Przepis art. 26 § 1 K.p.a. wskazuje z kolei, że w przypadku wyłączenia pracownika jego bezpośredni przełożony wyznacza innego pracownika do prowadzenia sprawy. Do wyłączenia organu zastosowanie mają przepisy art. 25 § 1 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy dotyczącej interesów majątkowych: jego kierownika lub osób pozostających z tym kierownikiem w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3 K.p.a.; osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób pozostających z nim w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3 K.p.a. Przepisy o wyłączeniu pracownika organu administracji publicznej można stosować tylko, gdy osoba będąca obsadą personalną organu jest stroną postępowania, a zatem gdy jej jako osoby fizycznej dotyczy sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego. Na taką interpretację wskazuje konstrukcja wyłączenia organu administracji publicznej. Organ administracji publicznej traci zdolność do prowadzenia postępowania administracyjnego, w przypadku gdy stroną jest osoba fizyczna będąca obsadą personalną organu administracji publicznej właściwego do prowadzenia postępowania lub zajmuje stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób pozostających z nimi w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3 K.p.a. Również wyłączenie organu może mieć miejsce jedynie gdy stroną jest osoba, która wobec pracowników pozostaje w stosunku nadrzędności służbowej. W innych bowiem przypadkach rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy w formie decyzji administracyjnej obowiązany jest przeprowadzić organ administracji publicznej, któremu przepisy prawa przyznały kompetencję w sprawie. Zróżnicowanie konsekwencji wyłączenia pracownika (art. 26 § 1 K.p.a.) od skutków wyłączenia organu (art. 26 § 2 K.p.a.) wskazuje, że wykładnia i stosowanie omawianych regulacji nie może prowadzić do zatarcia różnicy między odrębnymi regulacjami proceduralnymi, a mianowicie wyłączeniem pracownika i wyłączeniem organu. W rezultacie strona postępowania nie może żądać wyłączenia organu (podobnie i osoby pełniącej funkcję organu) z innych przyczyn niż wymienione w art. 25 K.p.a., nawet jeżeli zdaniem strony mogą zachodzić wątpliwości co do bezstronności organu. Wyjątek w tym zakresie - o czym była już mowa - dotyczy tylko sytuacji, gdy osoba będąca obsadą personalną organu jest stroną postępowania. Powyższe rozwiązanie nie pozbawia strony prawa do bezstronnego postępowania i rozstrzygnięcia sprawy. Tym samym brak jest w przedmiotowej sprawie przesłanek do wyłączenia Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. od załatwienia sprawy z odwołania Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. . W tym miejscu zauważyć należy, że w przedmiotowej sprawie Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej wskazał, że wnioskowane wykorzystanie wód do celów energetycznych, jest ściśle związane ze szczególnym korzystaniem polegającym na piętrzeniu wody w rzece [...], w przekroju Ł., o które ubiega się Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. . Przepis art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne określa, kto jest strona postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego, nie wymieniając jednakże jako strony dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej. W art. 127 ust. 7b sprecyzowano jedynie, że dyrektor regionalnego zarządu, marszałek województwa albo starosta podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy, w której jest wnioskodawcą. W ocenie Sądu fakt ubiegania się przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu o pozwolenie wodnoprawne dla innej inwestycji nie przesądza o posiadaniu przez niego interesu prawnego do wniesienia odwołania. Sąd podkreśla, że przepis szczegółowy – jakim jest art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne, wymienia bowiem enumeratywnie podmioty, mające przymiot strony w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego. I tak, stroną postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest: 1) wnioskodawca ubiegający się o wydanie pozwolenia wodnoprawnego; 2) właściciel wody w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych; 3) właściciel urządzeń kanalizacyjnych, do których będą wprowadzane ścieki przemysłowe zawierające substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego; 4) właściciel istniejącego urządzenia wodnego znajdującego się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych; 5) właściciel powierzchni ziemi położonej w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych; 6) uprawniony do korzystania oraz uprawniony do rybactwa w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. W ocenie Sądu, przepis powyższy wyłącza możliwość stosowania w zakresie oceny posiadania interesu prawnego do bycia stroną postępowania, regulacje ogólną przewidzianą w art. 28 K.p.a. Innymi słowy, tylko i wyłącznie podmiot wymieniony w art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne może skutecznie podejmować czynności w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego. Konsekwentnie fakt ubiegania się przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. o pozwolenie wodnoprawne dla innej inwestycji musi być postrzegany jedynie przez pryzmat interesu faktycznego, nie zaś interesu prawnego do bycia stroną postępowania. Niewątpliwie postępowanie odwoławcze może być wszczęte wyłącznie wskutek wniesienia odwołania przez podmiot legitymowany (posiadający interes prawny), gdyż prawo do wniesienia odwołania przysługuje wyłącznie stronie. Zatem odwołanie może wnieść podmiot, który mógł być stroną w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, czyli podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyło to postępowanie. Organ odwoławczy, w postępowaniu wstępnym, ma obowiązek podjąć czynności zmierzające do ustalenia, czy odwołanie zostało wniesione przez podmiot legitymujący się przymiotem strony ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W razie wystąpienia przesłanki negatywnej i stwierdzenia, że wniesienie odwołania nastąpiło przez podmiot, który nie dysponuje interesem prawnym, powoduje konieczność umorzenia postępowania odwoławczego na zasadzie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. Ustalenie interesu prawnego podmiotu uczestniczącego w postępowaniu administracyjnym następuje ostatecznie w wyniku konkretyzacji właściwego przepisu prawa materialnego. Łącznikiem między sferą stosowania prawa procesowego a prawem materialnym przy wszczęciu postępowania i w jego toku jest pojęcie interesu prawnego. Ustalenie interesu prawnego powinno nastąpić w toku rozpoznawania odwołania na podstawie stanu faktycznego wynikającego z dowodów zebranych przez organ pierwszej instancji, przy uwzględnieniu obowiązujących regulacji prawnych. Jak powyżej wskazano Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. nie mógł być uznany za stronę postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Skoro tak, to podmiot ten nie mógł skutecznie wnieść odwołania od decyzji – nie legitymuje się on bowiem interesem prawnym do bycia stroną postępowania, a samo postępowanie odwoławcze zainicjowane jego wnioskiem powinno zostać umorzone. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 § 3 umorzył postępowanie odwoławcze zakresie odwołania Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] 2015 r. Przechodząc do merytorycznej oceny wniesionej skargi wskazać należy, organ II instancji nie dostrzegł wadliwości sentencji decyzji I instancji. Mieć bowiem należy na względzie, że decyzja organu I instancji została skierowana do [...] s.c., J.M.P. K. , a więc do spółki cywilnej. Tymczasem spółka prawa cywilnego nie ma osobowości prawnej i zdolności prawnej, w tym również w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej (zob. uchwała SN z dnia 31 marca 1993 r., III CZP 176/92, OSNC z 1993 r. nr 10, poz. 171; uchwała SN z dnia 26 stycznia 1996 r., III CZP 111/95, OSNC z 1996, nr 5, poz. 63). Zgodnie bowiem z art. 860 § 1 Kodeksu cywilnego, przez zawartą umowę spółki wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego, działając w sposób oznaczony, w szczególności przez wniesienie wkładów. Odróżnić zatem należy wspólników spółki cywilnej, będących odrębnymi przedsiębiorcami, spółkę cywilną będącą stosunkiem zobowiązaniowym, łączącym wspólników i przedsiębiorstwo prowadzone przez wspólników w ramach realizacji wspólnego celu gospodarczego określonego w umowie spółki. Spółka cywilna, będąc stosunkiem zobowiązaniowym, a nie podmiotem praw i obowiązków, nie może występować skutecznie z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwolenie wodnoprawne i nie jest możliwe określenie decyzją jej praw w tym zakresie. Powyższej oceny nie zmienia fakt, że przepisy niektórych ustaw, np. regulujących działalność gospodarczą, niektóre podatki, statystykę, przewidują w odniesieniu do spółki cywilnej szczególne uregulowania. Jeżeli prawo materialne daje określonemu podmiotowi podstawę do wykazania w danym postępowaniu jego interesu prawnego lub obowiązku, to przesądza o jego przymiocie jako strony tego postępowania (zob. powołany wyżej wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 599/07, Baza NSA). Takich szczególnych uregulowań uprawniających spółkę cywilną do uzyskania decyzji ustalającej warunki zabudowy, nie zawierają przepisy ustawy Prawo wodne. Konsekwentnie, decyzja administracyjna w sprawie dotyczącej wspólników spółki cywilnej nie może być skierowana do samej spółki, która nie ma osobowości prawnej ani statusu przedsiębiorcy. Przyjmując powyższe założenie stwierdzić należy, że decyzja skierowana do spółki cywilnej nie jest decyzją skierowaną do osoby niebędącej stroną w sprawie lecz decyzją, która nie określa osoby adresata. W takiej sytuacji decyzję skierowaną do spółki cywilnej należałoby raczej potraktować jako decyzję, która w ogóle nie określa strony (adresata), a zatem wydaną z rażącym naruszeniem art. 107 § 1 K.p.a., co stanowi kwalifikowaną wadę prawną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Sąd zauważa ponadto, że u podstaw uchylenia decyzji organu I instancji przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. były stwierdzone wady prowadzonego postępowania wyjaśniającego uzasadniające skorzystanie z normy określonej w art. 138 § 2 K.p.a. I tak, organ odwoławczy wyjaśnił, że w sprawie konieczne jest uzupełnienie przedłożonego operatu wodnoprawnego w zakresie zasięgu szczególnego korzystania z wód tj. energetycznego korzystania z wód rzeki [...]. Organ odwoławczy – bardzo oględnie – wskazał też na konieczność przeprowadzenia oględzin. Stanowisko powyższe uznać jednak należało za błędne. Sąd wskazuje, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 04 maja 1998 r., FPS 2/98, ONSA 1998, Nr 3, poz. 79, zauważył, że przepis art. 138 § 2 K.p.a. upoważnia organ odwoławczy do uchylenia zaskarżonej decyzji (postanowienia) w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Również w obecnym stanie prawnym, obowiązującym od dnia 11 kwietnia 2011 r., a więc od momentu wejścia w życie ustawy z dnia 03 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, rozstrzygnięcie kasacyjne jest możliwe, gdy zaskarżona decyzja (postanowienie) została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W przeciwieństwie do decyzji organu odwoławczego wymienionych w art. 138 § 1 K.p.a., który nie ustanawia przesłanek wydania tych decyzji, decyzja kasacyjna może być wydana tylko wówczas, gdy spełnione są przesłanki określone w art. 138 § 2 K.p.a., a więc jest wyraźnie ograniczone przesłankami ustawowymi. Również w doktrynie podkreśla się, że decyzja kasacyjna powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji nie może być wydana w innych sytuacjach niż określone w art. 138 § 2 K.p.a. Stąd, organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia jedynie, gdy postępowanie w I instancji zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem prawa, a więc: 1) gdy organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, 2) postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone, ale w rażący sposób naruszono w nim przepisy procesowe (np. czynności przeprowadził pracownik wyłączony ze sprawy, stronę pozbawiono możliwości udziału w postępowaniu), 3) w procesie stosowania prawa pominięto ustalenia istotnych okoliczności faktycznych sprawy (B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Wyd. 11, Warszawa 2011, s. 519). Mając powyższe na względzie wskazać należy, że wydanie decyzji kasacyjnej jest możliwe jedynie w przypadku gdy organ odwoławczy uzna, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W każdym innym przypadku, brak jest podstaw do wydania decyzji, o jakiej mowa w art. 138 § 2 K.p.a., a obowiązkiem organu odwoławczego jest merytoryczne rozpatrzenie sprawy i wydanie jednego z rozstrzygnięć, o jakich mowa w art. 138 § 1 K.p.a. W realiach przedmiotowej stwierdzone braki postępowania wyjaśniającego mogły być, w ocenie Sądu, uzupełnione na podstawie art. 136 K.p.a. Zgodnie z powyższym przepisem organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Dopuszczenie możliwości przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organ odwoławczy jest wyrazem kompromisu pomiędzy wymogami płynącymi z jednej strony, z zasady dwuinstancyjności, z drugiej zaś z zasady szybkości i prostoty postępowania (por. Z. R. Kmiecik, Warunki i zakres prowadzenia postępowania dowodowego przez organ odwoławczy w postępowaniu administracyjnym, Casus 2007, Nr 4, s 16.). Stąd zastosowanie art. 136 K.p.a. może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji, gdy postępowanie dowodowe prowadzone przez organ I instancji nie daje podstaw do uznania okoliczności faktycznych za udowodnione. Po drugie możliwość przeprowadzenia postępowania uzupełniającego jest ograniczona jedynie do tych przypadków, gdy konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy nie ma istotnego wpływu na jej rozstrzygnięcie. Przepis art. 136 K.p.a. musi być interpretowany łącznie z przepisem art. 138 § 2 kpa, który określa, kiedy organ odwoławczy jest uprawniony do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania jej do ponownego rozpoznania. Innymi słowy, organ odwoławczy nie może przeprowadzić uzupełniających dowodów w takim zakresie, który by świadczył o tym, że ich nieprzeprowadzenie przez organ I instancji pozbawiło go możliwości rozpoznania sprawy w każdym aspekcie istotnym dla jej rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu w realiach przedmiotowej sprawy zostały spełnione przesłanki zastosowania art. 136 K.p.a. Ustalenie stron postępowania oraz uzupełnienie operatu wodnoprawnego nie przesądza bowiem o konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części. Warto przy tym zauważyć, że w dużej części rozważań organu odwoławczego, przytoczone zostaje stanowisko Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. z dnia 25 listopada 2015 r., wskazując na konieczność rozważanie możliwości ustalenia wspólnych wartości spiętrzenia wody dla trzech, różnych urządzeń wodnych. Ta cześć rozważań organu odwoławczego ma charakter merytorycznej oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, co przesądza, że po uzupełnieniu materiału dowodowego, w oparciu o przepis art. 136 K.p.a. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. będzie miał możliwość rozpatrzenia zasadności wniesionego odwołania. Podsumowując powyższe rozważania wskazać należy, że organ odwoławczy wadliwie uznał, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania dotyczących postępowania wyjaśniającego, w zakresie, w jakim uzasadniałoby to skorzystanie z normy zawartej w art. 138 § 2 K.p.a., a w konsekwencji wydanie decyzji uchylającej decyzję organu I instancji. Dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję. Ponownie rozpoznając sprawę jest zobowiązane do uzupełnienia zgromadzonego materiału dowodowego w oparciu o przepis art. 136 K.p.a., a następnie merytorycznej oceny wniesionych odwołań, z wyłączeniem odwołania wniesionego przez Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. , co do którego postępowanie odwoławcze zostało przez Sąd umorzone. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło