II SA/Bk 657/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant referent stażysta Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 października 2016 r. sprawy ze skargi Zarządu Województwa P. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody P. z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały Zarządu Województwa P. z dnia [...] czerwca 2016 roku – nr [...] o wyrażeniu zgody na zbycie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oddala skargę Przedmiotem skargi wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku jest rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody P. z dnia [...].08.2016r. nr [...] stwierdzające nieważność uchwały nr [...] Zarządu Województwa P. z dnia [...].06.2016r. w sprawie wyrażenia zgody P. Ośrodkowi Doradztwa Rolniczego w S. na zbycie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w obrębie wsi S.- ODR oznaczonych numerem geodezyjnym [...], o pow. 6,0000ha. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Wojewoda P. stwierdził, że wyżej wymienioną uchwałę podjęto z istotnym naruszeniem art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22.10.2004r. o jednostkach doradztwa rolniczego (Dz.U. z 2016r., poz. 356) oraz art. 31 ustawy z dnia 23.01.2009r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie (Dz.U z 2009r. Nr 92, poz. 753 ze zm.), bowiem Zarząd Województwa P. nie był władny do wyrażenia zgody P. Ośrodkowi Doradztwa Rolniczego w S. na zbycie prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości, z przeznaczeniem na inny cel niż określony w decyzji stwierdzającej nieodpłatne nabycie tego prawa, niezwiązany z produkcja rolną. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wywiódł Zarząd Województwa P. reprezentowany przez Marszałka Województwa P., zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa, a w szczególności: 1. art. 20 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 ustawy z dnia 22 października 2004 r. o jednostkach doradztwa rolniczego (Dz. U. z 2016 r. póz. 356) - poprzez przyjęcie, że wyrażenie przez Zarząd Województwa P. zgody na zbycie przez P. Ośrodek Doradztwa Rolniczego w S. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości pozostaje w sprzeczności z nabyciem przez P. Ośrodek Doradztwa Rolniczego w S. z mocy prawa użytkowania wieczystego nieruchomości na cele produkcji rolnej; 2. art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 22 października 2004 r. o jednostkach doradztwa rolniczego (Dz. U. z 2016 r. póz. 356) - w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 sierpnia 2016 r. - poprzez przyjęcie, że Zarząd Województwa P. nie był uprawniony do wyrażenia zgody na zbycie przez P. Ośrodek Doradztwa Rolniczego w S. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości; 3. art. 31 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie (Dz. U. Nr 92, póz. 753 z późn. zm.) - poprzez przyjęcie, że uwłaszczenie samorządu województwa na nieruchomości pozostającej w użytkowaniu wieczystym P. Ośrodka Doradztwa Rolniczego w S. stoi w sprzeczności uprawnieniem do jego zbycia zgodnie z zasadami prawidłowej gospodarki, 4. art. 78 ust. ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2016 r. poz. 486) - poprzez wkroczenie w działalność Zarządu Województwa P. w przypadku nie określonym w ustawach; 5. art. 79 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2016 r. poz. 486) - poprzez przekroczenie zakresu nadzoru nad wykonywaniem zadań przez Zarząd Województwa P. sprawowanego wyłącznie na podstawie kryterium zgodności z prawem; 6. art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2016r. poz. 486) - przez przyjęcie, że objęta rozstrzygnięciem nadzorczym uchwała Zarządu Województwa P. jest sprzeczna z prawem; 7. art. 6, art. 7 i art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23) - poprzez przyjęcie pozaprawnych, nie znajdujących uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa przesłanek wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego i nieujawnienie rzeczywistych motywów tego rozstrzygnięcia. Zarząd Województwa P., wskazując na powyższe zarzuty, wnosił o uchylenie w całości zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego oraz o zasadzenie kosztów postępowania w sprawie. W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył, co następuje: Skarga w sprawie niniejszej nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie naruszało prawa. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22.10.2004r. o jednostkach doradztwa rolniczego (tj. Dz.U. z 2016r. poz. 356) mówiącego o tym, że grunty stanowiące własność Skarbu Państwa, będące w zarządzie lub trwałym zarządzie dotychczasowych wojewódzkich ośrodków doradztwa rolniczego oraz ośrodków doradztwa rolniczego, stają się nieodpłatnie z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego właściwych ze względu na położenie tych gruntów ośrodków doradztwa. Strony postępowania, dokonując interpretacji wyżej wymienionego przepisu były zgodne jedynie co do kwestii ustanowienia z mocy prawa wieczystego użytkowania na przedmiotowej nieruchomości. Organ wskazywał,, że decyzją z dnia [...].06.2005r. nr [...] oraz decyzją z dnia [...].06.2005r., nr [...] Wojewoda P. stwierdził nieodpłatne nabycie z mocy prawa z dniem [...].01.2005r. przez P. Ośrodek Doradztwa Rolniczego w S., prawa użytkowania wieczystego do m.in. przedmiotowej działki, stanowiącej własność Skarbu Państwa – do wykorzystania z przeznaczeniem na cele produkcji rolnej. Okres użytkowania wieczystego ustalono na 99 lat. Powyższy stan prawny został potwierdzony decyzją Wojewody P. z dnia [...].08.2009r., nr [...], na podstawie której stwierdzono nabycie z mocy prawa z dniem 1.08.2009r. przez Samorząd Województwa P. mienia Skarbu Państwa będącego we władaniu P. Ośrodka Doradztwa Rolniczego w S. Strona skarżąca w żadnym zakresie nie zakwestionowała faktu istnienia i treści powyższych decyzji. Jednak zinterpretowała je w sposób jednoznaczny, iż skoro jest aktualnie z mocy prawa właścicielem może wyrażać zgodę w formie uchwały na zbycie nieruchomości, będącej w użytkowaniu wieczystym P. Ośrodka Doradztwa Rolniczego w S. Sąd nie podzielił powyższego stanowiska Zarządu Województwa P. W sprawie niniejszej mamy do czynienia z bardzo ważnymi dla właściwej gospodarki państwa procesami przekazywania władztwa nad majątkiem Skarbu Państwa do organów samorządowych. Ustawodawca, zdaniem Sadu, celem kontrolowania tego procesu, zawarł w art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 22.10.2004r. o jednostkach doradztwa rolniczego (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 356) szczególny tryb postępowania w przedmiocie zbycia wieczystego użytkowania – obligatoryjny nakaz stwierdzenia przez właściwego Wojewodę w drodze decyzji nabycia przez ośrodki doradztwa użytkowania wieczystego, określając sposób korzystania z gruntów, budynków i innych urządzeń z nimi związanych. Cytowane powyżej decyzje Wojewody P. z dnia [...].06.2005r. i decyzja z dnia [...].01.2009r. (nie kwestionowane przez strony z żadnym zakresie) zawierają zapis o przekazaniu nieruchomości nr 4 wyłącznie na realizację celu jakim jest produkcja rolna. Na szczególne podkreślenie zasługuje fakt, że w/m decyzje nadal są w obrocie prawnym. Tak więc uchwała Zarządu Województwa P. z dnia [...].06.2016r. nr [...] wyrażająca zgodę na zbycie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości przekroczyła zakres przedmiotowy, bowiem wyraziła zgodę na zbycie wieczystego użytkowania nieruchomości ustanowionego na cele wyłącznie produkcji rolniczej – na cel związany – z budownictwem mieszkaniowym (zresztą nieistniejącym aktualnie z uwagi na ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...].09.2016r. nr [...], stwierdzającego nieważność decyzji Burmistrza S. z dnia [...].03.2016r. nr [...] ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu zagospodarowania terenu – przygotowanie terenów inwestycyjnych na działce oznaczonej nr geod. [...], obręb S. ODR, gm. S.). Mamy więc tu ewidentne naruszenie zasady "nemo plus iuris...". W myśl powyższego strona skarżąca nie była władna do podejmowania przedmiotowej uchwały – bez uprzedniego wzruszenia ostatecznych decyzji Wojewody, określającego cel wieczystego użytkowania, podjętych w trybie szczególnym art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 22.10.2004r. o jednostkach doradztwa rolniczego (t.j. Dz.U. z 2016 poz. 356) jako wyłącznie związany z produkcja rolniczą. W sprawie niniejszej Sąd nie jest władny do oceny celowości zmiany przeznaczenia wieczystego użytkowania, bowiem nadal istnieją ostateczne decyzje Wojewody jednoznacznie określające powyższy cel. Dodatkowo należy podkreślić, że uchwała Zarządu Województwa P. w myśl art. 7 Konstytucji RP oraz art. 8 i 9 kpa, powinna być uzasadniona. Wprawdzie nie ma konkretnego przepisu w tej materii, ale orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i sądów wojewódzkich jednoznacznie stwierdza, iż w demokratycznym państwie prawa obowiązuje zasada związania organów administracji publicznej prawem wyrażona w art. 7 Konstytucji. Rodzi to obowiązek uzasadnienia każdego rozstrzygnięcia organu publicznego przez odwołanie się do prawa (np. wyrok NSA z 8.06.2006r. sygn. akt II OSK 410/06; wyrok II SA/Kr 363/03 z 26.05.2003r.). Stanowisko powyższe skład orzekający w sprawie niniejszej w pełni popiera. Mając na uwadze całokształt w/w rozważań, Sąd uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie narusza prawa i skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016, poz. 718 ze zm.).