II FZ 792/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jan Rudowski, po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia G. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 21 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Wr 145/16 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi G. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 18 września 2015 r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki postanawia umorzyć postępowanie zażaleniowe. Postanowieniem z dnia 21 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Wr 145/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w sprawie ze skargi G. S. odmówił wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 18 września 2015 r. w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki. Uzasadniając zaskarżone postanowienie WSA powołał się na treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") i wskazał, że skarżący poza sformułowaniem wniosku nie wskazał żadnych okoliczności, które miałyby przemawiać za jego pozytywnym rozpoznaniem. Od powyższego postanowienia skarżący pismem z dnia 20 grudnia 2016 r. (uzupełnionym pismem z dnia 31 lipca 2017 r.) wniósł zażalenie (postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2017 r. przywrócono termin do wniesienia tego zażalenia). Wyrokiem z dnia 18 sierpnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 18 września 2015 r. w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki. W dniu 16 października 2017 r. skarżący wniósł skargę kasacyjną od wyroku z dnia 18 sierpnia 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie zażaleniowe jako bezprzedmiotowe należało umorzyć. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają wprost ram czasowych, w których strona może złożyć skuteczny wniosek o wstrzymanie wykonania aktu i sąd może postanowić o wstrzymaniu wykonania decyzji. Z treści art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części. Sąd może orzec o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności do czasu wydania orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, czyli co do zasady do czasu wydania wyroku. Powyższy wniosek wynika z interpretacji art. 61 § 6 p.p.s.a., który stanowi, że wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania orzeczenia uwzględniającego skargę lub uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę. Od powyższej reguły zachodzi tylko jeden wyjątek przewidziany w art. 152 p.p.s.a. Zgodnie z powołanym przepisem w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Wprawdzie art. 61 § 6 p.p.s.a. nie stosuje się w niniejszej sprawie wprost, bowiem skargę skarżącego oddalono, a orzeczenie nie jest prawomocne, ale należy mieć na względzie, że możliwość wstrzymania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd pierwszej instancji ma do czasu wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Po tym czasie (w trakcie postępowania kasacyjnego) strona może kierować wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, orzekającego w tym przedmiocie na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. (w sytuacji gdy nie ma zastosowania art. 61 § 6 p.p.s.a. i art. 152 p.p.s.a.). Skoro zatem sąd pierwszej instancji po wydaniu wyroku nie może orzekać na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., to konsekwentnie w zaistniałym w niniejszej sprawie stanie faktycznym niecelowe jest rozpatrywanie zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Jedynie na marginesie należy wskazać, że wprawdzie na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego skarżący może ponowić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji kierując go bezpośrednio do NSA, niemniej jednak negatywnie należy ocenić działanie sądu pierwszej instancji, który wydał wyrok w rozpoznawanej sprawie przed zakończeniem postępowania w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Mając na względzie, że po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oddalającego skargę postępowanie w sprawie zażalenia na postanowienie odmawiające wstrzymania zaskarżonej decyzji stało się bezprzedmiotowe, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 193 i art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o umorzeniu postępowania zażaleniowego.