II SAB/Wa 478/16
WyrokWSA w Warszawie2016-12-02
Skład orzekający: Joanna Kube, Ewa Grochowska-Jung, Andrzej Góraj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pozostaje w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła braków formalnych wniosku, które organ uznał za istotne do dalszego procedowania?Ratio decidendi
Organ pozostaje w bezczynności, jeśli mimo podjętych czynności nie zakończył postępowania w prawnie ustalonym terminie. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie musi spełniać rygorystycznych wymogów formalnych Kodeksu postępowania administracyjnego, a organ nie może pozostawić go bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, jeśli sam wniosek zawierał wystarczające dane do jego identyfikacji i procedowania.Stan faktyczny
Stowarzyszenie P. złożyło wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej pozwoleń na broń. Po złożeniu wniosku i otrzymaniu wezwań do uzupełnienia braków formalnych oraz wykazania szczególnego interesu publicznego, organ nie udostępnił informacji ani nie wydał decyzji odmownej. Stowarzyszenie wniosło skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ argumentował, że nie mógł rozpoznać wniosku z powodu nieuzupełnienia braków formalnych przez stronę skarżącą.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Komendanta [...] Policji do rozpoznania wniosku P. w terminie 14 dni od doręczenia odpisu wyroku prawomocnego, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Komendanta [...] Policji na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędziowie WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.), Andrzej Góraj, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi P. z siedzibą w W. na bezczynność Komendanta [...] Policji w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Komendanta [...] Policji do rozpoznania wniosku P. z siedzibą w W. z dnia [...] października 2015 r. godz. [...] w terminie 14 dni od doręczenia odpisu wyroku prawomocnego wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Komendanta [...] Policji na rzecz skarżącego P. z siedzibą w W. kwotę 580 (słownie: pięćset osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
P. z siedzibą w W. pismem z dnia 24 czerwca 2016 r. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Komendanta [...] Policji w przedmiocie udzielenia informacji publicznej na wniosek z dnia [...] października 2015 r., godz. [...] zarzucając organowi naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1, art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez nieudzielenie informacji publicznej w terminie ustawowym, zgodnie z żądanym zakresem, strona skarżąca wniosła o zobowiązanie Komendanta [...] Policji do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie czternastu dni od daty uprawomocnienia się orzeczenia w niniejszej sprawie i zasądzenie kosztów postepowania.
W uzasadnieniu skargi P. wskazało, iż w dniu [...] października 2015 r. o godz. [...] za pośrednictwem poczty elektronicznej na adres [...] złożyło wniosek o udostępnienie przez organ informacji publicznej (skanów wszystkich pozwoleń na broń do celów łowieckich wydanych przez organ w okresie od [...] czerwca 2013 r. do [...] czerwca 2013 r.).
Do dnia wniesienia niniejszej skargi do Sądu organ ani nie udostępnił żądanej informacji, ani wydał decyzji w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. W ocenie strony skarżącej organ w tej sprawie pozostaje w bezczynności.
W odpowiedzi na skargę Komendant [...] Policji wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie jej oddalenie.
Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ podniósł, iż skarga jest obarczona wadami formalnymi bowiem nie zawiera podpisu oraz załączników.
Wobec tego jej rozpatrzenie będzie możliwe dopiero po uzupełnieniu powyższych braków. Nadto nie zakreślono granic skargi z uwagi na to, iż nie można na podstawie godziny wysłania wniosku o udostępnienie informacji publicznej w drodze elektronicznej określić, którego wniosku skarga dotyczy, ponieważ w jednym dniu wpłynęło do organu kilkanaście takich wniosków od P. W związku z powyższym skarga winna być rozpatrzona po uzupełnieniu tego braku przez stronę skarżącą. Organ zaznaczył, że P. w okresie od [...] października 2015 r. do [...] listopada 2015 r. (13 dni) skierowało do Komendy [...] Policji 75 wniosków dotyczących udostępnienia akt postępowań administracyjnych prowadzonych w Wydziale Postępowań Administracyjnych Komendy [...] Policji.
Komendant [...] Policji stwierdził, iż niezależnie od powyższego skarga jest niezasadna. Bowiem wniosek P. wpłynął do organu w dniu [...] października 2015 r. (wraz 14 innymi wnioskami).
W dniu [...] grudnia 2015 r. organ skierował do skarżącego w drodze elektronicznej wezwanie do wykazania szczególnego interesu publicznego oraz do uzupełnienia braków formalnych w terminie 7 dni od otrzymania wezwania poprzez wskazanie osoby uprawnionej do odbioru przesyłek. Następnie organ ponownie przekazał to wezwanie w dniu [...] grudnia 2015 r. w wersji papierowej, gdyż w dniu [...] grudnia 2015 r. P. przesłało do Komendy [...] Policji e-mail, w którym poinformowało, że nie wyraziło zgody na doręczanie korespondencji za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Powyższe wezwanie zostało odebrane w dniu 31 grudnia 2015 r. (data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru).
W dniu [...] grudnia 2015 r. wpłynął do Komendy [...] Policji kolejny e-mail od P., w którym przedstawiono argumentację za udostępnieniem wnioskowanych informacji.
Następnie radca prawny B. B. przesłał stanowisko w imieniu P., które wpłynął do organu w dniu [...] stycznia 2016 r. Wskazał w nim, że P. przygotowuje raport dotyczący praktyki administracyjnej organów Policji w sprawach dostępu do broni palnej. Do pisma dołączone zostało odręczne pełnomocnictwo z dnia [...] października 2014 r., podpisane przez J. K., upoważniające radcę prawnego B. B. do reprezentowania P. przed sądami administracyjnymi i powszechnymi oraz urzędami, instytucjami, osobami prawnymi i fizycznymi we wszelkich sprawach związanych z działalnością stowarzyszenia.
W przesłanej korespondencji brak jednak było dokumentu, z którego wynikałoby, że J. K. jest uprawniony do reprezentowania P., a tym samym czy ma prawo udzielać skutecznie pełnomocnictwa. Wobec powyższego w dniu [...] stycznia 2016 r. (data nadania [...] stycznia 2016 r.) skarżący został wezwany przez organ do uzupełnienia powyższego braku formalnego w terminie 7 dni od doręczenia.
W zakreślonym przez organ terminie nie uzupełniono braków formalnych wniosku. W dniu [...] lutego 2016 r. pełnomocnik wnioskodawcy został poinformowany, że wniosek został pozostawiony bez rozpoznania.
Następnie P. skierowało do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Komendanta [...] Policji.
Z uwagi na powyższe, w ocenie organu, skarga na bezczynność Komendanta [...] Policji nie jest zasadna. Jak bowiem wynika z akt postępowania administracyjnego Komendant [...] Policji nie mógł zakończyć prowadzonego postępowania administracyjnego z uwagi na zaistniałe po stronie skarżącego braki formalne wniosku, do uzupełnienia których został wezwany, a których nie uzupełnił na etapie złożenia niniejszej skargi.
Sprawa została pozostawiona bez rozpoznania z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych przez skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowany akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (vidé: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86). Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wyłącznie wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm.) terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2 miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej.
W rozpoznawanej sprawie został spełniony zarówno zakres podmiotowy, jak i przedmiotowy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Komendant [...] Policji jest bowiem podmiotem wykonującym zdania publiczne a zatem jest organem obowiązanym do udzielenia posiadanej informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy), zaś żądana przez skarżące [...] informacja dotycząca wydanych decyzji - pozwoleń na broń do celów łowieckich stanowi informację publiczną (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwszy ww. ustawy).
Powyższe nie jest w sprawie kwestionowane. Spór zaś sprowadza się do tego, czy pomimo podjętych przez Komendanta [...] Policji czynności można organowi zarzucić bezczynność w realizacji wniosku strony skarżącej. W ocenie Sądu na to pytanie należy udzielić odpowiedzi twierdzącej.
Jak wynika z akt sprawy, wnioskiem z dnia [...] października 2015 r. złożonym za pośrednictwem poczty elektronicznej P. zwróciło się do Komendanta [...] Policji o udostępnienie informacji publicznej w postaci skanów wszystkich pozwoleń na broń do celów łowieckich wydanych przez organ w okresie od [...] czerwca 2013 r. do [...] czerwca 2013 r.
W przedmiotowym piśmie wskazano zarówno adres poczty elektronicznej wymienionego stowarzyszenia jak i jego adres: P., [...],[...]. Wobec niewyrażenia przez skarżące [...] zgody na doręczenie korespondencji za pomocą środków komunikacji elektronicznej, organ w dniu [...] grudnia 2015 r. wystosował na ww. adres do korespondencji pismo wzywające wnioskodawcę do wykazania szczególnego interesu publicznego oraz uzupełnienia braków formalnych w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania, poprzez wskazanie osoby uprawnionej do odbioru przesyłek.
W dniu [...] stycznia 2016 r. radca prawny B. B. w imieniu P. odniósł się do żądania wykazania szczególnego interesu publicznego uzasadniającego uzyskanie wnioskowanej informacji oraz przedstawił pełnomocnictwo z dnia [...] października 2014 r. podpisane przez J. K., upoważniające wymienionego do reprezentowania [...] m.in. przed urzędami i instytucjami we wszystkich sprawach związanych z działalnością stowarzyszenia. Pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. organ wezwał P. reprezentowane przez r. pr. B. B. do uzupełnienia braków formalnych wniosku w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania, poprzez wyjaśnienie w jakim charakterze w sprawie występuje J. K.
Organ utrzymuje zatem, iż wobec nieuzupełnienia braków formalnych pisma, z winy wnioskodawcy dalsze procedowanie w sprawie nie jest możliwe.
Z tym poglądem nie sposób się zgodzić, bowiem na złożony wniosku o udostępnienie informacji publicznej, organ ma obowiązek zareagować w sposób prawem przewidziany. W sprawie może zaistnieć konieczność odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej w formie decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej), gdyż może okazać się, że udostępnienie informacji wiąże się z udostępnieniem takiej informacji w formie przetworzonej. Wówczas organ zobowiązany jest wykazać na czym konkretnie polegać ma przetworzenie i wezwać wnioskodawcę do wykazania, że uzyskanie przez niego tak przygotowanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, następnie zaś zbadać, czy została spełniona powyższa przesłanka warunkująca udostępnienie informacji przetworzonej w świetle art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do tych ustaleń załatwienie wniosku polegać będzie na udostępnieniu żądanej informacji albo wydaniu decyzji odmownej.
Wyjaśnić także wypada, iż pisemny wniosek składany w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie musi odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Nie stanowi on podania w rozumieniu art. 63 k.p.a., gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów k.p.a. Minimalne wymogi odnośnie takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego wynika, co jest przedmiotem żądania udostępnienia informacji publicznej, niezbędne jest bowiem wykazanie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej, (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 18 czerwca 2014 r., sygn. II SAB/Gd 50/14). Wniosek o udzielenie informacji publicznej może przybrać każdą formę, a osoba jej żądająca nie musi być nawet w pełni zidentyfikowana, skoro nie musi wykazywać interesu prawnego, ani też faktycznego. Dopiero zamiar wydania decyzji administracyjnej odmawiającej udostępnienia informacji publicznej powoduje konieczność stosowania przepisów k.p.a.
W niniejszej sprawie organ dysponował wszelkimi informacjami niezbędnymi do załatwienia wniosku strony skarżącej, tj. oznaczenie wnioskodawcy, przedmiot żądania, adres do doręczeń.
Po pierwsze, Komendant [...] Policji wzywając pismem z dnia [...] grudnia 2015 r. wnioskodawcę do wykazania szczególnego interesu publicznego w żądaniu przedmiotowej informacji bez potrzeby żądał uzupełnienia braków formalnych pisma o podanie osoby uprawnionej do odbioru korespondencji, albowiem adres P. został wskazany we wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wniosek ten nie był zatem dotknięty ww. wadą formalną, nawet na gruncie przepisów k.p.a. (art. 63 § 2) i nie generował przeszkód w wymianie korespondencji elektronicznej czy "papierowej" z wnioskodawcą, a finalnie nie stanowił przeszkody w ewentualnym doręczeniu na ten adres decyzji odmownej wobec niewykazania, zdaniem organu, ważnego interesu publicznego w uzyskaniu informacji publicznej przetworzonej.
Po wtóre, organ po zapoznaniu się z argumentacją wnioskodawcy, odnoszącą się do wykazania przez P. szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu żądanej informacji publicznej, nie zasygnalizował, iż zamierza wydać decyzję odmowną dla strony, a tym samym wywołał stan niepewności co do tego, czy stanowisko wnioskodawcy uznał za zasadne, czy też nie. Organ wskazuje, że pismem z dnia [...] lutego 2016 r. Komendant [...] Policji poinformował pełnomocnika skarżącego, że z uwagi na zaistniałe po stronie skarżącego braki formalne wniosku do uzupełnienia których został wezwany, a których nie uzupełnił, wniosek został pozostawiony bez rozpoznania.
Wskazać jednak należy, iż w sytuacji braku zgody strony na pozostawienie wniosku bez rozpoznania, strona ma prawo polemizować z takim zachowaniem organu w trybie skargi na bezczynność. Z taką sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Reasumując należy wskazać, iż organ bez potrzeby żądał uzupełnienia braków formalnych pisma o podanie osoby uprawnionej do odbioru korespondencji bowiem adres P. został wskazany we wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wniosek ten nie był zatem dotknięty wadą formalną nawet na gruncie przepisów k.p.a. (art. 63 §2) i nie generował przeszkód w wymianie korespondencji z wnioskodawcą a finalnie nie stanowił przeszkody w ewentualnym doręczeniu na ten adres decyzji odmownej, wobec nie wskazania zdaniem organu, ważnego interesu w uzyskaniu informacji publicznej przetworzonej.
Tym samym Sąd stwierdził w wyniku analizy przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej w zestawieniu z materiałem aktowym oraz odpowiedzią udzieloną przez Komendanta [...] Policji, że organ ten nadal pozostaje w bezczynności w prawidłowym załatwieniu przedmiotowego wniosku.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w punkcie pierwszym sentencji wyroku zobowiązał organ do załatwienia wniosków skarżącego [...] z dnia [...] października 2015 r. w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku, stwierdzając jednocześnie w punkcie drugim wyroku (na podstawie art. 149 § 1 pkt 1a p.p.s.a.), że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Biorąc jednak pod uwagę, iż Komendant [...] Policji podejmował szereg czynności zmierzających do rozparzenia wniosku strony skarżącej, lecz z powodu błędnego rozumienia przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej i wobec braku oczekiwanego działania ze strony pełnomocnika wnioskodawcy, nie załatwił sprawy, to stwierdzić należy, iż sytuacja taka nie może prowadzić do oceny skutkującej stwierdzeniem rażącego naruszenia prawa.
Komendant [...] Policji będzie zatem obowiązany rozpatrzyć wniosek skarżącego z dnia [...] października 2015 r. biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sądu.
Z tych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. oraz art. 149 § 1 pkt 1 i 1a p.p.s.a., jak w pkt-1 i 2 wyroku. Rozstrzygniecie z pkt 3 wyroku Sąd wydał na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło