II OZ 379/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska-Szary po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. Ł. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Wr 659/16 odmawiające przywrócenia terminu w sprawie ze skargi Z.Ł., G. C. i M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2016 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie trzech hal magazynowych postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 8 grudnia 2016r., sygn. akt II SA/Wr 659/16, oddalił skargę Z. Ł., G.C. i M.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2016 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie trzech hal magazynowych. Z protokołu rozprawy wynika, że obecna w trakcie ogłoszenia wyroku była Z. Ł., która została pouczona o trybie i sposobie zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wydanego wyroku. Pismem złożonym w dniu 16 grudnia 2016 r. Z. Ł. wniosła o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 8 grudnia 2016 r. Jednocześnie wiosła o przywrócenie terminu do zgłoszenia tego wniosku. Wnioskodawczyni wskazała, że od lat boryka się z ciężką chorobą, w związku z którą niespodziewanie trafiła do szpitala, gdzie musiała wykonać szereg badań niezbędnych dla ratowania zdrowia i życia. W wykonaniu zarządzenia z dnia 20 grudnia 2016 r. wezwano Z. Ł. do oświadczenia, w jakim okresie przebywała w szpitalu i w jakim dniu i z jakich powodów ustała przyczyna uchybienia terminowi. Wskazano, że wnioskodawczyni winna dołączyć dokumenty na potwierdzenie swoich twierdzeń. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Z. Ł. pismem z dnia 9 stycznia 2017 r. oświadczyła, że jej choroba rozpoczęła się w dniu 9 listopada 2016 r., kiedy doznała silnego bólu dłoni. Lekarz rodzinny skierował ją do lekarza specjalisty, do którego trafiła w dniu 1 grudnia 2016 r. Następnie wnioskodawczyni przeżywała silny stres oraz musiała przyjmować leki przeciwbólowe. Termin kolejnej wizyty wyznaczono na dzień 19 grudnia 2016 r. Dalej wnioskodawczyni wskazała, że w dniu 8 grudnia 2016 r. była obecna na rozprawie i otrzymała pouczenie o sposobie zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W tym dniu chciała uiścić opłatę kancelaryjną od wniosku, ale w kasie Sądu nie są przyjmowane karty płatnicze, a wnioskodawczyni nie dysponowała gotówką. Następnie w dniu 11 grudnia 2016 r. w nocy wnioskodawczyni doznała silnej gorączki, która trwała do dnia 15 grudnia 2016 r. i nie pozwalała na zgłoszenie wniosku. Do ww. pisma wnioskodawczyni dołączyła skierowanie do poradni specjalistycznej z dnia 22 listopada 2016 r. wraz z informacją dla lekarza kierującego, a także kartę porady specjalistycznej z dnia 1 grudnia 2016 r. Dodatkowo dołączono kartę informacyjną z pobytu w szpitalu w dniu 11 marca 2009 r. i w dniach 18-27 listopada 2008 r. Postanowieniem z dnia 16 stycznia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił Z. Ł. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnieniu wyroku z dnia 8 grudnia 2016 r. sygn. akt II SA/Wr 659/16. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że wnioskodawczyni nie wykazała, iż w terminie od dnia 8 do dnia 15 grudnia 2016 r. istniały takie przeszkody niezależne od niej, które powodowały, że nie mogła zgłosić wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Dopiero przeszkody niezależne od strony, które istniałyby w tym przedziale czasu, mogły spowodować, że strona jakichś działań procesowych nie podjęła, a w konsekwencji uchybiła terminowi. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowym, brak winy w uchybieniu terminu można stwierdzić tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia terminu wyznaczonego przepisami prawa. Oceniając argumentację zawartą we wniosku i treść dołączonych do niego dokumentów sąd przyjął, że istotnie w listopadzie i grudniu skarżąca Z. Ł. korzystała z porad lekarskich związanych ze schorzeniem palca prawej dłoni. Wizyty lekarskie miały jednak miejsce w dniach 22 listopada i 1 grudnia 2016 r., a więc jeszcze przed rozprawą sądową w dniu 8 grudnia 2016 r. Karty informacyjne z lat 2008 i 2009 pozostają zaś bez znaczenia dla sprawy. Zatem sąd przyjął, że żadna z wizyt lekarskich wskazanych we wniosku nie mogła być uznana za przyczynę uchybienia terminu. Jeśli zaś chodzi o gorączkę, która trwała od dnia 11 do dnia 15 grudnia 2016 r., to wskazać należy, że z wniosku nie wynika, aby w związku z nią skarżąca korzystała z pomocy lekarskiej. Sama zaś gorączka nie stanowi choroby, ale jest stanem towarzyszącym chorobie. Z doświadczenia życiowego sądu wynika jednak, że gorączka pozwala na wykonywanie niektórych czynności bez zagrożenia zdrowia i życia. Do czynności tego rodzaju z pewnością można zaliczyć sporządzenie prostego pisma procesowego, jakim jest wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zatem wystąpienia gorączki nie można uznać za przeszkodę w zachowaniu terminu procesowego w niniejszej sprawie. Jeśli natomiast chodzi o złożenie wniosku w sądzie, to wystarczające zdaniem Sądu byłoby nadanie tego wniosku za pośrednictwem Poczty Polskiej SA. Zatem sam fakt złego stanu zdrowia nie stanowi usprawiedliwienia dla uchybienia terminu do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Dodatkowo Sąd wskazał, że skargę wniosła Z. Ł. wraz z M. J. i G. C. i z akt sprawy wynika, że skarżące wiele pism składały wspólnie, a więc możliwe było skorzystanie przez Z. Ł. ze wsparcia którejś ze skarżących w złożeniu wniosku do sądu. Uwzględniając powyższe sąd ocenił, że choroba, na którą cierpi skarżąca nie miała charakteru nagłego i niespodziewanego zdarzenia. Ponadto skarżąca, mając świadomość złego samopoczucia i odczuwając niepokojące objawy chorobowe, mogła przewidzieć, że może się zdarzyć, iż dojdzie do ograniczenia możliwości wykonywania przez nią pewnych czynności i zawczasu przygotować się na taką ewentualność, choćby poprzez wystąpienie z prośbą o pomoc do jednej ze skarżących czy z pomocy innych osób, w tym osób trzecich. Zażaleniem Z. Ł. zaskarżyła powyższe postanowienie wnosząc o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 8 grudnia 2016 r. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca powtórzyła argumentację zawartą w wniosku o przywrócenie terminu dodając, że czas choroby nie pozwolił jej kontrolować kalendarza i z tego powodu powstał po jej stronie "błąd w kolejności dni" - w dniu 16 grudnia 2016 r. była przekonana, że jest 15 grudnia 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Stosownie do brzmienia art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma więc charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona uprawdopodobni brak swojej winy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w rozpoznawanej sprawie nie wykazano w sposób przekonujący istnienia w sprawie przeszkody uniemożliwiającej dotrzymanie terminu. Podzielić należy stanowisko Sądu I instancji, że strona nie uprawdopodobniła, że niedotrzymanie przez skarżącą terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku spowodowane było przeszkodą, której przezwyciężenie nie było możliwe. Przede wszystkim należy zgodzić się ze stanowiskiem Sądu, że przedłożone przez skarżącą dowody (skierowanie do poradni lekarskiej i informacja dla lekarza kierującego z dnia 22 listopada 2016 r., karta porady specjalistycznej z 1 grudnia 2016 r. oraz szpitalne karty informacyjne wystawione w 2008 i 2009 r.) nie uzasadniały przyczyny uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wydanego 8 grudnia 2016 r. W żaden sposób nie dokumentują one bowiem stanu zdrowia skarżącej w dniach od 8 grudnia 2016 r. do 15 grudnia 2016 r. Przywołana natomiast w zażaleniu pomyłka co do daty oraz podniesiona przez skarżącą okoliczność, że nie skorzystała z pomocy osób trzecich bowiem "zawsze była silna", świadczą o niedołożeniu przez skarżącą należytej staranności i ostrożności w dbaniu o własne interesy. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.