II FZ 207/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Anna Dumas po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia H. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Gd 1196/16 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi H. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 22 lipca 2016 r., nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne postanawia 1) oddalić zażalenie, 2) sprostować oczywistą omyłkę pisarską sentencji postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Gd 1196/16, w ten sposób, że w wersie ósmym od dołu zamiast błędnie wpisanego "decyzję" wpisać "postanowienie". II FZ 207/17 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 15 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Gd 1196/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę H. [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 22 lipca 2016 r. w przedmiocie czynności egzekucyjnych. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że spółka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na ww. postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku. Zarządzeniami z dnia 29 września 2016 r. skarżąca została wezwana w terminie 7 dni od dnia doręczenia zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi m. in. do uzupełnienia braku formalnego skargi, poprzez złożenie pełnomocnictwa do działania w imieniu spółki oraz dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej. Przesyłka zawierająca wezwania została doręczona stronie w dniu 10 października 2016 r. W dniu 10 listopada 2016 r. w kancelarii sądu pracownik Izby Skarbowej w Gdańsku złożył zaadresowane do organu pismo procesowe pełnomocnika skarżącej spółki z załączonym pełnomocnictwem oraz odpisem KRS. Sąd administracyjny pierwszej instancji uznał, że braki formalne skargi usunięto z przekroczeniem terminu określonego w wezwaniu. Dalej Sąd wskazał, że jedynie nadanie przesyłki na adres właściwego organu, w tym przypadku tutejszego sądu, decyduje o wniesieniu pisma w terminie. W tej sytuacji o zachowaniu terminu nie może decydować data nadania przesyłki na adres Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie należało przyjąć, że prawnie skuteczne nadanie nastąpiło dopiero w dniu 10 listopada 2016 r., tj. w dniu złożenia pisma w siedzibie sądu. W zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przyjęcie do rozpoznania złożonej skargi oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Autor zażalenia podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania tj.: art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 46 ust. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że w niniejszej sprawie skarga zawierała braki formalne polegające na braku pełnomocnictwa do reprezentacji spółki przez sądami administracyjnymi oraz braku dokumentu wskazującego umocowanie do wniesienia skargi, co było podstawą wydania zaskarżonego postanowienia, w sytuacji gdy do skargi na czynność egzekucyjną z dnia 31 maja 2016 r. zostało dołączone pełnomocnictwo do reprezentacji skarżącej przed sądami administracyjnymi wraz z wydrukiem KRS spółki. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. Stosownie do art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku stwierdzenia braków formalnych skargi przepisem szczególnym w stosunku do regulacji art. 49 § 1 p.p.s.a. jest art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., który stanowi, że gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, wojewódzki sąd administracyjny odrzuca skargę. W myśl art. 46 p.p.s.a. skarga musi spełniać wymagania przewidziane dla każdego pisma procesowego w postępowaniu sądowym; ponadto zgodnie z art. 57 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a., zawierać elementy przewidziane tylko dla skargi. W sytuacji, gdy strona skarżąca jest reprezentowana przez pełnomocnika, to zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a. przy pierwszej czynności procesowej dołącza on do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Powyższy obowiązek potwierdza art. 46 § 3 p.p.s.a., z którego wynika, że pełnomocnik wnoszący pismo dołącza do niego pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Zasadniczą kwestią wymagającą oceny w niniejszej sprawie jest dopuszczalność powołania się przez pełnomocnika na dokument pełnomocnictwa złożony w postępowaniu administracyjnym. Ocena dopuszczalności powołania się na pełnomocnictwo złożone wcześniej do akt administracyjnych była przedmiotem licznych i rozbieżnych orzeczeń sądów administracyjnych. Istotnie odnotować należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wyrażano pogląd, na który wskazuje również strona skarżąca, zgodnie z którym pełnomocnik może skutecznie powołać się na pełnomocnictwo złożone wcześniej w aktach administracyjnych nadesłanych wraz ze skargą na akt (działanie, bezczynność) organu, o ile treść tego pełnomocnictwa nie budzi wątpliwości co do jego zakresu i w sposób wyraźny obejmuje występowanie przed sądami administracyjnymi. Nie był to jednak podgląd jednolity w orzecznictwie, bowiem równie często wskazywano, że użyte w art. 37 § 1 p.p.s.a. pojęcie "sprawa" dotyczy postępowania sądowoadministracyjnego, zainicjowanego konkretną skargą. Tym samym dokonując pierwszej czynności w danej sprawie, rozumianej formalnie jako dane postępowanie sądowoadministracyjne, należy każdorazowo przedłożyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis. Pogląd prezentowany przez stronę skarżącą nie jest jednak trafny w aktualnym stanie prawnym. Uszło uwadze pełnomocnika skarżącej, że orzecznictwo przywołane w zażaleniu zapadało w odmiennym stanie prawnym. Zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 46 § 3 p.p.s.a. do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Powyższe brzmienie tego przepisu zostało wprowadzone przez art. 1 pkt 12 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658) zmieniającej niniejszą ustawę w dniu 15 sierpnia 2015 r. Dotychczas, przed wspomnianą nowelizacją, przepis ten stanowił, że do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa, nie zawierał zatem sprecyzowania "przed sądem", co było źródłem niejasności przy stosowaniu tego przepisu i wywołało rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych. Obecnie, od 15 sierpnia 2015 r., nie może już nasuwać żadnych wątpliwości, że złożenie pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym nie zwalnia z obowiązku złożenia go w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Również złożenie pełnomocnictwa do innej sprawy sądowej lub administracyjnej, z którego treści wynika upoważnienie dla pełnomocnika do występowania w innej sprawie, nie czyni zadość wymaganiom przewidzianym w art. 37 § 1 oraz art. 46 § 3 p.p.s.a. W takiej sytuacji strona jest obowiązana uzupełnić ten brak formalny skargi i złożyć pełnomocnictwo, względnie jego wierzytelny odpis. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy zauważyć należy, że dokument pełnomocnictwa nie został złożony przy pierwszym piśmie wnoszonym do sądu (skardze), a zatem pełnomocnik nie może powoływać się na istnienie pełnomocnictwa w aktach administracyjnych sprawy. Jak już podkreślono wyżej, złożenie pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym nie zwalnia z obowiązku złożenia go w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Niewątpliwie w terminie wyznaczonym w zarządzeniu do uzupełnienia braków formalnych skargi strona skarżąca nie nadesłała wymaganego pełnomocnictwa, zatem zaistniała obligatoryjna przesłanka do odrzucenia skargi wskazana w art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 156 § 3 w zw. z art. 166 p.p.s.a. doskonal sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w sentencji zaskarżonego postanowienia w zakresie prawidłowego oznaczenia zaskarżonego aktu. Z akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy wynika, że przedmiotem skargi było bowiem postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku, a nie decyzja.