III SA/Wa 1746/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-10-03
Skład orzekający: Agnieszka Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada udziały w spółkach z o.o. o znacznej wartości, ale jednocześnie jej miesięczne dochody są niskie, a większość z nich jest zajmowana na poczet zobowiązań, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba fizyczna, mimo posiadania udziałów w spółkach z o.o. o znacznej wartości, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli jej miesięczne dochody są niskie, a większość z nich jest zajmowana na poczet zobowiązań, co uniemożliwia jej poniesienie tych kosztów. W analizowanej sprawie sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi, uznając, że sytuacja majątkowa, zdrowotna i rodzinna skarżącego uzasadnia częściowe zwolnienie.Stan faktyczny
Skarżący A. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych. Skarżący argumentował, że utracił oszczędności z powodu dużej liczby spraw sądowych, jest obecnie niezdolny do pracy i prowadzenia działalności gospodarczej, a jego dochody i rachunki są zajmowane przez urząd skarbowy. Przedstawił szczegółowe dane dotyczące dochodów, wydatków, majątku (udziały w spółkach) oraz sytuacji rodzinnej.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi. 2. W pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 3 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010r. postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy
Skarżący A. M. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. W formularzu PPF podniósł, że z uwagi na dużą ilość spraw sądowych (ponad 20) utracił wszystkie oszczędności. Wskazał, że zła sytuacja materialna i wiele spraw w sądzie spowodowały utratę zdrowia ([...]). Skarżący oświadczył, że obecnie nie jest w stanie pracować, ani prowadzić działalności gospodarczej. Wskazał, że nie radzi sobie z tą sytuacją. Wszelkie rachunki Skarżącego zostały zajęte przez urząd skarbowy. Obecnie Skarżący oczekuje na decyzję ZUS w sprawie przyznania renty chorobowej.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, ze Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną oraz dwiema córkami (ur. w [...] r. i [...] r.). Skarżący posiada udziały w spółkach z o.o. o wartości 12.500 zł, 500.000 zł oraz 12.500 zł. Żona Skarżącego posiada samochód osobowy marki Toyota oraz udziały w spółkach z o.o. o wartości 500 zł i 12.500 zł. Skarżący uzyskuje dochód z tytułu zasiłku rehabilitacyjnego w kwocie 1.599,83 zł, a jego żona dochód z tytułu zatrudnienia w kwocie 1.415 zł. Do swoich miesięcznych wydatków Skarżący zaliczył wydatki: prąd i ogrzewanie oraz ciepłą wodę – 670 zł latem oraz 880 zł zimą, ubezpieczenie na życie – 174 zł, cyfrowy [...] – 148 zł, Internet – 119, 01 zł, paliwo – 400 zł, wydatki na szkołę – 150 zł, telefon – 75,08 zł, leki – 150 – 200 zł, żywność 800-900 zł.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego o przesłanie dokumentów i informacji obrazujących sytuację majątkową, Skarżący przesłał zeznania podatkowe, wyciągi z rachunków bankowych, umowę o pracę, rachunki miesięcznych opłat oraz dwa postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczące postępowania egzekucyjnego.
Ponadto Skarżący wyjaśnił, że wpłaty na konto bankowe żony były dokonywane przez spółkę Z. , jako pracownikowi spółki. Kwoty te były następnie wpłacane do kasy spółki, która prowadzi skup złomu. Działalność ta wymaga natomiast wysokiego poziomu gotówki w kasie. Skarżący wyjaśnił także, że nie korzysta z pomocy społecznej. Oświadczył, że jego sytuacja jest bardzo trudna. Łącznie dochody małżonków wynoszą 2.915 oraz 1.000 zł z programu 500+. Skarżący wyjaśnił, że z uwagi na stan zdrowia zakończył prowadzenie działalności gospodarczej. Obecnie każde świadczenie jest zajmowane na poczet zobowiązań (np nadpłata 542 zł została zajęta na podatek dochodowy za grudzień 2010 r. lub zwrot nadwyżki podatku VAT 26.333 zł). Skarżący przedstawił także zgłoszenie o zaprzestaniu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług oraz orzeczenie lekarza orzecznika ZUS o istnieniu okoliczności uzasadniających ustalenie uprawnień do świadczenia rehabilitacyjnego na okres 6 miesięcy.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 719 - dalej P.p.s.a), właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika.
W niniejszej sprawie Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy
w zakresie częściowym tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Rozpoznając niniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy, wziąwszy pod uwagę sytuację majątkową, zdrowotną oraz rodzinną Skarżącego, należy przyjąć, iż spełnia On przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym tj. w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi. Z przedłożonych przez Skarżącego informacji wynika bowiem, iż nie jest On w stanie ponieść pełnych kosztów w sprawie. Skarżący oraz jego żona uzyskują miesięczne dochody w łącznej wysokości 3.014,83 zł. z tej kwoty utrzymuje się czteroosobowa rodzina. Kwota ta w zasadzie w całości przeznaczana jest na stałe miesięczne wydatki (około 2.800 zł) w tym leki. Ponadto z przedstawionych dokumentów i oświadczeń wynika, że Skarżący nie posiada oszczędności, ani majątku, który mógłby w krótkim czasie spieniężyć i opłacić należne w sprawie koszty sądowe.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie przepisów art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło