II OZ 1216/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 25 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 września 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2071/16 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi A.S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 21 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił A.S. (dalej jako "skarżący") przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] czerwca 2016 r. w przedmiocie odmowy udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że do skargi nie zostało dołączone pełnomocnictwo udzielone reprezentującemu skarżącego pełnomocnikowi. Zarządzeniem z 16 sierpnia 2016 r. wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia, przez nadesłanie pełnomocnictwa. Jednocześnie w związku z zawartym w skardze wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, zobowiązano pełnomocnika strony do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawiania wniosku bez rozpoznania. Wezwania doręczono pełnomocnikowi 29 sierpnia 2016 r. Pełnomocnik nadesłał formularz PPF 5 września 2016 r., natomiast pełnomocnictwo 7 września 2016 r. Odmawiając przyznania prawa pomocy Sąd I instancji powołał się na oczywistą bezzasadność skargi – art. 247 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 - dalej jako "p.p.s.a."). Wyjaśnił, że brak dokumentu stwierdzającego umocowanie do reprezentacji strony jest brakiem formalnym skargi, którego usunięcie następuje w trybie i na zasadach określonych w art. 49 § 1 p.p.s.a., pod rygorem odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W tej sprawie działający w imieniu skarżącego radca prawny nie dołączył do skargi pełnomocnictwa udzielonego mu przez skarżącego. Termin do uzupełnienia braków formalnych upłynął 5 września 2016 r. Pełnomocnik nadesłał pełnomocnictwo 7 września 2016 r., a więc z uchybieniem terminu, co stanowi podstawę do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W ocenie Sądu I instancji, skutkuje to oddaleniem wniosku o przyznanie prawa pomocy z uwagi na oczywistą bezzasadność skargi. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący reprezentowany przez fachowego pełnomocnika. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ewentualnie zmianę zaskarżonego postanowienia i wydanie orzeczenia przez Sąd II instancji. W treści zażalenia skarżący wskazał, że brak pełnomocnictwa mógł zostać uznany za uzupełniony, ponieważ pełnomocnictwo znajdowało się w aktach postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona. Zastosowanie art. 247 p.p.s.a. jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi wątpliwości. W przeciwnym razie mogłoby dojść do naruszenia konstytucyjnego prawa strony do sądu. Potrzeba zastosowania art. 247 p.p.s.a. będzie zachodziła między innymi w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 - 6 p.p.s.a. lub art. 220 § 3 p.p.s.a. Z taką sytuacją mamy niewątpliwie do czynienia w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a. pełnomocnik zobowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa. Ustawą z 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658), doszło do zmiany art. 46 § 3 p.p.s.a., który od 15 sierpnia 2015 r. stanowi, że do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Nowelizacja ta usuwa wątpliwości, jakie powstały w orzecznictwie sądów administracyjnych w związku z koniecznością złożenia pełnomocnictwa do występowania przed sądami administracyjnymi, w sytuacji, w której tego rodzaju pełnomocnictwo zostało złożone na etapie postępowania administracyjnego poprzedzającego wniesienie skargi. Nie budzi obecnie wątpliwości, że złożenie pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym nie zwalnia z obowiązku złożenia go w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Złożenie pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym nie czyni zadość wymogom przewidzianym w art. 37 § 1 oraz art. 46 § 3 p.p.s.a. W takiej sytuacji strona zobowiązana jest uzupełnić ten brak formalny pisma i złożyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis. Stąd też Sąd I instancji prawidłowo wezwał pełnomocnika skarżącego do złożenia pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionej kopii. Sąd I instancji trafnie ponadto zauważył, że uzupełnienie tego braku po terminie skutkować będzie odrzuceniem skargi. W tej sytuacji Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że stronie nie mogło zostać przyznane prawo pomocy z uwagi na oczywistą bezzasadność skargi. Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.