II SA/Gd 200/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Burmistrza na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 lutego 2016 r., sygn. akt [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia odrzucić skargę. Decyzją z dnia 31 października 2007 r. Burmistrz ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego oraz budowie garażu jednostanowiskowego wolnostojącego na terenie działek nr [...]-[...] obr. [...] w S., gmina S. Po rozpoznaniu odwołania wniesionego od powyższej decyzji przez R. P. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 8 lutego 2016 r. uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Burmistrz wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 lutego 2016 r. zarzucając rażące naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie wskazując na niedopuszczalność skargi Burmistrza jako organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: Skarga jest niedopuszczalna z przyczyny, o której mowa w odpowiedzi na skargę to jest z uwagi na jej wniesienie przez organ, który wydał decyzję w sprawie w pierwszej instancji. Powyższe stanowisko, ukształtowane jeszcze w poprzednio obowiązującym jednoinstancyjnym modelu sądownictwa administracyjnego pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) obecnie jest w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalone. Powstałe w tej kwestii rozbieżności w orzecznictwie, głównie na tle spraw związanych z decyzjami odszkodowawczymi za drogi nabyte przez powiaty, w których decyzję w pierwszej instancji wydawał starosta, a skargę do sądu wnosił zarząd powiatu zostały ostatecznie usunięte uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2016 r. o sygnaturze I OPS 2/15 w której przyjęto, że "powiat nie ma legitymacji procesowej strony w sprawie o ustalenie wysokości odszkodowania od powiatu za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną, która stała się własnością powiatu, jeżeli decyzję wydaje starosta". Teza tej uchwały z uwagi na jej uzasadnienie może być bezpośrednio odnoszona do wszystkich sytuacji, gdy skargę do sądu administracyjnego wnosi jednostka samorządu terytorialnego, której organ wydawał w sprawie decyzję. Bez konieczności przytaczania obszernego uzasadnienia uchwały, w której Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił cały dorobek orzecznictwa, doktryny prawniczej i piśmiennictwa we wskazanym przedmiocie, wskazać należy, że Sąd ten skonfrontował prawidłowość przyjętej w dotychczasowym orzecznictwie tezy odmawiającej jednostkom samorządu terytorialnego prawa do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym odwoławczym i postępowaniu sądowoadministracyjnym w sytuacji, gdy jej organ wydawał decyzję, z konstytucyjną zasadą prawa do sądu i konstytucyjnie zagwarantowaną jednostkom samorządu terytorialnego zasadą ochrony ich samodzielności. Stąd szczególna waga podjętej uchwały nie tylko z punktu widzenia rozstrzygnięcia powstałych rozbieżności i wiążącego z mocy art. 269 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jej charakteru, ile ze wskazania nowych w orzecznictwie argumentów przemawiających za niemożnością odstąpienia od zasady, że powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej, w formie decyzji administracyjnej, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę w tej sprawie jej interesu prawnego w trybie postępowania sądowoadministracyjnego. W uchwale wyjaśniono, że wypływająca z art. 165 ust. 2 Konstytucji RP ochrona sądowa samodzielności jednostek samorządu terytorialnego nie wymaga zapewnienia tym jednostkom statusu strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, ani też przyznania im prawa do wniesienia skargi na decyzje organu odwoławczego w sytuacji, w której jednostka ta nie występuje jako adresat działań władczych innych organów władzy publicznej, lecz sama podejmuje takie działania wobec innych podmiotów. Jednostki te nie mają własnych praw ani prawnie chronionych interesów, których mogłyby dochodzić w relacjach ze stronami postępowania administracyjnego, o których prawach lub obowiązkach władczo rozstrzygają w pierwszej instancji. Podzielając w całości zarówno tezę, jak i uzasadnienie powołanej uchwały, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Sąd odrzucił wniesioną skargę jako niedopuszczalną.