II SA/Wa 501/16
WyrokWSA w Warszawie2016-09-23
Skład orzekający: Janusz Walawski, Ewa Kwiecińska, Maria Werpachowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zestawienie nazw podmiotów prowadzących apteki, wobec których wydano ostateczne decyzje stwierdzające naruszenie przepisów prawa farmaceutycznego poprzez sprzedaż produktów leczniczych w ramach tzw. "odwróconego łańcucha dystrybucji", stanowi informację publiczną przetworzoną, której udostępnienie wymaga wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sporządzenie zestawienia nazw podmiotów prowadzących apteki, wobec których wydano ostateczne decyzje stwierdzające naruszenie przepisów prawa farmaceutycznego poprzez sprzedaż produktów leczniczych w ramach tzw. "odwróconego łańcucha dystrybucji", wymaga od organu ponownej analizy dokumentacji, wyodrębnienia danych i ich przetworzenia, co czyni tę informację informacją przetworzoną. Ponadto, sąd stwierdził, że wnioskodawca nie wykazał szczególnej istotności tej informacji dla interesu publicznego, ograniczając się do wykazania interesu prywatnego zrzeszonych w nim aptek sieciowych.Stan faktyczny
Związek [...] zwrócił się do Głównego Inspektora Farmaceutycznego (GIF) o udostępnienie informacji publicznej w postaci zestawienia nazw podmiotów prowadzących apteki, wobec których wydano ostateczne decyzje stwierdzające naruszenie przepisów prawa farmaceutycznego poprzez sprzedaż produktów leczniczych w ramach tzw. "odwróconego łańcucha dystrybucji". GIF odmówił udostępnienia informacji, uznając ją za przetworzoną i niewykazującą szczególnej istotności dla interesu publicznego. Związek złożył skargę do WSA, zarzucając organowi błędną kwalifikację informacji i niewłaściwe sprawowanie nadzoru.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędziowie WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Maria Werpachowska, , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2016 r. sprawy ze skargi Związku [...] na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej – oddala skargę –
Główny Inspektor Farmaceutyczny, zwany dalej GIF, działając na podstawie art. 16 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.), zwanej dalej u.d.i.p., oraz art. 127 § 1 i 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), wydał w dniu [...] lutego 2016 r. decyzję nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia Związkowi [...] informacji publicznej przetworzonej w postaci zestawienia nazw podmiotów prowadzących apteki, wobec których zostały wydane ostateczne decyzje, stwierdzające naruszenie ustawy z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne poprzez sprzedaż produktów leczniczych z apteki do hurtowni farmaceutycznej, innej apteki lub punktu aptecznego (sprzedaż w ramach tzw. "odwróconego łańcucha dystrybucji").
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w dniu [...] listopada 2015 r. do organu wpłynął wniosek Związku [...], zwanego dalej Związkiem [...], o udostępnienie przedmiotowej informacji. Pismem z dnia [...] grudnia 2015 r. poinformowano wnioskodawcę, że żądana informacja stanowi informację przetworzoną i jednocześnie wezwano do wskazania w terminie 7 dni szczególnej istotności żądanych informacji dla interesu publicznego.
Pismem z [...] grudnia 2015 r. Związek [...] wskazał, że nie ma podstaw, by żądaną informację uznać za informację przetworzoną. Zdaniem wnioskodawcy organ dysponuje danymi obejmującymi nazwy podmiotów prowadzących apteki, wobec których wydał ostateczne decyzje stwierdzające naruszenie przepisów prawa farmaceutycznego, zatem nie musi podejmować żadnych czynności merytorycznych a jedynie prostą czynność techniczną zestawienia nazw podmiotów. Takie działanie nie wymaga rozbudowanej analizy czy skomplikowanych zestawień, ani też konieczności zaangażowania wielu pracowników. Wnioskodawca stwierdził także, że udostępnienie danych objętym wnioskiem jest uzasadnione wobec pojawiających się w mediach informacji, że za "odwrócony łańcuch dystrybucyjny" odpowiedzialne są apteki sieciowe. Takie uogólnienie może spowodować postrzeganie tego rodzaju aptek jako podmiotów nieuczciwych, które z założenia działają na szkodę pacjentów. Powyższe utrudnia aptekom sieciowym prowadzenie działalności, co stanowi naruszenie interesów Związku [...], firm członkowskich Związku jak również pacjentów. Udostępnienie żądanych informacji może przyczynić się do usprawnienia wykonywania zadań przez Głównego Inspektora Farmaceutycznego. Organ będzie bowiem mógł efektywniej planować przeciwdziałanie wywożeniu deficytowych produktów leczniczych z Polski.
Główny Inspektor Farmaceutyczny decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] odmówił udostępnienie żądanej informacji publicznej. Organ wskazał, że wnioskodawca nie wykazał szczególnej istotności dla interesu publicznego wymaganej dla udostępnienia informacji przetworzonej.
Związek [...] złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym zarzucił organowi niewłaściwą kwalifikację informacji objętej żądaniem jako informacji przetworzonej. Wskazał także na niewłaściwe sprawowanie nadzoru farmaceutycznego. GIF będący najważniejszym organem powołanym do zwalczania nielegalnych działań na rynku farmaceutycznym nie dysponuje zestawieniem nazw przedsiębiorców, którzy naruszyli zakaz odwróconego łańcucha dystrybucji. Strona stwierdziła, że organ działając rutynowo, uznał informację za przetworzoną oraz zanegował istnienie szczególnie istotnego interesu publicznego. Podkreślił, że w wyniku analizy wnioskowanych danych organ będzie mógł efektywniej planować przeciwdziałanie wywożeniu deficytowych produktów leczniczych z Polski przez zintensyfikowanie działań wobec aptek, w stosunku do których wydano dotychczas więcej decyzji ostatecznych stwierdzających naruszenie art. 86a ustawy – Prawo farmaceutyczne. Udostępnienie wnioskowanych informacji może mieć także charakter prewencyjny, gdyż przedsiębiorcy trudniący się niezgodną z prawem sprzedażą leków będą obawiali się podejmowania takich działań. Wnioskodawca wskazał również na bezpieczeństwo zdrowotne polskich pacjentów.
Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Główny Inspektor Farmaceutyczny w dniu [...] lutego 2016 r. wydał decyzję nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że prawo dostępu do informacji publicznej oznacza dostęp do informacji już będącej w posiadaniu podmiotu zobowiązanego i nie może być utożsamiane z prawem do inicjowania działań kontrolnych czy badawczych mających na celu wytworzenie informacji jakościowo nowej, której udzielenia domaga się wnioskodawca.
W ocenie organu wniosek z [...] listopada 2015 r. obejmuje żądanie dokonania specjalnie na potrzeby wnioskodawcy zestawienia (listy) nazw podmiotów prowadzących apteki, wobec których wydano rozstrzygnięcia ostateczne ze względu na identyfikację tzw. odwróconego łańcucha dystrybucji. Zestawienie jakiego żąda wnioskodawca, nie jest w dyspozycji organu. Udostępnienie żądanych danych w formie listy podmiotów nie jest udostępnieniem informacji prostych. Wymaga ono ponownego przeanalizowania całości dokumentacji prowadzonych postępowań z zakresu nadzoru farmaceutycznego, wyodrębnienia z całości posiadanej dokumentacji, dokumentacji dotyczącej odwróconego łańcucha dystrybucji, a następnie wyodrębnienia informacji dotyczących podmiotów będących właścicielami aptek z uwzględnieniem weryfikacji rodzaju rozstrzygnięcia podjętego przez organ, tak by udostępnieniu podlegały jedynie dane podmiotów, co do których podjęto rozstrzygnięcia ostateczne. Z tak pozyskanych informacji prostych organ sporządziłby listę będącą całkowicie nową informacją, przygotowaną specjalnie na potrzeby wnioskodawcy w ramach wniosku z [...] listopada 2015 r. Zachodzi zatem konieczność użycia przez organ dodatkowych sił i środków innych niż wykorzystywane w bieżącej działalności. Uzyskanie żądanych informacji wiązać się musi z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy.
Czynności, jakie organ będzie musiał wykonać, czynią posiadane informacje proste informacją przetworzoną, której udzielenie jest skorelowane z potrzebą istnienia przesłanki interesu publicznego.
W opinii organu przedstawione przez wnioskodawcę wyjaśnienia nie wskazują na istnienie szczególnej istotności dla interesu publicznego. Organ stwierdził, że wskazanej przesłanki nie spełnia zapewnienie, iż udostępnienie informacji będzie mieć wpływ na bezpieczeństwo zdrowotne pacjentów. Wnioskodawca nie sprecyzował, w jaki sposób żądana informacja ma przyczynić się do usprawnienia wykonywania zadań przez Głównego Inspektora Farmaceutycznego. Wnioskodawca nie wykazał istnienia interesu innego niż interes prywatny związku branżowego a nie interes publiczny z wymogiem jego szczególności. Związek [...] nie spełnił wymogu, który obligowałby organ do udostępnienia informacji przetworzonej. Wobec powyższego, w opinii organu, brak jest podstaw do udostępnienia przetworzonej informacji publicznej wnioskodawcy.
Związek [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wskazaną decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] lutego 2016 r.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 3 ust. 1 pkt 1 w. zw. z art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w związku z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP poprzez uznanie, że wnioskowana informacja stanowi informację przetworzoną, która nie jest szczególnie istotna dla interesu publicznego.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zobowiązanie organu do udostępnienia wnioskowanej informacji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji w całości. Wniósł także o zasądzenie od organu kosztów postępowania.
Związek [...] stwierdził, że jednym z celów jego funkcjonowania jest zwiększenie dostępności produktów leczniczych dla pacjentów w Polsce. Związek sprzeciwia się społecznie szkodliwemu zjawisku odwróconego łańcucha dostaw, który powoduje nadmierny wywóz leków za granicę.
Proceder ten polega na odsprzedaży przez apteki ogólnodostępne produktów leczniczych podmiotom innym niż pacjenci, głównie hurtowniom farmaceutycznym, celem ich wywozu poza terytorium RP. Kwoty uzyskane z takiej odsprzedaży mogą być dla apteki znacząco wyższe aniżeli kwota marży z tytułu sprzedaży produktów pacjentom w Polsce. Taki proceder prowadzi do braku leków na polskim rynku i może stanowić realne zagrożenie dla życia i zdrowia polskich pacjentów, np. powoduje przesuwanie terminów operacji.
Szacunkowa wartość takich transakcji wynosiła według danych [...] w 2012 r. około 2,5 mld zł. W ciągu ostatnich dwóch lat utrudnienia w dostępie pacjentów do refundowanych leków uległy nasileniu. Jednocześnie władze publiczne podejmują szereg działań mających na celu przeciwdziałanie nielegalnemu procederowi.
Pomimo wagi problemu i szeroko zakrojonych działań mających na celu surowe karanie podmiotów trudniących się tym procederem, GIF odmówił udostępnienia żądanych informacji. Nie ma również podstaw twierdzenie, że skarżący nie wykazał istotności informacji z punktu widzenia interesu publicznego. Organ nieprawidłowo uznał, że żądaną informację należy zakwalifikować do informacji przetworzonej. Jeśli organ dysponuje danymi obejmującymi nazwy podmiotów prowadzących apteki, wobec których wydał ostateczne decyzje stwierdzające odwrócony łańcuch dystrybucji, to nie musi podejmować żadnych czynności merytorycznych, a może dokonać prostej czynności technicznej, jaką jest spisanie nazw podmiotów. Powyższa czynność nie jest na tyle skomplikowana czy rozbudowana, aby można było uznać ją za podstawę do zakwalifikowania informacji jako przetworzonej. Działanie organu nie wymaga też rozbudowanej analizy ani skomplikowanych zestawień, które wiązałyby się ze znacznymi nakładami organizacyjnymi, czasowymi i intelektualnymi czy koniecznością zaangażowania wielu pracowników.
Twierdzenie, że tego typu informacja jest informacją przetworzoną rodzi, zdaniem skarżącego, pytania, w jaki sposób organ realizuje swoje obowiązki ustawowe, bowiem główna odpowiedzialność za przeciwdziałanie odwróconemu łańcuchowi dystrybucyjnemu spoczywa właśnie na inspekcji farmaceutycznej.
Ponadto w art. 101 pkt. 2 ustawy – Prawo farmaceutyczne wskazano, że wojewódzki inspektor farmaceutyczny odmawia udzielenia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, gdy wnioskodawcy w okresie 3 lat przed dniem złożenia wniosku cofnięto zezwolenie na prowadzenie apteki. Skarżący zastanawia się, w jaki sposób inspekcja farmaceutyczna realizuje ww. obowiązek w skali całego kraju, skoro – jak twierdzi – nie prowadzi bieżącej listy takich podmiotów.
Jednocześnie z informacji udostępnionych na stronie GIF wynika, że organ dysponuje szczegółową wiedzą na temat postępowań administracyjnych prowadzonych w związku z odwróconym łańcuchem dystrybucji. Zatem należy założyć, że wiedza ta obejmuje zarówno nazwy stron, jak i informację na temat zakończenia postępowania ostateczną decyzją administracyjną.
Trudno jest, zdaniem skarżącego, przyjąć do wiadomości informację, że Główny Inspektor Farmaceutyczny – najważniejszy organ powołany do zwalczania nielegalnych działań na rynku farmaceutycznym – uznaje zestawienie nazw podmiotów prowadzących apteki, które naruszyły przedmiotowy zakaz, za informację przetworzoną, wymagającą dużego nakładu pracy.
Jednocześnie skarżący zauważył, że organ udostępnia decyzje w zakresie podmiotów naruszających zasady reklamy produktów leczniczych. Skoro interes publiczny pozwala na publikowanie takich decyzji, to znaczenie problemu bezprawnej odsprzedaży leków tym bardziej uzasadnia ich udostępnienie, bowiem deficyt produktów leczniczych wpływa bezpośrednio na życie i zdrowie pacjentów.
W opinii skarżącego dla prawidłowego rozumienia pojęcia "szczególnej istotności dla interesu publicznego" istotnym jest, aby istniała realna możliwość jej wykorzystania dla poprawy funkcjonowania organów administracji oraz by informacja była ważna dla dużego kręgu odbiorców.
Skarżący wskazał dwie płaszczyzny, które wywarłyby istotny wpływ na funkcjonowanie inspekcji farmaceutycznej: zwiększenie efektywności ujawniania i zwalczania groźnego dla bezpieczeństwa polskich pacjentów procederu oraz usprawnienie wykonywania zadań przez organ – zintensyfikowanie działań wobec naruszających prawo podmiotów. Zwiększenie efektywności i lepsze rozplanowanie pracy jest istotne, bowiem, jak twierdzi organ, samych inspektorów jest za mało, aby skutecznie rozwiązać istniejący problem. Związek [...] wskazał zatem także na prewencyjny charakter takiego działania. Ograniczenie procederu "odwróconego łańcucha dystrybucyjnego" wpłynie także bezpośrednio na bezpieczeństwo farmakologiczne Polaków, dzięki czemu zostanie zrealizowana również druga z ww. przesłanek.
Skarżący wskazał, że w podobnej sprawie Główny Inspektor Sanitarny udostępnił informację publiczną – listę przedsiębiorców, u których inspektorzy sanitarni stwierdzili posiadanie soli pochodzącej z zakładów objętych postępowaniem prokuratorskim w sprawie wprowadzania do obrotu jako środka spożywczego soli o przeznaczeniu przemysłowym. Nie ma żadnych podstaw, aby w przypadku informacji dotyczącej "odwróconego łańcucha dystrybucyjnego" organy administracji rządowej działały bardziej powściągliwie niż w przypadku nabywania soli przemysłowej. Skarżący podkreślił, że podmioty trudniące się nielegalnym wywozem leków miały zapewne świadomość bezprawności swojego działania.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał twierdzenia zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Jak zauważa się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jakkolwiek "informacja publiczna przetworzona" nie posiada na gruncie obowiązującego prawa swojej definicji legalnej, to można wskazać, że charakter taki mogą mieć dane publiczne, które co do zasady wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji wiązać się zatem musi z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników – może być traktowana jako informacja przetworzona (zob. np. wyrok NSA z dnia 5 marca 2015 r., I OSK 863/14; wyrok NSA z dnia 4 sierpnia 2015 r., I OSK 1645/14). W wyroku z dnia 9 sierpnia 2011 r. (I OSK 792/11) NSA wprost postawił tezę, że "w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku wymagający zgromadzenia, przekształcenia (zanonimizowania) i sporządzenia wielu kserokopii określonych dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób pomimo iż składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną bowiem powstały w wyniku wskazanych wyżej działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej."
W ocenie Sądu Wojewódzkiego taka sytuacja ma miejsca w analizowanej sprawie. Powtórzyć należy, że w badanej sprawie adresat wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie dysponuje żądaną informacją, a mianowicie zestawieniem nazw i podmiotów prowadzących apteki, wobec których zostały wydane ostateczne decyzje stwierdzające naruszenie ustawy – Prawo farmaceutyczne poprzez sprzedaż produktów leczniczych z apteki do hurtowni farmaceutycznej, innej apteki lub punktu aptecznego, tj. sprzedaż w ramach tzw. "odwróconego łańcucha dystrybucji". Jak bowiem wyjaśnił Główny Inspektor Farmaceutyczny sporządzenie żądanego zestawienia wymaga po stronie organu ponownego przeanalizowania całości dokumentacji prowadzonych postępowań z zakresu nadzoru farmaceutycznego i wyodrębnienia z całości posiadanej przez organ dokumentacji, dokumentacji dotyczącej "odwróconego łańcucha dystrybucji".
Główny Inspektor Farmaceutyczny wskazał nadto, że wyodrębniona dokumentacja dotycząca "odwróconego łańcucha dystrybucji" musiałaby podlegać dalszej analizie polegającej na wyodrębnieniu informacji dotyczących podmiotów będących właścicielami aptek (podmiotów prowadzących apteki) z uwzględnieniem weryfikacji rodzaju rozstrzygnięcia, tak by wyodrębnieniu podlegały jedynie podmioty, w stosunku do których wydano decyzję ostateczną. Z tak pozyskanych informacji organ sporządziłby żądany wykaz, wykaz ten byłby jednak zupełnie nową informacją przygotowaną specjalnie na potrzeby wnioskodawcy w ramach wniosku z dnia [...] listopada 2015 r. Wiąże się to, jak zaznaczył Główny Inspektor Farmaceutyczny, z koniecznością użycia dodatkowych sił i środków, odrębnych od czynności aktualnego nadzoru.
Przedstawione stanowisko organu uznać należy, w ocenie Sądu Wojewódzkiego, za trafne. Działania, które musiałby podjąć organ, miałyby bowiem nie tylko techniczny charakter, ale również intelektualny, wymagający zaangażowania odpowiednich zasobów w celu wyodrębnienia materiałów źródłowych, a następnie ich analizy, stworzenia zestawienia odpowiadającego kryteriom wskazanym przez stronę skarżącą. W konsekwencji Główny Inspektor Farmaceutyczny zasadnie zakwalifikował informację publiczną powstałą w efekcie wskazanych czynności jako informację przetworzoną, bo wymagającą dopiero pracochłonnego przygotowania i uznał, że w sprawie ma zastosowanie przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
Powyższej argumentacji nie może podważyć argumentacja skargi, że organ jest w posiadaniu cząstkowych informacji o wydanych decyzjach administracyjnych. Wyjaśnić bowiem należy, iż czym innym jest posiadanie informacji o wydanych przez organ ostatecznych decyzjach, a czym innym wyodrębnienie z takiego materiału wykazu konkretnych podmiotów, wobec których prowadzono i zakończono postępowanie związane z tzw. "odwróconym łańcuchem dystrybucji", zważywszy na wskazaną na stronie BIP organu liczbę pół tysiąca zakończonych postępowań administracyjnych, w których podjęte zostały działania kontrolne związane z problemem "odwróconego łańcucha dystrybucji".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie ma podstaw, aby podważyć ustalenia poczynione w tym zakresie przez organ, że takiej informacji jak żądana organ nie posiada i wymagałaby ona dopiero przetworzenia posiadanych danych. Uwagi zatem formułowane w skardze, że organ powinien posiadać żądane informacje w kształcie określonym we wniosku, należy określić jako postulaty skarżącego pod adresem Głównego Inspektora Farmaceutycznego, nie podważają one jednak jego ustaleń. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za wiarygodne twierdzenia organu, że rzetelne przygotowanie wnioskowanej informacji wymagałoby pełnej analizy dokumentacji związanej z wydanymi przez organ decyzjami administracyjnymi. Oczywiście Sąd dostrzega kwestię ujawnienia opinii publicznej przez Głównego Inspektora Farmaceutycznego działań związanych z przeciwdziałaniu zjawisku "odwróconego łańcucha dystrybucji". Nie zmienia to jednak faktu, iż Sąd nie ma podstaw, na tym etapie postępowania, by uznać, że organ dysponuje żądaną informacją – w związku z nałożonymi nań zadaniami i fakt ten zataja.
Powyższe potwierdza zatem, że żądana informacja ma charakter przetworzony w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, a zatem ustalenia organu w tym zakresie uznać należy za wyczerpujące i prawidłowe.
Za nieusprawiedliwione Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał także zarzuty skargi odnoszące się do przeprowadzonej oceny tego, czy udostępnienie wnioskodawcy żądanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W literaturze wskazuje się, że charakter lub pozycja podmiotu żądającego udzielenia informacji publicznej, a zwłaszcza realne możliwości wykorzystania uzyskanych przez niego danych, mają wpływ na ocenę istnienia interesu publicznego uzasadniającego udzielenie mu stosownych informacji przetworzonych. Jako przykład podmiotu mającego takie możliwości wskazano m.in. posła lub radnego, gdyż w codziennym działaniu ma on rzeczywistą możliwość wykorzystywania uzyskanych informacji publicznych w celu usprawnienia funkcjonowania odpowiednich organów. Zauważono ponadto, że dla dokonania prawidłowej oceny, czy udzielenie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, znaczenie ma nie tylko intencja wnioskodawcy i wskazany przez niego cel, ale także istota i charakter żądanej informacji, gdyż w przepisie art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy chodzi m.in. o to, czy uzyskanie danej informacji przetworzonej może mieć realne znaczenie dla funkcjonowania określonych struktur publicznych w konkretnej dziedzinie życia społecznego i wpływać na usprawnienie wykonywania zadań publicznych dla dobra wspólnego danej społeczności (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, "Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz.", Warszawa 2016, s. 80-81). Wskazywanym w literaturze interesem publicznym przemawiającym za udostępnieniem informacji przetworzonej jest m.in. poprawa samorządów i wspólnot lokalnych (J. Drachal, "Prawo do informacji publicznej w świetle wykładni funkcjonalnej", w: "Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980-2005", Warszawa 2005, s. 147).
W rozpoznawanej sprawie organ w sposób prawidłowy ocenił przesłankę "szczególnej istotności dla interesu publicznego". Organ trafnie zwrócił uwagę, że wnioskodawca wykazał jedynie interes prywatny przedsiębiorców zrzeszonych w Związku, prowadzących działalność regulowaną na polskim rynku farmaceutycznym. Kwestie odbioru medialnego procederu "odwróconego łańcucha dystrybucji" w aspekcie uczestniczenia w nim zrzeszonych w Związku aptek sieciowych świadczy, jak słusznie przyjął organ, o istnieniu interesu prywatnego Związku i aptek w nim zrzeszonych polegającego na ochronie poziomu zaufania konsumentów do tych podmiotów. Brak natomiast podstaw do przyjęcia, że żądany wykaz będzie miał wpływ na usprawnienie działania organu. Organ wykonuje bowiem zadania określone w art. 86a ustawy – Prawo farmaceutyczne w sytuacji stwierdzonego naruszenia prawa. Dlatego też trafnie, zdaniem Sądu, organ przyjął, że argument o prewencyjnej roli wnioskowanego wykazu nie może zostać uwzględniony.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło