I SA/Wa 1497/16
WyrokWSA w Warszawie2016-12-01
Skład orzekający: Dariusz Pirogowicz, Jolanta Dargas, Elżbieta Sobielarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta W. dopuścił się rażącego naruszenia prawa poprzez niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 668/14, w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość, pomimo wcześniejszego wymierzenia grzywny za bezczynność?Ratio decidendi
Niewykonywanie wyroków sądów przez organy władzy publicznej, zwłaszcza po wcześniejszym wymierzeniu grzywny, stanowi rażące naruszenie prawa i nie może być tolerowane. W przypadku długotrwałej bezczynności organu, uzasadnione jest wymierzenie wyższej grzywny oraz przyznanie skarżącym zadośćuczynienia.Stan faktyczny
Skarżący J. P. i P. T. wnieśli skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 668/14, który zobowiązywał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. Pomimo upływu terminu i wcześniejszego wymierzenia grzywny wyrokiem z dnia 25 lutego 2016 r., organ nadal pozostawał w bezczynności. Skarżący domagali się wymierzenia kolejnej grzywny i zasądzenia kosztów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 10.000 zł, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał skarżącym kwoty po 2.500 zł oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi J. P. i P. T. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta miasta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 668/14 1. wymierza Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 10.000 (dziesięć tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta miasta W. na rzecz J. P. oraz P. T. kwoty po 2.500 (dwa tysiące pięćset) złotych na rzecz każdego z nich. 4. zasądza od Prezydenta miasta W. solidarnie na rzecz J. P. i P. T. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wyrokiem z dnia 27 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 668/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta miasta W. do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. hip. "[...]" rej. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu w miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
W dniu 27 maja 2015 r. akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu z dnia 27 lutego 2015 r. wpłynęły do organu.
Wyrokiem z dnia 25 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1882/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 2000 zł za niewykonanie wyroku Sądu z dnia 27 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 668/14.
Pismem z dnia 20 czerwca 2016 r. J. P. i P. T. wezwali Prezydenta miasta W. w trybie art. 154 § 1 P.p.s.a., do wykonania wyroku Sądu z dnia 27 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 668/14.
Pismem z 24 sierpnia 2016 r. skarżący J. P. i P. T., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez organ ww. wyroku.
W skardze skarżący wnieśli o wymierzenie organowi grzywny oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Prezydent miasta W. wniósł o jej oddalenie, wskazując, że do zakończenia postępowania w przedmiotowej sprawie konieczne jest sporządzenie operatu szacunkowego określającego wartość nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Stosownie do art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
W myśl art. 154 § 2 P.p.s.a Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Z powołanego art. 154 § 1 wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 P.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.
W aktach sprawy znajduje się pismo skarżących z dnia 20 czerwca 2016 r., którym wezwali Prezydenta miasta W. do wykonania wyroku z dnia 27 lutego 2015 r.
Zgodnie z art. 286 § 2 P.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi.
Odpis prawomocnego wyroku z dnia 27 lutego 2015 r. - zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku w przedmiocie przyznania odszkodowania w terminie dwóch miesięcy - wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczony został organowi w dniu 27 maja 2015 r. Termin załatwienia sprawy upłynął zatem w dniu 27 lipca 2015 r. Mimo to Prezydent miasta W. nie załatwił przedmiotowej sprawy zgodnie z powołanym orzeczeniem.
Z powodu niewykonania powyższego wyroku Prezydentowi miasta W. wymierzono grzywnę wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1882/15.
Pomimo powyższego wyroku wymierzającego grzywnę Prezydent nadal nie załatwił wniosku skarżących. Do dnia 1 grudnia 2016 r., tj. do dnia rozpoznania przez Sąd kolejnej skargi w przedmiocie wymierzenia grzywny, sprawa odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość nie została rozstrzygnięta.
Skoro zatem Prezydent miasta W. w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu z dnia 27 lutego 2015 r. sprawy nie załatwił to wniosek o wymierzenie Prezydentowi miasta W. grzywny jest niewątpliwie w pełni uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej i to mimo, że z tego tytułu już organ był – jak w rozpoznawanej sprawie- ukarany przez Sąd grzywną. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej.
Zważywszy zatem na zasadność skargi, jak też skalę przekroczenia terminu w wykonaniu wyroku (prawie 2 lata), skład orzekający ocenił, że dla realizacji represyjnej i dyscyplinującej funkcji adekwatna w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy będzie grzywna w wysokości 10.000 (dziesięć tysięcy) złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonym w art. 154 § 6 P.p.s.a. Uwzględniono przy tym fakt, że wcześniejszym wyrokiem z dnia 25 lutego 2016 r. wymierzono już Prezydentowi grzywnę w wysokości 2000 zł w związku z niewykonaniem ww. wyroku.
Jednocześnie, w ocenie Sądu, obecna bezczynność organu, która wystąpiła po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 668/14, ma już charakter rażącego naruszenia prawa.
Z tego też względu Sąd przyznał od organu na rzecz skarżących sumę pieniężną. Przy czym Sąd stoi na stanowisku, że przyznanie kwoty 2500 (dwa tysiące pięćset) złotych dla każdego skarżącego - uzasadniają szczególne okoliczności sprawy, tj. rażący charakter zwłoki w jej rozpoznaniu, co uzasadnia przyznanie stronom zadośćuczynienia z tego powodu. Podkreślić należy, że w niewykonanym wyroku Sąd wyznaczył Prezydentowi miasta W. termin dwóch miesięcy na załatwienie sprawy, który upłynął 27 lipca 2015 r. Tymczasem, organ przez prawie dwa lata od daty wydania tego orzeczenia oraz pomimo wydania wyroku wymierzającego grzywnę, nadal nie rozpoznał wniosku.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. W pkt 3 sentencji wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 154 § 7 P.p.s.a., przyznając od organu na rzecz skarżących J. P. i P. T. kwotę po 2500 zł. W przedmiocie kosztów postępowania (punkt 4 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło